21/10/2019 09:22:29
31.7.2016 / ΜΙΧAΛΗΣ ΛΑΓAΝΗΣ
Δημοσιεύτηκε στο ΠΟΝΤΙΚΙ, τεύχος 1927 στις 28-07-2016

Αυτοψία στους καταυλισμούς

Αυτοψία στους καταυλισμούς - Media

Το «Π» αποκαλύπτει το κατεπείγον έγγραφο - φωτιά για τα κέντρα φιλοξενίας προσφύγων

«Υγειονομικές βόμβες» και απειλή για τη δημόσια υγεία, «όπου επιβάλλεται να μπει άμεσα λουκέτο», χαρακτηρίζει τα κέντρα φιλοξενίας προσφύγων το ΚΕΕΛΠΝΟ. 
 
Καλεί δε την πολιτεία να προχωρήσει στην άμεση διακοπή της λειτουργίας αυτών των «κέντρων φιλοξενίας», όπως γλαφυρά τα χαρακτηρίζει, «για την προστασία πρώτα απ’ όλα της δημόσιας υγείας».
Το «Π» αποκαλύπτει σήμερα το κατεπείγον έγγραφο - φωτιά του ΚΕΕΛΠΝΟ προς τα υπουργεία Μεταναστευτικής Πολιτικής, Εθνικής Άμυνας και Υγείας, όπου συμπεριλαμβάνεται η γνωμάτευση με τις τραγικές ελλείψεις και τις ανατριχιαστικές συνθήκες διαβίωσης που διαπίστωσαν οι ιατροί του ειδικού κλιμακίου του ΚΕΕΛΠΝΟ κατά τη διάρκεια αυτοψίας σε 16 προσφυγικούς καταυλισμούς στην Κεντρική Μακεδονία, μεταξύ 4 και 8 Ιουλίου. 
 
Στην έκθεση - κόλαφο αποτυπώνονται ένα προς ένα τα στοιχεία που καθιστούν επιτακτικό το κλείσιμο αυτών των δομών, για την προστασία της υγείας των 58.000 προσφύγων και μεταναστών που ζουν σε αυτά κάτω από απάνθρωπες συνθήκες αλλά και των κατοίκων των όμορων περιοχών.
Η γενικότερη εικόνα των προσφυγικών καταυλισμών, σύμφωνα με την έκθεση, κρίνεται ως «ιδιαιτέρως ανησυχητική». 
 
Καταλογίζεται δε στην πολιτεία ότι για την επιλογή και χωροθέτηση των καταυλισμών δεν ζητήθηκε ούτε η «απλή γνώμη των υγειονομικών υπηρεσιών», όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στην έκθεση του ΚΕΕΛΠΟ.
Επιπλέον επισημαίνεται ότι η χρόνια κράτηση χιλιάδων ανθρώπων περιχαρακωμένων από τον αστικό ιστό, με επιβαρυμένες συνθήκες διαβίωσης, εγείρουν σοβαρούς κινδύνους όχι μόνο ως προς τη σωματική αλλά και την ψυχική τους υγεία. 
 
Άνθρωποι αποθηκευμένοι 
Όσον αφορά τις συνθήκες διαβίωσης, η στέγαση των προσφύγων γίνεται μέσα σε αποθήκες παλιών εργοστασίων, «χωρίς επαρκή εξαερισμό, με συσσώρευση απορριμμάτων και αποβλήτων, κακές συνθήκες υγιεινής, ανεπάρκεια στη χορήγηση πόσιμου νερού και κακή ποσότητα και ποιότητα φαγητού». 
 
Εισπνέουν αμίαντο 
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα, όπως αναφέρεται στην έκθεση του ΚΕΕΛΠΝΟ, των παλιών βυρσοδεψίων Καραμανλή, που εν μία νυκτί μετατράπηκε σε «κέντρο φιλοξενίας» για τη μεταφορά των προσφύγων και μεταναστών της Ειδομένης.
Στην έκθεση εκφράζεται ανοικτά η ανησυχία των επιστημόνων σχετικά με τους κινδύνους που επιφυλάσσει για την υγεία των ανθρώπων το «πόσιμο νερό που χρησιμοποιείται για πλύσιμο και στο χώμα του περιβάλλοντος χώρου, όπου διαπιστώθηκαν υψηλές πυκνότητες βαρέων μετάλλων». 
Όσο για τη στέγη της παλιάς αποθήκης, που έχει μετατραπεί σε κατάλυμα για 565 ανθρώπους, είναι κατασκευασμένη από… πλάκες αμιάντου!
 
