Η κερδισμένη διεθνής εμπιστοσύνη

Ευτυχώς στη διεθνή σκηνή τα γεγονότα εξελίσσονται ταχύτερα από την ελληνική πολιτική ομφαλοσκόπηση, που αδυνατεί να αξιολογήσει τη σημασία της επίσκεψης του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο και την τουρκική αλαζονεία, η οποία θεωρεί ότι θα ξεπεράσει την πραγματικότητα που διαμορφώνεται στην περιοχή μας με επιθετικές πολιτικές, αδιαφορώντας για τους όρους συνύπαρξης μέσα σε μία νέα διεθνή πραγματικότητα.

Ο Πρόεδρος Ερντογάν, υπό την πίεση των μελών της Ε.Ε., απευθύνει επίσημη επιστολή στον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη καλώντας τον να προσέλθει στη διεθνή Διάσκεψη του ΟΗΕ για το Κλίμα, που θα πραγματοποιηθεί τον Νοέμβριο στην Αττάλεια. 

Το Συμβούλιο Υπουργών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τα τρία θεσμικά όργανα της Ε.Ε., δεν κρούουν απλώς τον κώδωνα του κινδύνου στην Άγκυρα, αλλά υποχρεώνουν την Τουρκία να προσαρμοσθεί στην Ευρωπαϊκή πραγματικότητα, που απαιτεί σεβασμό όλων των κρατών – μελών. Όμως, επειδή πρόκειται για Διάσκεψη του ΟΗΕ, η ευρωπαϊκή θέση, στην οποία προσαρμόζεται η Τουρκία, ανανεώνει και τη δέσμευση του ΟΗΕ στις αποφάσεις της Ε.Ε. σχετικά με το διεθνές και αναμφισβήτητο καθεστώς της Κυπριακής Δημοκρατίας. 

Ο Πρόεδρος Ερντογάν, χωρίς να θεωρεί ότι χάνει την πολιτική του αξιοπρέπεια, επανέρχεται στη διεθνή τάξη.

Ρούμπιο σε ρόλο… Χόλμπρουκ

Πριν από λίγες ημέρες στην Αθήνα, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ επανέλαβε, με δικά του λόγια, ό,τι είπε ο Χόλμπρουκ στον Πάγκαλο μετά την κρίση στα Ίμια. «Σας είχαμε κλειδωμένους, δεν θα μπορούσατε να συγκρουστείτε». Οι ΗΠΑ δεν θα επιτρέψουν ποτέ πόλεμο Ελλάδας – Τουρκίας, υπογράμμισε στην Αθήνα ο Ρούμπιο.

Οι απόψεις των συμμάχων έχουν συνέχεια, την οποία στην πολιτική εσωτερική μας αντιπαράθεση παραβλέπουμε πολύ εύκολα. Φαίνεται όμως ότι στην Αθήνα, ιδιαίτερα ο υπουργός Εξωτερικών στη συνεργασία του με τον πρωθυπουργό, αντιλαμβάνονται ό,τι έχει δημιουργηθεί μέχρι σήμερα για την αποτελεσματική προώθηση των ελληνικών προτεραιοτήτων, συνδυάζοντας τις απαιτήσεις μας με τον δυτικό γεωστρατηγικό σχεδιασμό. 

Αναμφισβήτητα στην Ε.Ε. τα κράτη – μέλη παρουσιάζουν έλλειμμα στη διαμόρφωση κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής Άμυνας, με αποτέλεσμα η Ελλάδα να αναλαμβάνει έναν ρόλο αυξημένων απαιτήσεων, υποχρεώνοντας συμμάχους και εταίρους να κοιτάξουν με εμπιστοσύνη τη χώρα που πριν από το 2019 χλεύαζαν και αντιμετώπιζαν ως τον αναξιόπιστο εταίρο.

Η Άγκυρα με παρεμβατισμό και παράνομες κινήσεις θεωρεί ότι μπορεί να επιβραδύνει τις εξελίξεις, προκειμένου να ανασυνταχθεί. Πιεζόμενη, προσκαλεί την Κυπριακή Δημοκρατία στις εργασίες της παγκόσμιας Συνόδου. 

Το καθεστώς Ερντογάν, ασφυκτιώντας υπό τη διεθνή πίεση, για να διατηρήσει την εικόνα του ισχυρού στο εσωτερικό της χώρας ανακοινώνει διασύνδεση με διπλής φοράς ενεργειακό αγωγό Τουρκίας – Κατεχομένων, παραβιάζοντας την κυπριακή κυριαρχία, αλλά και όλα όσα προβλέπονται από την Ε.Ε. για τα κράτη – μέλη και τους Ευρωπαίους πολίτες.

