18/09/2018 04:34:20
28.6.2016 / ΒΑΣΙΛΗΣ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ
Δημοσιεύτηκε στο ΠΟΝΤΙΚΙ, τεύχος 1922 στις 23-06-2016

Σχέδια αποδόμησης του Χαλιφάτου

Σχέδια αποδόμησης του Χαλιφάτου - Media

 

Του Βασίλη Γιαννακόπουλου,
γεωστρατηγικού αναλυτή και συγγραφέα του βιβλίου «Ισλαμικό Κράτος - Οι ρίζες, η δημιουργία και η απειλή του Χαλιφάτου»
(www.geostrategy.gr, 
geostrategical@yahoo.gr)
 
Αν και από τα μέσα του 2015 το Ισλαμικό Κράτος έχει απολέσει μεγάλες περιοχές, εν τούτοις εξακολουθεί να κατέχει και να ελέγχει εδάφη του βορειοδυτικού Ιράκ καθώς και της βόρειας και ανατολικής Συρίας. Βραχυπρόθεσμα δε ενδέχεται να υποστεί απώλεια και άλλων εδαφών ένεκα των αντιτζιχαντιστικών επιχειρήσεων που διεξάγουν οι δυνάμεις τόσο του υπό αμερικανική διοίκηση δυτικού συνασπισμού στη Συρία και το Ιράκ όσο και του ρωσοσιιτικού συνασπισμού στη Συρία.
 
Πράγματι, τους τελευταίους 12 μήνες το Ισλαμικό Χαλιφάτο απώλεσε περίπου το 50% του κατοικήσιμου εδάφους στο Ιράκ και περίπου το 20% του αντίστοιχου εδάφους στη Συρία. Επιπρόσθετα, κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων, χιλιάδες μαχητές του Αμπού Μπακρ Αλ Μπαγκντάντι έχασαν τη ζωή τους και ο αριθμός τους μειώνεται με ταχείς ρυθμούς. Αντίστοιχα μειώνονται τόσο το ηθικό των μαχητών όσο και τα έσοδα του Χαλιφάτου.
Πέραν αυτών, στοιχεία των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών καταδεικνύουν ότι όλο και λιγότεροι ξένοι μαχητές επιχειρούν να ταξιδέψουν προς τη Συρία και το Ιράκ. Αντίθετα, περισσότεροι ταξιδεύουν προς τη Λιβύη, ενώ ένας αριθμός μαχητών προσπαθεί να εκμεταλλευθεί τις μεταναστευτικές - προσφυγικές ροές προκειμένου να μετακινηθεί προς την Ευρώπη. 
Σύμφωνα με την εκτίμηση (Φεβρουάριος 2016) του γραφείου του διευθυντή της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών των Ηνωμένων Πολιτειών (Office of the Director of National Intelligence - ODNI), από το 2012 περίπου 36.500 άτομα από περισσότερες από 100 χώρες ταξίδεψαν στη Συρία για να πολεμήσουν ως μέλη διαφόρων ένοπλων ομάδων. Ο αριθμός αυτός περιλάμβανε περίπου 6.600 άτομα από δυτικές χώρες (Ευρώπη και Ηνωμένες Πολιτείες) [1].
Οι δεκάδες τρομοκρατικές επιθέσεις που διαπράχθηκαν από εκπαιδευμένους τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους ή από «μοναχικούς λύκους» καταδεικνύουν τη μείζονα ασύμμετρη απειλή της οργάνωσης και μετριάζουν την αισιοδοξία της διεθνούς κοινότητας σχετικά με την πιθανή αποδόμησή της σε σύντομο χρονικό διάστημα. Μάλιστα, ο διευθυντής της CIA Τζον Μπρέναν, αναφερόμενος δημοσίως στο Ισλαμικό Κράτος, δήλωσε ότι η οργάνωση εφαρμόζει μια ατζέντα διεξαγωγής τρομοκρατικών ενεργειών στο εξωτερικό (εκτός Συρίας και Ιράκ) με αποτέλεσμα την πρόκληση σημαντικού αριθμού ανθρώπινων απωλειών  [2]. 
Από την πλευρά της η κοινότητα των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών χαρακτήρισε το Ισλαμικό Κράτος «μείζονα παγκόσμια τρομοκρατική απειλή». 
 
