Ένας οικονομικός εφιάλτης μοιάζει να ξεδιπλώνεται μπροστά μας, καθώς η απόφαση του Αμερικανού προέδρου να επιβάλει δασμούς 20% σε όλα τα προϊόντα από την Ευρωπαϊκή Ένωση απειλεί να εκτροχιάσει την παγκόσμια οικονομία, με την Ευρώπη και την Ελλάδα να βρίσκονται στο μάτι του κυκλώνα.

Το οικονομικό τοπίο παραμένει αβέβαιο και σκοτεινό, με τις πιθανές επιπτώσεις να είναι απρόβλεπτες και δυνητικά καταστροφικές. Το εμπόριο κλονίζεται, η επιχειρηματική εμπιστοσύνη δοκιμάζεται, ενώ η καταναλωτική δύναμη των Ευρωπαίων πολιτών κινδυνεύει να εξανεμιστεί. Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, προειδοποιεί πως η ανάπτυξη της Ευρωζώνης μπορεί να μειωθεί κατά 0,3-0,4 ποσοστιαίες μονάδες, στέλνοντας σήμα κινδύνου για την επόμενη ημέρα.

Η ελληνική οικονομία, εύθραυστη ακόμα μετά από χρόνια λιτότητας και κρίσεων, μπαίνει ξανά σε αχαρτογράφητα νερά. Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας, Κυριάκος Πιερρακάκης, αν και αποφεύγει τις δυσοίωνες προβλέψεις, αναγνωρίζει ότι οι επιπτώσεις θα είναι αναπόφευκτα αρνητικές. Η ελληνική κυβέρνηση βρίσκεται σε διαρκή επικοινωνία με τις Βρυξέλλες για να διαμορφώσει μια ενιαία ευρωπαϊκή απάντηση, όμως η ιστορία έχει δείξει πως οι αποφάσεις σε επίπεδο ΕΕ είναι συχνά αργές, διστακτικές και ανεπαρκείς μπροστά σε τέτοιες κρίσεις. Μέχρι να βρεθεί λύση, το ελληνικό οικονομικό επιτελείο προσπαθεί να προετοιμαστεί για το επερχόμενο σοκ, υπολογίζοντας τις πιθανές απώλειες στους πιο κρίσιμους τομείς της οικονομίας.

Οι ελληνικές εξαγωγές βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του πυρός. Σε μια περίοδο που οι Έλληνες παραγωγοί και επιχειρηματίες πάλευαν να εδραιώσουν τη θέση τους στην αμερικανική αγορά, η απόφαση των ΗΠΑ έρχεται να τινάξει στον αέρα κάθε σχέδιο για ανάπτυξη και διείσδυση. Το μερίδιο των ελληνικών εξαγωγών προς τις Ηνωμένες Πολιτείες αυξανόταν σταθερά τα τελευταία χρόνια, από 3,75% το 2020 στο 4,89% το 2024, δείχνοντας τις τεράστιες προοπτικές που υπήρχαν. Τώρα, όμως, όλα δείχνουν να ανατρέπονται. Η Ελλάδα θα πρέπει να αντιμετωπίσει μια πραγματικότητα όπου τα προϊόντα της καθίστανται λιγότερο ανταγωνιστικά λόγω των υψηλών δασμών, την ώρα που χώρες όπως η Τουρκία απολαμβάνουν πολύ πιο ευνοϊκούς εμπορικούς όρους. Οι ελιές, το ελαιόλαδο, η φέτα και το κρασί – ορισμένα από τα πιο αναγνωρίσιμα και επιτυχημένα ελληνικά προϊόντα – αναμένεται να δεχθούν βαρύ πλήγμα, καθώς το κόστος τους στην αμερικανική αγορά θα εκτιναχθεί, περιορίζοντας τη ζήτηση.

Σύμφωνα με μελέτη της Εθνικής Τράπεζας, μια οριζόντια αύξηση δασμών κατά 10% σε όλα τα εξαγόμενα προϊόντα από την ΕΕ προς τις ΗΠΑ θα μπορούσε να μειώσει τις συνολικές ελληνικές εξαγωγές κατά περίπου 1,7%, ενώ το ελληνικό ΑΕΠ θα μπορούσε να συρρικνωθεί κατά 0,4% μέχρι το τέλος του 2026.

