Γιατί βρυχάται η Βόρειος Κορέα; Όσο παρανοϊκή και αν φαντάζει σε κάποιον η ιδέα ενός νέου «πολέμου της Κορέας», οι εξελίξεις των τελευταίων εβδομάδων αποτελούν τη σοβαρότερη κλιμάκωση τα τελευταία 20 χρόνια.

Η Πιονγκγιάνγκ είναι πιο φτωχή και πιο περιθωριοποιημένη από ποτέ και η διαδοχή στην ηγεσία της χώρας αναμενόταν να οδηγήσει, ούτως ή άλλως, σε μια σειρά από εσωτερικά μπρα-ντε-φερ που θα αφορούσαν τη διαμόρφωση του «περιβάλλοντος» του Κιμ Γιονγκ Ουν. Το ποιος, με άλλα λόγια, θα είναι σε θέση να τον επηρεάζει περισσότερο.
Παρά το γεγονός, όμως, ότι η πολεμική ρητορική αποτελούσε ανέκαθεν – τόσο για την Πιονγκγιάνγκ όσο και για άλλα παρόμοια καθεστώτα – ένα εργαλείο επιβεβαίωσης της πυγμής τού εκάστοτε νέου ηγέτη, με παραλήπτες τόσο εντός όσο και εκτός των τειχών, στην προκειμένη περίπτωση το πράγμα είναι λίγο διαφορετικό.
Σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές που έχουν αφιερωθεί στην… αποκρυπτογράφηση των όσων συμβαίνουν πίσω από τις ερμητικά κλειστές πόρτες της Βόρειας Κορέας, αυτό που παρακολουθούμε σήμερα είναι ένας «αντίστροφος αντιπερισπασμός». Στόχος του δεν είναι να δείξει στους Βορειοκορεάτες ότι «ελέγχει» την κατάσταση, αλλά να «καθησυχάσει» πρωτίστως τη στρατιωτική ηγεσία ρίχνοντάς της, στην πραγματικότητα, στάχτη στα μάτια.

Τέσσερα ρεύματα
Για να σας βάλουμε λίγο στο «κλίμα» του εμφυλίου που διεξάγεται στην απομονωμένη χώρα: Παραδοσιακά, το Εργατικό Κόμμα (στο οποίο ανήκουν οι ηγέτες της Βόρειας Κορέας) χωριζόταν στα εξής τέσσερα ρεύματα:
• τους κινεζόφιλους,
• τους ρωσόφιλους,
• τους «εθνικιστές» Βορειοκορεάτες
• και τους «μετριοπαθείς», που ήθελαν την επανένωση με τη Νότια Κορέα.
Τα ρεύματα αυτά κάθε άλλο παρά αρμονικά συνυπήρχαν και ήταν συχνές οι «ανακατατάξεις» τους στην ιεραρχία ανάλογα με τις εσωτερικές εξελίξεις και τη διεθνή συγκυρία.
Το 1998 ο Κιμ Γιονγκ Ιλ προχώρησε σε μια μεγάλη… «τομή» υποβιβάζοντας το Συμβούλιο του Εργατικού Κόμματος και ορίζοντας ως «ανώτατο πολιτικό όργανο» την Εθνική Επιτροπή Άμυνας (δηλαδή τον στρατό). Έκτοτε τα τέσσερα ρεύματα του κόμματος βρήκαν έναν κοινό εχθρό: τον στρατό. Αυτή είναι η πραγματική μάχη που δίνεται σήμερα στη Βόρεια Κορέα… και, όσο κι αν ακούγεται περίεργο, το στρατόπεδο που «κερδίζει» – τουλάχιστον προς το παρόν – είναι το κόμμα!

Μεταρρυθμίσεις α λα Κίνα
Δίπλα στον νεαρό Κιμ Γιονγκ Ουν έχει αναρριχηθεί ο Γιανγκ Σουνγκ Τάεκ, αντιπρόεδρος της στρατοκρατούμενης Εθνικής Επιτροπής Άμυνας, ο οποίος παρουσιάζεται ως «άνθρωπος του Πεκίνου» και φέρεται να επιθυμεί την έναρξη «οικονομικών μεταρρυθμίσεων» α λα κινεζικά. Πρόκειται για μια προοπτική την οποία απεύχεται ο στρατός.
Σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η πρωτοφανής – ακόμη και για τα δεδομένα της Βόρειας Κορέας – επιδείνωση των οικονομικών συνθηκών ενέχει αποσταθεροποιητικούς κινδύνους (για την αντιμετώπιση των οποίων ο Ουν θα χρειαστεί τον στρατό), η προώθηση των σχεδίων του Τάεκ θέλει ιδιαίτερη «προσοχή». Γι’ αυτό ο Κιμ Γιονγκ Ουν δεν αρκείται στην αποφυγή μιας μετωπικής σύγκρουσης με τη στρατιωτική ηγεσία… αλλά προσπαθεί να την πείσει ότι είναι «βασιλικότερος του βασιλέως».
Απώτερος σκοπός, να καθησυχαστεί ο στρατός ότι η μετάβαση στην εξουσία «δεν θα αλλάξει τίποτε» και πως ο νέος ηγέτης θα ακολουθήσει την «πεπατημένη» στρατηγική: την καλλιέργεια έντασης με τον «εξωτερικό εχθρό» προκειμένου να «φορτώσει» στον τελευταίο όλα τα δεινά που μπορεί να αντιμετωπίζει ο πληθυσμός…

Επί ποδός πολέμου
 
Φυσικά, ο «εξωτερικός εχθρός» (η Σεούλ και οι ΗΠΑ) δεν είναι… αθώος και υπάρχει πάντα η πιθανότητα το εκάστοτε σχέδιο να «στραβώσει». Οι ΗΠΑ (οι οποίες είχαν καταφέρει στο παρελθόν να τορπιλίσουν τη μοναδική πρόταση επανένωσης της χερσονήσου) συνεχίζουν να διατηρούν μια δύναμη 30.000 στρατιωτών στη Νότια Κορέα, με την οποία πραγματοποιούν συχνά κοινές στρατιωτικές ασκήσεις στην περιοχή, ώστε να «υπενθυμίζουν» στους Βόρειους την παρουσία τους…
Τα τελευταία δε εικοσιτετράωρα η Ουάσιγκτον και η Σεούλ ενισχύουν τις θέσεις τους διαμηνύοντας προς πάσα κατεύθυνση ότι βρίσκονται «επί ποδός πολέμου».