22/07/2019 14:08:32

Οι επεμβάσεις αρχίζουν από το νότιο τείχος

Οι επεμβάσεις αρχίζουν από το νότιο τείχος - Media

Σήμερα κατατίθεται από την ειδική επιτροπή που συστήθηκε η πρόταση με τον σχεδιασμό για τις παρεμβάσεις στην Ακρόπολη.

«Η κλιματική αλλαγή βλάπτει την Ακρόπολη». Είναι τα λόγια της γενικής γραμματέως του υπουργείου Πολιτισμού και αρχαιολόγου Λίνας Μενδώνη. Η κλιματική αλλαγή, και ιδίως η αύξηση του όγκου και της έντασης των βροχοπτώσεων, δημιουργεί πρόσθετα προβλήματα στον ήδη επιβαρυμένο Ιερό Βράχο.
Μόνο που αυτή τη φορά δεν πρόκειται για τα γνωστά προβλήματα στα μνημεία της Ακρόπολης των Αθηνών. Πρόκειται για όσα δεν βλέπει το μάτι του επισκέπτη, διακρίνει, όμως, καταγράφει και μελετά το μάτι του ειδικού επιστήμονα, προκειμένου να υπάρξει αντιμετώπιση. Πρόκειται για τα τείχη που περιβάλλουν την κορυφή του λόφου και για ένα τμήμα του υποστρώματος: τα ίδια τα βράχια.
«Η Ακρόπολη είναι απολύτως ασφαλής», τονίζει με έμφαση η κ. Μενδώνη. Και δεν πρόκειται να διατρέξει κάποιον κίνδυνο ούτε στο μέλλον, επειδή οι παρεμβάσεις μας, που θα αντιστρέψουν όποια φθορά και θα επιλύσουν όποιο πρόβλημα εμφανίζεται, είναι διαρκείς. Ισχύει εδώ ό,τι έχουμε πει για όλα τα μνημεία: αντί να τα βάζουμε στην εντατική και να προσευχόμαστε για τη σωτηρία τους, πρέπει να εφαρμόζουμε τακτικές πρόληψης, ακυρώνοντας έτσι κάθε κίνδυνο. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να αντιμετωπίσουμε με τη μέγιστη προσοχή και τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής με την ένταση των καιρικών φαινομένων».
Τίποτα δεν γίνεται στην τύχη. Το έργο συντήρησης και αναστήλωσης στην Ακρόπολη κοντεύει τα σαράντα χρόνια (ξεκίνησε το 1975) και σε όλες αυτές τις δεκαετίες ο προγραμματισμός ήταν πάντοτε το προαπαιτούμενο για κάθε επέμβαση. Ατέλειωτες ώρες ανταλλαγής προβληματισμών και ελέγχου επιστημονικών δεδομένων αφιερώνονται και για το παραμικρό βήμα. Έτσι, σήμερα, Πέμπτη 16 Ιανουαρίου, η Επιτροπή Συντηρήσεως Μνημείων Ακροπόλεως (ΕΣΜΑ) θα καταθέσει στη γενική γραμματέα του υπουργείου έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό για τις επεμβάσεις στα τείχη. Παράλληλα, θα συζητηθούν και οι παρεμβάσεις σε ευπαθή σημεία των βράχων. Έχει ζητηθεί από την ίδια και προετοιμάζεται εδώ και καιρό.
Ούτε οι εργασίες προγραμματίζονται, επίσης, στην τύχη. Η φωτογραμμετρική αποτύπωση των τειχών που έχει τελειώσει παρέχει τώρα όλα τα στοιχεία για τις μελέτες συντήρησης και αναστήλωσής τους. (Η Υπηρεσία Συντηρήσεως Μνημείων Ακροπόλεως [ΥΣΜΑ] είναι πρωτοπόρος στη χρήση ψηφιακών και άλλων τεχνολογιών). Επομένως, οι μελέτες μπορούν να συνταχθούν. Με ορίζοντα δεκαετίας, βεβαίως. Διότι πρέπει να ωριμάσουν, να συζητηθούν και σε κάποιες περιπτώσεις να ζητηθεί και η γνώμη της διεθνούς επιστημονικής κοινότητας.
