10/12/2018 18:51:24
30.11.2009

Τα γεγονότα

Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου

Κι όμως υπάρχει!

Πριν μια εβδομάδα στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης διοργανώθηκε μια συζήτηση ανάμεσα στον πρώην πρόεδρο της Αμερικάνικης Ακαδημίας κινηματογράφου Σιντ Γκάνις και το μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Περ Χολστ, που άγγιζε και το θέμα της ίδρυσης μιας ανάλογης ελληνικής Ακαδημίας. Την ίδια στιγμή, μέσα από τα μέλη των «Κινηματογραφιστών στην Ομίχλη» που δεν βρίσκονταν στη Θεσσαλονίκη και που προφανώς βαρέθηκαν τις ατέρμονες συζητήσεις, αυτή η Ακαδημία γινόταν πράξη. Η ίδρυση της ανακοινώθηκε την περασμένη Τρίτη, μια μέρα μετά την προγραμματισμένη απονομή των Κρατικών Βραβείων Κινηματογράφου -που φυσικά δεν έλαβε φέτος χώρα-, και οι στόχοι της παρουσιάστηκαν από μια επιτροπή εκ των ιδρυτικών της μελών που είναι περισσότερα από 100. Η απονομή κινηματογραφικών βραβείων (που αποσυνδέονται πλέον από το χρηματικό έπαθλο) είναι ένας από τους σκοπούς της, αλλά η δράση της αφορά ακόμη στην εκπαίδευση και την προβολή του ελληνικού κινηματογράφου εντός κι εκτός των συνόρων της χώρας. Στην Ακαδημία συμμετέχουν ενεργά μέλη της κινηματογραφικής κοινότητας (από σκηνοθέτες και τεχνικούς μέχρι και κριτικούς), ενώ υπάρχουν και τιμητικά μέλη που είναι προς το παρόν τέσσερα (Κώστας Γαβράς, Μιχάλης Κακογιάννης, Ντίνος Κατσουρίδης, Νίκος Κούνδουρος). Ο αριθμός τους αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά μέχρι την 21η Δεκεμβρίου, όταν θα γίνει η πρώτη ψηφοφορία για την ανάδειξη του διοικητικού συμβουλίου της. Το εύρος των μελών της (από τον Θόδωρο Αγγελόπουλο μέχρι τον Γιώργο Νούσια) δεν αφήνει περιθώρια αμφισβήτησης για την καθολικότητα της κίνησης, το μόνο, αλλά ουσιαστικό, που απομένει, είναι ο Υπουργός Πολιτισμού, ο όποιος είχε ενημερωθεί για τη συγκεκριμένη κίνηση, να αναγνωρίσει την Ακαδημία και τα βραβεία που θα απονέμει καθώς και τη δυνατότητα να επιλέγει αυτή την ταινία που θα εκπροσωπεί κάθε χρόνο τη χώρα μας στα βραβεία Όσκαρ. Οι εξελίξεις αναμένονται με ενδιαφέρον, όμως η Ακαδημία είναι επιτέλους πραγματικότητα, «αποτελεί ουσιαστικό συνομιλητή της κινηματογραφικής κοινότητας με την πολιτεία» όπως δήλωσαν τα μέλη της, και αν μη τι άλλο προβάλλει σαν ένα θεσμικό κινηματογραφικό όργανο κοινής αποδοχής και εγνωσμένης αξίας που δεν θα λειτουργεί πλέον παρασκηνιακά, πίσω από κλειστές πόρτες.

