Σπορ για λίγους η ενέργεια

Σε σπορ για πολύ λίγους και πολύ ισχυρούς εξελίσσεται η παραγωγή ενέργειας στην εγχώρια αγορά, με τον κλάδο να είναι ο μόνος που συνεχίζει τις επενδύσεις παρά την κρίση.

Σε σπορ για πολύ λίγους και πολύ ισχυρούς εξελίσσεται η παραγωγή ενέργειας στην εγχώρια αγορά, με τον κλάδο να είναι ο μόνος που συνεχίζει τις επενδύσεις παρά την κρίση.

Παράλληλα, η πολιτική ηγεσία φροντίζει να «στρώνει τον δρόμο» για να περάσουν οι ιδιώτες, ακριβώς με τον τρόπο που περιγράψαμε την προηγούμενη εβδομάδα και με τις σχετικές αποφάσεις να έχουν δρομολογηθεί.

Γράφαμε στο προηγούμενο φύλλο για την πολιτική που ακολουθεί η κυβέρνηση στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας, με βάση την οποία οι μετρημένοι στα δάχτυλα του ενός χεριού «μνηστήρες» της αγοράς αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη ισχύ, εις βάρος της ΔΕΗ, η οποία πέφτει θύμα της «αντικρατικής» («αντιμονοπωλιακή» την ονομάζουν τα νεοφιλελεύθερα σαΐνια σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση) πρακτικής που επικρατεί σε όλη την ενωμένη Ευρώπη.

Όπως παραδέχονται οι ίδιες οι διοικήσεις των μεγάλων ενεργειακών ομίλων, ακόμη κι αν επιλυθούν όλα τα θεσμικά προβλήματα που διαπιστώνονται σήμερα, είναι εξαιρετικά αμφίβολο εάν θα προχωρήσουν σε κατασκευή νέων μονάδων. Κι αυτό διότι η μεγαλύτερη αβεβαιότητα δεν έχει να κάνει με τα… ξένα κόλλυβα, αλλά με εξωγενείς παράγοντες, στους οποίους κανείς δεν μπορεί να παρέμβει.

Κι αυτό που τους προβληματίζει είναι το πώς θα εφαρμοστούν και πόσο θα επιβαρύνουν τις υπάρχουσες και τις μελλοντικές μονάδες τα λεγόμενα «δικαιώματα ρύπων», δηλαδή τα ποσά που θα πρέπει να καταβάλει η κάθε επιχείρηση, για να μπορέσει να συνεχίσει να παράγει, τη στιγμή κατά την οποία θα συνεχίσει να εκλύει ρύπους.

Από την άλλη πλευρά, όπως αναλύσαμε και στο άρθρο της προηγούμενης εβδομάδας, τα «Αποδεικτικά Διαθεσιμότητας Ισχύος» αποτελούν το μάννα εξ ουρανού για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις.

Κι αυτό, διότι με χρήματα των καταναλωτών οι ιδιωτικές μονάδες θα εισπράξουν ένα ποσό, κάτι σαν επιδότηση, για τα μεγαβάτ που θα έχουν διαθέσιμα να «ρίξουν» στο δίκτυο, με πρόσχημα την κάλυψη ενός μέρους του κεφαλαιουχικού κόστους που απαιτήθηκε για την κατασκευή της μονάδας.

Το θέμα εξετάζεται στο υπουργείο ΠΕΚΑ, όχι ως προς την ορθότητά του (όλοι όσοι εμπλέκονται στην αγορά θεωρούν αυτό το μέτρο σωστό), αλλά ως προς το ύψος της «αποζημίωσης» που θα λάβει ο ιδιοκτήτης μονάδας για κάθε διαθέσιμο μεγαβάτ. Πριν από 5 χρόνια (επί υπουργίας Σιούφα) το ποσό αυτό ορίσθηκε στις 35.000 ευρώ ανά μεγαβάτ, ενώ τώρα οι εκτιμήσεις αναφέρουν ότι το υπουργείο θα το ανεβάσει στα 50.000 ευρώ, χωρίς να αποκλείεται ακόμη και ο διπλασιασμός του τιμήματος!

Με άλλα λόγια, η μονάδα των ΕΛ.ΠΕ. στη Θεσσαλονίκη θα πάρει περί τα 20 εκατ. ευρώ, ενώ στον Μυτιληναίο το ποσό τριπλασιάζεται εάν συνυπολογισθούν οι δύο μονάδες στον Άγιο Νικόλαο Βοιωτίας (μία έτοιμη να λειτουργήσει και μία υπό κατασκευή) και η μονάδα στους Αγίους Θεοδώρους, που κατασκευάζεται σε συνεργασία με τον όμιλο Βαρδινογιάννη.

Ίσως τα ποσά να μην προκαλούν εντύπωση, αλλά προκαλεί εντύπωση το γεγονός ότι όλοι εκείνοι που ζητούν να απελευθερωθεί η αγορά και να λειτουργήσει με κανόνες ανταγωνισμού, επιδιώκουν να καλύψουν (έστω) ένα μέρος του κόστους της επένδυσής τους με χρήματα άλλων. Και είναι ακόμη πιο εντυπωσιακό το γεγονός ότι η ΔΕΗ δεν έχει το δικαίωμα να κάνει χρήση αυτού του «πακέτου».

