Σύγκρουση στην ΕΕ για την ενέργεια: Δυσαρέσκεια Μητσοτάκη για τα Συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής – Ελλάδα και άλλες 5 χώρες ζητούν αναβολή του ETS2 ως το 2030

Η πρώτη μεγάλη αντιπαράθεση της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ ξέσπασε γύρω από τις τιμές της ενέργειας και το ευρωπαϊκό σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων, με έξι χώρες να ζητούν νέα αναβολή της εφαρμογής του ETS2 έως τουλάχιστον το 2030.

Την ίδια ώρα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ζητά μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για τη στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών και των επιχειρήσεων, προειδοποιώντας για τον κίνδυνο αποβιομηχάνισης της Ευρώπης. Η ενεργειακή διαφωνία περιπλέκει τις διαπραγματεύσεις των Ευρωπαίων ηγετών, οι οποίοι καλούνται παράλληλα να συζητήσουν την ανταγωνιστικότητα, τις εμπορικές σχέσεις με την Κίνα, την Ουκρανία, τη θαλάσσια ασφάλεια και το μεταναστευτικό, ενώ στο επίκεντρο παραμένει και το νέο επταετές δημοσιονομικό πλαίσιο της Ένωσης

Έξι χώρες ζητούν αναβολή του ETS2 έως το 2030

Έξι κράτη-μέλη —η Ιταλία, η Ελλάδα, η Πολωνία, η Τσεχία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία— σχεδιάζουν να ζητήσουν από την Ευρωπαϊκή Ένωση να αναβάλει περαιτέρω την εφαρμογή του ETS2, του δεύτερου σταδίου του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων, έως τουλάχιστον το 2030, επικαλούμενα τις αυξημένες τιμές της ενέργειας και τις αποκλίσεις στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος μεταξύ των κρατών-μελών.

Σύμφωνα με Ευρωπαίους διπλωμάτες που γνωρίζουν τις διαπραγματεύσεις, το σχετικό αίτημα περιλαμβάνεται σε επιστολή η οποία βρίσκεται υπό διαμόρφωση και δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. Η πρωτοβουλία έρχεται ως απάντηση σε έκκληση των σκανδιναβικών χωρών, νωρίτερα την ίδια ημέρα, για στήριξη του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ETS).

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε προτείνει την προηγούμενη ημέρα τη μετάθεση της εφαρμογής του ETS2 από το 2027 στο 2028. Το νέο σύστημα προβλέπει την τιμολόγηση των εκπομπών άνθρακα από τα καύσιμα που χρησιμοποιούνται στις οδικές μεταφορές και στα κτίρια, επηρεάζοντας δυνητικά το κόστος θέρμανσης και μετακίνησης.

Χωρίς συμφωνία για την ανταγωνιστικότητα

Η διαφωνία για το ETS2 προκάλεσε εμπλοκή στις συζητήσεις για την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας. Σύμφωνα με τρεις διπλωμάτες, η ομάδα των χωρών του Βίσεγκραντ, με τη στήριξη της Ιταλίας και της Ελλάδας, άσκησε πιέσεις κατά των σχεδίων για τη δεύτερη αγορά άνθρακα.

Ως αποτέλεσμα, το σχετικό τμήμα του προσχεδίου των συμπερασμάτων της Συνόδου παρέμεινε ημιτελές, με τις διαπραγματεύσεις να αναμένεται να συνεχιστούν στη διάρκεια της συνάντησης.

Παρά τις πιέσεις για νέα αναβολή, αρκετοί Ευρωπαίοι διπλωμάτες εμφανίζονται αντίθετοι ακόμη και στο ενδεχόμενο κατάργησης του ETS2. Μεταξύ αυτών βρίσκεται και η Γερμανία, ενώ άλλες κυβερνήσεις υποστηρίζουν ότι πρόκειται για νομοθεσία που έχει ήδη συμφωνηθεί και δεν θα πρέπει να αλλάξει εκ νέου, μετά την προηγούμενη μετάθεση της εφαρμογής της από το 2027 στο 2028.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ορισμένοι ηγέτες θεωρούν ότι η συζήτηση για το ETS2 απορροφά δυσανάλογο χρόνο από τη Σύνοδο, ενώ άλλοι χαρακτηρίζουν απαράδεκτη οποιαδήποτε περαιτέρω καθυστέρηση.