Επειδή μετά την επίσκεψη Ρούμπιο δεν έμεινε πολιτικός χώρος για αμφισβήτηση των διπλωματικών κινήσεων, που τόσα πολλά προσέφεραν στη χώρα με δηλώσεις, κινήσεις και υπογραφές συμφωνιών, πολλοί εστιάζουν στην αυξανόμενη ένταση που δημιουργείται στις ΗΠΑ, ενόψει ενδιάμεσων εκλογών. 

Περαιτέρω διερεύνηση για την πρέσβη

Επειδή, μετά την επίσκεψη Ρούμπιο, δεν έμεινε πολιτικός χώρος για αμφισβήτηση των διπλωματικών κινήσεων, που τόσα πολλά προσέφεραν στη χώρα με δηλώσεις, κινήσεις και υπογραφές συμφωνιών, πολλοί εστιάζουν στην αυξανόμενη ένταση που δημιουργείται στις ΗΠΑ, ενόψει ενδιάμεσων εκλογών. 

Στην Ελλάδα η εσωτερική αμερικανική πολιτική αντιπαράθεση βρίσκει την έκφρασή της, όχι άδικά, στο πρόσωπο της πρέσβη των ΗΠΑ στην Αθήνα. Κάθε πρέσβης, καριέρας ή πολιτικά διορισμένος από τον ανώτατο άρχοντα της χώρας αποστολής, υπόκειται στη νομοθεσία της χώρας του, ως λειτουργός της, αλλά και στις απαιτήσεις του Διεθνούς Δικαίου. 

Για τη διπλωματία το θέμα της πρέσβη των ΗΠΑ στην Ελλάδα έκλεισε στιγμιαία με τη δήλωση Ρούμπιο, που την κάλυψε απολύτως ύστερα από δημόσια ερώτηση που του υπεβλήθη στην Αθήνα από Αμερικανό δημοσιογράφο. Όμως η διατήρηση του θέματος στην πρώτη γραμμή της ενημέρωσης από έγκριτα αμερικανικά ΜΜΕ έχει αναμφισβήτητη αξία, επειδή με αυτό τον τρόπο ασκείται ο έλεγχος προς την εξουσία και ενημερώνεται για τις εξελίξεις η αμερικανική αλλά και η διεθνής κοινή γνώμη. 

Από τη Δευτέρα το απόγευμα ο Πρόεδρος Τραμπ, απαντώντας στους δημοσιογράφους, έδειξε την ενόχλησή του και την απαρέσκειά του στις επιλογές της Κίμπερλι. Ζητήθηκε η παραίτησή της, την οποία και κατέθεσε στον Πρόεδρό της την Τρίτη (13.10.2026). Οι νομοθέτες στην Ουάσιγκτον ζητούν περαιτέρω διερεύνηση του θέματος, σύμφωνα με τη νομοθεσία των ΗΠΑ, για να διαπιστωθεί αν έχουν διαπραχθεί αδικήματα. 

Το θεσμικό κράτος λειτουργεί και θα ήταν σκόπιμο όλοι οι παρατηρητές των εξελίξεων στις ΗΠΑ, πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές, να συγκρατήσουμε τις αντιδράσεις μας περιμένοντας και τις αποφάσεις της αμερικανικής Δικαιοσύνης. Την αμεσότητα των αποφάσεων του υπουργείου Εξωτερικών και του Προέδρου των ΗΠΑ τις διαπιστώσαμε. Αξίζει να επιμείνουμε στην παρακολούθηση της διπλωματίας. Τα ενεργειακά συμφέροντα που απασχολούν τις διεθνείς σχέσεις διαπιστωμένα εξαρτώνται μάλλον από τα μεγάλα συγκροτήματα και τις επιχειρήσεις του κλάδου.

Ευρύ το κάδρο των διεθνών γεγονότων

Την ίδια στιγμή που διαβάζουμε στη χώρα με μεγάλη προσοχή τα αμερικανικά έντυπα για την πρέσβη των ΗΠΑ, διεθνώς εξελίσσονται 

• η συνάντηση ΗΠΑ – Κίνας, 
• η πρόσκληση της Ρωσίας από τον Πρόεδρο Τραμπ στην επερχόμενη συνάντηση των G-20, 
• η παρότρυνση των ΗΠΑ προς τον Πρόεδρο Ζελένσκι να μην επιχειρεί κατά της ενεργειακής δομής της Ρωσίας, 
• η αίτηση της Σαουδικής Αραβίας προς τις ΗΠΑ για αμυντική βοήθεια μετά τις συνεχείς επιθέσεις των Χούθι και κυρίως τον βομβαρδισμό του διεθνούς αεροδρομίου του Ριάντ. 

