Προλαβαίνοντας τις αντιρρήσεις των σκληρών της κυβέρνησης του Ισραήλ ο Πρόεδρος Τραμπ ανακοίνωσε την ανακωχή Λιβάνου – Ισραήλ, αιφνιδιάζοντας όλους όσοι δεν επιθυμούν τον τερματισμό των συγκρούσεων στον Νότιο Λίβανο. Ταυτοχρόνως με την κίνηση αιφνιδιασμού του Ισραήλ οι ΗΠΑ εμπράκτως διαμηνύουν στην Τεχεράνη ότι στην κορύφωση της έντασης λαμβάνεται σοβαρά υπόψη κάθε πλευρά προσερχόμενη στις συνομιλίες, με απόψεις που υποβοηθούν την εκτόνωση και την ευρύτερη επικοινωνία για τερματισμό του πολέμου.

Οι ενδείξεις για προσέγγιση των μερών στη βάση όσων συζητήθηκαν στο Πακιστάν καθίστανται εμφανέστερες τις τελευταίες ημέρες. Ακόμη και η αυτονομημένη συνάντηση των ηγετών υπό την ευρωπαϊκή συμπροεδρία Παρισίων – Λονδίνου συμπίπτει με τις επιδιώξεις των ΗΠΑ για εκτόνωση της έντασης στην ευρύτερη Μέση Ανατολή. Βεβαίως ο τρόπος που ασκείται η ευρωπαϊκή διπλωματία και εκπέμπονται τα διεθνή μηνύματα διαφέρει από την αντίληψη διπλωματίας που εκφράζει ο Πρόεδρος Τραμπ, του οποίου η τακτική τουλάχιστον οδηγεί στο τραπέζι των δύσκολων συνομιλιών πλευρές που πολεμούν με καταστροφική σφοδρότητα στα πεδία της Μέσης Ανατολής και του Κόλπου.

Η αξία της θρησκείας

Ο θρησκευτικός ηγέτης της Καθολικής Εκκλησίας με ισχυρό πνευματικό λόγο τοποθετήθηκε επί του θέματος των ένοπλων συγκρούσεων, που τείνουν να οδηγήσουν σε ακρότατες καταστάσεις τη διεθνή κοινότητα. Το ίδιο μήνυμα εκπέμπουν και οι ηγέτες των Ορθοδόξων από τα Πατριαρχεία της Ανατολής. Οι Χριστιανοί της Μέσης Ανατολής στηρίζουν τις ελπίδες τους για τη συνέχεια της ζωής τους στις πατρογονικές εστίες στις σαφείς αποφάσεις των ηγεσιών της Δύσης που θα συμμερισθούν οι ηγέτες, πολιτικοί και θρησκευτικοί, στην περιοχή των συγκρούσεων. 

Όσοι υπεραπλουστευτικά παραμερίζουν τη σημασία της πνευματικής και θρησκευτικής αξίας στην αντιμετώπιση του πολέμου, υποβιβάζοντας όλη τη συζήτηση σε απλές ενεργειακές αναζητήσεις και ηγεμονικές επιβολές, σφάλλουν. Συνεπώς δεν συμπεριλαμβάνουν στις εισηγήσεις, κυρίως στα υπουργεία Εξωτερικών και Άμυνας, σημαντικές επεξηγήσεις για τους λόγους που

• οι Ιρανοί ανθίστανται απέναντι στον ισχυρότατο πολεμικό σχηματισμό ΗΠΑ – Ισραήλ, 
• οι Σύροι επιστρέφουν στις εστίες τους υπό διακυβέρνηση και καθεστώς που ορίζουν ομάδες τρομοκρατών μετά την πτώση Άσαντ, 
• οι Χριστιανοί της Μέσης Ανατολής συνεχίζουν να δημιουργούν το μέλλον τους σε Λίβανο, Συρία, Ιορδανία, Ισραήλ, Αίγυπτο και πολλές χώρες της περιοχής ΜΕΝΑ.

Οι συγκρούσεις που ξεκίνησαν στα Βαλκάνια από το 1990 εμπεριέχουν και τη θρησκευτική διάσταση που διαμορφώνει τις δυνάμεις αντίστασης σε κάθε επιβουλή, είτε εξελίσσεται στην Ουκρανία είτε στη Μέση Ανατολή είτε στην πλούσια σε ενέργεια περιοχή του Κόλπου.

