Η ξεχασμένη στον τόπο μας τέχνη της διακοσμητικής ζωγραφικής μεταμορφώνει τη σύγχρονη οικιστική «αχρωμία» σε θεατρικό σκηνικό, δημιουργώντας ονειρικούς κόσμους μέσα στον πραγματικό.

Της Δώρας Αμαραντίδου

Η ξεχασμένη στον τόπο μας τέχνη της διακοσμητικής ζωγραφικής μεταμορφώνει τη σύγχρονη οικιστική «αχρωμία» σε θεατρικό σκηνικό, δημιουργώντας ονειρικούς κόσμους μέσα στον πραγματικό. Η καλλιτέχνιδα Κατερίνα Ιγγλέση μας ξεναγεί στο ατελιέ «Ι.D.» εισάγοντάς μας σ’ έναν κόσμο γεμάτο ρεαλιστικές «οφθαλμαπάτες».

Ουράνιος θόλος, φουρτουνιασμένη θάλασσα, ανθοδοχεία με λουλούδια και περιγράμματα από πολύχρωμες ή δίχρωμες γιρλάντες, μορφές από την αρχαιοελληνική και αιγυπτιακή μυθολογία… Θέματα νεκρής φύσης, τοπίων και προσωπογραφιών φιλοτεχνημένα σε πόρτες, οροφές ή τοίχους. Όλα αυτά είναι κάποιες από τις πληθωρικές αναπαραστάσεις που συναντώνται στην τέχνη της διακοσμητικής ζωγραφικής. Μιας τέχνης που άνθισε κατά την Αρχαιότητα στις χώρες της Μεσογείου, μεσουράνησε στην Αναγέννηση, άφησε τα ίχνη της στην Αθήνα του 19^ου αιώνα, «ξανάνιωσε» μέσα από τα έργα Ελλήνων καλλιτεχνών «της γενιάς του ΄30», ενώ στις μέρες μας εκλείπει.

Στην Ελλάδα, από την εποχή της αντιπαροχής μέχρι σήμερα, αυτή η τέχνη δεν χρησιμοποιείται πλην ελαχίστων εξαιρέσεων. Ο λόγος; Είναι ελάχιστοι οι εξειδικευμένοι εικαστικοί καλλιτέχνες και τεχνίτες στα πολλά παρακλάδια της διακοσμητικής ζωγραφικής. Όπως ελάχιστο είναι και το ενδιαφέρον των πολιτών για μια τέχνη που φαντάζει μόνο για συλλέκτες, εκλεκτικούς φιλότεχνους ή κατόχους γερών βαλαντίων. Κι όμως. Σε ευρωπαϊκές χώρες όπως η Γαλλία, όπου η πολιτεία και οι πολίτες δίνουν έμφαση σε μια καθημερινότητα γεμάτη εικαστικές παρεμβάσεις, η διακοσμητική ζωγραφική βρίσκεται στο επίκεντρο της δημόσιας και ιδιωτικής οικιστικής ζωής.

Η Κατερίνα Ιγγλέση ανήκει στους καλλιτέχνες που ειδικεύονται στη διακοσμητική ζωγραφική και στις τεχνοτροπίες της, ενώ παράλληλα διακρίνεται στην τέχνη της καλλιτεχνικής κορνιζοποιίας και του πασπαρτού. Επί 40 χρόνια ήταν μόνιμος κάτοικος Παρισιού. Πριν δύο χρόνια, ένας Έλληνας πελάτης της την έφερε στην γενέτειρά της, για να διακοσμήσει με το χρωστήρα της το σπίτι του. Δούλεψε με μια οκταμελή ομάδα Ιταλών και Γάλλων ομοτέχνων της, αφού εδώ δεν βρήκε κάποιο συνεργάτη ειδικευμένο σε αυτή την περίπλοκη τέχνη. Έκτοτε, αποφάσισε να εγκατασταθεί στην Αθήνα για να επιδείξει αυτή την πολυεπίπεδη τέχνη, που παραπέμπει στον εφαρμοσμένο εικαστικό ρεαλισμό.

Εστία της είναι το νεόδμητο αθηναϊκό ατελιέ «I.D.», στην περιοχή των Ιλισίων, στην οδό Αντιφίλου 2, όπου στεγάζει τα δείγματα της ζωγραφικής γραφής της. Η δουλειά της περιλαμβάνει εφαρμογές όλων των εικαστικών τεχνοτροπιών σε τοίχους, οροφές, πόρτες, έπιπλα και αντικείμενα με πατίνες (τεχνικές παλαίωσης), grisailles (διχρωμίες), φύλλα χρυσού, απομιμήσεις πολύτιμων υλικών (ξύλου, μαρμάρου, πέτρας), trompe-l’oeil (τεχνική οφθαλμαπάτης με εργαλεία το χρώμα και τη φωτοσκίαση και στόχο την οπτική προοπτική) με τα οποία είναι σε θέση να μεταμορφώσει αδιάφορους αισθητικά χώρους σε έργα τέχνης, σαν θεατρικά σκηνικά.

