Μπα; Είναι και αυτό πολιτισμός;

Η Εβίτα ήταν «by far» σελέμπριτι

Η Εβίτα ήταν «by far» σελέμπριτι

Μέτρια μελό ηθοποιός, πλαστογράφος, εκλεκτή δικτατόρων, γυναίκα χωρίς ίχνος σεξ απίλ. Αυτόκλητη «αγία» που καταπολεμούσε τα συμπτώματα και όχι την αρρώστια της φτώχειας. Μιούζικαλ; Ποιο μιούζικαλ;

Στην κατηγορία των «σελέμπριτι» της ασπρόμαυρης προτηλεοπτικής εποχής η Μαρία Εύα Ντουάρτε ντε Περόν υπήρξε ένας από τους πιο καλά κατασκευασμένους μύθους του περασμένου αιώνα. Ας είναι καλά η μεταγενέστερη μιντιακή αρένα και όσοι κόβουν εισιτήρια στις κερκίδες. «Κυράδες, φιλάνθρωποι, παπάδες, εργολαβίες, ψαλμωδίες και καντάδες» τραγουδούσε κάποτε ο Διονύσης Σαββόπουλος. Κι από κοντά, ένας μηχανισμός αγιοποίησης: φυλλάδια, δημοσιεύματα στον Τύπο, βιβλία, ταινίες, εκπομπές, παραστάσεις, αγάλματα, ιστοσελίδες και κυρίως το μιούζικαλ «Εβίτα» των Άντριου Λόιντ Γουέμπερ και Τιμ Ράις, το οποίο ήρθε και στην Ψωροκώσταινα με καθυστέρηση δεκαετιών (αμάν, τι χάναμε τόσο καιρό…), μιας και πρωτοκυκλοφόρησε ως «ροκ όπερα» το μακρινό 1976 και ανέβηκε ως μιούζικαλ στο Λονδίνο το 1978 και στη Νέα Υόρκη το 1979. Άλλο η μυθοπλασία και η ποπ κουλτούρα, άλλο η ιστορική πραγματικότητα. Όποιος θέλει να μάθει πώς μετατράπηκε ένα φτωχοκόριτσο σε σούπερ είδωλο ας κάνει τον κόπο να αναζητήσει τα κομμάτια του παζλ στις πηγές και όχι στο δίωρο μιας «γκράντε» παράστασης. Ίσως έτσι καταλάβει γιατί η σύντομη ζωή αυτής της πεισματάρας λαϊκής και ακαλλιέργητης γυναίκας (πέθανε μόλις 33 ετών, το 1952) παραμένει ακόμη σημείο αναφοράς και για αρκετούς από τους σημερινούς χρεοκοπημένους Αργεντινούς, με τη χώρα τους ήδη από το 1991 παραδομένη στην ασφυκτική αγκαλιά του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου. Στην Αργεντινή της δεκαετίας του ’40 και του ’50, η δεύτερη σύζυγος του πραξικοπηματία, μισο-δημοκράτη, πρώην στρατηγού, μετέπειτα προέδρου και προστάτη ναζιστών εγκληματιών πολέμου Χουάν Περόν, έστησε ένα δίκτυο αρωγής για εκατοντάδες χιλιάδες αναξιοπαθούντες. Τη λάτρεψαν οι άπορες κορασίδες και οι άμοιροι descamisados, οι «άνθρωποι χωρίς πουκάμισο». Υποκατέστησε για λίγα χρόνια το Κράτος Πρόνοιας με το οικονομικώς αδιαφανές Ίδρυμα «Εύα Περόν», για το οποίο οι ιστορικοί ακόμη ψάχνουν να βρουν αν και πόσα λεφτά κατέληξαν σε τράπεζες της Ελβετίας. Μοίραζε η ίδια με τα χεράκια της εκατοντάδες χιλιάδες ζευγάρια παπούτσια, ρούχα, επιταγές με μικροποσά. Άγγιζε τους λεπρούς και αγκάλιαζε τους φυματικούς, λες και ήταν άτρωτη. Περιόδευε, ως μη όφειλε, όλη τη χώρα χτίζοντας την εικόνα της. Με θητεία δευτεροκλασάτης ηθοποιού σε ραδιοφωνικές σαπουνόπερες, πήρε πολύ στα σοβαρά τους ρόλους της Ελισάβετ Α΄ της Αγγλίας, της «τελευταίας τσαρίνας της Ρωσίας» ή ακόμα και της Σάρα Μπερνάρ, τους οποίους υποδύθηκε μπροστά στο μικρόφωνο. Με σχεδόν ασήμαντη κινηματογραφική καριέρα, με εμφανές έλλειμμα θηλυκότητας, έστησε μία μεσσιανική δημόσια περσόνα, ακολουθώντας τα φιλανθρωπικά πρότυπα των αγίων της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας. Ταξίδεψε στην Ευρώπη το 1947 για να παρασημοφορηθεί από τον αιμοσταγή ισπανό δικτάτορα Φράνκο, αλλά επέστρεψε μετά από δύο μήνες όταν τη σνόμπαραν οι Άγγλοι «γαλαζοαίματοι» και αρνήθηκαν να τη συναντήσουν, και το 1951, στο απόγειο της δράσης της, μίλησε μπροστά σε δύο εκατομμύρια ανθρώπους στο Μπουένος Αιρες, πλήθος αλαλάζον που της φώναζε «Αhora, Evita, ahora!» – σαν να λέμε «Εδώ και τώρα! Βάλε υποψήφια για αντιπρόεδρος της χώρας!», με υποψήφιο πρόεδρο τον Περόν. Ο στρατός και οι βιομήχανοι δεν την άφησαν. Δεν μπορούσε όμως και η ίδια, ήδη βαριά χτυπημένη από τον καρκίνο. Η εν ζωή «αγιοποίησή» της (κάτι που στις μέρες μας δεν περνάει αναγκαστικά από τις θρησκείες, αλλά από τα ΜΜΕ – βλέπε λαίδη Νταϊάνα το 1996) κλιμακώθηκε με την επίσημη ανακήρυξή της, λίγο πριν πεθάνει, σε…. «Πνευματική Ταγό του Έθνους». Τίτλος ψευδεπίγραφος, βαρύγδουπος, γελοίος. Τι απέμεινε από το φιλανθρωπικό έργο της; Αυτό που δεν δείχνει το μιούζικαλ: τίποτα απολύτως! Το σπίρτο κάηκε μόλις το κοριτσάκι που το άναψε πέρασε στην αιωνιότητα, σημείο αναφοράς για τον φτηνό λαϊκισμό τόσο των πολιτικών της «επιγόνων» όσο και ορισμένων καλλιτεχνών. Έγινε πρώτη ύλη ενός μύθου ο οποίος την αναπαράγει σαν Από Μηχανής Θεά, αδιαφορώντας επιδεικτικά για οποιαδήποτε σοβαρή οικονομική ανάλυση και κυβερνητική πρακτική για την αντιμετώπιση της φτώχειας. Η Εβίτα ήταν «by far», που λέει η γιαγιά του διαφημιστικού συρμού, σελέμπριτι. Μια Σταχτοπούτα της Λατινικής Αμερικής που έγινε ελαφρύ θέαμα «δι’ οικογενείας». Η Ιστορία δεν γράφεται στο Γουέστ Εντ, ούτε στο Μπρόντγουεϊ.

Γιώργος Ι. Αλλαμανής [[email protected]]

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.