Του Γιάννη Σβώλου

Ο Ρενάτο Τζανέλλα, ο νέος καλλιτεχνικός διευθυντής του μπαλέτου της Λυρικής Σκηνής, αναμετριέται με το αριστούργημα του Προκόφιεφ «Ρωμαίος και Ιουλιέττα».

Του Γιάννη Σβώλου

Ο Ρενάτο Τζανέλλα, ο νέος καλλιτεχνικός διευθυντής του μπαλέτου της Λυρικής Σκηνής, αναμετριέται με το αριστούργημα του Προκόφιεφ «Ρωμαίος και Ιουλιέττα».

Στις 9 Μαΐου, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, το μπαλέτο της Εθνικής Λυρικής Σκηνής προσφέρει σε πρώτη παγκόσμια παρουσίαση τη νέα χορογραφία του χοροδράματος «Ρωμαίος και Ιουλιέττα», την οποία υπογράφει ο νέος καλλιτεχνικός διευθυντής του θιάσου, Ρενάτο Τζανέλλα. Τον Ιταλοτυρολέζο χορογράφο συναντήσαμε στη διάρκεια δοκιμών. Ήρθε στη συνάντηση γελαστός, γεμάτος θετική ενέργεια και μας μίλησε για τη δουλειά του σαν χείμαρρος.

Η συγκεκριμένη μουσική του Προκόφιεφ έχει ήδη χορογραφηθεί από πολλούς μεγάλους χορογράφους. Πώς αποφασίσατε να αναμετρηθείτε μαζί του;

Η σχέση μου με το μπαλέτο αυτό είναι μακρά. Γεννήθηκα στη Βερόνα και μεγάλωσα περιβαλλόμενος από αυτή την τουριστική ψευδοκουλτούρα για την ιστορία του Ρωμαίου και της Ιουλιέττας. Όταν μετακινήθηκα στο Μπαλέτο της Όπερας της Βιέννης, είχα ήδη στο ρεπερτόριό μου τον ρόλο του Ρωμαίου στη χορογραφία του Κράνκο. Αισθανόμουν πως, κάποτε, θα αναμετριόμουν μαζί του και ως χορογράφος. Όμως χρειαζόταν χρόνος και, επιπλέον, για να το τολμήσω, ήθελα δικό μου θίασο. Όταν πέρυσι έγινα διευθυντής μπαλέτουτης ΕΛΣ, αφ’ ενός ο κύριος Μύρων Μιχαηλίδης πίεζε με ακατάβλητη όρεξη για νέες παραγωγές. Συνειδητοποίησα, λοιπόν, πως είχε έρθει ώρα να χορογραφήσω «Ρωμαίο και Ιουλιέττα.

Ποια είναι η κεντρική ιδέα της χορογραφίας σας;

Πήρα την μουσική εικόνα της κοινωνίας της Βερόνας που έχει πλάσει ο Προκόφιεφ και την έβαλα να υπηρετήσει μια σύγχρονη κατάσταση συμπτύσσοντας τη δράση σε δύο πράξεις. Η ιστορία των δύο νέων εραστών εκτυλίσσεται, λοιπόν, στη Βερόνα του σήμερα. Σκεφτείτε το περιβάλλον οποιασδήποτε ισχυρής οικογένειας της σύγχρονης ιταλικής κοινωνίας – π.χ. του Μπερλουσκόνι! – και θα εντοπίσετε εύκολα σε αυτό όλους τους χαρακτήρες του μπαλέτου του Προκόφιεφ. Αν οι Καπουλέτοι διοργανώνουν μια γιορτή, τότε μπορούν να διοργανώσουν γιορτή και οι Μοντέγοι. Οι Καπουλέτοι είναι συντηρητικοί, κλειστοί και εσωστρεφείς, οι Μοντέγοι πιο ανοιχτοί, φιλελεύθεροι και κοινωνικοί, με γονείς σαν να από την δεκαετία του 1970! Τα παιδιά μοιάζουν στους γονείς. Έτσι, λοιπόν, έχουμε μια γιορτή με χαρακτήρα «party» για τους Καπουλέτους και μια άλλη με χαρακτήρα «clubbing» για τους Μοντέγους: η διαφοροποίηση αποτυπώνεται στη χορογραφία.

