Μνημόσυνο με ξένα κόλλυβα

Η αγορά ανοίγει, αλλά προς όφελος ποιου; Εδώ και σχεδόν μία 12ετία όλοι κάνουν δεήσεις για την «απελευθέρωση» της ηλεκτρικής ενέργειας και ισχυρίζονται ότι η ελεύθερη δραστηριότητα των ιδιωτών θα οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές…

Η αγορά ανοίγει, αλλά προς όφελος ποιου; Εδώ και σχεδόν μία 12ετία όλοι κάνουν δεήσεις για την «απελευθέρωση» της ηλεκτρικής ενέργειας και ισχυρίζονται ότι η ελεύθερη δραστηριότητα των ιδιωτών θα οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές…

Με άλλα λόγια, οι ιδιώτες θα δημιουργήσουν ανταγωνισμό απέναντι στην… «κακή και μονοπωλιακή» ΔΕΗ κι αυτό θα φέρει μείωση τιμών στον τελικό καταναλωτή.

Ό,τι δεν κατάφεραν να κάνουν όλη την προηγούμενη δεκαετία οι κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ και Νέας Δημοκρατίας, ωστόσο, το κάνει τώρα η κυβέρνηση Παπανδρέου, προβάλλοντας το επιχείρημα των πιέσεων από την Κομισιόν και την τρόικα.

Η αλήθεια είναι ότι η χώρα μας έχει δεσμευτεί σε συγκεκριμένες θεσμικές παρεμβάσεις, υιοθετώντας τις αποφάσεις που έχουν ληφθεί σε επίπεδο Ε.Ε., χωρίς να έχει υλοποιήσει σε όλη την έκταση τις απαιτούμενες αλλαγές.

…Ακριβή μου ιδιωτικοποίηση

Τώρα, λοιπόν, στρώνει το χαλί για την ιδιωτική πρωτοβουλία. Μόνο που όλα γίνονται με κρατικό χρήμα και φορτώνοντας τα οικονομικά βάρη στον τελικό καταναλωτή, τον οποίο υποτίθεται ότι θέλει να ξαλαφρώσει από το υψηλό κόστος…

Την προηγούμενη εβδομάδα, έγινε το πρώτο από τα απαραίτητα βήματα για να ολοκληρωθεί το άνοιγμα της κερκόπορτας, ώστε να αλώσουν την αγορά οι ιδιώτες. Οι οποίοι, παρεμπίπτοντος, ελέγχουν ήδη το 22% της αγοράς, όπως αποκάλυψε το «Π» πριν από λίγες εβδομάδες, ποσοστό που θεωρείται άκρως ικανοποιητικό για τα επίπεδα, αλλά και στις ιδιαίτερες συνθήκες υπό τις οποίες λειτουργεί η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στη χώρα μας.

Το υπουργείο ΠΕΚΑ, λοιπόν, ανακοίνωσε τις βασικές αλλαγές στον Κώδικα που καθορίζει τους όρους και τις προϋποθέσεις για τη διαχείριση του συστήματος και τις συναλλαγές στην ηλεκτρική ενέργεια.

Σύμφωνα με την ηγεσία του υπουργείου, στόχος αυτών των αλλαγών είναι η «βελτίωση της λειτουργίας της χονδρεμπορικής αγοράς». Και πώς θα βελτιωθεί αυτή η λειτουργία;

Η βασική αλλαγή αφορά τον τρόπο υπολογισμού της πληρωμής για την ενέργεια που δίνει κάθε μονάδα (ιδιωτική ή της ΔΕΗ) στο σύστημα, δηλαδή την εκκαθάριση των συναλλαγών στο σύστημα.

Χαμένοι οι καταναλωτές

Τους τελευταίους μήνες, η εκκαθάριση των συναλλαγών (ποιος πρόσφερε ενέργεια, πόσο έδωσε στο σύστημα, πόσο απορροφήθηκε τελ

ικά) γίνεται με βάση την Οριακή Τιμή Συστήματος (ΟΤΣ), με τρόπο που ευνοεί τη ΔΕΗ.

Η πολυήμερη διαδικασία εκκαθάρισης έδινε στην κρατική επιχείρηση τη δυνατότητα να ρυθμίζει το ποιες μονάδες θα συνδέσει στο σύστημα, άρα και να καθορίζει το επίπεδο της ΟΤΣ.

Ο υπολογισμός την επόμενη ημέρα αλλάζει τα δεδομένα και τα κάνει πιο ευνοϊκά για τους ιδιώτες, ενώ, εάν εφαρμοστούν και οι ρήτρες για τα μεγαβάτ που δηλώνει ένας παραγωγός χωρίς να μπορεί να τα διαθέσει στο σύστημα, οι ρυθμίσεις θα γίνουν ακόμη πιο αντικειμενικές.

Εδώ υπάρχει ένα κρυφό στοιχείο, που είναι πολύ ουσιαστικό: Με τον τρόπο υπολογισμού της ΟΤΣ που ίσχυε πριν από δύο χρόνια, η ΔΕΗ κατέγραψε τις μεγαλύτερες ζημίες στην ιστορία της! Με το σύστημα που ίσχυε μέχρι την τελευταία ημέρα του Σεπτεμβρίου, η κρατική επιχείρηση έφερε τα πάνω κάτω και μάλιστα «έγραψε» πολύ μεγάλα κέρδη, σε μία περίοδο κατά την οποία η ζήτηση μειώθηκε, λόγω της οικονομικής κρίσης.