Γιώργος Ν. Κορωναίος

Χορεύτριες με ιστορία

Μπορεί τα τέλη του 19ου αιώνα να σήμαναν για τις εικαστικές τέχνες το τέλος μιας εποχής και την έναρξη μιας άλλης, αλλά στην κοινή συνείδηση αυτή η μετάβαση αφορά κυρίως τη Ζωγραφική. Η αλήθεια όμως είναι ότι και στις υπόλοιπες τέχνες συνέβησαν κατακλυσμιαίες αλλαγές. Η Γλυπτική είναι μια από αυτές, καθώς πριν από εκατό και πλέον χρόνια άλλαξε εντελώς η αντίληψη και η αναπαράσταση του χώρου και του σώματος, του θέματος και του υλικού. Ένας από τους σημαντικότερους γλύπτες της περιόδου, ωστόσο καταγεγραμμένος στην Ιστορία ως ιμπρεσιονιστής ζωγράφος, γνωστός περισσότερο για τις σκηνές εσωτερικών χώρων και χορών που δημιούργησε, είναι ο Εντγκάρ Ντεγκά, την πλήρη συλλογή γλυπτών του οποίου παρουσιάζει το Μουσείο Ηρακλειδών (Ηρακλειδών 16, Θησείο, 27 Νοεμβρίου - 25 Απριλίου) σε μια σημαντική έκθεση λόγω και του πλούσιου παρασκηνίου που σκεπάζει με μυστήριο τα περισσότερα έργα. Συνολικά θα εκτεθούν 74 γλυπτά, χυτευμένα από γύψινα εκμαγεία που ανακαλύφθηκαν πρόσφατα με βάση τα κέρινα προπλάσματα του Ντεγκά και με τη συγκατάθεσή του. Είναι και τα μόνα γλυπτά του, με πρωταγωνίστρια τη Μικρή Δεκατετράχρονη Χορεύτρια, που κατασκευάστηκαν με αυτό τον τρόπο, καθώς όλα τα υπόλοιπα μπρούντζινα έργα του που εκτίθενται στα σημαντικότερα μουσεία όλου του κόσμου χυτεύθηκαν μετά τον θάνατό του από τους κληρονόμους του. Επομένως, τα έργα που παρουσιάζονται στην έκθεση της Αθήνας μπορούν να θεωρηθούν ως οι αρχικές εκδοχές των γλυπτών του γάλλου δημιουργού, δίνοντας την ευκαιρία σε κοινό και ερευνητές να παρακολουθήσουν την πορεία τόσο του καλλιτέχνη όσο και των γλυπτών στις μετέπειτα μορφές τους. Επιπλέον, όλα τα γλυπτά του Ντεγκά είναι φιλοτεχνημένα από τα τέλη της δεκαετίας του 1860 και μετά, όταν και η σταδιακή απώλεια της όρασης που αντιμετώπιζε τον δυσκόλευε όλο και περισσότερο να ζωγραφίσει, στρέφοντάς τον στην τέχνη της πλαστικής, μια τέχνη που υπηρέτησε με την ίδια ζέση και τα ίδια θαυμαστά αποτελέσματα.

Γιάννης Κουκουλάς

Δωμάτια - πρόκληση

Η μουσειοποίηση και ο «εγκλεισμός» του έργου τέχνης, συχνά και η στοχευμένη και προορισμένη δημιουργία του για έναν προκαθορισμένο χώρο, θεσμικά οργανωμένο και «νομιμοποιημένο», είναι ένας τρόπος επαφής του έργου με το κοινό και επιβίωσης της τρέχουσας καλλιτεχνικής παραγωγής. Δεν είναι, όμως, ο μόνος τρόπος! Στοίχημα και αγωνιώδη προσπάθεια των νέων καλλιτεχνών αποτελεί ο απεγκλωβισμός από τους συνήθεις τόπους έκθεσης, η αλλαγή χρήσης των χώρων με τις τεράστιες δυνατότητες που ανοίγονται, η επινόηση και εύρεση νέων μεθόδων για την παρουσίαση του έργου. Στα πλαίσια αυτά, ήταν εξαιρετική και πρωτότυπη η ιδέα της παράλληλης παρουσίασης έργων τέχνης σύγχρονων δημιουργών στα δωμάτια ενός ξενοδοχείου που εγκαινίασε το 2000 η Αίθουσα Τέχνης Καππάτου. Φέτος, η Έκθεση Σύγχρονης Τέχνης «Rooms» συμπληρώνει δέκα χρόνια ζωής και «καταλαμβάνει» τα δωμάτια του ξενοδοχείου St. George Lycabettus (Δεξαμενή, Κολωνάκι, 26 Νοεμβρίου - 13 Δεκεμβρίου). Είκοσι πέντε επιμελητές εκθέσεων, ιστορικοί τέχνης, θεατρολόγοι, χορογράφοι και αρχιτέκτονες επιλέγουν από έναν καλλιτέχνη ή μια καλλιτεχνική ομάδα και παρουσιάζουν στα δωμάτια ενός ορόφου του ξενοδοχείου εικαστικές, ηχητικές, φωτογραφικές και σκηνογραφικές εγκαταστάσεις, περφόρμανς, προβολές και ταινίες της σύγχρονης ελληνικής δημιουργίας. Τα έργα είναι σχεδιασμένα και δημιουργημένα ειδικά για την παρουσίασή τους στον ιδιότυπο αυτό χώρο, συνδιαλέγονται και συνομιλούν μεταξύ τους και στο σύνολό τους αποτελούν ένα διαφορετικό επικοινωνιακό βήμα, με έναν ολότελα ασυνήθιστο και τολμηρό τρόπο. Δίνοντας έτσι την ευκαιρία στους καλλιτέχνες να απαγκιστρωθούν από την πεπατημένη μέθοδο της έκθεσής τους στους αναμενόμενους και «προβλεπόμενους» χώρους, να πειραματιστούν από τις προκλήσεις του χωρικού περιορισμού σε ένα εντελώς νέο περιβάλλον, ποτισμένο από τη νοερή παρουσία των χιλιάδων προηγούμενων αλλά και των μετέπειτα εφήμερων επισκεπτών του ίδιου δωματίου, να δικαιολογήσουν και να επιβεβαιώσουν ότι η σύγχρονη τέχνη απαιτεί και σύγχρονες ιδέες που τη φέρνουν σε επαφή με τον κόσμο και δεν την περιχαρακώνουν στους τέσσερις τοίχους.

