Η εργασία των ειδικευόμενων γιατρών αποτελεί βασικό στοιχείο κάθε δημόσιου συστήματος υγείας. Οι γιατροί αυτοί, έχοντας ολοκληρώσει τις βασικές σπουδές τους, μπαίνουν σε μια πολυετή περίοδο κλινικής εκπαίδευσης, κατά την οποία ταυτόχρονα καλύπτουν κρίσιμες ανάγκες των νοσοκομείων. Ωστόσο, σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης – και ιδιαίτερα στην Ελλάδα – η εκπαίδευση αυτή πραγματοποιείται σε συνθήκες συστηματικής υπερεργασίας, συχνά πέρα από τα νόμιμα όρια.

Τα στοιχεία προκύπτουν από τη μελέτη REST-JD που δημοσίευσε η European Junior Doctors (EJD), μια πανευρωπαϊκή έρευνα που εξετάζει τον χρόνο εργασίας, την ανάπαυση και την επαγγελματική ικανοποίηση των ειδικευόμενων γιατρών, όπως αναφέρει η ιστοσελίδα ygeionomikoi.gr.

Τα ευρήματα παρουσιάζουν μια εικόνα εκτεταμένων παραβιάσεων του ευρωπαϊκού πλαισίου για τον χρόνο εργασίας.

Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο μέγιστος χρόνος εργασίας ρυθμίζεται από την Working Time Directive (Οδηγία 2003/88/ΕΚ).

Η οδηγία προβλέπει ότι ο μέσος εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 48 ώρες, συμπεριλαμβανομένων των υπερωριών, ότι κάθε εργαζόμενος πρέπει να έχει τουλάχιστον 11 συνεχόμενες ώρες ημερήσιας ανάπαυσης, μία ημέρα ανάπαυσης την εβδομάδα και ελάχιστη ετήσια άδεια τεσσάρων εβδομάδων.

Η μελέτη

Η μελέτη REST-JD βασίστηκε σε 6.165 απαντήσεις ειδικευόμενων από 26 ευρωπαϊκές χώρες.

Ο μέσος εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας στην Ευρώπη φτάνει τις 57 ώρες. Το 71% δηλώνει ότι ξεπερνά συστηματικά το 48ωρο, ενώ σχεδόν εννέα στους δέκα αναφέρουν ότι εργάζονται υπερωριακά.

Περίπου το 69% των υπερωριών αυτών δεν αμείβεται.

Ένα σημαντικό ποσοστό εργάζεται περισσότερες από 70 ώρες την εβδομάδα, ενώ ένα μικρό αλλά κρίσιμο ποσοστό ξεπερνά ακόμη και τις 80 ώρες.

Η υπέρβαση των ορίων αφορά όχι μόνο τις εβδομαδιαίες ώρες αλλά και τη δομή του ωραρίου.

Πολλοί ειδικευόμενοι αναφέρουν συνεχείς εφημερίες διάρκειας 24 ωρών, χωρίς ουσιαστική δυνατότητα ξεκούρασης.

Τι συμβαίνει στην Ελλάδα

Στην Ελλάδα, η κατάσταση είναι ακόμη πιο χειρότερη. Οι ειδικευόμενοι γιατροί εργάζονται κατά μέσο όρο 72 ώρες την εβδομάδα, τη μεγαλύτερη μέση διάρκεια εργασίας μεταξύ των χωρών που συμμετείχαν. Σε σύγκριση με το θεσμοθετημένο όριο των 48 ωρών, η υπέρβαση φτάνει τις 24 ώρες εβδομαδιαίως.

Η υπερεργασία συνοδεύεται από περιορισμένη ανάπαυση και συχνά από περιορισμένη χορήγηση της ετήσιας άδειας.

Η σχέση μεταξύ υπέρβασης του χρόνου εργασίας και ψυχολογικής επιβάρυνσης είναι σαφής, με αυξημένα ποσοστά επαγγελματικής εξουθένωσης και δυσαρέσκειας.

Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στους γιατρούς. Η χρόνια κόπωση επηρεάζει τη συγκέντρωση και τη λήψη αποφάσεων, με πιθανές συνέπειες στην ασφάλεια των ασθενών.

Η εικόνα που προκύπτει από την έρευνα είναι ξεκάθαρη:

Στην Ευρώπη το θεσμοθετημένο 48ωρο μετατρέπεται σε 57 ώρες, ενώ στην Ελλάδα σε 72.

Πρόκειται για μια συστηματική παραβίαση που επηρεάζει όχι μόνο την ποιότητα της εκπαίδευσης αλλά πρωτίστως την υγεία των γιατρών και τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας.

Διαβάστε επίσης

Μπαράζ κλοπών στα φαρμακεία της Θεσσαλονίκης – Τι ζητάει ο ΦΣΘ από την αστυνομία

ΕΣΑμεΑ προς υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας: «Γιατί καθυστερεί η εφαρμογή του Προσωπικού βοηθού;»

Θύματα έμφυλης βίας: Προτεραιότητες στις ιατρικές εξετάσεις – Σε τρεις ημέρες θα επιστρέφουν στους ξενώνες φιλοξενίας