Προσέχουν την Ελλάδα

Βεβαίως το ενδιαφέρον όλων για ενεργειακή επάρκεια και ισορροπία υπερισχύει στην αγωνία μας, αλλά δεν μπορεί να παραμερίζει συντελεστές που θα οδηγήσουν στη σύγκλιση προκειμένου να ρυθμισθούν πολύ σημαντικά για τη ζωή μας προβλήματα. Η ανεμπόδιστη ροή ενέργειας, η εκμετάλλευση των φυσικών πόρων, η τροφοδοσία των οικονομιών για την παραγωγή αγαθών, η παγκόσμια ανάπτυξη που συμπεριλαμβάνει εκπαίδευση και τεχνολογικές εξελίξεις για την ειρήνη, διευκολύνονται από την αλληλοκατανόηση και τον σεβασμό στο διαφορετικό.

Στην πρόσφατη συζήτηση του Ελληνικού Κοινοβουλίου, στις 16 Απριλίου 2026, για το κράτος δικαίου τα κυρίαρχα προβλήματα των Ελλήνων πολιτών παραμερίστηκαν από προσωπικούς προβληματισμούς και αναμετρήσεις θάρρους, ειρωνείας, θυμού και κάποιας μορφής αστεϊσμούς και ευφυολογήματα που διαμορφώνονται στο ημικύκλιο ή και στο εντευκτήριο του Κοινοβουλίου.

Επισημάνθηκε από τον πρωθυπουργό ότι η εποχή μας επιβάλλει συγκλίσεις για να αντιμετωπιστούν οι παγκόσμιες προκλήσεις και οι περιφερειακές απειλές. Λίγες αναφορές ακολούθησαν και μετά όλη η συζήτηση υποβάθμισε την αξία του αναγκαίου πολιτικού προβληματισμού, προκειμένου η χώρα μας να συνεχίσει τη διεθνή παρουσία της, αναλαμβάνοντας ακόμη και με κόστος, οικονομικό και πολιτικό, πρωτοβουλίες που παγιώνουν πλεονεκτήματα και επιστροφές που συνεπάγεται η συνέπεια και η σταθερότητα των πολιτικών μας επιλογών.

Η Ελλάδα αντιμετωπίζεται διεθνώς με ξεχωριστή προσοχή, προκαλώντας ταυτοχρόνως ανταγωνιστικές συμπεριφορές από τη Ρωσία, την Τουρκία, αλλά και ορισμένα κράτη της Ε.Ε.  Η γεωστρατηγική σημασία της χώρας, που για μεγάλη χρονική περίοδο δεν είχε αναδειχθεί, συγκέντρωσε μεγαλύτερη προσοχή φίλων, συμμάχων, αλλά και ανταγωνιστών από τη δεκαετία του 1990, όταν η Ευρώπη άλλαζε οριστικά. Στις μεταβολές των Βαλκανίων η Αθήνα τήρησε μία στάση που προσπαθούσε να υποστηρίξει τους ομόδοξους πληθυσμούς, κυρίως στη Γιουγκοσλαβία, αλλά και να παραμείνει συνεπής στις επιλογές Ευρώπης και ΝΑΤΟ.

Μια μακροχρόνια συνταγή

Το δύσκολο εγχείρημα δεν στέφθηκε πάντοτε με επιτυχίες. Η Ελλάδα συνέχισε να αντιμετωπίζεται με διφορούμενη διάθεση από τους συμμάχους, χωρίς να αποκλείεται από τις συνολικές στρατηγικές και δραστηριότητες. Σε αυτό το βαλκανικό περιβάλλον όπου αναδιαμορφωνόταν η γνωστή «σαλάτα των Βαλκανίων» η προσέγγιση με το Βελιγράδι καθόλου δεν σήμαινε και σύμπτωση με τον ρωσικό επεκτατισμό.

Η σταδιακή στροφή των πρώην σοβιετικών δορυφόρων προς τη Δύση και οι συνεργασίες, ανθρωπιστικές και αναπτυξιακές, που αφορούσαν τα Βαλκάνια έφεραν την Ελλάδα σε διπλωματική και θρησκευτική σύγκρουση με τη Μόσχα. Τα προγράμματα ανθρωπιστικής και αναπτυξιακής βοήθειας της Ε.Ε. και της συνεργασίας με τις ΗΠΑ έφεραν την Αθήνα σε θέση διαμορφωτή πολιτικών σχέσεων στα Βαλκάνια, παρά τις δυσκολίες με Σκόπια και Τίρανα.

Η ένταση των διπλωματικών σχέσεων με τη Μόσχα αυξήθηκε και μετά το 2015. Μεθοδευμένες κινήσεις, πολιτικές, διπλωματικές και εξωδικαστικές, αποδυνάμωσαν τελείως τις δυνατότητες διεθνών παρεμβάσεων στους τομείς ανθρωπιστικής και αναπτυξιακής βοήθειας, που αποτελούν σημαντικότατο βραχίονα άσκησης εξωτερικής πολιτικής για κάθε χώρα.