Με τον νέο τρόπο υπολογισμού της εκκαθάρισης, ωστόσο, κερδισμένοι βγαίνουν οι ιδιώτες, ενώ δημιουργούνται νέοι κίνδυνοι για την κερδοφορία της ΔΕΗ.

Οι τροποποιήσεις στον Κώδικα δημιουργούν δραματικές αλλαγές στην αγορά, ανοίγοντας τον δρόμο στους ιδιώτες να εκμεταλλευτούν τις ευκαιρίες στην εξαιρετικά κερδοφόρα αγορά του ηλεκτρισμού. Από την άλλη, στριμώχνει τη ΔΕΗ και την επαναφέρει σε δύσκολες συνθήκες.

Τα «χρυσοφόρα» Αποδεικτικά

Το μεγάλο «κόλπο», ωστόσο, στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας ονομάζεται «Αποδεικτικά Διαθεσιμότητας Ισχύος» (ΑΔΙ).

Πρόκειται για ένα είδος χρηματιστηριακού παραγώγου (όπως αυτά που τίναξαν στον αέρα ολόκληρες αγορές και δημιούργησαν την παγκόσμια οικονομική κρίση), ένα χαρτί που πιστοποιεί ότι ένας ιδιώτης που έχει μονάδα, διαθέτει τα συγκεκριμένα μεγαβάτ για να τα δώσει το σύστημα.

Αυτά τα Αποδεικτικά, ο ιδιώτης τα «καταθέτει στο μητρώο του ΔΕΣΜΗΕ», όπως αναφέρει ο Κώδικας, αλλά τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Για κάθε μεγαβάτ που υποτίθεται πως εγγυάται ο ιδιώτης, παίρνει ένα σημαντικό ποσό, για να καλύψει «μέρος του κεφαλαιουχικού κόστους των Μονάδων Παραγωγής».

Με άλλα λόγια, το κόστος της επένδυσης του ιδιώτη καλύπτεται κατά ένα σημαντικό μέρος από τα χρήματα που παίρνει από τον ΔΕΣΜΗΕ. Κάτι σαν επιδότηση, ή για κάποιους άλλους «μνημόσυνο με ξένα κόλλυβα»!

Ο μηχανισμός αυτός είχε στηθεί την περίοδο κατά την οποία διαπιστώθηκε ότι οι ιδιώτες δεν προχωρούσαν σε επενδύσεις, φοβούμενοι το επιχειρηματικό ρίσκο σε μία αγορά που δεν ήταν και τόσο φιλική μαζί τους. Τώρα, όμως, αρκετοί επιχειρηματίες έχουν έτοιμες ή κατασκευάζουν μονάδες, με αποτέλεσμα αυτά τα ποσά που θα εισπράξουν από τα Αποδεικτικά να ενισχύουν τα ταμεία τους με ζεστό χρήμα.

Η υπόθεση όμως δεν σταματά εδώ. Η τιμή των Αποδεικτικών για κάθε μεγαβάτ είχε καθοριστεί από το 2005 στις 35.000 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι για μία μεσαία μονάδα των 300 MW, με απόδοση πάνω από 50% (όπως έχουν όλες οι σύγχρονες μονάδες), το ποσό που θα εισπράξει η κάθε ιδιωτική εταιρεία παραγωγής ξεπερνά τα 5,5 εκατ. και μπορεί να πλησιάσει τα 7 εκατ. ευρώ.

Τώρα, στο πλαίσιο και της τελευταίας θεσμικής αλλαγής στην αγορά, το υπουργείο προσανατολίζεται στην αναπροσαρμογή της τιμής των ΑΔΙ, με ισχυρό το ενδεχόμενο να φτάσει στα 50.000 ευρώ ανά μεγαβάτ, δηλαδή θα αυξηθούν κατά περίπου 42,8%, χωρίς να αποκλείεται το ενδεχόμενο ακόμη μεγαλύτερης αύξησης, που θα διπλασιάσει το τίμημα…

Έτσι, οι ιδιώτες θα εισπράξουν ακόμη μεγαλύτερα ποσά από τον κορβανά που έχει δημιουργηθεί με λεφτά των καταναλωτών, για τη διαθέσιμη ισχύ που θα πωλούν στο σύστημα…

Όλα για τους ιδιώτες, λοιπόν. Και για τη… φουκαριάρα τη ΔΕΗ όλα δείχνουν ότι ανοίγεται μία νέα «γκρίζα» περίοδος. Ακόμη και τα σενάρια για ανταλλαγή μονάδων με κολοσσούς του εξωτερικού, ούτως ώστε να παραχωρηθεί ακόμη μεγαλύτερο μερίδιο στην εγχώρια αγορά, δεν φαίνεται να «τρέχουν» προς όφελος της επιχείρησης.

Την ίδια στιγμή, βρίσκεται σε εξέλιξη ένας «πόλεμος λάσπης» εναντίον της σημερινής διοίκησης του Αρθούρου Ζερβού, που οι γνωρίζοντες τον αποδίδουν σε συγκεκριμένα συμφέροντα που επί χρόνια λυμαίνονταν τη ΔΕΗ και τώρα αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο να βρεθούν εκτός συστήματος…

Αφορμή στάθηκε η πρόσφατη εξαγορά αιολικών πάρκων από την BCI των Καραγκουλέ – Πιτσιόρλα (πρώην στελεχών του ΣΥΝ), αλλά τα χτυπήματα κάτω από τη ζώνη είναι σίγουρο ότι δεν αφορούν μόνο τη συγκεκριμένη περίπτωση. Κάποιοι έχασαν τα προνόμιά τους και τώρα ανταποδίδουν τα χτυπήματα, χωρίς κανόνες και με ανήθικο τρόπο!

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.