Στην αποκορύφωση των ενεργειακών εντάσεων και των πολεμικών συγκρούσεων η Μόσχα, ανταποκρινόμενη στην επικοινωνία Τραμπ – Πούτιν, απελευθερώνει ποσότητα πετρελαίου για τις ανάγκες των ΗΠΑ και της διεθνούς αγοράς.

Στη Γερμανία ακραία κόμματα χαιρετίζουν τη ρωσική απόφαση, αλλά διαβάζουν πίσω από τις πολιτικές γραμμές ότι κάθε πιθανή εξέλιξη προς την άμβλυνση των ακροτήτων θα διευκολύνει στο βάθος του χρόνου την πολιτική των αστικών κομμάτων. Η Γερμανία, για να αυξήσει την πολιτική πίεση, συντονισμένη και με τις αντιδράσεις της Ε.Ε. και του Καναδά για τη συμφωνία Τραμπ – Πούτιν, ανακοινώνει πρόσθετη αμυντική βοήθεια στην Ουκρανία.

Στην Ε.Ε. η ύπατη εκπρόσωπος για την Εξωτερική Πολιτική Κάγια Κάλας εμμένει στη σκληρή θέση, όσο ακόμη ομονοούν σε αυτή τη στάση έναντι της Ρωσίας οι Ευρωπαίοι αρχηγοί κρατών και οι υπουργοί Εξωτερικών. 

Εκτιμητές επισημαίνουν ότι οι αλλαγές που πραγματοποιούνται διεθνώς δεν έχουν εντυπωσιακά αποτελέσματα, αλλά όσο εξελίσσονται προς την κατάπαυση των πυρών και διακοπή των εχθροπραξιών βοηθούν τον Πρόεδρο των ΗΠΑ στην προσπάθεια να ανακτήσει δυνάμεις και να διατηρήσει ισχυρό πολιτικό έλεγχο και μετά τις ενδιάμεσες εκλογές. 

Συμπληρωματικά στο κάδρο των διεθνών γεγονότων προστίθεται και η τελευταία δημόσια τοποθέτηση του Ιράν αναφορικά με την επίθεση στο αεροδρόμιο του Ριάντ. Η Τεχεράνη εκδηλώνει προθυμία για διαμεσολάβηση και αναφέρεται σε επιπλοκές που προκαλούν οι συνεχιζόμενες συγκρούσεις, επισημαίνοντας ότι οι αντιπαραθέσεις (σ.σ.: ακραίες, ασυντόνιστες και λανθασμένες) διευκολύνουν την πολιτική του Ισραήλ.

Ανεβαίνοντας σκαλί – σκαλί

Ιχνηλατώντας προσπαθούμε να αντιληφθούμε πώς αποφεύγονται κακοτοπιές και παγίδες. Όμως, οι ηγέτες των υπερδυνάμεων κινούνται προσεκτικά, σαν σαολίν που περπατούν σε ριζόχαρτο χωρίς να το σχίζουν. Όμως, το αποτέλεσμα κάθε βήματός τους είναι βαρύ για την υφήλιο. 

Ο ρόλος που αναλαμβάνει η Ελλάδα εξελίσσεται ήπια. Ανεβαίνοντας σκαλί – σκαλί στη διεθνή σκηνή οι απαιτήσεις αυξάνονται γεωμετρικά. Πολύ νωρίς αφουγκραστήκαμε τις συνομιλίες, διαβλέψαμε τις ανάγκες που διαμορφώνονταν, παρατηρήσαμε τους αναθεωρητισμούς όταν πολλοί δεν τους κατανοούσαν και αντιληφθήκαμε ότι για την περιοχή μας – Βαλκάνια, ανατολική Μεσόγειο και περιοχή ΜΕΝΑ – πρόσθετα σχήματα συνεργασιών, στρατηγικών επιλογών και διευρυμένων σχηματισμών ενίσχυαν υπάρχουσες αμυντικές και οικονομικές δομές που θα καθόριζαν το μέλλον στην παγκοσμιοποιημένη κοινωνία μας. 

