25/03/2017 11:48:20
22.10.2016 / ΜΗΝAΣ ΒΙΝΤΙAΔΗΣ
Δημοσιεύτηκε στο ΠΟΝΤΙΚΙ, τεύχος 1939 στις 20-10-2016

Καμπανέλλης επί… πέντε

Καμπανέλλης επί… πέντε  - Media

 

Ο κορυφαίος Έλληνας μεταπολεμικός θεατρικός συγγραφέας Ιάκωβος Καμπανέλλης (1921-2011) αιχμαλωτίστηκε κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου από τους ναζί, το 1943, σε ηλικία είκοσι ετών, και παρέμεινε κρατούμενος στο στρατόπεδο Μαουτχάουζεν της Αυστρίας. Οποιαδήποτε ώρα θα μπορούσε να εκτελεστεί. Στην Αθήνα επέστρεψε το 1945, στη δίνη του Εμφυλίου Πολέμου. Μετά την τρίχρονη έγκλειστη ζωή στην κοινότητα των χιλιάδων μελλοθανάτων, ο συγγραφέας δεν θα μπορούσε παρά να δώσει φωνή σε υπάρξεις και χαρακτήρες με τους οποίους είχε μοιραστεί μια ακραία πραγματικότητα.
 
Ας δούμε τα πέντε έργα του Καμπανέλλη, μέσα από τα οποία μπορεί ο θεατής να «ιχνηλατήσει» μια σημαντική, για τη χώρα μας, εποχή…
 
 Στον Πολυχώρο Underground παρουσιάζεται για δεύτερη χρονιά, λόγω επιτυχίας, η παράσταση «Αυτός και το πανταλόνι του», με τον Κώστα Αρζόγλου, σε σκηνοθεσία Βάνας Πεφάνη, από αύριο και κάθε Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή.
 
Ένας μονόλογος - αντιπροσωπευτικό δείγμα της θεατρικής γραφής του σημαντικού συγγραφέα Ιάκωβου Καμπανέλλη. Ένας μονόλογος, που ουσιαστικά είναι διάλογος: η σύγκρουση ενός αδύναμου ανθρώπου με το ανελέητο περιβάλλον του. Με το παρελθόν και το μέλλον του. Η μάχη ανάμεσα σε αυτά που ήθελε να κάνει και σε αυτά που τελικά έπραξε. Τελματωμένες οι ελπίδες, γελασμένα τα όνειρα, απροσπέλαστος ο έρωτας∙ και η στέρηση, η μοναξιά, η κοινωνική καταπίεση και η εκμετάλλευση… Η συνείδησή του ασφυκτιά. «Αν μπορούσα, θα ’φευγα πρώτος» μας εξομολογείται. Αλλά δεν πρόκειται να φύγει. Άλλωστε, σ’ όλη του τη ζωή πάντοτε «ήθελε», μα ποτέ δεν «μπόρεσε»…
 
Κοινές, βέβαια, οι καταστάσεις, αλλά δραματικές∙ καθημερινός και μικρός ο «Αυτός», αλλά γνήσιος∙ οι φθόγγοι του σπαραγμού του, αντίκρισμα των δικών μας βουβών αναστεναγμών∙ η σιωπηρή υποταγή του, προβολή της δικιάς μας εσωτερικής αδυναμίας.
 
Αυτά ακριβώς είναι τα στοιχεία που ανασύρουν τον ήρωα του μονόπρακτου πέρα από την ασημαντότητα του καθημερινού στην καθολικότητα του Ανθρώπινου∙ και σε σημείο τέτοιο, που ο «Αυτός» να αποκτά διαστάσεις συμβόλου. «Αυτός», που τ’ όνομά του – σίγουρα – είναι «μέγα πλήθος».
 
Μαζί με τον Κώστα Αρζόγλου, ο Πάνος Μπόρας.
 
 Ο Πολυχώρος Τέχνης Αλεξάνδρεια του Βασίλη Βλάχου παρουσιάζει κάθε Κυριακή και Δευτέρα την παράσταση της περσινής χρονιάς με τους δύο μονολόγους του Καμπανέλλη.
Ο Βασίλης Κατσικονούρης συναντά τον δάσκαλο των Ελλήνων θεατρικών συγγραφέων. Σκηνοθετεί δύο κωμικούς μονολόγους του Ιάκωβου Καμπανέλλη στην Αλεξάνδρεια, σε μία παράσταση με τον τίτλο: «Καμπανέλλης: Ένας πανηγυρικός και ένας επικήδειος», με ερμηνευτή τον Βασίλη Βλάχο. Ένας ελάχιστος φόρος τιμής από έναν σημαντικό εκπρόσωπο της νέας γενιάς συγγραφέων στον πατριάρχη της σύγχρονης ελληνικής δραματουργίας.
 
 Δύο άπαιχτα έργα του Ιάκωβου Καμπανέλλη, «Ο κρυφός ήλιος» (1952) και «Σιλωάμ» (1951), από τα πρώτα θεατρικά έργα του συγγραφέα, με νωπές μνήμες, παραστάσεις και βιώματα από τον εγκλεισμό του στο χιτλερικό στρατόπεδο συγκέντρωσης Μαουτχάουζεν, θα ανέβουν για πρώτη φορά στη σκηνή, κάθε Δευτέρα και Τρίτη, στο Θέατρο Τζένη Καρέζη.
 
«Ο Κρυφός Ήλιος» είχε χαθεί για πολλά χρόνια και ανακαλύφθηκε στην αποθήκη του σπιτιού του συγγραφέα από τον καθ. Γιώργο Πεφάνη (δημοσιεύθηκε από το Πανεπιστήμιο Αθηνών το 2005). Το «Σιλωάμ» αποτελεί την πρώτη γραφή του μονόπρακτου του Καμπανέλλη «Η οδός» και τα χειρόγραφα βρέθηκαν πρόσφατα από την κόρη του συγγραφέα Κατερίνα Καμπανέλλη.
Τα δύο μονόπρακτα ανεβαίνουν με ενιαίο τίτλο «Σιλωάμ», σε σκηνοθεσία Γιώργου Γιανναράκου, σκηνικά - κοστούμια από τη Λαλούλα Χρυσικοπούλου, μουσική του Κώστα Μαντζώρου, φωτισμούς από τον Αργύρη Θέο και επιμέλεια κίνησης από τον Δήμο Αμπράζη, ενώ τους συγκλονιστικούς ρόλους επωμίζονται ο Γιώργος Γιαννούτσος, ο Δημήτρης Κανέλλος, ο Ερρίκος Λίτσης, ο Ευθύμιος Ξυπολυτάς, ο Κωνσταντίνος Πλεμμένος και ο Κώστας Φαλελάκης.

ΣΧΟΛΙΑ

Το "Π" σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.