Της Ιωάννας Μπλάτσου

Ένα νέο ταλέντο συστήθηκε στο αθηναϊκό κοινό μέσα από το έργο του Γερμανού συγγραφέα Φραντς Ξάβερ Κρετς. Όσοι την είδαν στην παράσταση που μόλις έριξε αυλαία, την καταχειροκρότησαν. 

Της Ιωάννας Μπλάτσου

Ένα νέο ταλέντο συστήθηκε στο αθηναϊκό κοινό μέσα από το έργο του Γερμανού συγγραφέα Φραντς Ξάβερ Κρετς. Όσοι την είδαν στην παράσταση που μόλις έριξε αυλαία, την καταχειροκρότησαν. 

Το «Stallerhof», το έργο του Φραντς Ξάβερ Κρετς, μοιάζει σαν να επιλέχθηκε από τον Βαγγέλη Θεοδωρόπουλο για να αναδείξει και να συστήσει στο κοινό ένα νέο ταλέντο στη θεατρική μας σκηνή. Την Αμαλία Αρσένη. Ναι, την κόρη της Λούκας Κατσέλη και του Γεράσιμου Αρσένη, την ανιψιά της Νόρας Κατσέλη, την εγγονή του Πέλου και της Αλέκας Κατσέλη. Και, αν και πάντα επιφυλακτική – έως και αρνητική – με τους διάφορους γόνους πολιτικών και καλλιτεχνών, οι οποίοι παίρνουν εύκολη κι ανεμπόδιστη σκυτάλη για τα πρώτα τους επαγγελματικά βήματα σε όλους τους χώρους, εδώ πρέπει να παραδεχθώ ότι η 22χρονη Αμαλία Αρσένη δεν είναι τυχαία περίπτωση. Το αντίθετο μάλιστα. Έχει λεπτομερώς μελετήσει και διερευνήσει τις ιδιαιτερότητες του ρόλου της έφηβης και διανοητικώς καθυστερημένης Μπέπι, που έχει πέσει θύμα (;) σεξουαλικής κακοποίησης από τον εργάτη στη φάρμα τους Ζεπ, έχοντας αξιοθαύμαστα τοποθετήσει τη φωνή και το σώμα της στη λεπτή ερμηνευτική κόψη της ανεπιτήδευτης εφηβικής σεξουαλικότητας και της φοβικής μοναξιάς της ιδιαιτερότητάς της. Οι λεπτομέρειες μέσα από τις οποίες συνθέτει τον ρόλο της είναι αξιοπρόσεκτες: ο τρόπος που πιάνει τη σκούπα ή το πιρούνι, η χαρακτηριστική βραχνάδα και η αργόσυρτη ομιλία ενός ανθρώπου με διανοητική καθυστέρηση, η αθώα όσο και επιτακτική έκφραση της σεξουαλικότητάς της. Η δε διαδρομή που έχει διανύσει, αποτυπώνεται ξεκάθαρα στην υπόκλιση, στο τέλος της παράστασης, όταν βλέπουμε ένα άλλο πρόσωπο.

 …Και οι λοιποί συνήθεις ύποπτοι

Δίπλα της, ο έμπειρος Μάνος Βακούσης συνθέτει τη συναισθηματική πολυπλοκότητα του βιαστή (;) Ζεπ μέσα από βλέμματα και κινήσεις επιθυμίας, απελπισίας, ενοχής, αμηχανίας, τρυφερότητας. Η Μαρία Καλλιμάνη με λίγες ατάκες χτίζει στέρεα τον ρόλο της σκληρής, «τετράγωνης» μητέρας Στάλλερ ενώ ο Κώστας Τριανταφυλλόπουλος ψευτίζει ως πατέρας Στάλλερ μες στην επιθετική μανιέρα του. Η μετάφραση της Κοραλίας Σωτηριάδου καθοδηγεί με ακρίβεια τις σκηνοθετικές επιλογές του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου, οι οποίες στεγάζονται στο λειτουργικά λιτό σκηνικό της ταλαντούχας Μαργαρίτας Χατζηιωάννου. Ο Γκάνταλφ των φωτισμών, Σάκης Μπιρμπίλης, φωτίζει ατμοσφαιρικά τα σκοτάδια της ψυχής των ηρώων ρίχνοντας παράλληλα σκιές στις πιο απόκρυφες σκέψεις και πράξεις τους, ενώ οι μουσικές συνθέσεις του Σταύρου Γασπαράτου, που παραπέμπουν αφαιρετικά σε εκκλησιαστικές ψαλμωδίες, απηχούν το αυστηρό καθολικό πλαίσιο του έργου αλλά και των βιωμάτων του Φραντς Ξάβερ Κρετς.

 Κουνέλια στο κλουβί…

Το έργο του Κρετς σήμερα καταγράφεται ως μάλλον παρωχημένο και ως προς τη φόρμα του και ως προς τη θεματολογία του και ως προς τη σκηνική του αναπαράσταση. Μπορεί το 1972, όταν πρωτοπαρουσιάστηκε, να ξεσήκωσε σάλο αντιδράσεων με τις σκηνές αυνανισμού, αφόδευσης και ωμού, ρεαλιστικού σεξ, αλλά στο μεταξύ έχει μεσολαβήσει η δεκαετία του 1990 και η απροκάλυπτη σκληρότητα του in-yer-face theatre. Ίσως η σκηνική συνθήκη να γινόταν κατά τι πιο «επικίνδυνη» αν είχε ακολουθηθεί η συγγραφική οδηγία να υπάρχει ζωντανός σκύλος στην παράσταση, με τη «σκηνοθεσία να αφήνει περιθώρια αυτοσχεδιασμού». Αντ’ αυτού, είδαμε ζωντανά κάτι ήσυχα, χαριτωμένα κουνελάκια – πάντα μέσα στο κλουβί τους.

Σε μια ιστορική συνθήκη, όπου η πραγματικότητα συρίζει σαν κοπίδι δίπλα μας, το θέατρο δεν μπορεί να παίζει ούτε με ασφαλείς κανόνες, ούτε με μαρκαρισμένα χαρτιά. Το δίχτυ ασφαλείας (βλέπε, ανοχή ή αδιαφορία) που μπορεί να προσφέρει μια κοινωνία εν ευδαιμονία διάγουσα έχει προ πολλού φύγει κάτω από τα πόδια μας και το ζητούμενο πλέον είναι νέες φόρμες, νέες ιδέες, νέα ηθική τάξη πραγμάτων. Κι αν «η Τέχνη δεν πρέπει ν’ αντανακλά σαν τον καθρέφτη, μα σαν φακός να μεγεθύνει», όπως πρέσβευε και ο πάντα επίκαιρος Μπέρτολτ Μπρεχτ, με προσμονή αναμένουμε το φως της στα σκοτάδια των καιρών μας.

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.