Ο ιός του Νείλου παραμονεύει!
Το μεγαλύτερο πρόβλημα, σύμφωνα πάντα με τους επιστήμονες του ΚΕΕΛΠΝΟ, είναι ότι «όλα τα κέντρα φιλοξενίας βρίσκονται πολύ κοντά σε έλη και βάλτους, που αποτελούν εστίες αναπαραγωγής κουνουπιών (ορυζώνες Θεσσαλονίκης, κοίτη εκβολής Γαλλικού ποταμού, λιμνοθάλασσα Καλοχωρίου), συνθήκες που πολλαπλασιάζουν τις πιθανότητες εμφάνισης επιδημιών καθώς και μεταδιδόμενων νοσημάτων», όχι μόνο για τους μετανάστες, αλλά και για τους κατοίκους των περιοχών που γειτνιάζουν με τους καταυλισμούς.
 
Η άμεση διακοπή της λειτουργίας των καταυλισμών, η άμεση βελτίωση των συνθηκών στέγασης, σίτισης και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης των προσφύγων και μεταναστών, η ενημέρωση των τοπικών πληθυσμών έτσι ώστε να αποφευχθούν φαινόμενα κοινωνικών αναταραχών, καθώς και η σταδιακή ένταξη των προσφύγων στον κοινωνικό ιστό, θεωρούνται επιβεβλημένα, υποστηρίζει το ΚΕΕΛΠΝΟ, καλώντας όλους τους εμπλεκόμενους φορείς να πάψουν να αντιμετωπίζουν το φαινόμενο ως «μια κρίση λίγων μηνών». 
 
Ο μύθος των «αυξημένων ροών» 
Πολλή «κουβέντα» γίνεται τις τελευταίες ημέρες σχετικά με την αύξηση των προσφυγικών ροών από τα παράλια της Μικράς Ασίας κυρίως προς τη Λέσβο, μετά την εκδήλωση του αποτυχημένου πραξικοπήματος στην Τουρκία.
Για ανησυχητική αύξηση, που «ενδέχεται να ‘‘ξυπνήσει’’ τον εφιάλτη του ’15», κάνουν λόγο και πολλά δημοσιεύματα στα έντυπα και ηλεκτρονικά ΜΜΕ. 
 
Οι ροές
Πάντως τα στοιχεία που συγκεντρώνει το κέντρο επιχειρήσεων της ελληνικής ακτοφυλακής σχετικά με τις διασώσεις που πραγματοποιούν τα σκάφη του λιμενικού και της FRONTEX, στο ανατολικό Αιγαίο, αποτυπώνουν μια άλλη εικόνα. 
Συγκεκριμένα το χρονικό διάστημα μεταξύ 15 έως και 25 Ιουλίου πέρασαν στη χώρα μας συνολικά 627 πρόσφυγες. Δηλαδή, περίπου 63 πρόσφυγες, κατά μέσο όρο, την ημέρα.
Αριθμός απειροελάχιστος συγκριτικά με το αντίστοιχο χρονικό διάστημα του 2015, οπότε και οι καθημερινές ροές προς τα ελληνικά νησιά ανήλθαν σε 54.899 άτομα, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του λιμενικού. Καθημερινά, κάθε ημέρα του περσινού Ιουλίου έφθαναν στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου 1.831 πρόσφυγες και μετανάστες. 
 
Ασφυξία...
Ακόμα όμως και αυτές οι λίγες εκατοντάδες ανθρώπων, οι οποίοι πέρασαν με τα δουλεμπορικά τις δέκα τελευταίες ημέρες στη χώρα μας (σ.σ.: το 90% εξ αυτών στη Λέσβο), έρχονται να προστεθούν στους ήδη ασφυκτικά γεμάτους καταυλισμούς – κυρίως της Λέσβου –, όπου οι συνθήκες για τους σχεδόν 4.000 πρόσφυγες και μετανάστες είναι απάνθρωπες. 
Και όχι μόνο στα νησιά, αλλά σε όλη την Ελλάδα αυτή τη στιγμή παραμένουν εγκλωβισμένοι σχεδόν 60.000 πρόσφυγες και μετανάστες, περιμένοντας επί μήνες την εξέταση των αιτημάτων ασύλου από τις αρμόδιες επιτροπές, οι οποίες προς το παρόν προχωρούν τη διαδικασία με ρυθμούς... χελώνας.
 