Επιχειρήσεις σε Συρία - Ιράκ
Στη Συρία το Χαλιφάτο έχασε εδάφη στα βορειοανατολικά από τον κουρδοαραβικό συνασπισμό δυνάμεων που υποστηρίζονται από τις αεροπορικές δυνάμεις του δυτικού συνασπισμού, ενώ στην περιοχή του Χαλεπίου και της Παλμύρας απώλεσε εδάφη από τις ρωσοσιιτικές δυνάμεις.
Τον Ιούνιο του 2016 χερσαίες τοπικές δυνάμεις υποστηριζόμενες από τις ΗΠΑ διεξάγουν επιχειρήσεις με αντικειμενικό σκοπό την πλήρη αποκοπή της πρόσβασης των μαχητών του Ισλαμικού Κράτους στα τουρκικά σύνορα και την αποδυνάμωση του θυλάκου γνωστού ως «Manbij Pocket» που διατηρούν στη βορειοδυτική Συρία. Επιπροσθέτως οι εν λόγω τοπικές δυνάμεις προετοιμάζονται για την επικείμενη επίθεση στην πόλη Ράκα, που ελέγχεται από τους τζιχαντιστές του Μπαγκντάντι.
Στο Ιράκ το Ισλαμικό Κράτος έχει υποστεί ήττες από τις ιρακινές δυνάμεις στο Τικρίτ, το Μπαϊτζί, το Σινιάρ, το Ραμάντι, το Χιτ, τη Χαντίθα, το Ρούτμπα και τις γύρω περιοχές. Ωστόσο οι μαχητές του εξακολουθούν να κατέχουν τη δεύτερη μεγαλύτερη ιρακινή πόλη, τη Μοσούλη, και να ελέγχουν περιοχές των επαρχιών Σαλαχουντίν, Νινευή και Άνμπαρ, από τις οποίες διεξάγουν επιδρομές. Στην παρούσα φάση διεξάγονται επιχειρήσεις που αποσκοπούν στην εκδίωξη των τζιχαντιστών από την πόλη Φαλούτζα της επαρχίας Άνμπαρ και εφαρμόζεται σχέδιο απομόνωσης της Μοσούλης, με απώτερο στόχο την κατάληψή της στο άμεσο μέλλον [3]. 
Γίνεται αντιληπτό ότι αφενός προετοιμάζεται η εφαρμογή σχεδίων αποδόμησης του Χαλιφάτου, αφετέρου συνεχίζονται οι προσπάθειες εξεύρεσης λύσης για τη συριακή κρίση, παρότι η εύθραυστη συμφωνία τερματισμού των εχθροπραξιών έχει καταρρεύσει. Ανατολικότερα το Ιράκ παραμένει βυθισμένο σε μια πολιτικοδημοσιονομική κρίση, με τους Ιρακινούς πολιτικούς και τις φατρίες να ανταγωνίζονται και να υπόσχονται την ικανοποίηση των λαϊκών αιτημάτων για βελτίωση της εσωτερικής ασφάλειας, την παροχή υπηρεσιών, αλλά και την εξάλειψη της διαφθοράς.
Ενώ πράγματι έχει σημειωθεί πρόοδος στη συρρίκνωση των εδαφών που κατέχει και ελέγχει το Ισλαμικό Κράτος, εν τούτοις ο ανταγωνισμός και η διχόνοια μεταξύ των τοπικών φορέων και στις δύο χώρες, καθώς και η παρεμβατική συμπεριφορά κρατικών και μη κρατικών περιφερειακών δρώντων, συμπεριλαμβανομένων της Ρωσίας, του Ιράν, της Τουρκίας, της Χεζμπολά, των Ιρακινών και Σύρων Κούρδων, του δυτικού στρατιωτικού συνασπισμού και χωρών του Κόλπου, έχουν δημιουργήσει επιπλοκές και καθυστέρηση στην εξεύρεση λύσης. 
Η κάθε πλευρά ενεργεί σχεδόν μονομερώς, προκειμένου να εξυπηρετήσει τα συμφέροντά της καθορίζοντας το μέλλον των περιοχών που εγκαταλείπει το Χαλιφάτο. 
Πάντως, θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι η απώλεια εδαφών στη Συρία και το Ιράκ δεν οδηγεί απαραίτητα στη διάλυση του Ισλαμικού Κράτους. Οδηγεί όμως στην αποδόμηση του Χαλιφάτου και στην αποδυνάμωσή του ως τρομοκρατικής οργάνωσης. Ωστόσο στην παρούσα φάση θα πρέπει να θεωρείται σχεδόν δεδομένος ο πολλαπλασιασμός τρομοκρατικών ενεργειών στην Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και η διεξαγωγή παρατεταμένων εκκαθαριστικών επιχειρήσεων κατά των μαχητών της οργάνωσης στη Λιβύη. 
Η ηγεσία του Χαλιφάτου, αντιλαμβανόμενη την επερχόμενη ήττα στα συροϊρακινά εδάφη, επιχειρεί να δημιουργήσει νέα μέτωπα προκειμένου να μην αντιμετωπίσει περαιτέρω απώλεια ισχύος. 
 
[1] James R. Clapper, Director of National Intelligence, «Statement for the Record, Worldwide Threat Assessment of the US Intelligence Community, Senate Armed Services Committee», February 9, 2016, p. 5
[2] Damian Paletta, The Wall Street Journal, «CIA Chief: Islamic State Has Developed “External Operations Agenda”», November 16, 2015
[3] The White House, Office of the Press Secretary, «Press Briefing by Press Secretary Josh Earnest and Special Presidential Envoy for the Global Coalition to Counter ISIL, Brett McGurk», June 10, 2016

ΣΧΟΛΙΑ

Το "Π" σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.