Στα τρία η ΔΕΗ

Εν τω μεταξύ, για να αποφευχθούν άλλες πιο… βίαιες λύσεις (π.χ. πώληση μονάδων, που αποτελεί το «κόκκινο πανί» για τους… συνδικαλιστικούς ταύρους), η ΔΕΗ οδηγείται σε τριχοτόμηση.

Θα δημιουργηθούν ξεχωριστές θυγατρικές για τη διανομή και τη μεταφορά ηλεκτρισμού, που θα έχουν ξεχωριστή εταιρική υπόσταση και δεν θα εμφανίζονται ως εξαρτημένες από τη «μαμά» εταιρεία, στην οποία θα παραμείνει η παραγωγή.

Επιπλέον, θα πάρουν οριστικό… διαζύγιο η εταιρεία ηλεκτρισμού και ο Διαχειριστής Συστήματος (ΔΕΣΜΗΕ), ο οποίος ούτως ή άλλως λειτουργεί ως χωριστή επιχείρηση, αλλά έχει στενούς δεσμούς με τη ΔΕΗ, από τα σπλάχνα της οποίας δημιουργήθηκε.

Όλα αυτά, λένε, τα επιβάλλει η Κοινοτική Οδηγία, ώστε να υπάρξει περισσότερη διαφάνεια στην αγορά. Ωστόσο, υπήρξε η δυνατότητα να διεκδικήσουμε τη διαφοροποίηση του μοντέλου που θα λειτουργήσει στη χώρα μας, προβάλλοντας τις ειδικές συνθήκες (πολλά νησιά, συγκεντρωμένη παραγωγή κοντά σε λιγνιτικά πεδία, άνιση κατανομή παραγωγής και κατανάλωσης κ.λπ.), υπό τις οποίες το ενεργειακό σύστημα καλείται να καλύψει τις ανάγκες της χώρας.

Φρένο στις επενδύσεις λόγω ρύπων…

Όπως αναφέρουν υψηλόβαθμα στελέχη των ιδιωτικών ομίλων που δραστηριοποιούνται στην ηλεκτρική ενέργεια, ολοκληρώθηκε η πρώτη φάση των επενδύσεων με τη δημιουργία μονάδων.

Στην παρούσα φάση και με δεδομένο ότι κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει τι θα γίνει μετά το 2013, όταν θα επιβάλλεται κάθε μονάδα να έχει δικαιώματα ρύπων, δεν αναμένεται να προχωρήσουν επενδυτικά σχέδια για νέες μονάδες.

Ήδη, όσοι σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής βρίσκονται σε λειτουργία, αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες, καθώς υπάρχει θέμα βιωσιμότητάς τους, με βάση το μοντέλο λειτουργίας της αγοράς, που ισχύει σήμερα, ένα μοντέλο που ταιριάζει απόλυτα στη ΔΕΗ, η οποία διαθέτει μεγάλη γκάμα καυσίμων και μπορεί να ελέγχει το κόστος παραγωγής της.

Με άλλα λόγια, οι ιδιώτες επιδιώκουν να αυξηθεί η Οριακή Τιμή Συστήματος (ΟΤΣ), που σημαίνει να δίνεται η δυνατότητα στις μονάδες τους να συνδέονται περισσότερες ώρες (κάποιοι ζητούν και κατά προτεραιότητα) στο σύστημα.

Το κλειδί στην υπόθεση αυτήν είναι το στοιχείο που έχει αποκαλύψει το «Π» εδώ κι αρκετές εβδομάδες, αλλά κανείς δεν το έχει (ή δεν θέλει να το…) αναδείξει.

Οι ιδιώτες διαθέτουν πλέον μερίδιο αγοράς που αγγίζει το 22%, με τις μονάδες που ήδη λειτουργούν ή πρόκειται να τεθούν σε λειτουργία το αμέσως επόμενο διάστημα.

Υπενθυμίζουμε ότι η κοινοπραξία των ΕΛ.ΠΕ. και της Edison διαθέτει δύο μονάδες (Θεσσαλονίκη και Θίσβη), ο Μυτιληναίος έχει έτοιμη την πρώτη μονάδα του Αγίου Νικολάου και κατασκευάζει άλλες δύο (δεύτερη στον Άγιο Νικόλαο και στους Αγ. Θεοδώρους με τον όμιλο Βαρδινογιάννη), άλλες δύο μονάδες διαθέτει η ΤΕΡΝΑ από κοινού με την EdF (Ήρων I και Ήρων II, στη Βοιωτία), με συνολική ιδιωτική εγκατεστημένη ισχύ που ξεπερνά τα 2.200 MW.

Όλες αυτές οι μονάδες συνδέονται περιστασιακά με το σύστημα, καθώς οι χαμηλές ΟΤΣ δεν καλύπτουν το κόστος παραγωγής. Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο των ΕΛ.ΠΕ. Γιάννη Κωστόπουλο, εάν εφαρμοστούν οι αλλαγές στη χονδρεμπορική αγορά, οι μονάδες των ιδιωτών απλώς θα καλύπτουν το κόστος τους.

Αυτό είναι που ζητούν οι ιδιώτες και μη νομίζετε ότι δεν θα είναι ικανοποιημένοι. Άλλωστε οι επενδύσεις αυτού του τύπου έχουν προοπτική δεκαετιών και σε βάθος χρόνου τα κέρδη είναι ασύλληπτα… Να γιατί όλοι θέλουν ένα (μικρό ή μεγάλο) κομμάτι από την ηλεκτρική πίτα.

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.