Ό,τι διαμορφώνει την ένταση στη χώρα μας μέχρι και σήμερα, κυρίως με πρόταξη σκανδάλων, βασίζεται στη μακροχρόνια προετοιμασία συνταγής, που δυναμικά εφαρμόζεται κυρίως μετά το 2015. Σαλαμοποίηση υποθέσεων που θίγουν την άσκηση εξωτερικής πολιτικής, διασυρμός πολιτικών και υπαλλήλων που λόγω του απορρήτου των φακέλων δεν δύνανται να αναφερθούν στις ιδιαίτερες πτυχές της επιλεγμένης εξωτερικής πολιτικής, συνεχής προσπάθεια να καταδειχθεί μία χώρα αναξιόπιστη και διεφθαρμένη σε όλα τα επίπεδα της διοίκησης. 

Η δικαιοσύνη βρέθηκε να δικάζει την εξωτερική πολιτική της Ελλάδας. Εν ενεργεία υπάλληλοι και το Δημόσιο ως κατήγοροι στις αίθουσες των δικαστηρίων αμφισβητούσαν την ελληνομάθεια και την αντίληψη πολιτικών που κυβέρνησαν τη χώρα. Διπλωμάτες που ανακλήθηκαν στην υπηρεσία εξέφραζαν την άποψη ότι η εξωτερική πολιτική θα έπρεπε να μοιράζεται τις απόψεις στη Μόσχα και το Πατριαρχείο της Ρωσίας.

Η προσπάθεια για ρεβάνς

Η σύντομη αναδρομή στο παρελθόν από το 1990 μέχρι και σήμερα που εξελίχθηκε η συζήτηση στη Βουλή για το κράτος δικαίου, αναδεικνύει «υφάδι πυκνοπλεγμένο», προκειμένου μια υπερδύναμη στη βάση της θρησκείας να ορίζει πολιτικές, οικονομικές και ενεργειακές επιλογές των Αθηνών. Συνεχίζεται αδιάκοπα η προσπάθεια για ρεβάνς για όσα έχουν απολεσθεί σε Ουκρανία, Μέση Ανατολή, στα Βαλκάνια, αλλά και στον Νότιο Διάδρομο, κυρίως μετά τη σύμπλευση με την Άγκυρα.

Οι συζητήσεις στο Κοινοβούλιο αποτελούν την έκφραση της δημοκρατίας και βοηθούν με τη μετάδοσή τους στην ενημέρωση των Ελλήνων πολιτών. Αξίζει να κυριαρχεί η ουσιαστική ενημέρωση που αναδεικνύει το διαχρονικό έργο παρά τις δυσκολίες και την αντιπαλότητα που προκαλούν στη χώρα μας γείτονες και δήθεν διαχρονικοί ομόθρησκοι υποστηρικτές. Η ιδεολογική εκκίνηση κάθε πολιτικού σχηματισμού δεν αποτελεί πρόβλημα για τη δημοκρατία, αντίθετα ενδυναμώνει τη δημοκρατία. Τα προβλήματα προέρχονται από την εγγενή αδυναμία μας να υποστηρίξουμε και να συνεχίσουμε τις δύσκολες επιλογές πολιτικών που αποφέρουν πλεονεκτήματα στην Ελλάδα. 

Η ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε., η εγκατάσταση ΝΑΤΟϊκών δυνάμεων σε διάφορες περιοχές της χώρας, η συμπερίληψη του Αιγαίου στον ΝΑΤΟϊκό γεωστρατηγικό προγραμματισμό, η εγκατάσταση αμυντικών πυραυλικών συστημάτων στη Μακεδονία, στην Κάρπαθο και η στάθμευση αεροπορικών σχηματισμών στην Κύπρο, αποτελούν επιβεβαίωση ορθών επιλογών άσκησης εξωτερικής πολιτικής και συμμετοχής στον νέο κόσμο που δημιουργείται. 

Τη δυνατότητα αξίζει να την αξιοποιήσει συνολικά το πολιτικό προσωπικό της χώρας, ώστε η κοινή γνώμη να μπορεί να προχωρήσει ευκολότερα στις αξιολογήσεις της και να ασκήσει αποτελεσματικότερα το εκλογικό της δικαίωμα. Η εξωτερική πολιτική στην εποχή μας ορίζει διπλωματικές, πολιτιστικές και αναπτυξιακές σχέσεις και αντανακλά άμεσα στη διαμόρφωση της εσωτερικής μας πολιτικής.

* Ο Θεόδωρος Ι. Θεοδώρου είναι πρέσβης ε.τ.

Διαβάστε επίσης

Τσίπρας: Το μανιφέστο έρχεται, το κόμμα… «ζυγώνει»

Ισλαμική αποικιοκρατία: 4. Πολιτισμός και γραμματεία – Μέρος έβδομο

Το αμερικανικό εμπάργκο «στραγγαλίζει» την Κούβα

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.