Μητσοτάκης: Οι προτάσεις δεν αποτυπώνουν την επείγουσα διάσταση της ενεργειακής κρίσης

Την ανάγκη να ενισχυθούν τα μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης υπογράμμισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, εκφράζοντας τη διαφωνία του με το περιεχόμενο του προσχεδίου των συμπερασμάτων.

Σύμφωνα με ανώτερο Έλληνα αξιωματούχο, ο οποίος επικαλέστηκε όσα είπε ο πρωθυπουργός στις κλειστές συζητήσεις των ηγετών, ο κ. Μητσοτάκης επισήμανε ότι τα συμπεράσματα, στην παρούσα μορφή τους, δεν αντανακλούν τον επείγοντα χαρακτήρα της ενεργειακής κρίσης.

Ο Έλληνας πρωθυπουργός ζήτησε μεγαλύτερη ευελιξία εντός των υφιστάμενων δημοσιονομικών ορίων, προκειμένου να καταστεί δυνατή η παροχή στοχευμένης, προσαρμοσμένης και προσωρινής στήριξης σε ευάλωτα νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Παράλληλα, ανέδειξε την ανάγκη επανεξέτασης βασικών χαρακτηριστικών του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών, υποστηρίζοντας ότι, ενώ αυτό πρέπει να παραμείνει βασικός πυλώνας της ευρωπαϊκής στρατηγικής απανθρακοποίησης, δεν μπορεί να λειτουργεί σαν να μην έχουν αλλάξει οι διεθνείς συνθήκες από την υιοθέτησή του.

«Χωρίς μια ουσιαστική αναθεώρηση του ETS, κινδυνεύουμε με αποβιομηχάνιση της Ευρώπης», φέρεται να τόνισε ο πρωθυπουργός, σύμφωνα με την ίδια πηγή.

Νέα παρέμβαση για τη δημοσιονομική ευελιξία

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε ότι θα επιμείνει στην ανάγκη λήψης μέτρων για την ανακούφιση των πολιτών από το αυξημένο ενεργειακό κόστος, παρά το γεγονός ότι οι εκκλήσεις της Αθήνας και της Ρώμης για μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία έχουν συναντήσει αντιδράσεις.

«Θα ζητήσω προσωπικά να συμπεριληφθεί στα συμπεράσματα πρόβλεψη που θα καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εξετάσει πρόσθετη ευελιξία, ώστε να μπορέσουμε να στηρίξουμε τους συμπολίτες μας και τις επιχειρήσεις που το έχουν περισσότερο ανάγκη», ανέφερε.

Ο πρωθυπουργός εκτίμησε, παράλληλα, ότι οι διαπραγματεύσεις δεν αναμένεται να ολοκληρωθούν ούτε σήμερα ούτε αύριο, γεγονός που αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω συζητήσεων για το ενεργειακό ζήτημα.

«Έχουμε μπροστά μας ένα ευρωπαϊκό συμβούλιο με εξαιρετικά πλούσια ημερήσια διάταξη», ανέφερε αρχικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης, προσερχόμενος στη Σύνοδο Κορυφής και τόνισε:

«Πρώτον οι διαπραγματεύσεις για το νέο πολυετές. Η Ελλάδα δεν είναι ικανοποιημένη με την πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας. Υπάρχει ασυνέπεια μεταξύ των στόχων και των πόρων. Η Ελλάδα είναι μια από τις 16 χώρες που έχουμε δεσμευθεί ότι δεν θα δεχθούμε περικοπές στις πολιτικές συνοχής.