Γιάννης Κουκουλάς

Ένα μπαζάρ στην ώρα του

Είναι ένας μικρός αθηναϊκός θεσμός το Bazart Athena που έρχεται πάντα τη σωστή στιγμή: λίγες εβδομάδες πριν τα Χριστούγεννα. Το ετήσιο καλλιτεχνικό μπαζάρ των αδελφών Μανωλιουδάκη, της Ευγενίας και του Ανδρέα, συνιδρυτών του δημιουργικού γκρουπ της M art Manolioudakis, ξεκίνησε πριν από επτά χρόνια σαν μια ευκαιρία να αναδείξουν και να προωθήσουν τη δουλειά των συνεργαζόμενων με την εταιρεία καλλιτεχνών. Ήταν η επιτυχία της πρώτης εκείνης εκδήλωσης που υποχρέωσε τους διοργανωτές ν’ «ανοίξουν» το μπαζάρ και σε καλλιτέχνες και δημιουργούς πέρα από τον στενό κύκλο των συνεργατών της M art. Έτσι ερχόμαστε στο 2009, στο σήμερα, για να συναντήσουμε τις δημιουργίες 18 καλλιτεχνών. Πίνακες ζωγραφικής, γλυπτά, φωτογραφίες, κοσμήματα, χειροποίητα κεριά, αλλά και χρηστικά ή διακοσμητικά αντικείμενα συνθέτουν μια ευρεία γκάμα καλλιτεχνικής έκφρασης, που ξεκινά από την παραδοσιακή ζωγραφική και φτάνει ως τη νέα δυναμική τάση του street art. Ορισμένες από τις προηγούμενες διοργανώσεις είχαν φιλανθρωπικό χαρακτήρα και έγιναν σε συνεργασία με ιδρύματα και οργανώσεις όπως το Κάνε μια Ευχή, το Ελπίδα, το MDA Hellas, το Χαρά και το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης. Το 2007 η Μ art δημιούργησε τον M art Space, έναν μόνιμο εκθεσιακό χώρο, καθώς και ένα πωλητήριο τέχνης στην καρδιά της Αθήνας (στον δεύτερο όροφο μιας πολυκατοικίας του Κολωνακίου, στη διασταύρωση των οδών Σόλωνος και Ηρακλείτου) κι έτσι φέτος διοργανώνει εκεί για δεύτερη φορά, υπό την αιγίδα του Δήμου Αθηναίων, το Bazart Athena 2009. Στόχος των ανθρώπων της M art είναι να συστήνουν κάθε χρόνο καινούργιους δημιουργούς, που κοιτάζουν την τέχνη τους με ματιά ανανεωτική, πέρα από κάθε στερεότυπο και οι οποίοι δεν είναι πάντα εύκολο να βρουν βήμα. Ταυτόχρονα επιθυμούν να ενισχύσουν μια νοοτροπία που βλέπει την τέχνη ως ένα ουσιαστικό στοιχείο της καθημερινότητάς μας και την προτείνει ως ιδανική εναλλακτική οδό σε μια περίοδο καταναλωτικής έκρηξης, όπου συχνά τα δώρα μας στερούνται σημασίας ή ουσιαστικής «χρηστικότητας».

