Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι θα αποχωρήσουν από τον ΟΠΕΚ, καταφέρνοντας ένα βαρύ πλήγμα στο καρτέλ πετρελαίου, καθώς ο πόλεμος στο Ιράν ανατρέπει τις συμμαχίες και τις επενδυτικές προτεραιότητες μεταξύ των κορυφαίων παραγωγών πετρελαίου στον κόσμο.

Η ξαφνική αποχώρηση του τρίτου μεγαλύτερου παραγωγού του ΟΠΕΚ αποδυναμώνει περαιτέρω ένα μπλοκ που, παρά το γεγονός ότι παράγει έως και τέσσερα στα 10 βαρέλια πετρελαίου που αντλούνται παγκοσμίως, έχει πληγεί από την εσωτερική διχόνοια και την άνοδο της αμερικανικής παραγωγής πετρελαίου, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal.

Ο πόλεμος στο Ιράν έχει αυξήσει την πίεση, επιδεινώνοντας τις ρήξεις μεταξύ των αραβικών χωρών που βρίσκονται στον πυρήνα του ομίλου και κλείνοντας το Στενό του Ορμούζ, μέσω του οποίου οι μεγαλύτεροι παραγωγοί του ομίλου εξάγουν το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου τους, κατέστησε αδύνατο για τον όμιλο να επηρεάσει την αγορά κατά τη διάρκεια του μεγαλύτερου σοκ εφοδιασμού.

Τα ΗΑΕ βρίσκονται σε σχετικά προνομιακή θέση, με τη δυνατότητα να παρακάμψουν το μπλοκάρισμα στο στενό, δρομολογώντας περισσότερο από το ήμισυ των εξαγωγών πετρελαίου τους σε όλη τη χώρα. Η αποχώρηση από τον ΟΠΕΚ θα τους δώσει μεγαλύτερη ελευθερία να πραγματοποιήσουν επενδύσεις για να επεκτείνουν την παραγωγή τους και να προσαρμοστούν στο αβέβαιο μέλλον της πλωτής οδού.

Τα ΗΑΕ τα τελευταία χρόνια έχει ζητήσει να παράγει περισσότερο πετρέλαιο στο πλαίσιο των συμφωνιών παραγωγής του ΟΠΕΚ. Η χώρα έχει γίνει λιγότερο πρόθυμη για συμβιβασμούς, καθώς οι σχέσεις της με τη Σαουδική Αραβία, έναν γείτονα και μερικές φορές στρατιωτικό εταίρο, έχουν επιδεινωθεί εν μέσω ανταγωνισμού για την περιφερειακή ηγεσία. Αποχωρώντας τα ΗΑΕ, περιορίζουν τη σχέση τους με ένα μακροχρόνιο μπλοκ υπό την ηγεσία των Αράβων και ευθυγραμμίζονται στενότερα με τις ΗΠΑ.

«Η απόφαση αποχώρησης από τον ΟΠΕΚ αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης απόφασης των ΗΑΕ να χαράξουν τη δική τους πορεία όσον αφορά τις συμμαχίες», δήλωσε ο Έρικ Άλτερ, κοσμήτορας της Διπλωματικής Ακαδημίας Anwar Gargash στο Άμπου Ντάμπι, η οποία είναι κοντά στην κυβέρνηση των Εμιράτων.

Τα ΗΑΕ δήλωσαν ότι θα αποχωρήσουν επίσης από τον ΟΠΕΚ+, μια ομάδα μεγάλων παραγωγών πετρελαίου που περιλαμβάνει τη Ρωσία, και θα αυξήσουν σταδιακά την παραγωγή στη συνέχεια, πρόσθεσε.

«Η αποχώρησή τους, επομένως, αφαιρεί έναν από τους βασικούς πυλώνες που υποστηρίζουν την ικανότητα του ΟΠΕΚ να διαχειρίζεται την αγορά», δήλωσε ο Χόρχε Λεόν, επικεφαλής γεωπολιτικής ανάλυσης στην εταιρεία συμβούλων Rystad Energy και πρώην αναλυτής ζήτησης ενέργειας στον ΟΠΕΚ. «Η απώλεια ενός μέλους με 4,8 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως σε παραγωγική ικανότητα και τη φιλοδοξία να παράγει περισσότερα, αφαιρεί ένα πραγματικό εργαλείο από τα χέρια του ομίλου».