 Και πώς ταιριάξατε σε αυτά ξιφομαχίες και φονικά;

Επέλεξα τον αθλητισμό: αμφότερες οι οικογένειες διαθέτουν καλές ομάδες ξιφασκίας. Κάποτε, τυχαία, οι δυο αντίπαλες παρέες έχουν εξάσκηση πολύ κοντά η μια μετά την άλλη, δημιουργείται προστριβή και το παιχνίδι εκτρέπεται σε αληθινή σύγκρουση, καταλήγοντας σε κατά λάθος φόνο. Τέτοιο ατύχημα θα μπορούσε να συμβεί σε οποιοδήποτε περιβάλλον πολυτελείας, όπου συχνάζουν γόνοι πλούσιων οικογενειών όπως π.χ. στην Οξφόρδη ή στο Κέμπριτζ! Καθώς η συσσωρευόμενη βία επιταχύνει τη δράση, όλα διαδραματίζονται μέσα σε μιάμιση μέρα. Το αποτέλεσμα είναι συναρπαστικό. Οι καταστάσεις πιέζουν: το πρώτο πάρτι αρχίζει στις 7 μ.μ. και τελειώνει στις 12 τα μεσάνυχτα, οπότε ξεκινά το επόμενο που τραβά έως τα ξημερώματα. Ο Ρωμαίος και η Ιουλιέττα συναντιούνται, αγαπιούνται και το πρωί παντρεύονται μυστικά. Ύστερα το ζευγάρι επιστρέφει στο πάρτι, όπου συναντά τον πιωμένο Τυβάλδο, που είχε μια κακιά νύχτα. Έπεται η σύγκρουση και ο θάνατος. Ο Προκόφιεφ είναι μεγάλος συνθέτης: σε κρατά σε αγωνία δίχως να αποκαλύπτει τι θα συμβεί, σαν να γράφει για θρίλερ! Είχα το θάρρος να «πειράξω» τη ροή της δράσης του μπαλέτου, εισάγοντας κάποιες αλλαγές που νομίζω ότι λειτουργούν πολύ καλά. Έχουμε, λοιπόν, ένα πολύ δραματικό φινάλε, κατά το οποίο η Ιουλιέττα ξυπνά, αφού ο Ρωμαίος έχει πάρει το δηλητήριο.

 Πώς προσεγγίσατε τη σύγχρονη ανάγνωσή σας εικαστικά;

Έχω συνεργαστεί με σπουδαίους σχεδιαστές μόδας όπως ο Λακρουά και ο Βαλεντίνο και πραγματικά θαυμάζω το πώς φιλτράρουν το ιστορικό κοστούμι μέσα από μια σύγχρονη αισθητική μόδας. Έτσι, διάλεξα τη Σήλια Κριθαριώτη. Είναι άριστη επαγγελματίας και μέσω των κοστουμιών της έδωσε στην ιδέα μου μια πιο αφηρημένη, ιδεαλιστική όψη. Είναι επίσης γενναιόδωρη, χρησιμοποιεί πολλά κομμάτια από τις συλλογές της που προσάρμοσε κατάλληλα και, επιπλέον, μας βρήκε χορηγούς για κάποια πανάκριβα υλικά.

Πώς δουλέψατε με τους χορευτές της ΕΛΣ;

Είναι σημαντικό ως θίασος να έχουμε αποκλειστικά δικές μας χορογραφίες: μόνον έτσι θα μας αναγνωρίζουν, θα ξεχωρίσουμε μέσω της δημιουργικότητάς μας. Όπως οι Ματς Εκ και Κρίστιαν Σπουκ ετοιμάζουν καινούργιους «Ρωμαίους» για του χρόνου, έτσι και εμείς στην ΕΛΣ προτείνουμε τη δική μας. Μ’ αρέσει να χειρίζομαι μεγάλες μάζες, φέρνοντας συχνά ολόκληρο τον θίασο – 57 άτομα! – επί σκηνής! Επίσης, απολαμβάνω να αξιοποιώ τις προσωπικότητες των χορευτών μου. Και διαθέτω πολλούς ταλαντούχους: η Μαρία Κουσουνή, η Ιουλιέττα μας, είναι χορεύτρια μεγάλου διαμετρήματος, περιζήτητη διεθνώς. Ο Βαγγέλης Μπίκος, ο Ρωμαίος της, είναι ένας πολύ ωραίος Έλληνας, πολύ νέος – γύρω στα είκοσι! – αλλά με τεράστιο δυναμικό, που αισθάνθηκα ότι μπορώ να αξιοποιήσω άμεσα. Πρέπει ο κόσμος να ξέρει ότι όλοι μαζί αντιμετωπίζουμε αυτή την προσπάθεια ως «έργο εν εξελίξει». Άλλωστε, αυτό είναι ένα από κύρια χαρακτηριστικά της τέχνης!

INFO: Αίθουσα «Αλεξάνδρα Τριάντη» Μεγάρου Μουσικής, καθημερινά, από τις 9 έως και τις 13 Μαΐου. Ώρα έναρξης 20.00. Τιμές εισιτηρίων: 15€, 30€, 40€, 60€, παιδικό-φοιτητικό 10€.

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.