Δημήτρης Ρηγόπουλος

Όταν οι δρόμοι φωνάζουν

Όταν στις αρχές της περασμένης χρονιάς ο λονδρέζικος οίκος Bonhams πραγματοποίησε την πρώτη δημοπρασία έργων urban art πολλοί αισθάνθηκαν άβολα. Οι πιο συντηρητικοί κύκλοι του κόσμου της τέχνης δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν καλλιτεχνική αξία σε δημιουργίες που κατά κανόνα γίνονται στον δρόμο (γι’ αυτό και ο όρος «street art»). Από την άλλη πλευρά οι ίδιες οι κοινότητες της urban art διχάζονται με την έκδηλη «εμπορευματοποίηση» της τέχνης τους. Ο Στιβ Ράιτ, συγγραφέας του βιβλίου «Το Μπρίστολ του Μπάνσκι» («Bansky’s Bristol», Μπάνσκι ο μεγάλος σταρ της urban art) είχε δηλώσει εκείνες τις ημέρες ότι «είναι η πιο δημοκρατική μορφή τέχνης που υπάρχει και δεν νομίζω ότι κανείς από τους καλλιτέχνες της Urban Art θα ήταν πολύ ευχαριστημένος αν όλο αυτό γυρνούσε σε κάτι πανάκριβο και για πολύ λίγους». Μετά το Λονδίνο ακολούθησε (και) η Αθήνα, όχι με κάποια δημοπρασία αλλά με την πρώτη έκθεση urban art πέρυσι στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων. Φέτος, από τις 2 έως τις 7 Δεκεμβρίου έχουμε τη δεύτερη διοργάνωση της Art Expertise EkthesiS, πάντα στον ίδιο χώρο. Με τον όρο urban art αναφερόμαστε στα γκράφιτι (συνήθως με τη μορφή επιγραφών βαμμένων με στένσιλ), ακρυλική ζωγραφική και ζωγραφική με σπρέι αεροζόλ, αφίσες και αυτοκόλλητα. Τα στένσιλ εκφράζουν πολλές φορές ριζοσπαστικά πολιτικά μηνύματα, με έντονο κοινωνικό περιεχόμενο, και στην έκθεση της Αθήνας παρουσιάζονται ορισμένα από τα μεγαλύτερα ονόματα της ελληνικής σκηνής, ανάμεσά τους οι: Woozy, Bleeps.gr, Jamer, Ozone, Same, Αλέξανδρος Βασμουλάκης, Parisko, Taxis, Peio, Ners, Nastazia, ιΝΟ 1, Zib, Billy G, J. Lio, Pixel, Rtm, Wake, Kron, Wayze, Tex, Krah, Fors, Tam, Norzine, Imoa, Yellowish, Tind, Sive, Rexclamation, Ruk High. Στην αίθουσα «Κωνσταντίνος Καβάφης» της Τεχνόπολης, από τις 11 το πρωί μέχρι τις 8 το βράδυ.

Δημήτρης Ρηγόπουλος

Για έναν ακήρυχτο πόλεμο

Αυτό που προσπαθούν να πουν οι Blitz είναι σωστό• το αισθανόμαστε όλοι, τουλάχιστον όσοι ζούμε στην Αθήνα τους τελευταίους μήνες. «Όλοι αυτοί οι πυροβολισμοί», μας λένε, «που ακούγονται σποραδικά στις πόλεις –αδιάφορο από ποιους– μοιάζουν να είναι οι πράξεις ενός νέου πολέμου, που λειτουργεί ως υποκατάστατο ενός μεγάλου πολέμου που δεν γίνεται πια». Υπονοούν τον μεγάλο ακήρυχτο πόλεμο στους καυτούς δρόμους των πόλεων, κι επειδή ο Γιώργος Βαλαής, η Αγγελική Παπούλια και ο Χρήστος Πασσαλής της γνωστής θεατρικής ομάδας είναι Έλληνες, έχουμε βάσιμες υποψίες ότι αναφέρονται στην Αθήνα. Και συνεχίζουν: «Αφού ο κόσμος παίρνει έναν παραληρηματικό δρόμο, εμείς πρέπει να υιοθετήσουμε μια παραληρηματική οπτική». Πιστοί σε μια δική τους θεατρική γλώσσα, βασισμένη στον αυτοσχεδιασμό, οι Blitz φιλοξενούνται φέτος από το Εθνικό Θέατρο. Η νέα τους παράσταση «Guns! Guns! Guns!» είναι μια τοπογραφία αυτού του παραληρήματος και κάνει πρεμιέρα στις 2 Δεκεμβρίου στο Σύγχρονο Θέατρο της Αθήνας (Σκηνή Α΄). Το έργο γράφεται τη στιγμή που διαβάζετε αυτές τις γραμμές, δηλαδή στις πρόβες της παράστασης. Μοναδική πρώτη ύλη η αρχική ιδέα κι από εκεί και πέρα όλα είναι ανοιχτά. Αν αναρωτιέστε πώς μια πρωτοποριακή ομάδα βρέθηκε να συνεργάζεται με το Εθνικό Θέατρο, χρεώστε την έκπληξη στον Γιάννη Χουβαρδά, τον καλλιτεχνικό διευθυντή της πρώτης μας κρατικής σκηνής, ο οποίος επέλεξε τους Blitz στις πέντε νέες θεατρικές ομάδες που προσφέρει φέτος βήμα το Εθνικό.