Οι εκπρόσωποι του ΟΠΕΚ του Κόλπου έχουν προειδοποιήσει ότι η αποχώρηση των ΗΑΕ όχι μόνο θα μειώσει την ικανότητα του οργανισμού να διαχειρίζεται την αγορά, αλλά θα μπορούσε να πυροδοτήσει περισσότερες αποχωρήσεις, καθώς πολλά μέλη έχουν δυσαρεστηθεί με την κυριαρχία της Σαουδικής Αραβίας στον όμιλο.

Η αποχώρηση αφαιρεί το 13% της παραγωγικής ικανότητας του ΟΠΕΚ, σύμφωνα με στοιχεία του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, βλάπτοντας τις ικανότητες διαχείρισης της αγοράς του οργανισμού.

Μαζί με τη Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ είναι ένα από τα λίγα μέλη με σημαντική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα ή την ικανότητα μέσω της οποίας ο όμιλος ασκεί επιρροή στην αγορά και ανταποκρίνεται σε κρίσεις εφοδιασμού.

Το αργό πετρέλαιο Brent, το διεθνές σημείο αναφοράς πετρελαίου, δεν επηρεάστηκε ιδιαίτερα μετά την ανακοίνωση, με το πιο ενεργά διαπραγματεύσιμο συμβόλαιο να κυμαίνεται λίγο πάνω από τα 104 δολάρια το βαρέλι.

«Ενώ η βραχυπρόθεσμη αστάθεια, συμπεριλαμβανομένων των διαταραχών στον Αραβικό Κόλπο και στο Στενό του Ορμούζ, συνεχίζει να επηρεάζει τη δυναμική της προσφοράς, οι υποκείμενες τάσεις υποδηλώνουν βιώσιμη αύξηση της παγκόσμιας ζήτησης ενέργειας μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα», ανέφεραν τα ΗΑΕ.

Μετά το ντεμπούτο του αμερικανικού σχιστολιθικού πετρελαίου, η δύναμη του ΟΠΕΚ να επηρεάζει τις αγορές φάνηκε να μειώνεται σημαντικά. Συνεργάστηκε με τη Ρωσία, προσθέτοντας μερίδιο αγοράς και δύναμη τιμολόγησης. Τις τελευταίες εβδομάδες, οι παραγωγοί του ΟΠΕΚ παραπονέθηκαν ιδιωτικά ότι οι επιθέσεις του Ιράν στο Στενό του Ορμούζ τους έχουν αφαιρέσει τη θέση τους ως η κύρια επιρροή στις διακυμάνσεις της αγοράς πετρελαίου.

Τα ΗΑΕ έχουν δεχθεί το κύριο βάρος των αντιποίνων του Ιράν κατά τη διάρκεια του πολέμου. Το Ιράν έχει εξαπολύσει περισσότερα από 2.800 drones και πυραύλους εναντίον της χώρας, πολύ περισσότερα από όσα εξαπέλυσε εναντίον οποιασδήποτε άλλης χώρας στον Κόλπο ή ακόμα και του Ισραήλ.

Εξέχουσες φωνές των Εμιράτων έχουν παραπονεθεί έντονα ότι ενώ οι ΗΠΑ και ακόμη και το Ισραήλ βοήθησαν στην άμυνά του, οι συνεισφορές των αραβικών χωρών ήταν ανάμεικτες.

Ο πόλεμος του Ιράν «είναι πιθανό να έχει οξύνει την άποψη στο Άμπου Ντάμπι ότι οι υπάρχουσες σχέσεις μπορεί να μην έχουν αποδείξει την αξία τους σε μια περίοδο κρίσης», δήλωσε ο Kristian Coates Ulrichsen, ειδικός στον Περσικό Κόλπο και συνεργάτης στο Ινστιτούτο Baker του Πανεπιστημίου Rice.