Εκφράζουμε την ευχή οι διαπραγματεύσεις να κλείσουν τον Δεκέμβριο. Αλλά να ξέρουν οι φειδωλοί φίλοι μας ότι δεν θα δεχθούμε περικοπές».

«Η δεύτερη είμαι το κόστος ενέργειας. Είναι σημαντικό να υπάρξει ευρωπαϊκή απάντηση σε αυτό το μεγάλο ακανθώδες πρόβλημα. Θα ζητήσω προσωπικά να μπει στα συμπεράσματα πρόβλεψη που θα ζητεί πρόσθετα μέτρα και ευελιξίες για να στηριχθούν επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Μόλις χθες ανακοινώσαμε τις δικές μας παρεμβάσεις.

Έχουμε μια από τις χαμηλότερες τιμές στο πετρέλαιο θέρμανσης και προσθέστε και το επίδομα θέρμανσης.

Έτσι συνδέεται η υπεύθυνη δημοσιονομική πολιτική με την στήριξη των πολιτών σε έναν δύσκολο χειμώνα. Θα ζητήσουμε από τον Κομισιόν να έρθει με πρόσθετες προτάσεις.

Παράλληλα, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στο μεταναστευτικό, επισημαίνοντας πως η ελληνική πρόταση για τη δημιουργία μηχανισμού κρίσεων στο μεταναστευτικό για καταστάσεις, όπως αυτή που δημιουργήθηκε στη Θέουτα, έγινε αποδεκτή από την ΕΕ.

«Η ελληνική πρόταση για μηχανισμό κρίσεων στο μεταναστευτικό όπως αυτή στην Θέουτα έγινε αποδεκτή από την Κομισιόν και σύντομα θα νομοθετηθεί. Οι χώρες που είναι στην πρώτη γραμμή θα μπορούν να αναστέλλουν σε εξαιρετικές συνθήκες τη χορήγηση ασύλου», κατέληξε ο πρωθυπουργός.

Θετική εξέλιξη για την ελληνική πρόταση στο μεταναστευτικό

Ο κ. Μητσοτάκης εξέφρασε, επίσης, την ικανοποίησή του για την αποδοχή από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή της ελληνικής πρότασης για τη δημιουργία μηχανισμού διαχείρισης κρίσεων στο μεταναστευτικό.

Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα, καθώς καταγράφεται αύξηση των μεταναστευτικών ροών από τη Λιβύη προς την Κρήτη. Το ζήτημα αναμένεται να αποτελέσει μέρος των ευρύτερων συζητήσεων των Ευρωπαίων ηγετών για τη μεταναστευτική πολιτική και την προστασία των εξωτερικών συνόρων της Ένωσης.

Στο τραπέζι και ο νέος ευρωπαϊκός προϋπολογισμός

Η ενεργειακή αντιπαράθεση επισκιάζει, εν τω μεταξύ, τον βασικό στόχο της Συνόδου, που είναι η πρόοδος προς μια συμφωνία για το επόμενο επταετές δημοσιονομικό πλαίσιο της ΕΕ.

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, βρίσκεται αντιμέτωπος με μια δύσκολη διαπραγματευτική εξίσωση, καθώς οι κυβερνήσεις έχουν μετριάσει τη δέσμευσή τους για επίτευξη συμφωνίας έως τον Δεκέμβριο και οι διαφορές μεταξύ των αντίπαλων πλευρών παραμένουν μεγάλες.

Οι ηγέτες ξεκίνησαν τις συζητήσεις με την ανταγωνιστικότητα και τις τιμές της ενέργειας, ενώ στην ατζέντα περιλαμβάνονται ακόμη οι σχέσεις με την Κίνα και η ανάγκη ενίσχυσης της εμπορικής άμυνας της ΕΕ, η Ουκρανία, η θαλάσσια ασφάλεια και το μεταναστευτικό. Στο πλαίσιο αυτό, αναμένεται να εξεταστεί και η αναθεωρημένη πρόταση της Ιρλανδίας για τον προϋπολογισμό.