Δημήτρης Ρηγόπουλος

Meet Athens

Άσχημη πόλη η Αθήνα, και αφιλόξενη, δεν σταματά ούτε στιγμή να «δηλώνει» όλα όσα πήγαν στραβά με την αισθητική της – αν υποθέσουμε πως διαθέτει κάποια μέσα σε όλο αυτό το χάος που συντηρεί. Σε αυτή την υπερτιμημένη πόλη βολτάρουν 150 σύγχρονοι καλλιτέχνες και ζωγράφοι, καταγράφοντας στιγμές-εικόνες που στοχεύουν στην επανοικειοποίησή μας με την πρωτεύουσα. Στην ομαδική έκθεση «Συνέβη στην Αθήνα» που διοργανώνεται από τη Μικρή Άρκτο σε συνεργασία με τον Πολιτισμικό Οργανισμού του Δήμου Αθηναίων στο Πολιτιστικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων «Μελίνα» (1-23/12) οι: Γ. Μόραλης, Ν. Χατζηκυριάκος-Γκίκας, Γ. Τσαρούχης, Π. Τέτσης, Σ. Παπαλουκάς, Π. Φειδάκης, Χ. Μπότσογλου, Α. Κυριτσόπουλος, Γ. Ρόρρης, Ν. Αγγελίδη, Η. Αγγελή, Γ. Μανουσάκης, Τ. Μαντζαβίνος, Τ. Μισούρα, Κ. Παπανικολάου, Ν. Μελά κ.ά. αντλούν έμπνευση από την καθημερινότητα, από διαχρονικά μνημεία και χρηστικά κτίρια. Η Ακρόπολη, νεοκλασικά οικοδομήματα, αλλά και καταστήματα, δρόμοι, πλατείες, λαϊκές αγορές, στάδια, γήπεδα, πάρκα, μουσεία, παιδικές χαρές, αυτοκίνητα, μέσα συγκοινωνίας ενεργοποιούν την εικαστική τους σκέψη. Δεν είναι όμως μόνο τα άψυχα κτίρια και η σύγχρονη ή παλιότερη ιστορία τους που κινεί την περιέργεια των καλλιτεχνών, είναι και οι μικρές στιγμές που συνέβαιναν και συνεχίζουν να συμβαίνουν στην πόλη: συναντήσεις ανθρώπων, περίπατοι σκύλων, μεσημεριανά γεύματα και ραντεβού σε ίντερνετ καφέ ή παλιομοδίτικα ζαχαροπλαστεία, πορείες, επισκέψεις σε μουσεία και βραδινές βόλτες, στιγμιότυπα αθέατα και καθημερινά στα οποία όλοι, κάπου, κάποτε έχουμε πρωταγωνιστήσει. Την έκθεση επιμελείται η Ίρις Κρητικού.

