21/10/2018 16:50:34

Η τέλεια στιγμή του «κλικ»

Η τέλεια στιγμή του «κλικ» - Media

Δυο γάμπες νωχελικά ξαπλωμένες σε ένα μεταξωτό χαλί, ο ζωηρός πιτσιρικάς στον σταθμό του Σεν Λαζάρ, το κορίτσι που τρέχει ανέμελα στα σοκάκια της Σίφνου, τρεις ασπρόμαυρες φωτογραφίες, τρεις σταθμοί στη ζωή και την καριέρα του εμβληματικού φωτογράφου Ανρί Καρτιέ-Μπρεσόν. Δέκα χρόνια μετά τον θάνατο του, η αναδρομική έκθεση στο Κέντρο Πομπιντού φιλοδοξεί να ξεδιπλώσει την πολυσχιδή προσωπικότητα του καλλιτέχνη που αιχμαλώτισε μέσα από τον φακό του τον εικοστό αιώνα.  
Αυθόρμητος, πληθωρικός, στωικός, ενίοτε πρωτοποριακός, ο Μπρεσόν αποτυπώνει την «αποφασιστική στιγμή», έτσι όπως ο ίδιος την όρισε σε συνέντευξή του το 1957: «Υπάρχει ένα δημιουργικό κλάσμα του δευτερολέπτου όταν φωτογραφίζεις. Το μάτι σου πρέπει να δει μια σύνθεση ή μια έκφραση που η ίδια η ζωή σου προσφέρει και πρέπει να ξέρεις διαισθητικά πότε να κάνεις το κλικ. Εκείνη τη στιγμή είναι δημιουργικός ένας φωτογράφος. Η Στιγμή. Άπαξ και τη χάσεις, έφυγε για πάντα».
Ταξιδεύοντας από τα υγρά τοπία της Ιρλανδίας ώς τα ηλιόλουστα σοκάκια της Σίφνου, ο Μπρεσόν καταγράφει μια Ευρώπη σιωπηλή και ανήσυχη. Η ανθρώπινη παρουσία ξεχωρίζει μέσα στα τοπία. Μοναχικές φιγούρες οι άνθρωποι διασχίζουν τα κάδρα του. Αυτοί οι συνηθισμένοι άνθρωποι, τα βλέμματα που ανταλλάσσουν, το απρόσμενο γύρισμα του κεφαλιού, ένα στιγμιαίο χαμόγελο προτού σκοτεινιάσει ο ουρανός, αυτά τα ανώνυμα πρόσωπα που συναντά σε πάρκα και πλατείες είναι το «θέμα» του. Ο φακός του καδράρει τον ευτραφή μπουρζουά να στέκεται μπροστά στο σύνθημα «Απολαύστε χωρίς δεσμά», χαϊδεύει το νάζι της κοπέλας στο Καμαγουέι της Κούβας, παίζει με τα παιδιά στα στενοσόκακα της Σίφνου.
Το πρώτο μέρος της έκθεσης καλύπτει τη δεκαετία 1926-1935. Είναι η εποχή που ο ατίθασος ιδεολόγος Μπρεσόν εγκατέλειψε την εύπορη οικογένεια για να αναμετρηθεί με τη ζωγραφική και να ταξιδέψει σε κάθε γωνιά του πλανήτη. Στο δεύτερο μέρος αποκαλύπτεται το πολιτικό πρόσωπο του Μπρεσόν, η αφοσίωση στην Αριστερά, η τριετής αιχμαλωσία σε ναζιστικό στρατόπεδο. Το τρίτο μέρος ξεκινάει με την ίδρυση της κολεκτίβας του πρακτορείου Μάγκνουμ που γέννησε το φωτορεπορτάζ.
«Το μικρότερο πράγμα μπορεί να είναι ένα μεγάλο θέμα και η πιο ασήμαντη ανθρώπινη λεπτομέρεια να γίνει ένα λάιτ μοτίφ» έγραφε ο Μπρεσόν το 1952 στην αυτοβιογραφία του με τίτλο «Η αποφασιστική στιγμή».

 

ΣΧΟΛΙΑ

Το "Π" σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.