Θα υπάρχουν χρήματα μέχρι τότε; Η κ. Μενδώνη απαντά κατηγορηματικά «ναι», καθώς οι εργασίες στον Παρθενώνα και τα Προπύλαια που εκτελούνται ή προετοιμάζονται, καθώς και η πρώτη επέμβαση στο νότιο τείχος, έχουν κονδύλια από το ΕΣΠΑ. Με τη σύνταξη του προϋπολογισμού για τα επόμενα, που θα συζητηθεί καταρχήν σήμερα, θα εξεταστούν και οι εντάξεις στο επόμενο κοινοτικό χρηματοδοτικό πρωτόκολλο (ΣΕΣ).
Οι πρώτες εργασίες στο (μοναδικό) σημείο του νότιου τείχους που αντιμετωπίζει προβλήματα θα ξεκινήσουν τα καλοκαίρι, σύμφωνα με τους υπολογισμούς της διευθύντριας της ΥΣΜΑ Βασιλικής Ελευθερίου. Τόσος καιρός θα απαιτηθεί ώστε να στηθεί το εργοτάξιο, και κυρίως η σκαλωσιά, ύψους 18 μέτρων και πλάτους 10. Θα αφαιρεθούν κονιάματα με τσιμέντο που είχε εφαρμόσει ο Νικόλαος Μπαλάνος στην αναστήλωση της δεκαετίας του ’40 και θα τοποθετηθούν ξανά στη θέση του μικροί λίθοι από την οθωμανική περίοδο, που χαλάρωσαν και έπεσαν λόγω της υγρασίας. Το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, που εξέτασε πρόσφατα τη μελέτη της Ανθής Χατζηπαπά, ενέκρινε και τη συμπλήρωση μικρών κενών με φυσικό λίθο Πιτσών Κορινθίας.
Αυτή η πλευρά του τείχους, που περιλαμβάνει το μυκηναϊκό (πιο μέσα), το κιμώνειο, με βυζαντινές και ιδίως οθωμανικές παρεμβάσεις, δεν αντιμετωπίζει άλλα προβλήματα. Το βόρειο τείχος, όμως, με το θεμιστόκλειο τμήμα του, θα χρειαστεί πολλή δουλειά και πολλή σκέψη. Η κ. Ελευθερίου σημειώνει πως εκεί θα συνεχιστούν οι προσπάθειες αποκατάστασης, γνωρίζοντας, όπως και όλοι οι εμπλεκόμενοι με την Ακρόπολη, πως τίποτα δεν θα είναι εύκολο. Στη συγκεκριμένη πλευρά έχουν εντοιχιστεί μεγάλα αρχιτεκτονικά μέλη των αρχαϊκών ναών που κατέστρεψαν οι Πέρσες ως υπόμνηση προς τους Αθηναίους, που τα έβλεπαν από την Αρχαία Αγορά και ως ανακύκλωση του υλικού. Αυτά πρέπει να συντηρηθούν. Ή μήπως να αποξηλωθούν; Είναι μια συζήτηση που κανείς δεν θέλει να ανοίξει προς το παρόν. Θα γίνει όμως με τη δέουσα σοβαρότητα.
Όσο για τα βράχια που είναι ασταθή, ο διευθυντής αναστήλωσης αρχαίων μνημείων Δημοσθένης Σβολόπουλος και η Α’ Εφορία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Ακροπόλεως εντοπίζουν το πρόβλημα στη βορειοανατολική γωνία. Ήδη, το πρόβλημα αντιμετωπίζεται επιτυχώς στην Κλεψύδρα, όπου η αρχαία κρήνη. Και εδώ, τα όμβρια ύδατα, που διογκώνουν το ασβεστολιθικό υλικό, είναι το μέγα πρόβλημα.

ΣΧΟΛΙΑ

Το "Π" σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.