Στην πλακόστρωτη προκυμαία της Ζάκυνθου, δίπλα από τα πολυτελή κότερα που κατακλύζουν το λιμάνι του νησιού το Καλοκαίρι, συχνά κυκλοφορούν ποντίκια και αρουραίοι, εκ των οποίων κάποια, είναι σε μέγεθος… γάτας! Και αυτό δεν είναι υπερβολή.

Το πανέμορφο νησί του Ιονίου, τα τελευταία τουλάχιστον 25 χρόνια, αντιμετωπίζει ένα σοβαρό πρόβλημα δημόσια υγείας που έχει στοιχίσει ακόμα και τη ζωή ασθενών, οι οποίοι έχουν προσβληθεί από λεπτοσπείρωση, μια λοιμώδης νόσος που προκαλείται από βακτήρια του γένους Leptospira και μεταδίδεται κυρίως από τρωκτικά.

Ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) κατέγραψε τρία κρούσματα λεπτοσπείρωσης τον Απρίλιο στη Ζάκυνθο. Ένα, 74χρονο που κατέληξε ενώ δυο ακόμα ασθενείς ( 21 και  34 ετών), έχουν ξεπεράσει τον κίνδυνο και ευτυχώς είναι καλά στην υγεία τους.

Ωστόσο τα κρούσματα για λεπτοσπείρωση στο νησί αναμένεται να απασχολήσουν και άλλες φορές την επικαιρότητα όπως έχει γίνει και στο παρελθόν.

Και αυτό επειδή η Ζάκυνθος συνδυάζει έναν εκρηκτικό συνδυασμό παραγόντων που αυξάνει ραγδαία τον πληθυσμό των τρωκτικών: Το κλίμα (πολύ συχνές βροχές- υγρασία), το απαρχαιωμένο αποχετευτικό σύστημα, τα σκουπίδια, τα οποία την Καλοκαιρινή περίοδο με τον υπερ-τουρισμό αυξάνονται, και φυσικά το βρώμικο ποτάμι που διασχίζει ένα μεγάλο μέρος του νησιού και καταλήγει στη θάλασσα, πολύ κοντά στο λιμάνι.

Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, που η Ζάκυνθος είναι πρωταθλήτρια σε κρούσματα λεπτοσπείρωσης στη λίστα του ΕΟΔΥ.

Επιδημιολογικά στοιχεία

Στο σημείο αυτό αξίζει να τονίσουμε ότι τα Επτάνησα κατέχουν την πρώτη θέση σε κρούσματα της νόσου όπως αποκαλύπτει και ο επιδημιολογικός πίνακας του ΕΟΔΥ από το 2004 έως και το 2023. Συγκεκριμένα από τα 529 κρούσματα λεπτοσπείρωσης τα Επτάνησα είχαν την πρωτιά καθώς εντοπιστήκαν 115!

Η υψηλή επίπτωση που καταγράφηκε κατά τα έτη 2014 και 2015, οφείλεται στην αυξημένη συχνότητα κρουσμάτων στο νησί της Ζακύνθου που αποτέλεσαν το 22,5% του συνόλου των κρουσμάτων που καταγράφηκαν την περίοδο αυτή.

Το 2023 η λεπτοσπείρωση εμφάνισε εντονότατη έξαρση κρουσμάτων με 95 συνολικά κρούσματα εκ των οποίων τα 45 (47,4%) αποδίδονται σε έκθεση στις πλημμύρες των καταιγίδων Daniel και Elias στην περιφέρεια της Θεσσαλίας.

Το 80,3% των δηλωθέντων κρουσμάτων ήταν άνδρες αγρότες και κτηνοτρόφοι ενώ η μέση ηλικία των κρουσμάτων ήταν τα 51,7 έτη.

Στην έκθεση του ΕΟΔΥ επισημαίνεται ότι η υψηλότερη μέση ετήσια συχνότητα κρουσμάτων καταγράφεται στην περιφέρεια των Ιονίων Νήσων (1,55/100.000 πληθυσμού), της Θεσσαλίας (0,72/100.000 πληθυσμού) λόγω της έξαρσης κρουσμάτων των οφειλόμενων στις πλημμύρες του Σεπτεμβρίου 2023 και στη Δυτική Ελλάδα (0,59/100.000 πληθυσμού).

Ερώτηση στη Βουλή από τον ΣΥΡΙΖΑ

Ο κίνδυνος για τη δημόσια υγεία στο νησί της Ζάκυνθου από τη λεπτοσπείρωση οδήγησε το Βουλευτή Αχαϊας του ΣΥΡΙΖΑ Ανδρέα Παναγιωτόπουλο, ιατρό, στις 4 Δεκέμβριου 2025, να καταθέσει  ερώτηση στη Βουλή, -την  οποία συνυπογράφουν άλλοι έντεκα βουλευτές- όπου μεταξύ άλλων εστιάζει στις αιτίες που προκαλούν το εκρηκτικό «κοκτέιλ» που αυξάνει ραγδαία τον πληθυσμό των τρωκτικών. Σε αυτές τις αίτιες αναφέρονται τα σκουπίδια, τα λύματα από το ποτάμι, οι υπερχειλίσεις φρεατίων αποχέτευσης κλπ.

