Pizza Fan: Τα «κεράσματα» που έκρυβαν τον τζίρο και τα ψηφιακά εργαλεία ελέγχου της ΑΑΔΕ

Μια παραγγελία που πληρώνεται κανονικά από τον πελάτη, αλλά στα φορολογικά στοιχεία εμφανίζεται ως «κέρασμα». Μια απόδειξη που δεν καταγράφει την πραγματική αξία της συναλλαγής. Και ένα λογισμικό που φέρεται να επέτρεπε την απόκρυψη σημαντικού μέρους των εισπράξεων. Αυτή είναι η εικόνα του μηχανισμού που περιγράφεται στις καταγγελίες για την Pizza Fan, φέρνοντας ξανά στο προσκήνιο μια από τις πιο δύσκολα ανιχνεύσιμες μορφές φοροδιαφυγής.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί, ειδικό πρόγραμμα εγκατεστημένο στο κεντρικό πληροφοριακό σύστημα της εταιρείας φέρεται να παρενέβαινε στη διαδικασία καταχώρισης των παραγγελιών, με αποτέλεσμα μέρος των πραγματικών πωλήσεων να μην εμφανίζεται στα στοιχεία που διαβιβάζονταν στη φορολογική διοίκηση.

Το ενδιαφέρον βρίσκεται στον τρόπο λειτουργίας του συστήματος. Οι παραγγελίες συγκεντρώνονταν σε ενιαίο τηλεφωνικό κέντρο και στη συνέχεια διοχετεύονταν στα καταστήματα ανάλογα με την περιοχή του πελάτη. Ωστόσο, σύμφωνα με τις καταγγελίες, περίπου μία στις τρεις αποδείξεις, κυρίως για παραγγελίες μεγαλύτερης αξίας, χαρακτηριζόταν ηλεκτρονικά ως «κέρασμα».

Έτσι, ενώ τα χρήματα είχαν εισπραχθεί, η αντίστοιχη πώληση δεν εμφανιζόταν κανονικά στα φορολογικά δεδομένα. Το αποτέλεσμα ήταν να αποκρύπτεται τζίρος και να μην αποδίδεται ο αναλογών ΦΠΑ, ο οποίος στην εστίαση ανέρχεται κατά περίπτωση στο 13%. Κατά τις ίδιες καταγγελίες, τα ποσά που προέκυπταν από τις αδήλωτες συναλλαγές φέρεται να μοιράζονταν μεταξύ εμπλεκόμενων προσώπων της διοίκησης και ιδιοκτητών καταστημάτων. Τα πραγματικά περιστατικά και οι ενδεχόμενες ευθύνες αποτελούν αντικείμενο διερεύνησης.

Οι «πειραγμένες» ταμειακές και τα τυφλά σημεία

Η υπόθεση αναδεικνύει ένα σοβαρό πρόβλημα για τους φορολογικούς ελέγχους: ακόμη και όταν μια επιχείρηση διαβιβάζει ηλεκτρονικά τις αποδείξεις της, δεν είναι αυτονόητο ότι τα στοιχεία ανταποκρίνονται στις πραγματικές εισπράξεις της.

Τα παράνομα λογισμικά μπορούν να παρεμβαίνουν πριν από την οριστική καταχώριση μιας πώλησης ή να αλλοιώνουν δεδομένα που έχουν ήδη καταγραφεί. Σε ορισμένες περιπτώσεις μεταβάλλονται οι ποσότητες, οι αξίες ή τα είδη των προϊόντων, ενώ σε άλλες οι συναλλαγές δεν φτάνουν ποτέ στο φορολογικό σύστημα.

Αυτό ακριβώς δυσκολεύει τον εντοπισμό της απάτης. Τα δεδομένα που λαμβάνει η ΑΑΔΕ μπορεί να εμφανίζονται τυπικά σωστά, χωρίς όμως να αποτυπώνουν την πραγματική δραστηριότητα της επιχείρησης. Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο σύνθετο όταν χρησιμοποιούνται διαφορετικά συστήματα για παραγγελίες, πληρωμές, αποθήκες, ταμειακές μηχανές και λογιστική παρακολούθηση.

Πώς αναζητά η ΑΑΔΕ τις χαμένες αποδείξεις

Στη μάχη κατά των παράνομων λογισμικών, η ΑΑΔΕ επιχειρεί να αξιοποιήσει τις δυνατότητες των ηλεκτρονικών διασταυρώσεων, της ανάλυσης δεδομένων και της τεχνητής νοημοσύνης.

Βασικά εργαλεία είναι το eSend και το myDATA, μέσω των οποίων παρακολουθούνται τα φορολογικά παραστατικά και συγκρίνονται με τις δηλωμένες πωλήσεις των επιχειρήσεων. Παράλληλα, η διασύνδεση POS και ταμειακών μηχανών επιτρέπει τη σύγκριση των ηλεκτρονικών πληρωμών με τις αποδείξεις που έχουν εκδοθεί. Με τον τρόπο αυτό μπορούν να εντοπίζονται ασυμφωνίες που δημιουργούν υπόνοιες απόκρυψης εσόδων.

Ωστόσο, υπάρχει ένα κρίσιμο κενό: όταν η αλλοίωση γίνεται πριν από τη διαβίβαση των στοιχείων, ακόμη και οι ηλεκτρονικές διασταυρώσεις μπορεί να μην αποκαλύψουν την παρανομία. Γι’ αυτό, όταν προκύπτουν ενδείξεις, απαιτούνται επιτόπιοι τεχνικοί έλεγχοι, με εξέταση της φορολογικής μνήμης, των αρχείων των ταμειακών μηχανών και των εφαρμογών παραγγελιοληψίας. Στόχος είναι να διαπιστωθεί αν τα χρήματα που εισέπραξε πραγματικά μια επιχείρηση συμφωνούν με όσα δήλωσε στην Εφορία.

Το μεγάλο ερώτημα, πάντως, παραμένει: πόσο αποτελεσματικός μπορεί να είναι ο ψηφιακός έλεγχος όταν τα στοιχεία που φτάνουν στη φορολογική διοίκηση έχουν ενδεχομένως αλλοιωθεί από την αρχή; Η απάντηση δεν βρίσκεται μόνο στις διασταυρώσεις των δηλωμένων ποσών, αλλά κυρίως στη δυνατότητα των ελεγκτικών μηχανισμών να εντοπίζουν τις συναλλαγές που δεν καταγράφηκαν ποτέ.

Διαβάστε επίσης

Ακρίβεια: Με το κομπιουτεράκι στο σούπερ μάρκετ οι Έλληνες – Το 74% έχει δυσκολίες, κυνηγά προσφορές και φθηνά προϊόντα

Αναδρομικά συντάξεων: Φορολογικός λογαριασμός για 55.000 συνταξιούχους – Πώς εξοφλείται σε 72 δόσεις

Τρόφιμα: Έρχεται νέο κύμα ανατιμήσεων που απειλεί να γονατίσει εκατομμύρια νοικοκυριά σε ολόκληρο τον κόσμο

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.