Πολλοί αναρωτιούνται και αναζητούν ακόμη τον τρόπο που εξυπηρετούνται τα εθνικά συμφέροντα και οι προτεραιότητες της χώρας μας.

Η επίσκεψη Ρούμπιο αλλά και ό,τι προηγήθηκε στον ΟΗΕ τον Σεπτέμβριο αναδεικνύουν τις επιτυχίες της διαχρονικής ελληνικής εξωτερικής πολιτικής. Αν παραμερίσουμε «τον ήχο και το φως» εστιάζοντας στη γυμνή και σκληρή πραγματικότητα των γεγονότων, με ικανοποίηση θα διαπιστώσουμε ότι οι ατλαντικές και ευρωπαϊκές στρατηγικές μας αποφέρουν σημαντικά αποτελέσματα. Η πίεση για να προσκληθεί η Κυπριακή Δημοκρατία στην Παγκόσμια Διάσκεψη για το Κλίμα είναι αποτελεσματική επειδή το 2004 Αθήνα και Λευκωσία πέτυχαν την ένταξή της στην Ε.Ε. Κυπριακό μόνο στον ΟΗΕ θα ήταν μία ακόμη χαμένη διεθνής αναμέτρηση. 

Η Ελλάδα, με το ισχυρό νομικό πλαίσιο, στο οποίο συμπεριλαμβάνονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και η συμβατική κάλυψη των μειονοτικών δικαιωμάτων, δεν προβληματίζεται και δεν δυσκολεύεται από τον τουρκικό αναθεωρητισμό. Τα μικρά βήματα μεταβλήθηκαν σε μεγάλο διασκελισμό κυρίως μετά το 1991 με την πρόταξη πολιτικής ισονομίας και ισοπολιτείας.

Θετικό αποτέλεσμα διπλωματικού μαραθωνίου

Μέσα σε έναν μήνα, Σεπτέμβριο – Οκτώβριο του 2026, συμπυκνωμένα προβλήθηκε εξωτερική πολιτική που συμβάλλει στην περιφερειακή σταθερότητα και την ενεργειακή συνεργασία. Αναδείχθηκαν θέματα τα οποία δεν περιμέναμε να διατυπωθούν με τόση σαφήνεια. Πιθανόν να απαιτείται περισσότερος χρόνος για να αντιληφθούμε τι πετύχαμε στα τραπέζια της διπλωματίας, όταν άλλοι αλόγιστα θυσιάζουν ψυχές και σπαταλούν κεφάλαιο στα πεδία των θερμών συγκρούσεων.

Θα χάναμε την ουσία των αναζητήσεων αν δεν συγκρατούσαμε με καθαρότητα και ευθυκρισία τα θετικά αποτελέσματα του διπλωματικού μαραθωνίου, στον οποίο συνεχίζει να τρέχει η Ελλάδα. Στις μεγάλες διαδρομές αντοχής σημαντικό στοιχείο της επιτυχίας αποτελεί η αυτοπειθαρχία, αλλά και οι σταθμοί ανεφοδιασμού σε υλικά και ψυχικά αποθέματα.

Παρά τις σοβαρές κρίσεις, η χώρα αντιμετώπισε με επιτυχία τις προκλήσεις. Η προσήλωση στους εθνικούς στόχους επιβεβαιώνεται στην πολιτική συζήτηση από την καταγραμμένη εμπιστοσύνη προς τον πρωθυπουργό και τον υπουργό Εξωτερικών, παρά τις λεκτικές ή προσωπικές υπερβολές της πορείας προς τις εκλογές. 

Αρκεί το εφήμερο να μην καταστρέψει το ουσιαστικό με αστοχίες, όπως η αναίτια αναστάτωση που προκλήθηκε με τις ακυρώσεις κλήσεων για στράτευση, επιτρέποντας ερωτήματα για τις οργανωτικές δυνατότητες των Ενόπλων Δυνάμεων, θίγοντας για μία φορά ακόμη την αξιοπιστία του πολιτικού κόσμου και βασικών υπουργών.

* Ο Θεόδωρος Ι. Θεοδώρου είναι πρέσβης ε.τ.

Διαβάστε επίσης

Σε αναζήτηση συγκλίσεων: Τι αποκαλύπτει η ημερήσια διάταξη της επίσκεψης του ΥΠΕΞ των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο

Όποιος έχει τα γένια έχει και τα χτένια

Σπαρασσόμαστε ασύστολα αντί να διεκδικούμε

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.