Αγγελική Μπιλλίνη

Σκληρά… φεμινιστικό

Το τελευταίο έργο της Τζοάνα Μάρεϊ-Σμιθ –αν δεν σας λέει κάτι το όνομα της αυστραλής συγγραφέως, θυμηθείτε το «Όνορ» που έχει απασχολήσει αρκετές φορές στο παρελθόν τις αθηναϊκές σκηνές– κάνει πρεμιέρα στο Booze Cooperativa από τη Θεατρική Ομάδα Αλυπίας Πράξεις σε σκηνοθεσία Κατερίνας Νικολοπούλου (προγραμματισμένη πρεμιέρα: 1/12). «Το γυναικείο είδος», που ανέβηκε για πρώτη φορά το 2006 στη Μελβούρνη, και αργότερα, το 2008, στο West End του Λονδίνου, σύμφωνα με την εφημερίδα «The Daily Mail» είναι μία κωμωδία ενηλίκων, έμπλεη από σκληρή γλώσσα και πολιτικά αστεία. Σε αυτό το εύγλωττο λοιπόν κείμενο, που ισορροπεί μεταξύ σάτιρας και φάρσας, η συγγραφέας αποδεικνύει, μέσα από ένα πραγματικό περιστατικό που συνέβη το 2000 στη συγγραφέα Ζερμέν Γκριρ, ότι το γυναικείο είδος είναι και πιο θανατηφόρο αλλά και πιο αστείο από το ανδρικό. Η ηρωίδα του έργου, Μάργκο Μέισον, πρωτοπόρος του κινήματος της γυναικείας απελευθέρωσης και συγγραφέας του βιβλίου «Το ευφυές αιδοίο», το οποίο έγινε μπεστ σέλερ και αναγνωρίστηκε διεθνώς ως το μανιφέστο του φεμινισμού, υποφέρει από έλλειψη έμπνευσης. Μια μέρα, καθώς βρίσκεται στην εξοχική της κατοικία, παλεύοντας με την προθεσμία του νέου της βιβλίου, εισβάλλει η Μόλι, η κόρη μιας εκ των πιο πιστών και αφοσιωμένων ακολούθων της, κρατώντας χειροπέδες και όπλο. Ξαφνικά, χωρίς να το καταλάβει, η Μάργκο βρίσκεται δεμένη στην καρέκλα του γραφείου της και ανακαλύπτει ότι η μητέρα της νεαρής εισβολέως αυτοκτόνησε έχοντας στο στήθος της «Το ευφυές αιδοίο». Αυτό το βιβλίο στιγμάτισε την αυτόχειρα, η οποία θυσίασε τη μητρότητα στον βωμό της φεμινιστικής απελευθεροποίησης εγκαταλείποντας την κόρη της όταν εκείνη ήταν ακόμα μωρό. Ποιο είναι το τίμημα που πρέπει να πληρώσει η Μάργκο για να γλιτώσει από την οργή της Μόλι; Η συνέχεια επί της σκηνής.

Αγγελική Μπιλλίνη

Ζηλωτές του ήχου

Το παρουσιαστικό του μιλάει από μόνο του. Ο συνθέτης και μπασίστας Ντέιβ Χόλαντ, που θα εμφανιστεί στο Μέγαρο Μουσικής την Κυριακή 29 Νοεμβρίου με το Overtone Quartet, ανήκει στους ασκητές της μουσικής – ένας αντιστάρ από εκείνους που σήκωσαν στους ώμους τους την τζαζ τα «πέτρινα χρόνια» της δεκαετίας του ’70 και των αρχών του ’80. Ο Ντέιβ Χόλαντ αφοσιώθηκε στον ήχο του αυτοσχεδιασμού με ταπεινότητα προσκυνητή και πάθος ζηλωτή. Η συνεργασία με τον Μάιλς Ντέιβις την περίοδο 1968-1970, στην πιο κρίσιμη φάση των μουσικών του αναζητήσεων, όταν εκείνος άνοιγε τις πύλες της τζαζ στον ηλεκτρικό και ηλεκτρονικό ήχο φλερτάροντας με το ροκ –και το κοινό του– υπήρξε καθοριστική. Στη δική του μουσική, όπως και στη μουσική του Μάιλς, τίποτα δεν πάει χαμένο. Όλες οι επιδράσεις και όλες οι εμπειρίες είναι παρούσες και έτοιμες προς χρήση: «Αγαπάω όλη τη μουσική και επιθυμία μου είναι να συνδυάσω όλες τις περιοχές της σε ένα σύγχρονο πλαίσιο ώστε να γίνουν μία ενότητα, μία μουσική», λέει χαρακτηριστικά. Περιζήτητος στον χώρο της τζαζ, ο Ντέιβ Χόλαντ διάνυσε μία προσωπική διαδρομή τριών δεκαετιών μένοντας πιστός στην εκλεκτική εταιρεία ECM, από την οποία αποχώρησε μόλις το 2005 για να ιδρύσει τη δική του Dare2 Records. Η πορεία του σφραγίστηκε από τα σχήματα που έφτιαξε και τους μουσικούς του συνεργάτες. Με το ολόφρεσκο Overtone Quartet ο Ντέιβ Χόλαντ δείχνει να επιστρέφει σε έναν πιο καθαρό, straight jazz ήχο, ένα βήμα πιο κοντά στην τζαζ παράδοση από τις προηγούμενες δουλειές του. Και αυτό φανερώνει η συνέχιση της συνεργασίας του με τον σαξοφωνίστα Κρις Πότερ, έναν από τους σημαντικότερους ευρωπαίους τζαζίστες, η επιλογή του σπουδαίου πιανίστα της νεότερης γενιάς Τζέισον Μόραν, όπως και του νεαρού ντράμερ Έρικ Χάρλαντ. Πέρα όμως από τη φόρμα του κλασικού τζαζ κουαρτέτου, ο Ντέιβ Χόλαντ εξερευνά και μία μόνιμη, ίσως και έμμονη, ιδέα: τη συλλογικότητα. Μια ιδέα η οποία στην τζαζ έχει αποκτήσει μυθικές διαστάσεις καθώς, ως τέχνη του αυτοσχεδιασμού, είναι ταυτόχρονα μία υπόθεση πολύ μοναχική, η οποία επί σκηνής μεταλλάσσεται σε μία απόλυτα συλλογική διαδικασία, όπου οι μουσικοί, σαν τους ακροβάτες, στηρίζουν ο ένας τον άλλο και αν, έστω και για μία στιγμή, λιποψυχήσει κάποιος, καραδοκεί η θανάσιμη πτώση. Μόνο που στην περίπτωση του Ντέιβ Χόλαντ υπάρχει ένα πολύ γερό δίχτυ ασφαλείας που ονομάζεται «μουσική».

