Της Ιωάννας Μπλάτσου

Άλλη μία άρτια τεχνικά και ιδιαζόντως συγκινητική, μες στην πολιτική της διάσταση, παράσταση από την πολυεθνική κολεκτίβα του Θεάτρου του Ηλιου της Αριάν Μνουσκίν, η οποία μέσα από την τέχνη της επενδύει στην ύψιστη πολιτισμική μας αξία.

Της Ιωάννας Μπλάτσου

Άλλη μία άρτια τεχνικά και ιδιαζόντως συγκινητική, μες στην πολιτική της διάσταση, παράσταση από την πολυεθνική κολεκτίβα του Θεάτρου του Ηλιου της Αριάν Μνουσκίν, η οποία μέσα από την τέχνη της επενδύει στην ύψιστη πολιτισμική μας αξία. Στην ανθρωπιά μας.

«Οι ναυαγοί της τρελής ελπίδας»

Τίτλος ποιητικός, αλληγορικός, συμβολικός για μια παράσταση που μιλά για την τέχνη του θεάτρου μέσα από αυτή του κινηματογράφου αλλά κυρίως για την –παραμελημένη- τέχνη της ζωής.

Ιστορικό έτος 1914, «στην αυγή του 20^ου αιώνα όπου όλα είναι πιθανά». Βρισκόμαστε στη σάλα χορού και χαρτοπαιξίας «Τρελή Ελπίδα», όπου μία ομάδα κινηματογραφιστών και ηθοποιών αποφασίζει να δημιουργήσει το δικό της σύμπαν γυρίζοντας μία ταινία βωβού κινηματογράφου, που βασίζεται στο έργο του Ιουλίου Βερν «Οι ναυαγοί του Ιωνάθαν». Ο Ζαν, ο σκηνοθέτης, και η αδελφή του Γκαμπριέλ, η οπερατέρ, σκοπεύουν να δημιουργήσουν μία ταινία πολιτική με γνώμονα τις αρχές του σοσιαλισμού και της δικαιοσύνης. Όμως το ναυάγιο είναι διπλό, καθώς τα όνειρα της κινηματογραφικής ομάδας για την ταινία, αλλά και για έναν καλύτερο κόσμο, διακόπτονται από την έναρξη του Ά παγκοσμίου πολέμου, όπως στο μυθιστόρημα του Βερν οι ήρωες ναυαγούν στο ταξίδι τους για την Αυστραλία. Η ιστορία ζωντανεύει για το κοινό μέσα από τη ματιά της γαλλίδας εγγονής ενός εκ των συντελεστών της ταινίας που αφηγείται την ιστορία σε κομψά ελληνικά. Η γλυκιά, βαθιά και τρυφερή φωνή της δίνει τον τόνο της παράστασης.

Στο τέλος η τέχνη θα πάρει την «εκδίκησή» της

Σε αυτή την παράσταση, όπου η τέχνη του κινηματογράφου φανερώνει τη γοητεία και τα μυστικά της μέσα από εκείνη του θεάτρου για να καταγράψουν και οι δύο εκείνην της ζωής, η Μνουσκίν φαίνεται πως μοιράζεται την άποψη του Ρώσου νομπελίστα συγγραφέα Αλεξάντρ Σολζενίτσιν: «Δεν θα έπρεπε να κατευθύνουμε τους ανθρώπους προς την ευτυχία –κι αυτή είναι ένα είδωλο της αγοράς. Θα έπρεπε να τους κατευθύνουμε προς την αμοιβαία τρυφερότητα. […] Αυτό είναι το υψηλότερο επίτευγμα που μπορούν να κυνηγήσουν».

Τα απλά αλλά ιδιοφυή υλικά της τέχνης του κινηματογραφιστή Ζαν είναι ίδια με τα συστατικά της τέχνης της Μνουσκίν. Όπως ο Ζαν δημιουργεί μαγικές, εξωπραγματικές σκηνές με πενιχρά μέσα (ζωγραφισμένα ταμπλό αντί ζωντανών τοπίων ή ολόκληρων πλοίων, ανεμιστήρες και «αόρατα» νήματα για να δίνει την κίνηση που προκαλεί ο αέρας ή η θύελλα, τριμμένο φελιζόλ αντί για χιόνι), έτσι και η γαλλίδα θεατράνθρωπος δημιουργεί αριστουργηματικά θεατρικά «τοπία» έχοντας ως εργαλεία εργασίας «ταπεινά» υλικά: το χιούμορ, τον έρωτα, την ανθρωπιά, την ειλικρίνεια, τη συλλογικότητα. Κι όπως ο Ζαν προτρέπει τους ηθοποιούς του, «Λειτουργείστε πολιτικά», έτσι και η Μνουσκίν δηλώνει πως «το πιο πολιτικό θέαμα που μπορούμε να κάνουμε είναι αυτό που θα μεταδώσει ενθουσιασμό, καθαρότητα, ανθρώπινη ελπίδα». Ίσως γι’ αυτό, το θέατρο της Μνουσκίν μπορεί να σε κάνει καλύτερο άνθρωπο. Όπως και οι υπέροχες μουσικές συνθέσεις και επιλογές του «μάγου» Ζαν-Ζακ Λεμέτρ.

INFO: «Οι ναυαγοί της τρελής ελπίδας (Αυγές)»: ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ,  Athens Metropolitan Expo (τηλ. 210-32.72.000, www.greekfestival.gr). Εως: 19/6.

ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ

Οι παραστάσεις της Αριάν Μνουσκίν ποτέ δεν αρχίζουν με την τυπική έναρξή τους, όταν η ίδια η σκηνοθέτης βγαίνει στη σκηνή και εξηγεί στο κοινό κάποιες πρακτικές παραμέτρους του θεάματος που θα ακολουθήσει, ούτε τελειώνουν με την υπόκλιση του πολυπληθούς, 30 ηθοποιοί αυτή τη φορά, θιάσου στο παρατεταμένο χειροκρότημα του κοινού. Οι ηθοποιοί της Μνουσκίν ζουν και εργάζονται μαζί 24 ώρες το 24ωρο σε ένα πρότυπο μοντέλο καλλιτεχνικής κολλεκτίβας. Τα ανοιχτά στο κοινό καμαρίνια, όπου μπορείς να δεις τους καλλιτέχνες να προετοιμάζονται για την παράσταση που ακολουθεί ή να απεκδύονται το ρόλο τους (μακιγιάζ, κοστούμια) μετά το πέρας αυτής, μπροστά στα έκπληκτα –και συγκινημένα- μάτια των θεατών, είναι μια πολύτιμη θεατρική εμπειρία.

Οι καλλιτέχνες που προέρχονται από διαφορετικούς χώρους (θέατρο, χορό, μουσική, κουκλοθέατρο) και συχνά από διαφορετικές χώρες, δημιουργούν όλοι μαζί, με ίσο μισθό και ίσες υποχρεώσεις, στο παλιό εργοστάσιο όπλων στα περίχωρα του Παρισιού, στην φημισμένη Καρτουσερί. Χρησιμοποιώντας τις αρχές του σωματικού θεάτρου και του αυτοσχεδιασμού, το Θέατρο του Ήλιου έγινε γνωστό για την αφοσίωση των μελών του, τις μακροχρόνιες πρόβες του, αλλά κυρίως για τις ιδιαίτερες δουλειές του, που μιλούν με απλότητα για ζωτικά ζητήματα της ανθρωπότητας, μέσα από λιτές καθημερινές σκηνές που συνθέτουν μια συνταρακτική οικουμενικότητα.

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.