Ήρθαν για να μείνουν
Όσο για το πολυδιαφημισμένο σχέδιο μετεγκατάστασης σε κάποια άλλη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή την επαναπροώθηση των παράτυπων μεταναστών στην Τουρκία, και τα δύο προγράμματα προς το παρόν έχουν καταλήξει σε… Βατερλό.
Από τους 60.000 πρόσφυγες που προβλέπει η συμφωνία των «28» της Ε.Ε., με τη συμμετοχή και της Τουρκίας από τον περασμένο Μάρτιο, έχουν μετεγκατασταθεί ή επαναπροωθηθεί κάτι παραπάνω από 1.000 πρόσφυγες και μετανάστες. 
«Αυτή τη στιγμή ο μεγαλύτερος εχθρός αυτών των ανθρώπων, οι οποίοι ζουν κάτω από απάνθρωπες συνθήκες σε κέντρα υποδοχής, που απέχουν πολύ από το να χαρακτηριστούν ανεκτά, δεν είναι το άγχος αν και πότε θα μπορέσουν να περάσουν τα σύνορα, αλλά η κατάθλιψη. Η κατάθλιψη που προκαλεί η απραξία, το μέλλον που φαντάζει όχι απλά αβέβαιο, διότι αυτοί οι άνθρωποι αισθάνονται ότι γι’ αυτούς δεν υπάρχει», λέει στο «Π» ο ιατρός Απόστολος Βεΐζης, διευθυντής των Προγραμμάτων στους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα. 
 
«Αυτό που προέχει για αυτούς τους ανθρώπους στην παρούσα φάση», τονίζει ο Α. Βεΐζης, «είναι η ανάγκη να καλυφθεί το σήμερα, να σχεδιασθεί το αύριο και να επενδυθεί το μεθαύριο».
Άμεση προτεραιότητα είναι η βελτίωση των συνθηκών υποδοχής και σωστής ενημέρωσης των προσφύγων σχετικά με τις διαδικασίες που απαιτούνται για την καταγραφή και την εξέταση των αιτημάτων ασύλου.
Ένα μεγάλο ζήτημα το οποίο έχει παρατηρηθεί σε όλους τους καταυλισμούς και είναι η «σπίθα» που συχνά προκαλεί εντάσεις και αιματηρές συγκρούσεις μεταξύ των προσφύγων είναι η φανερή διάκριση από τα κλιμάκια της Υπηρεσίας Ασύλου, αλλά και τους συναρμόδιους φορείς, ανάμεσα στους «Σύρους πρόσφυγες» και «όλους τους άλλους».
 
Μεταξύ των προσφύγων έχει δημιουργηθεί η αίσθηση, που σε έναν αρκετά μεγάλο βαθμό έχει βάση, ότι η μεταχείριση των Σύρων είναι καλύτερη συγκριτικά με όλων των άλλων προσφύγων και μεταναστών, ανεξάρτητα από τον τόπο καταγωγής τους.
Επιπλέον δεν υπάρχει καμιά πρόνοια ως προς την καταγραφή του μορφωτικού επιπέδου και των γνώσεων αυτών των ανθρώπων. Αντιμετωπίζονται όλοι ως άνθρωποι δίχως παρελθόν.
«Δεν είναι δυνατόν άνθρωποι οι οποίοι στη χώρα τους ήταν αρχιτέκτονες ή πολιτικοί μηχανικοί να τους στείλεις να μαζέψουν φράουλες στη Μανωλάδα. Όλοι αυτοί, πρόσφυγες ή μετανάστες, κάτι έκαναν, ήταν επιστήμονες, εργάτες, τεχνίτες, αγρότες, κτηνοτρόφοι, δάσκαλοι και άλλα πολλά, πριν αναγκαστούν να ξεριζωθούν από τις εστίες τους και να πάρουν τον δρόμο προς το άγνωστο», λένε στο «Π» μέλη ΜΚΟ που καθημερινά συναναστρέφονται μαζί τους στους καταυλισμούς. 
Μεγάλες δυσκολίες παρατηρούνται επίσης και ως προς την ομαλή ένταξη των χιλιάδων προσφυγόπουλων στα σχολεία, από τη νέα σχολική χρονιά.
 
Εν μέσω διακοπών για την εκπαιδευτική κοινότητα, κυριολεκτικά στο «παρά πέντε» καταβάλλεται αγώνας δρόμου έτσι ώστε να δημιουργηθούν οι κατάλληλες συνθήκες στα σχολεία για την ομαλή ένταξη των παιδιών αυτών στην εκπαιδευτική κοινότητα.
Το πρώτο στο οποίο καλούνται να αντεπεξέλθουν τόσο αυτά τα παιδιά, πολλά από τα οποία είναι με ανοικτά ακόμα τα «ψυχικά τραύματα» του πολέμου, όσο και οι δάσκαλοι που θα απασχοληθούν μαζί τους είναι το θέμα της επικοινωνίας. 

ΣΧΟΛΙΑ

Το "Π" σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.