Σε μία από τις πιο σοβαρές δοκιμασίες των διατλαντικών σχέσεων των τελευταίων δεκαετιών εξελίσσεται η υπόθεση της Γροιλανδίας, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, μεταφέρει στο Νταβός ένα διπλωματικό μέτωπο που έχει προκαλέσει συναγερμό στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, με απειλές για δασμούς, αμφισβήτηση της εδαφικής κυριαρχίας συμμάχου και φόβους ακόμη και για ρήξη στο ΝΑΤΟ.

Ακόμη και εντός του στενού κύκλου του Τραμπ, καταγράφονται –κατά τις ίδιες πληροφορίες– ιδιωτικές επιφυλάξεις για την επιθετική γραμμή, με ορισμένους συμβούλους να αναζητούν «έξοδο κινδύνου» που θα επιτρέψει στον πρόεδρο να εμφανίσει μια συμφωνία χωρίς μετωπική σύγκρουση με τους συμμάχους.

Δασμοί, στρατιωτικές βάσεις και σενάρια «συμφωνίας»

Βραχυπρόθεσμα, η ευρωπαϊκή προσπάθεια εστιάζει στην αποκλιμάκωση μετά τη δέσμευση του Τραμπ να επιβάλει νέους δασμούς σε χώρες που θα αντιταχθούν στην επιδίωξή του για «πλήρη και ολοκληρωτικό έλεγχο» της Γροιλανδίας. Παράλληλα, εξετάζονται εναλλακτικά σενάρια που θα μπορούσαν να ικανοποιήσουν την Ουάσιγκτον χωρίς αλλαγή καθεστώτος στο νησί.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η επέκταση υφιστάμενων συμφωνιών που επιτρέπουν στις ΗΠΑ την ανάπτυξη στρατιωτικών βάσεων και υποδομών στη Γροιλανδία, καθώς και η σύναψη νέων εμπορικών και οικονομικών συμφωνιών. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, δεν αποκλείεται ένα τέτοιο πακέτο να συνοδευτεί από τελετή υπογραφής, ώστε ο Αμερικανός πρόεδρος να εμφανίσει ένα απτό «επίτευγμα».

Στο τραπέζι έχει πέσει και το ενδεχόμενο υπαγωγής της Γροιλανδίας σε καθεστώς Compact of Free Association, στα πρότυπα συμφωνιών που έχουν οι ΗΠΑ με χώρες όπως το Παλάου και τα Νησιά Μάρσαλ, διατηρώντας την υφιστάμενη πολιτική της κατάσταση, αλλά με ενισχυμένη αμερικανική πρόσβαση σε ζητήματα ασφάλειας.

«Θα δείτε πόσο μακριά θα πάω» – Οι δηλώσεις Τραμπ και οι αντιδράσεις

«Θα το μάθετε», ήταν η χαρακτηριστική απάντηση του Τραμπ όταν ρωτήθηκε πόσο μακριά είναι διατεθειμένος να φτάσει για να αποκτήσει τον έλεγχο της Γροιλανδίας, αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο χρήσης βίας. Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ «χρειάζονται» τη Γροιλανδία για λόγους εθνικής και παγκόσμιας ασφάλειας και δήλωσε βέβαιος ότι θα επιτευχθεί συμφωνία που θα αφήσει «όλους ευχαριστημένους», συμπεριλαμβανομένου του ΝΑΤΟ.

Στο περιθώριο της συνόδου, αναμένονται κατ’ ιδίαν επαφές του Τραμπ με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ο οποίος έχει επενδύσει στη διατήρηση στενών διαύλων επικοινωνίας με τον Αμερικανό πρόεδρο.

Ευρωπαϊκή ανησυχία για ρήγμα στο ΝΑΤΟ και οικονομικά αντίμετρα

Η επιθετική στάση της Ουάσιγκτον έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία στην Ευρώπη, με αξιωματούχους να προειδοποιούν ότι οι απειλές για οικονομικές κυρώσεις σε συμμάχους συνιστούν σοβαρό πλήγμα στη συνοχή της Συμμαχίας. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, μιλώντας στο Νταβός, κατήγγειλε τη χρήση δασμών ως εργαλείο πίεσης επί ζητημάτων εδαφικής κυριαρχίας, ενώ η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έκανε λόγο για ανάγκη «νέας μορφής ευρωπαϊκής ανεξαρτησίας».

Στο παρασκήνιο, Ευρωπαίοι διπλωμάτες εξετάζουν πιθανά αντίμετρα, μεταξύ των οποίων και η επαναφορά πακέτου δασμών ύψους 93 δισ. ευρώ, που είχε παγώσει μετά την εμπορική συμφωνία με τις ΗΠΑ την προηγούμενη χρονιά.

Γροιλανδία: στρατηγική σημασία και γεωπολιτικό διακύβευμα

Η Γροιλανδία, η οποία αποτελεί αυτόνομη περιοχή υπό τη κυριαρχία της Δανία, θεωρείται κρίσιμη για την αμερικανική στρατηγική στον Αρκτικό Κύκλο, τόσο λόγω της γεωγραφικής της θέσης όσο και των πλούσιων ορυκτών πόρων της. Παρά τη σαφή άρνηση της Κοπεγχάγης να συζητήσει την παραχώρηση του νησιού, πληροφορίες αναφέρουν ότι εντός της αμερικανικής κυβέρνησης επεξεργάστηκαν ακόμη και σενάρια αγοράς της Γροιλανδίας τις τελευταίες εβδομάδες.

Το επόμενο 48ωρο στο Νταβός θεωρείται κρίσιμο, καθώς θα δείξει αν η κρίση μπορεί να αποκλιμακωθεί μέσω διπλωματικών συμβιβασμών ή αν οι διατλαντικές σχέσεις εισέρχονται σε μια περίοδο βαθύτερης και πιο επικίνδυνης σύγκρουσης.

Διαβάστε επίσης:

Στους 42 οι νεκροί από το σιδηροδρομικό δυστύχημα στην Ισπανία

Ο κυβερνήτης της Καλιφόρνιας καλεί τους παγκόσμιους ηγέτες να αντισταθούν στον Τραμπ: «Είναι απλώς αξιολύπητοι» (Video)

Το Νταβός έγινε… MAGA – Ο Τραμπ πηγαίνει στο Φόρουμ πιο επιθετικός και φιλόδοξος από ποτέ