Κριτική ταινίας: «Τι σου λέει αυτή η φύση» - Όσα δεν ακούμε, όταν μιλάμε μεταξύ μας
Σύνοψη: Μια κορεάτικη ταινία, αργού ρυθμού, που μέσα από τις συζητήσεις των πρωταγωνιστών αναδεικνύει πλαγίως τη συνομιλία του ανθρώπου με τη φύση. Ένας νεαρός ποιητής επισκέπτεται για πρώτη φορά το σπίτι της κοπέλας του στην εξοχή. Εκεί γνωρίζει τους γονείς της και περνά μια μέρα μαζί τους.
Σκηνοθεσία: Χονγκ Σαγκσού
Παίζουν: Χάε-Χίο Κουόν, Χανγκ Σέογκ- Γκουκ, Τσο Γιουν-Χι
Εάν δεν είστε εξοικειωμένοι με το ιδιαίτερο κινηματογραφικό ύφος του Κορεάτη Χονγκ Σαγκσού, τότε θα βρεθείτε μπροστά σε μια δημιουργία η οποία αρχικά θα σάς ξενίσει, γρήγορα όμως θα σας ρουφήξει με τους διαλόγους της. Η αρχική γνωριμία ενός νεαρού- και μάλλον απρόθυμου για δουλειά-με την οικογένεια της φίλης του, εξελίσσεται σε μια σειρά πυκνών διαλόγων. Τελικός στόχος, η δοκιμασία συνέπειας του καθενός, η αντιστοίχιση λόγων και πράξης. Δύσκολο το τεστ για τον νεαρό, ο οποίος αποτελεί και το κεντρικό πρόσωπο της αφήγησης. Απαιτείται ο κύκλος μιας ημέρας για την «εξέταση», αλλά είναι ήδη αρκετός. Σαν μαθητής που βρίσκεται μπροστά σε διαγώνισμα, μάλλον αποτυγχάνει στο τέλος, καθώς τα οκτώ κεφάλαια της ταινίας μοιάζουν με ισάριθμα «θέματα».
Διόλου τυχαία, το περιβάλλον σκηνικό των συζητήσεων είναι ένα κράμα αστικής ζωής και φύσης, με δεδομένο ότι η οικογένεια ζει σε μια κωμόπολη, με πλούσια βλάστηση να την περιτριγυρίζει. Αυτό είναι και το κύριο χαρακτηριστικό του Χονγκ Σαγκσού, τον οποίον ξαναθαυμάσαμε φέτος στην ανάλογης τεχνοτροπίας «Ταξιδιώτισσα», με την Ιζαμπέλ Ιπέρ. Αναπτύσσει στο έπακρο την τεχνική της λεγόμενης «κάθετης οργάνωσης» του πλάνου, όπου σημασία δεν έχει ακριβώς το τι λες, αλλά το πού το λες. Το σκηνικό, δουλεμένο με συγκλονιστική λεπτομέρεια, έστω κι αν φαντάζει «τυχαίο». Κάθε αντικείμενο, το τελευταίο λιθαράκι, το ελάχιστο φύλλο ενός δένδρου, λένε κάτι. Συμμετέχουν στον διάλογο των πρωταγωνιστών, ο οποίος εκ πρώτης όψεως μοιάζει αδιάφορος, ωστόσο το καλοδουλεμένο βάθος πεδίου έχει πολλές απαντήσεις να δώσει.
Είναι ένα σινεμά, το οποίο στο παρελθόν αγαπήσαμε μέσα από την κάμερα του Γάλλου της νουβελ βαγκ, του Ερίκ Ρομέρ και το γεγονός ότι επιβιώνει ακόμη και εξελίσσεται, αποδεικνύει την αντοχή του. Με τον τρόπο αυτό, με τη συμμετοχή των φωτισμών και των εκφράσεων του προσώπου, οι συζητήσεις σφίγγουν γύρω από τους χαρακτήρες, δημιουργούν μέσα τους μια αυξανόμενη πίεση, όσο να φτάσουμε στο υπαινικτικό τέλος. Το σινεμά της Άπω Ανατολής, γενικότερα, μπορεί να βρίσκεται μακριά από τις αμερικανικής καταγωγής παραδόσεις της εικόνας, ωστόσο είναι αυτό που προσπαθεί, εδώ και τρεις δεκαετίες, να εξορύξει κρυμμένους θησαυρούς της έβδομης τέχνης, τις δικές της «σπάνιες γαίες».