Λεωνίδας Αντωνόπουλος

Στο σπίτι ενός μύθου

Ο μύθος τον θέλει να πουλά την ψυχή του στον διάβολο με αντάλλαγμα τις μουσικές του ικανότητες. Ο Ρόμπερτ Τζόνσον και η ιστορία με τον διάβολο που κάποια μεσάνυχτα του πήρε την κιθάρα από τα χέρια και του έμαθε πώς να χειρίζεται επιδέξια τις χορδές είναι μια από τις πιο γνωστές στην ιστορία της ροκ. Το μυστήριο αυτό, αλλά και ο τρόπος που πέθανε σε ηλικία μόλις 27 ετών (λέγεται ότι τον δηλητηρίασαν για τα μάτια μιας γυναίκας), συνεχίζει να τρέφει τους θαυμαστές του θρυλικού μπλούζμαν. Τώρα, οι Αρχές της γενέτειράς του, στο Χέιζελχαρστ του Μισισιπή, αποφάσισαν να κάνουν μουσείο το σπίτι όπου γεννήθηκε το 1911. Την οικία κατασκεύασε ο πατριός του Τζόνσον Τσαρλς Ντοντς, ο οποίος ήταν επιπλοποιός. Η περιοχή βρίσκεται 160 χιλιόμετρα από το Δέλτα του Μισισιπή, την περιοχή όπου όλοι οι μπλούζμεν αποκαλούν σπίτι. Όταν τελικά ολοκληρωθεί το σχέδιο, οι θαυμαστές του Τζόνσον θα έχουν την ευκαιρία να δουν κάποια προσωπικά του αντικείμενα, κάτι εξαιρετικά σπάνιο αν σκεφθεί κανείς ότι υπάρχουν μόλις δύο φωτογραφίες του, ένα πορτρέτο που έκανε για το στούντιο Hooks Brothers στο Μέμφις και ένα αυτοπορτρέτο. Το ενδιαφέρον τους όμως για τον Τζόνσον εκδήλωσαν και χολιγουντιανοί παραγωγοί. Κυκλοφορεί μάλιστα ήδη ένα σενάριο γραμμένο από τον Τζίμι Γουάιτ, σεναριογράφο επίσης του οσκαρικού «Ρέι».

