21/09/2018 15:58:31

Οι χρυσές πριγκίπισσες της κρίσης

Οι χρυσές πριγκίπισσες της κρίσης - Media

Κι όμως, υπάρχουν. Μέσα στην οικονομική κρίση, οι πριγκίπισσες… ζουν και βασιλεύουν. Και «ζωντανεύουν» στην έκθεση «Πριγκίπισσες της Μεσογείου στην αυγή της Ιστορίας» που γίνεται στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης. Μια ματιά στο παρελθόν, όπου οι πριγκίπισσες, ιέρειες, θεραπεύτριες, κυριάρχησαν σε έναν ανδροκρατούμενο κόσμο

Ποιος δεν θα ήθελε να ζήσει έστω και για λίγο μέσα στη λάμψη και την πολυτέλεια ενός γυναικείου κόσμου, που μπορεί να χάθηκε, αλλά άφησε πίσω του πολύτιμα κοσμήματα, σύμβολα εξουσίας αλλά και πολιτισμού; Πριγκίπισσες αληθινές, ιέρειες, θεραπεύτριες, γυναίκες της αρχαιότητας υπαρκτές, από τη Βεργίνα, την Τοσκάνη, την Ετρουρία, τη Σίνδο, τις Αιγές, ντυμένες με χρυσοκέντητα κοστούμια και πολύτιμα κοσμήματα «ζωντανεύουν» στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης και αποκαλύπτουν τα μικρά και μεγάλα μυστικά τους στην έκθεση.

Ποιες ήταν αυτές οι γυναίκες που έβρισκαν τεχνάσματα για να αποφύγουν τους μνηστήρες; Πώς κατάφερναν να απολαύουν τιμών μετά θάνατο και να επικρατήσουν σε έναν ανδροκρατούμενο κόσμο; Πόσο σημαντική άραγε ήταν η συμμετοχή τους στον αρχαίο μεσογειακό πολιτισμό; Μέσα από κοσμήματα που φορούσαν εν ζωή, προσωπικά αντικείμενα, σύμβολα που συχνά δήλωναν την ταυτότητά τους, η έκθεση επιχειρεί να δώσει απαντήσεις για τη συμμετοχή των γυναικών στην ανάπτυξη του μεσογειακού πολιτισμού από τον 10ο μέχρι τον 5ο αιώνα π.Χ. Περισσότερα από 500 αντικείμενα παρουσιάζονται σε ενότητες που αναλογούν σε κάθε μια από τις 24 ταφές των «πριγκιπισσών», όχι απαραίτητα εστεμμένων. Η λέξη προέρχεται από τη λατινική «princes» και χρησιμοποιείται στην έκθεση με την έννοια του πρώτου σε μια κοινωνία.

Χρυσά περικάρπια, πόρπες από κεχριμπάρι, καλόγουστα προσωπεία, περιδέραια σε σχήμα μισοφέγγαρου, χάλκινες πόρπες, ακόμη και μικρά φιαλίδια για μάγια από ημιπολύτιμους λίθους, σηματοδοτούν τον διαφορετικό κόσμο αυτών των γυναικών, που υπήρξαν φορείς πολιτισμού και είχαν ισχυρή παρουσία στην κοινωνική και θρησκευτική ζωή. Από την Ελλάδα, την Κύπρο, την Ιταλία, οι «πριγκίπισσες» με τις επιγαμίες τους μεταφέρουν πολιτισμικά στοιχεία σε άλλες περιοχές. Μερικές μάλιστα ταυτίζονται, σύμφωνα με τον καθηγητή Αρχαιολογίας και διευθυντή του μουσείου Νίκου Σταμπολίδη. Η «δική» μας «Δέσποινα των Αιγών», που κατάγεται από τον τόπο που υπήρξε το πατροπαράδοτο κέντρο των Μακεδόνων, πιθανολογείται ότι δεν είναι άλλη από την πριγκίπισσα που έστειλε η περσική αυλή ως νύφη στον βασιλιά Αμύντα Α’ της Μακεδονίας. Το μελανοδοχείο με το ελληνικό αλφαβητάριο χαραγμένο στη βάση του, η ξύστρα από ελεφαντόδοντο, οι γραφίδες από ξύλο και μέταλλο που βρέθηκαν ανάμεσα σε κοσμήματα και προσωπικά αντικείμενα, θα μιλήσουν και για τη μόρφωση των πριγκιπισσών - ιερειών, που συναγωνίζονται όχι μόνο σε ομορφιά, αλλά και σε γνώση.

Περιδιαβαίνοντας τις αίθουσες του μουσείου με τα εντυπωσιακά εκθέματα που αναδύουν τον αέρα μιας εποχής τέχνης και πλούτου, έχεις την αίσθηση ότι όπου και να γυρίσεις το βλέμμα σου θα το αιχμαλωτίσει η αύρα της Ετρούσκας πριγκίπισσας, η αυστηρότητα της ιέρειας της Βεργίνας, η αξιοπρέπεια της Αρχόντισσας από το Λευκαντί, η τραγωδία της εικοσάχρονης πριγκίπισσας από τη νεκρόπολη της Ορθής Πέτρας στην Ελεύθερνα της Κρήτης. Πιστές στην παράδοση, αρχόντισσες, ιέρειες και μάγισσες, λούζουν το σώμα τους με αρώματα, ντύνονται και στολίζονται, στέκονται όρθιες και χαμογελούν καρτερικά ξετυλίγοντας μπροστά μας τελετές, έρωτες, κάμαρες και νυφικά κρεβάτια. Πάνω στα χρυσά περιδέραια αντανακλάται ο απελπισμένος αγώνας που συντελείται μέσα τους… να μπορέσουν να υπάρξουν. Να νικήσουν τον χρόνο.

Κόντρα σε κρίση και μνημόνιο, οι πριγκίπισσες της Μεσογείου, που θυμίζουν Όμηρο, που μιλούν για πολιτισμό, που θαμπώνουν τα μάτια μας και πασπαλίζουν με χρυσόσκονη την καρδιά μας, είναι ένα καλοδεχούμενο ταξίδι στο πνεύμα των ημερών, μια ανατρεπτική πρόταση στη μουντή καθημερινότητά μας.

ΣΧΟΛΙΑ

Το "Π" σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.