«Το πρόβλημα είναι πολυπαραγοντικό και συνδέεται άμεσα με περιβαλλοντικές και θεσμικές αδυναμίες του νησιού, όπως η διάθεση ανεπεξέργαστων λυμάτων στον χείμαρρο Αγίου Χαραλάμπους, οι υπερχειλίσεις φρεατίων αποχέτευσης, η εποχιακή αύξηση απορριμμάτων και λυμάτων λόγω τουρισμού, η ανεπαρκής/ασυνεπής αποκομιδή απορριμμάτων, η κακή χωροθέτηση των κάδων και η έλλειψη τακτικού πλυσίματος–απολύμανσης αυτών, η παρουσία μεγάλου πληθυσμού τρωκτικών και η μη ορθή αποθήκευση απορριμμάτων από τις επιχειρήσεις».

 Ενώ σε άλλο σημείο της ερώτησης αναφέρει ότι : «Τα στοιχεία αυτά ενισχύονται από πρόσφατες επιστημονικές δημοσιεύσεις για τη Δυτική Ελλάδα και τα Ιόνια Νησιά, ενώ οι τοπικές υπηρεσίες σημειώνουν ότι η ενδημικότητα της νόσου στη Ζάκυνθο είναι άμεσα συνδεδεμένη με τις υποδομές αποχέτευσης, την καθαριότητα, την εποχική επιβάρυνση και την πίεση στα συστήματα διαχείρισης απορριμμάτων.»

Γκίκας Μαγιορκίνης: «Τα ποντίκια μεταδίδουν τη λεπτοσπείρωση σε γάτες και σε σκύλους»

Τι θα μπορούσε λοιπόν να κάνουν οι αρμόδιες αρχές με στόχο τη μείωση του πληθυσμού των τρωκτικών, που φαίνεται ότι έχουν κατακλίσει αυτό το πανέμορφο νησί και στέλνουν δεκάδες ανθρώπους στο νοσοκομείο του νησιού;

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι για την ουσιαστική και διαρκή αντιμετώπιση της διασποράς της νόσου, θα πρέπει μεταξύ άλλων να γίνει:

– μια συστηματική μελέτη χαρτογράφησης των περιοχών υψηλού κινδύνου,

-συνεχή επιδημιολογική επιτήρηση,

-μυοκτονίες,

-πρόληψη, ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των πολιτών.

« Η «δεξαμενή» της λεπτοσπείρωσης είναι τα τρωκτικά τα οποία μπορούν να μεταδώσουν τη νόσο και σε άλλα οικόσιτα ζώα, όπως γάτες και σκύλοι» είπε στο topontiki.gr ο Ιατρός, Βιοπαθολόγος Επίκουρος Καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας, Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής. Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Γκίκας Μαγιορκίνης και συνέχισε: «Πρόκειται για μια ανθρωποζωονόσο που σημαίνει ότι μεταδίδεται από τα τρωκτικά στον άνθρωπο μέσω των κόπρανών και ούρων τους. Αυτό που χρειάζεται να γίνει είναι μια συστηματική συνολική μελέτη στα ζώα του νησιού, όπως γίνεται με τη λύσσα, προκειμένου οι επιστήμονες να διαπιστώσουν το μέγεθος του προβλήματος, πόσο εκτεταμένο είναι και να ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα από τις αρμόδιες αρχές».

 Oι τοπικές αρχές

Δυστυχώς, όπως όλα δείχνουν, δεν έχει δοθεί η απαραίτητη προσοχή και μέριμνα, προκειμένου να δημιουργηθεί ένα ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης από τις συναρμόδιες αρχές και τα υπουργεία, για την αντιμετώπιση όλων των παραγόντων που γεννούν το διαχρονικό αυτό πρόβλημα.

Να σημειωθεί ότι topontiki.gr επικοινώνησε με το γραφείο του Αντιπεριφερειάρχη Κωνσταντίνου Καποδίστρια και με το γραφείο του Δήμαρχου Γιώργου Στασινόπουλου, χωρίς  ανταπόκριση, παρά τα αλλεπάλληλα μηνύματα.

Διαβάστε επίσης:

Μοτοσικλέτες και γόνατο: Ποια προβλήματα αντιμετωπίζουν οι αναβάτες;

Οι δύο «παραμελημένοι» καρκίνοι που σκοτώνουν αθόρυβα

Το Lancet αρνείται να καταθέσει στη Γερουσία των ΗΠΑ για την προέλευση της Covid-19

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.