Ο πόλεμος έχει επίσης κλονίσει το οικονομικό μοντέλο των ΗΑΕ, το οποίο χτίστηκε στη φήμη τους ως όαση σε μια επικίνδυνη περιοχή. Τα έσοδα από τον τουρισμό έχουν καταρρεύσει κατά τη διάρκεια του πολέμου, γεγονός που έχει διαταράξει τις πτήσεις και έχει οδηγήσει πολλούς ομογενείς να εγκαταλείψουν τη χώρα, αυξάνοντας τη σημασία των εσόδων από το πετρέλαιό τους.

Απελευθερώνοντας τα ΗΑΕ από τις άκαμπτες ποσοστώσεις του ΟΠΕΚ, τα ΗΑΕ αποκτούν την ευελιξία να αυξήσουν επιθετικά την παραγωγή πετρελαίου τους με τους δικούς τους όρους. Είναι μεταξύ των παραγωγών πετρελαίου με το χαμηλότερο κόστος στον κόσμο και η κυβέρνησή τους μπορεί να εξισορροπήσει τον προϋπολογισμό τους σε χαμηλότερη τιμή πετρελαίου από ό,τι οι περισσότεροι ομολόγοι του Κόλπου.

Η ανεξαρτησία των ΗΑΕ επιτρέπει επίσης στη χώρα να ανακατευθύνει τα κεφάλαια προς την εξασφάλιση των εξαγωγικών της οδών – κυρίως επενδύοντας σε χερσαίους αγωγούς που έχουν σχεδιαστεί για να παρακάμπτουν το Στενό του Ορμούζ.

Τα ΗΑΕ έχουν παραγωγική ικανότητα 4,8 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα και επί του παρόντος επιτρέπεται να παράγουν περίπου 3,4 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα στο πλαίσιο του συστήματος ποσοστώσεων του ΟΠΕΚ. Μόλις βγουν από τον όμιλο, θα έχουν τόσο το κίνητρο όσο και την ικανότητα να αυξήσουν την παραγωγή.

Τα ΗΑΕ έχουν επενδύσει σημαντικά στην επέκταση της παραγωγικής ικανότητας μέσω της Abu Dhabi National Oil Co. όλα αυτά τα χρόνια, και το πετρέλαιό τους είναι σχετικά φθηνό στην παραγωγή, δήλωσε ο Michael Haigh, επικεφαλής έρευνας εμπορευμάτων στην Société Générale.

Ενώ ο πόλεμος έχει επιταχύνει την αποχώρηση των ΗΑΕ από το καρτέλ, οι εκπρόσωποι του ΟΠΕΚ δήλωσαν ότι απομακρυνόταν εδώ και αρκετό καιρό. Η έξοδός τους σηματοδοτεί την πρώτη φορά που ένας κορυφαίος παραγωγός εγκαταλείπει τον όμιλο. Μέχρι τώρα, μόνο μικρότεροι παραγωγοί πετρελαίου όπως το Κατάρ, η Αγκόλα ή ο Ισημερινός έχουν αποχωρήσει.

«Είναι το πιο σκληρό πλήγμα που έχει σημειωθεί ποτέ», δήλωσε ο Homayoun Falakshahi, ανώτερος αναλυτής πετρελαίου στην εταιρεία δεδομένων εμπορευμάτων Kpler. «Θέτει το ερώτημα για το αν ο ΟΠΕΚ μπορεί να επιβιώσει».

Διαβάστε επίσης:

Θεοδωρικάκος: Έμπρακτη στήριξη του νέου παραγωγικού προτύπου στη Θεσσαλία με ενίσχυση της βιομηχανίας και της καινοτομίας

Το παράδοξο της ελληνικής φτώχειας: Ουραγός στην αγοραστική δύναμη της ΕΕ – Πίσω και από τη Βουλγαρία

Ο πόλεμος «θολώνει» το αφήγημα: μικρή αλλά επίμονη υστέρηση εσόδων παρά τη βελτίωση Μαρτίου

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.