Την ίδια στιγμή, οι συνέπειες της αμερικανικής απόφασης επεκτείνονται και στον τουριστικό τομέα, ο οποίος αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες της ελληνικής οικονομίας. Η εισροή Αμερικανών τουριστών στη χώρα μας ήταν διαρκώς αυξανόμενη τα τελευταία χρόνια, με 1,1 εκατομμύρια επισκέπτες από τις ΗΠΑ το 2024 να αφήνουν πίσω τους έσοδα ύψους 1,9 δισεκατομμυρίων ευρώ. Η νέα οικονομική πραγματικότητα, όμως, απειλεί να ανατρέψει αυτά τα δεδομένα. Αν η αγοραστική δύναμη των Αμερικανών εξασθενήσει λόγω της αύξησης των τιμών και των περιορισμών στο εμπόριο, τότε οι επισκέψεις στην Ελλάδα ενδέχεται να μειωθούν δραματικά.

Και δεν είναι μόνο αυτό: η επιβράδυνση της ευρωπαϊκής οικονομίας θα μπορούσε να πλήξει καίρια και τον τουρισμό από χώρες όπως η Γερμανία, που αποτελεί βασικό αιμοδότη της ελληνικής τουριστικής βιομηχανίας. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2023 οι εισπράξεις από τους Γερμανούς επισκέπτες ανήλθαν στα 3,6 δισεκατομμύρια ευρώ, αντιπροσωπεύοντας το 17% των συνολικών τουριστικών εσόδων της χώρας. Αν η γερμανική οικονομία δεχθεί ισχυρό πλήγμα λόγω της εμπορικής κρίσης, τότε είναι βέβαιο πως οι επιπτώσεις θα γίνουν αισθητές και στην Ελλάδα.

Το χειρότερο σενάριο δεν είναι απίθανο. Αν η εμπορική διαμάχη κλιμακωθεί και οδηγήσει σε έναν μακροχρόνιο εμπορικό πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ και ΕΕ, οι επιπτώσεις θα είναι καταστροφικές για όλο το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα. Οι διεθνείς αγορές βρίσκονται ήδη σε αναταραχή, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν για το ντόμινο που μπορεί να προκαλέσει αυτή η κρίση. Οι αλυσίδες εφοδιασμού ενδέχεται να διαταραχθούν, αυξάνοντας το κόστος παραγωγής και μεταφοράς προϊόντων, γεγονός που θα οδηγήσει σε πληθωριστικές πιέσεις και θα εντείνει την οικονομική αβεβαιότητα.

Η Ελλάδα, παρά τη ρητορική της κυβέρνησης περί σχεδίου και σταθερότητας, είναι ιδιαίτερα ευάλωτη σε αυτές τις εξελίξεις. Βγαίνοντας από μια δεκαετία οικονομικής κρίσης και μόλις ανακτώντας την επενδυτική της βαθμίδα, δεν έχει την πολυτέλεια να δεχθεί νέα πλήγματα. Η επιβράδυνση της ανάπτυξης, η μείωση των εξαγωγών και η πτώση του τουρισμού θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε νέο κύμα αναταράξεων, επηρεάζοντας τόσο την επιχειρηματική δραστηριότητα όσο και τα νοικοκυριά.

Το μεγάλο ερώτημα είναι αν η Ευρώπη έχει τη δυνατότητα να αντιδράσει αποτελεσματικά και έγκαιρα. Αν η απάντησή της είναι διστακτική και ανεπαρκής, όπως έχει συμβεί σε προηγούμενες κρίσεις, τότε οι συνέπειες θα είναι βαριές και παρατεταμένες. Η Ελλάδα πρέπει να προετοιμαστεί για κάθε ενδεχόμενο, καθώς το οικονομικό περιβάλλον γίνεται ολοένα και πιο εχθρικό. Οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι, καθώς θα καθορίσουν αν αυτή η κρίση θα μείνει ως μια προσωρινή αναταραχή ή αν θα εξελιχθεί σε μια νέα οικονομική καταιγίδα που θα πλήξει ανεπανόρθωτα την ελληνική και ευρωπαϊκή οικονομία.

Διαβάστε επίσης:

Stellantis: Αναστέλλει προσωρινά τη λειτουργία εργοστασίου στον Καναδά μετά τους δασμούς Τραμπ

Κίνα σε Τραμπ για δασμούς: Ακυρώστε αμέσως, ετοιμάζουμε αντίμετρα

Βαριές απώλειες και στο Χρηματιστήριο Αθηνών έφεραν οι δασμοί Τραμπ

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.