Το ξεγέλασμα του ματιού

«Το μάτι εκείνου που έχει εξασκηθεί να παρατηρεί αυτή τη μορφή τέχνης, μπορεί να την αναγνωρίζει με ευχαρίστηση. Στην Ελλάδα, όμως, οι κάτοικοί της δεν την βλέπουν, κι ας βρεθούν μπροστά της – όπως στα νεοκλασικά της Πλάκας –, διότι απλώς δεν τη γνωρίζουν» αναφέρει η Κατερίνα Ιγγλέση. Παράλληλα, εξηγεί ότι η διακοσμητική ζωγραφική δεν εφαρμόζεται μόνο προς χάριν της αισθητικής, αλλά και για χρηστικούς, τεχνικούς και οικονομικούς λόγους. Για παράδειγμα, σε πολλά σπίτια του Παρισιού, οι πόρτες είναι κατασκευασμένες από πραγματικό δρυ, οπότε για να προστατευτούν από τις φθορές, βάφονται από πάνω με απομιμήσεις δρυός. Επίσης, σκαλιά πολυκατοικιών μπορούν να βαφτούν με ψεύτικη πέτρα ή μάρμαρο, διότι κοστίζει λιγότερο, ενώ το αισθητικό αποτέλεσμα είναι πανομοιότυπο. Δεν είναι σπάνιο, επίσης, να προτιμώνται τεχνικές οφθαλμαπάτης σε οροφές ή μέρη του σπιτιού όπου το μάρμαρο δεν μπορεί να σταθεί καλά λόγω του βάρους του.

«Είμαι ερωτευμένη με αυτή την τέχνη γιατί είναι τελείως ανοιχτή. Μέσα απ’ αυτή υπάρχουν πολλαπλές επιλογές για να δημιουργήσεις κάτι απ’ το τίποτα! Μπορείς να πάρεις στα χέρια σου ένα απλό ξύλο, να το “μεταμορφώσεις” σε μάρμαρο, και εκείνος που θα το κοιτάξει, να πιστέψει ότι είναι πραγματικό μάρμαρο. Μπορείς επίσης να ζωγραφίσεις έναν τοίχο του σπιτιού σου, βάζοντας την τέχνη στην καθημερινότητά σου!», αναφέρει με ενθουσιασμό η καλλιτέχνιδα, όνειρο της οποίας είναι να διδάξει τη διακοσμητική τέχνη στην Ελλάδα. Η Κατερίνα Ιγγλέση είναι ένθερμη υποστηρίκτρια της «οφθαλμαπάτης», του λεγόμενου  “trompe-l’oeil”, που στα γαλλικά σημαίνει «το ξεγέλασμα του ματιού». Πρόκειται για τεχνοτροπία η οποία εξελίσσεται αδιάλειπτα από τους αρχαίους χρόνους και βασίζεται σε τεχνικές που οδηγούν στην οπτική ψευδαίσθηση. Το ιδιαίτερο αυτό είδος διακοσμητικής ζωγραφικής παραπέμπει στην τέχνη της σκηνογραφίας, με παραστατικές απεικονίσεις και έντονα στοιχεία θεατρικότητας. Ένα μικρό στοιχείο trompe-l’oeil μπορεί να χαρίσει φως σε ένα δωμάτιο. Σε μεγαλύτερη κλίμακα, η χρήση του προσδίδει βάθος στον χώρο. Μπορεί, επιπλέον, να αποκαλύψει αναπάντεχα μακρινές εικόνες, «κατασκευάζοντας» διαφορετικούς κόσμους μέσα στον πραγματικό.

«Το κόστος της διακοσμητικής τέχνης δεν μπορεί να δοθεί με ακρίβεια, αφού εξαρτάται από τις απαιτήσεις του πελάτη», εξηγεί η Κατερίνα Ιγγλέση. «Το τεχνητό μάρμαρο, για παράδειγμα, πρέπει να έχει βάθος, προκειμένου να φαίνεται όσο πιο ρεαλιστικό γίνεται. Οπότε, αναλόγως με τον αριθμό των επεμβάσεων του καλλιτέχνη, αυξάνονται τόσο ο εικαστικός ρεαλισμός όσο και το κόστος δημιουργίας.» Σε γενικές γραμμές, οι τεχνοτροπίες σε πανοραμικά και τοιχογραφίες κοστίζουν από 70 έως 400 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.