Σχεδόν όλες οι δημοσκοπήσεις που βλέπουν το φως της δημοσιότητας τις τελευταίες εβδομάδες συγκλίνουν σε μερικά βασικά συμπεράσματα:

Σχεδόν όλες οι δημοσκοπήσεις που βλέπουν το φως της δημοσιότητας τις τελευταίες εβδομάδες συγκλίνουν σε μερικά βασικά συμπεράσματα:

1) Η Νέα Δημοκρατία προηγείται στην πρόθεση ψήφου, αλλά αδυνατεί να πλησιάσει το αναγκαίο ποσοστό για τον σχηματισμό αυτοδύναμης κυβέρνησης.

2) Το ΠΑΣΟΚ φαίνεται ανίκανο να συσπειρώσει το συντριπτικά μεγαλύτερο κομμάτι των ψηφοφόρων του των εκλογών του 2009, παρότι βρισκόμαστε μερικές μόνο εβδομάδες πριν από τις εκλογές.

3) Για πρώτη φορά μεταπολιτευτικά, δημιουργούνται τόσο πολλά πολιτικά σχήματα, τα περισσότερα από τα οποία διεκδικούν με πολλές πιθανότητες την είσοδό τους στη Βουλή.

4) Ενισχύεται επικίνδυνα η τάση μιας αξιοσημείωτης μερίδας της κοινωνίας να προστρέξει στον εφιαλτικό ακροδεξιό σχηματισμό της Χρυσής Αυγής.

Γι’ αυτά τα δεδομένα υπάρχουν αιτίες, όπως και απαντήσεις. Ωστόσο, εκείνο που δεν υπάρχει στη μεταπολιτευτική πολιτική ιστορία της χώρας είναι η κουλτούρα συνεργασίας μεταξύ πολιτικών σχηματισμών. Και αυτό κάνει τα πράγματα ιδιαίτερα περίπλοκα, αφού οι πιθανότητες αυτοδυναμίας είναι ελάχιστες. Ιδιαίτερα, αν καταφέρουν περισσότερα από πέντε κόμματα να μπουν στη Βουλή (ο εκλογικός νόμος συνδέει απόλυτα το ποσοστό του πρώτου κόμματος με τον αριθμό των κομμάτων που θα περάσουν το κατώφλι της Βουλής).

Οι πολιτικοί αρχηγοί έχουν ήδη αρχίσει να δίνουν προεκλογικές απαντήσεις για διάφορα ζητήματα. Εκείνο ωστόσο που αποφεύγουν με επιμέλεια να κάνουν είναι να πληροφορούν την κοινωνία για τις μετεκλογικές προθέσεις τους σε ό,τι αφορά το ιδιαίτερα πιθανό ενδεχόμενο μη αυτοδυναμίας. Ο πολίτης που θα προσέλθει στις κάλπες δεν θα γνωρίζει αν υπάρχουν και ποιες είναι οι πιθανότητες συνεργασίας και με ποιον. Υπάρχουν, για παράδειγμα, ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ που θα επιθυμούσαν μια μετεκλογική συνεργασία με δυνάμεις της αριστεράς, όπως υπάρχουν και εκείνοι που δεν βλέπουν με κακό μάτι τη συνέχιση μετεκλογικά της συνεργασίας ΠΑΣΟΚ με Ν.Δ. Ωστόσο, δεν γνωρίζουν ποιες είναι οι προθέσεις της ηγεσίας τους. Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και με τη Ν.Δ. Ο Αντ. Σαμαράς αποφεύγει να πει αν η μετεκλογική του στάση θα βρίσκεται πιο κοντά σ’ ένα κυβερνητικό σχήμα ανάλογο του σημερινού ή αν θα επιχειρήσει να συνεργαστεί με συγγενικές προς τη Ν.Δ. πολιτικές δυνάμεις.

Συνηθίζουν οι πολιτικοί αρχηγοί να υπερτονίζουν πως «ο λαός με την ψήφο του είναι εκείνος που θα δώσει απαντήσεις στο πολιτικό πρόβλημα της χώρας». Ωστόσο, ο λαός που θα κληθεί στις κάλπες δεν θα γνωρίζει όλα τα πιθανά δεδομένα που μπορούν να δημιουργηθούν μετά τις εκλογές. Δεν γνωρίζει, αν ψηφίζοντας ΠΑΣΟΚ βρεθεί την επομένη των εκλογών με συγκυβέρνηση ΠΑΣΟΚ – Ν.Δ. ή δεν γνωρίζει αν επιλέγοντας τη Ν.Δ. θα διαπιστώσει πως επέλεξε ένα κυβερνητικό συνονθύλευμα Ν.Δ. με ΛΑΟΣ ή Ανεξάρτητους Έλληνες.

Η αλήθεια είναι πως μεταπολιτευτικά η χώρα κυβερνήθηκε με μονοκομματικές κυβερνήσεις. Με εξαίρεση τη σημερινή περίοδο αλλά και εκείνη του 1989-90, όταν και οι συνθήκες ήταν έκτακτες και ο χρόνος συγκυβέρνησης ιδιαίτερα μικρός. Έτσι, από τον πολιτικό λόγο αλλά και τη σκέψη των κομμάτων απουσιάζει η κουλτούρα της συνεργασίας με άλλες δυνάμεις. Παρότι συνεργασίες, και μάλιστα θεωρητικά αντίπαλων κομμάτων, υπάρχουν στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης εδώ και δεκαετίες. Η χώρα μας κινείται σ’ ένα διαφορετικό μοντέλο, το οποίο ωστόσο εκ των πραγμάτων φάνηκε πως χρεοκόπησε. Το κόμμα που αυτοδύναμα κυβερνούσε τη χώρα, εμφανίζοντας έντονα τα φαινόμενα μετατροπής του κράτους σε λάφυρό του, αποτελεί παρελθόν. Κανένας δεν μπορεί να μην δεχτεί σήμερα πως οι μονοκομματικές κυβερνήσεις, έτσι όπως τις γνωρίσαμε, αποτελούν παρελθόν. Ακόμα και αν καταφέρει ένα κόμμα να συγκεντρώσει την πολυπόθητη αυτοδυναμία, οι δυνατότητες διακυβέρνησης μιας χώρας στο χείλος της ολικής καταστροφής είναι μικρές. Άλλωστε, με τον σημερινό εκλογικό νόμο ένα κόμμα σχηματίζει αυτοδυναμία με κάτι περισσότερο από το 1/3 των ψηφοφόρων που παίρνουν μέρος στις εκλογές. Κάτι που σημαίνει πως το κυβερνών κόμμα μπορεί να είναι αυτοδύναμο στη Βουλή, αλλά παράλληλα ν’ αποτελεί μειοψηφία στο σύνολο της κοινωνίας.

Ο πολίτης που θα προσέλθει στις κάλπες, όποτε και αν αυτές στηθούν, θα πρέπει να γνωρίζει ποιος ή ποιοι θα τον κυβερνήσουν. Με ποιες προϋποθέσεις και κάτω από ποιες προγραμματικές συμφωνίες. Και οι πολιτικοί όλων των κομμάτων θα πρέπει, περιορίζοντας τη συνήθη υποκριτική τους στάση, να του πουν. Με ποιον θα πάνε και ποιον όχι. Οφείλουν να το κάνουν για έναν επιπλέον λόγο. Η κρίση είναι πρωτόγνωρη και όλοι οφείλουν ν’ απαντήσουν με ποιες προϋποθέσεις και όρους θα βγούμε από αυτή. Το παιχνίδι πρέπει να παιχτεί με ανοιχτά χαρτιά…

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.