Λαός του θεαθήναι

Στη χρυσή εποχή του ελληνικού κινηματο­γράφου, που στις μέρες μας τόσο εκτι­μάται, ο ζωγράφος παρουσιαζόταν σαν μια γραφική, εξαθλιωμένη από την πεί­να καρικατούρα, που προκαλούσε τον οίκτο του «απλού λαού», ο ποιητής σαν ένα παράσιτο αντά­ξιο των εμπαιγμών και του γέλωτα του συρφετού με τα «αγνά λαϊκά» αισθήματα και γενικά η όποια πνευματική δραστηριότητα αποτελούσε αιτία χλεύ­ης…

ΞΕΝΟΦΩΝ Α. ΜΠΡΟΥΝΤΖΑΚΗΣ

Στη χρυσή εποχή του ελληνικού κινηματο­γράφου, που στις μέρες μας τόσο εκτι­μάται, ο ζωγράφος παρουσιαζόταν σαν μια γραφική, εξαθλιωμένη από την πεί­να καρικατούρα, που προκαλούσε τον οίκτο του «απλού λαού», ο ποιητής σαν ένα παράσιτο αντά­ξιο των εμπαιγμών και του γέλωτα του συρφετού με τα «αγνά λαϊκά» αισθήματα και γενικά η όποια πνευματική δραστηριότητα αποτελούσε αιτία χλεύ­ης… Οι τραγουδιστές, οι ηθοποιοί και οι χορευτές ήταν πρόσωπα που κινούνταν στα όρια της ηθικής παρακμής. Ο καθηγητής, ο επιστήμονας, ο μουσι­κός ήταν λίγο – πολύ βλαμένοι και αντιμετωπίζονταν με το προστατευτικό μίσος που ξέρει να δείχνει η κοινωνία σε αυτούς που θεωρεί αξιολύπητους. Το ότι γελάμε ακόμα στις μικρές μας οθόνες με αυ­τές τις στερεότυπες φιγούρες αποδεικνύει ότι δεν άλλαξαν και πολλά, παρά τα φαινόμενα. Στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας οι πνευματικοί άνθρω­ποι εβίωσαν σιωπηρώς τον μεγαλύτερο σε έκταση κοινωνικό ρατσισμό. Ωστόσο, όλα άλλαξαν όταν ο «Πολιτισμός» έγινε μόδα, αλλά ουδέποτε συνείδη­ση αυτού του λαού, μετεξελιγμένου από την «αγία μεταπολίτευση» και συνεπικουρούμενου από το «προοδευτικό κίνημα»! Ό,τι έβγαζε φράγκα από τις τέχνες αξιωνόταν και ανάλογης αναγνώρισης. Μέ­σα σε αυτό το πρωτόγονο και κυρίως εχθρικό απέ­ναντι σε κάθε εκδήλωση πνευματικότητας περιβάλ­λον, όταν αποφάσισαν οι Έλληνες ότι ο «πολιτισμός έχει ψωμί», του έδωσαν και κατάλαβε! Ό,τι εκλεκτότερο παγκοσμίως έχει να επιδείξει η θεατρική τέχνη είναι παγκοίνως γνωστό ότι βρί­σκεται στις σκηνές του West End στο Λονδίνο και του Broadway της Νέας Υόρκης. Με τη μεγαλειώ­δη και αδιαμφισβήτητη παράδοση του Λονδίνου στο θέατρο και με 8.278.251 κατοίκους, σύμφωνα με την απογραφή του 2001, το West En d δεν δια­θέτει πάνω από 40 θεατρικές σκηνές, στα σανίδια των οποίων εμφανίζονται τα μεγαλύτερα ονόματα του θεάτρου και του κινηματογράφου στον πλανή­τη. Στη Θεσσαλονίκη την περασμένη σεζόν (2009) ανέβηκαν επίσης 40 παραγωγές δίχως να υπολογί­ζουμε αυτές του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλά­δος και της Πειραματικής Σκηνής της «Τέχνης». Το 2009 οι παραγωγές μαζί με τις παραστάσεις του ΚΘΒΕ έφτασαν τις διακόσιες. Σε αυτές δεν υπολο­γίζουμε τις αθηναϊκές σκηνές, ούτε φυσικά τα περι­φερειακά θέατρα. Δεν ξέρω αν η εγχώρια θεατρική μας παράδοση ξεπέρασε την αγγλική ή μπορεί να σταθεί σε ποιότητα απέναντι στο Broadway της Νέ­ας Υόρκης, αλλά, όπως και να έχει, το πιθανότερο είναι να πλεονάζει το θεατρικό ταλέντο στη χώρα μας… Ένα μεγάλο μέρος αυτών των παραστάσεων επιδοτείται αδρά από το κράτος στο όνομα του πο­λιτισμού (προσέχετε γιατί εδώ είναι η ουσία), ως κεκτημένο δικαίωμα! Αν, δε, αναλογιστεί κανείς ότι ένα μεγάλο μέρος αυτών των επιχορηγήσεων κατα­λήγει σε συγκεκριμένα πρόσωπα του θεάτρου, τότε ο πολιτισμός σε αυτή τη χώρα έχει ονοματεπώνυ­μο…

Πλεόνασμα έχουμε ωστόσο και σε εκδοτικούς οίκους, σε σύγκριση με τη Γαλλία, συνυπολογίζοντας την αντιστοιχία των παραδόσεων που έχουν οι δυο χώρες στα γράμματα. Παρ’ όλα αυτά και παρά το πανθομολογούμενο συμπέρασμα ότι οι Έλλη­νες δεν διαβάζουν, οι εκδοτικοί οίκοι στην Ελλάδα των θαυμάτων, πλεονάζουν! Γιατί ο τόπος, καθώς φαίνεται, εκτρέφει ευαίσθητες ψυχές που δεν συγκρατιούνται μπροστά στην έκφραση! Έτσι παρου­σιάζουμε το εξής «λογικό» θέαμα: να είμαστε μια χώρα μικρότερη σε πληθυσμό από τη Γαλλία, με εμ­φανή διαφορά – σε βάρος μας – στην πνευματική παράδοση, ωστόσο να διαθέτουμε σαφώς περισσό­τερους εκδοτικούς οίκους απ’ τη Γαλλία που «εξάγει» μια πλειάδα παγκοσμίου εμβέλειας συγγραφέ­ων και έργων…

Επίσης είναι γνωστό πως εισάγουμε ό,τι κινείται στον πλανήτη Γη και δεν εξάγουμε παρά θεωρητι­κές τοποθετήσεις και ιστορικά παράπονα με έναν τρόπο σαν να μας χρωστά η ανθρωπότητα ή σαν να αποτελούμε τον ομφαλό της Γης. Παρά το γεγονός ότι σε τακτά διαστήματα χρησιμοποιούμε εκείνο το ανεκδιήγητο «όταν εμείς κτίζαμε Παρθενώνες εσείς τρώγατε βελανίδια», απλά υπενθυμίζω ότι όλη την αρχαιοελληνική παράδοση τη συντηρούν, διαχειρίζονται και εκτιμούν πανεπιστήμια της αλλοδαπής, που όντως στους κήπους τους φύονται βελανιδιές. Όλη η αρχαιοελληνική γραμματεία κατά συνέπεια και η γλωσσική μας παράδοση συντηρείται σε ξένες έδρες πανεπιστημίων απ’ τις οποίες εισάγουμε τον Όμηρο, τον Πλάτωνα, τον Αριστοτέλη και εν τέλει τη γλώσσα μας όπως αυτή διατηρείται υπό την προστατευτική σκιά των… βελανιδιών!

[email protected]

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.