Η εξέλιξη των συζητήσεων για το ETS2 και η δυνατότητα εξεύρεσης κοινής γραμμής για την ενεργειακή κρίση αναμένεται να επηρεάσουν ευρύτερα τις διαπραγματεύσεις, σε μια Σύνοδο όπου η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας και η προστασία νοικοκυριών και επιχειρήσεων βρίσκονται στο επίκεντρο.

Μερτς: Δεν προβλέπω να έχουμε συμφωνία

Ο Μερτς εμφανίστηκε σχεδόν βέβαιος ότι δεν θα επιτευχθεί συμφωνία αυτό το Σαββατοκύριακο, αν και ελπίζει ότι οι ηγέτες θα μπορέσουν να καταλήξουν σε συμφωνία έως το τέλος του έτους.

«Για τη σύνοδο κορυφής του Δεκεμβρίου, θα πρέπει να πάρουμε μαζί μας μερικά περισσότερα πουκάμισα από ό,τι συνήθως», είπε, υπονοώντας σαφώς ότι αναμένει μακρές συζητήσεις.

Και το Βέλγιο με τους… τσιγκούνηδες

Εν τω μεταξύ, ο Αυστριακός καγκελάριος Κρίστιαν Στόκερ δήλωσε ότι και το Βέλγιο προσχώρησε στην ομάδα των χωρών με παρόμοιες απόψεις, γνωστή ως «ομάδα των λιτών», η οποία αντιτίθεται στην πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας του Συμβουλίου για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ). Επίσης, διπλωμάτης της ΕΕ επιβεβαίωσε ότι το Βέλγιο έχει ενταχθεί ως «συνδεδεμένο μέλος» της ομάδας των «τσιγκούνηδων», η οποία περιλαμβάνει τη Γερμανία, την Ολλανδία, τη Φινλανδία, τη Σουηδία, τη Δανία και την Αυστρία.

Ο Στόκερ ανέφερε ότι απαιτείται μια νέα πρόταση από τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, με μικρότερο συνολικό ύψος. Τόνισε ότι αυτό θα σήμαινε, παρ’ όλα αυτά, αύξηση σε σχέση με τον σημερινό προϋπολογισμό: «Το ερώτημα είναι μόνο κατά πόσο».

Δεν είπε λέξη ο Μακρόν

Χαρακτηριστικό της απαισιοδοξίας για το ενδεχόμενο συμφωνίας είναι ότι ο Εμανουέλ Μακρόν κατά την άφιξή του στο κτίριο της ΕΕ, δεν θέλησε να πει λέξη στους δημοσιογράφους και πήγε σχεδόν… τρέχοντας προς την αίθουσα του συμβουλίου.

Από την άλλη, η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Ρομπέρτα Μέτσολα, δήλωσε ότι οι ευρωβουλευτές δεν είναι καθόλου ικανοποιημένοι με τις προτεινόμενες περικοπές στον επόμενο προϋπολογισμό της ΕΕ και ενοχλούνται από το γεγονός ότι δεν έχει γίνει ουσιαστική συζήτηση σχετικά με τους φόρους σε επίπεδο Ένωσης, οι οποίοι στη… γλώσσα των Βρυξελλών είναι γνωστοί ως «ίδιοι πόροι».

«Μας εξέπληξε πολύ το γεγονός ότι δεν υπήρξε καμία πρόοδος στο ζήτημα των ίδιων πόρων», δήλωσε στους δημοσιογράφους πριν από την έναρξη της συνάντησης των ηγετών.

«Εάν δεν κάνετε τίποτα για τους ίδιους πόρους και απλώς προχωρήσετε σε οριζόντιες περικοπές σε όλους τους τομείς, τότε δεν θα βρεθούμε σε μια κατάσταση όπου οι πολίτες μας θα μπορούν να αισθανθούν τη διαφορά» πρόσθεσε.

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.