Ελίνα Μπέη

Τζαζ από την «Μπίλι των 90

Πολλοί την αποκαλούν «η Μπίλι Χόλιντεϊ των 90s». Για κάποιους ο χαρακτηρισμός μπορεί να φαίνεται υπερβολικός, η αλήθεια είναι όμως ότι οι δυο ερμηνεύτριες έχουν πολλά κοινά. Όχι μόνο στην απλότητα και στο πάθος της ερμηνείας τους αλλά και στην ιστορία της ζωής τους. Η Μαντλέν Πεϊρού «γεννήθηκε» μέσα στους δρόμους του Παρισιού. Όταν ήταν μόλις 22 ετών έκανε τους πάντες να μιλούν για αυτήν με το πρώτο της άλμπουμ «Dreamland». Ένας ανιχνευτής ταλέντων την ανακάλυψε σε ένα νεοϋορκέζικο στέκι και την έπεισε να κάνει ένα δίσκο, στον οποίο θα διασκεύαζε Εντίθ Πιαφ, Μπέσι Σμιθ, Πάτσι Κλάιν. Έπειτα από αυτό η δόξα δεν άργησε καθόλου. Ο δίσκος της πούλησε 200.000 αντίτυπα παγκοσμίως, αριθμός εξαιρετικά μεγάλος για τζαζ κυκλοφορία. Η Μαντλέν όμως αποφάσισε να ακολουθήσει τους δικούς της κανόνες και όχι αυτούς που της επέβαλε η μουσική βιομηχανία. «Εξαφανίστηκε», κυριολεκτικά, πέρασε μια περιπέτεια με την υγεία της, μια περίοδο ανασυγκρότησης και επέστρεψε στους δρόμους και στις εμφανίσεις σε μικρά μπαρ. Όταν έκλεισε τα τριάντα, επέστρεψε πάλι και κυκλοφόρησε το εξαιρετικό «Careless Love», ένα δίσκο που έγινε χρυσός. Στη χώρα μας θεωρείται μάλλον από τους... «ελληνοποιημένους ξένους σταρ» καθώς έχει εμφανισθεί αρκετές φορές, κάθε φορά με ιδιαίτερη επιτυχία. Με ένα πιάνο, ένα μπάσο, ντραμς, την κιθάρα και την αιθέρια φωνή της, η Μαντλέν Πεϊρού θα δώσει άλλη μια συναυλία στις 29 Νοεμβρίου στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Και είναι σίγουρο ότι το κοινό θα της επιφυλάξει το πιο ζεστό του χειροκρότημα για μια ακόμα φορά.

Ελίνα Μπέη

MOMIX εναντίον μελαγχολίας

Τι συμβαίνει όταν ένα ούτως ή άλλως υπερθέαμα αποφασίζει να παρουσιάσει ένα ποτ πουρί με «τα καλύτερα» και μαζί μια παγκόσμια avant premiere; Η απάντηση είναι μάλλον αυτονόητη. Οι MOMIX έρχονται στην Ελλάδα με έναν εκρηκτικό συνδυασμό δεκατριών αποσπασμάτων από διαφορετικές δουλειές τους: τα «Momix Classic», «Orbit», «Opus Cactus» και «Lunar Sea», τις τέσσερις παραστάσεις που τους καθιέρωσαν. Χορευτές-ακροβάτες, πολυτάλαντοι και πολύπλευροι, υλοποιούν το όραμα που είχε προ ετών ο δαιμόνιος ιδρυτής της ομάδας, καλλιτεχνικός διευθυντής και χορογράφος της Μόουζες Πέντλετον: να ιδρύσει «ένα νέο σκηνικό είδος διεθνώς, στηριγμένο στην αρμονική συνύπαρξη πολλών και διαφορετικών παραστατικών τεχνών: τη μιμική, τα ακροβατικά, φυσικά κυρίως τον χορό, αλλά και παραδοσιακές τεχνικές όπως αυτές του Μαύρου Θεάτρου, του Θεάτρου Σκιών ή του Κουκλοθεάτρου». Το όραμα αυτό έγινε δεκτό από κοινό και κριτικούς με εξαιρετικό ενθουσιασμό. Όσοι δεν τους έχουν ξαναδεί αναμφισβήτητα θα πρέπει να ζήσουν και αυτή την εμπειρία στη ζωή τους: στην Αθήνα από την 1η έως τις 6 Δεκεμβρίου, στο Θέατρο Παλλάς, και στη Θεσσαλονίκη από τις 8 έως τις 10 Δεκεμβρίου, στο Μέγαρο Μουσικής. Ο ίδιος ο Πέντλετον θα μας δώσει ένα διεθνώς αποκλειστικό μικρό «δείγμα-προσεχώς» της αναμενόμενης μελλοντικής τους παράστασης, που θα κάνει πρεμιέρα τον Οκτώβριο του 2010 στη Νέα Υόρκη. Πρόκειται για το «Botanica», ένα σχόλιο στην «παγκόσμια μελαγχολία» – όπως λέμε «παγκόσμια οικονομική κρίση». Είναι το νέο όραμα του Πέντλετον «για ένα φυτικό φάρμακο, ένα φυσικό αφροδισιακό για αυτή την επικίνδυνη ίωση».

Ελίνα Μπέη

 

 

 

ΣΧΟΛΙΑ

Το "Π" σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.