Τα οκτώ, αριθμημένα με ψυχρό τρόπο, κεφάλαια του φιλμ είναι δομημένα με την ποιητική τεχνική της Άπω Ανατολής, τα περίφημα «χαϊκού».
Πρόκειται για την πιο σύντομη μορφή ποίησης στον κόσμο, με τη σύνθεση τρίστιχων, που απαρτίζονται από τρίστιχα των επτά-πέντε-επτά συλλαβών, κάπως σαν τον δεκαπεντασύλλαβο των δικών μας δημοτικών τραγουδιών. Τα θέματα του χαϊκού αντλούνται πάντα από τη φύση, η οποία χρησιμοποιείται προκειμένου, με την ηρεμία της και την «εμπειρία» της, να μας δανείσει τις εικόνες της προς απάντηση των υπαρξιακών αγωνιών μας. Μάλιστα ο κορυφαίος ποιητής του χαϊκού, ο Μπασό, έλεγε ότι πρόκειται για την έκφραση του «αμετάβλητου μέσα στην κίνηση». Αυτό ακριβώς είναι και η ταινία του Χονγκ Σαγκσού: ο τρόπος να προσπερνάς την ψευδαισθητική τύρβη της κίνησης (βλέπε, Χόλιγουντ), αποδεικνύοντας τις ανθρώπινες σταθερές που τη διαπερνούν..
Σχεδόν μαθηματική η δομή των ενοτήτων του, να παρακάμπτουν τη φαινομενική ένταση της καθημερινότητας (τη συμβολίζει το σαραβαλιασμένο αυτοκίνητο),διαρθρωμένες με τον εξής τρόπο:
1.Άφιξη στη φύση
2.Πρώτη συνομιλία
3. Φαγητό και ανίχνευση των χαρακτήρων
4.Μνήμη και παρελθόν,
5. Παρατήρηση της φύσης
6. Ενδοσκόπηση
7. Απομάκρυνση
8. Ανοιχτό τέλος
Εντυπωσιακός μάστορας ο Κορεάτης, καταφέρνει ανεπαισθήτως να περάσει από την αρχική αμηχανία στο πεδίο των συμπερασμάτων. Η αμφίσημη κατάληξη της σχέσης του νεαρού ποιητή με την κοπέλα του, αποτελεί ταυτόχρονα το ερωτηματικό που θέτει ο σκηνοθέτης προς τον θεατή. Έτσι, τον καθιστά συμμέτοχο στην αφήγηση, ίσως και να τον ξαφνιάζει, καθώς τού αναθέτει την απάντηση στο «τι έγινε, τελικά;». Παρατηρούμε, από την επιγραμματική παράθεση των ενοτήτων, ότι ο Χονγκ Σαγκ Σου ξεκινάει και τελειώνει με τον ίδιο τρόπο που εξελίσσεται μια γνωριμία. Στην αρχή γίνονται οι συστάσεις κι όσο περνάει η ώρα, ανταλλάσσεται ανθρώπινη ύλη, έτσι που να πυκνώνουν τα συμπεράσματα, οι συμφωνίες, οι ματαιώσεις, οι αναιρέσεις . Πόσο καλά γνωρίζουμε τι συμβαίνει γύρω μας και με τους γύρω μας. Ο θεατής οφείλει να ακούσει τη φωνή της φύσης, να τη γνωρίσει πραγματικά, αν θέλει να επιστρέψει στην αληθινή ζωή, να λάβει ανθεκτικές απαντήσεις. Όπως το τελικό μετέωρο βήμα των δύο πρωταγωνιστών, ανάμεσα στη συνέχιση και στη διακοπή της σχέσης.
Αξιολόγηση: ***1/2
Διαβάστε επίσης:
Κριτική ταινίας: «MARTY SUPREME» – Ένα κινηματογραφικό πινγκ-πονγκ