Aνθεκτικές αμοιβάδες που κρύβονται στο νερό εξαπλώνονται διεθνώς, προκαλώντας ανησυχία για τη δημόσια υγεία και την ασφάλεια των υδάτων.

Οι επιστήμονες προειδοποιούν για έναν αυξανόμενο αλλά ελάχιστα γνωστό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία, προειδοποιώντας για την εξάπλωση των αμοιβάδων που ζουν ελεύθερα στο περιβάλλον. Πρόκειται για μικροσκοπικούς οργανισμούς που εντοπίζονται στο έδαφος και στο νερό και, σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές ή και θανατηφόρες λοιμώξεις.

Σύμφωνα με νέα επιστημονική ανάλυση που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Biocontaminant, οι συγκεκριμένοι μικροοργανισμοί κερδίζουν έδαφος παγκοσμίως, λόγω της κλιματικής αλλαγής, της επιδείνωσης των συστημάτων ύδρευσης και της περιορισμένης παρακολούθησης και ανίχνευσής τους.

Οι αμοιβάδες είναι μονοκύτταροι οργανισμοί που απαντώνται φυσικά στο περιβάλλον. Αν και οι περισσότερες είναι ακίνδυνες, ορισμένα είδη μπορούν να προκαλέσουν βαριές ασθένειες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Naegleria fowleri, γνωστή και ως «αμοιβάδα που τρώει τον εγκέφαλο», η οποία μπορεί να προκαλέσει μια σπάνια αλλά σχεδόν πάντα θανατηφόρα εγκεφαλική λοίμωξη. Η μόλυνση μπορεί να συμβεί όταν μολυσμένο νερό εισέλθει στη μύτη, κυρίως κατά τη διάρκεια δραστηριοτήτων όπως το κολύμπι.

Γιατί είναι δύσκολος ο έλεγχός τους

Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, αυτό που καθιστά τις αμοιβάδες ιδιαίτερα επικίνδυνες είναι η ικανότητά τους να επιβιώνουν σε συνθήκες που εξοντώνουν τους περισσότερους μικροοργανισμούς. Μπορούν να αντέχουν σε υψηλές θερμοκρασίες, σε ισχυρά απολυμαντικά όπως το χλώριο και ακόμη και να ζουν μέσα σε σύγχρονα συστήματα διανομής νερού.

Παράλληλα, οι αμοιβάδες μπορούν να λειτουργούν ως «καταφύγια» για άλλα παθογόνα. Βακτήρια και ιοί έχουν τη δυνατότητα να επιβιώνουν στο εσωτερικό τους, προστατευμένοι από διαδικασίες απολύμανσης που υπό φυσιολογικές συνθήκες θα τους εξουδετέρωναν. Το φαινόμενο αυτό, γνωστό ως «Δούρειος Ίππος», διευκολύνει τη διασπορά επικίνδυνων παθογόνων μέσω των συστημάτων ύδρευσης και ενδέχεται να συνδέεται και με την αύξηση της ανθεκτικότητας στα αντιβιοτικά.

Η άνοδος της παγκόσμιας θερμοκρασίας αναμένεται να επιδεινώσει περαιτέρω την κατάσταση, επιτρέποντας σε θερμόφιλες αμοιβάδες να εξαπλωθούν σε περιοχές όπου μέχρι πρότινος δεν εμφανίζονταν. Ήδη, αρκετά πρόσφατα περιστατικά που συνδέονται με την έκθεση σε νερά αναψυχής έχουν ενισχύσει την ανησυχία σε πολλές χώρες.

Έκκληση για συντονισμένη αντιμετώπιση

Οι συγγραφείς της μελέτης τονίζουν την ανάγκη για μια ολοκληρωμένη προσέγγιση τύπου «One Health», που θα συνδυάζει τη δημόσια υγεία, την περιβαλλοντική έρευνα και τη διαχείριση των υδάτων. Επισημαίνουν την ανάγκη για καλύτερη επιτήρηση, ταχύτερα και ακριβέστερα διαγνωστικά εργαλεία, καθώς και προηγμένες τεχνολογίες επεξεργασίας νερού, προκειμένου να μειωθούν οι κίνδυνοι πριν εμφανιστούν λοιμώξεις.

Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά, οι αμοιβάδες δεν αποτελούν μόνο ιατρικό ή περιβαλλοντικό ζήτημα, αλλά βρίσκονται στο σημείο τομής και των δύο, γεγονός που καθιστά απαραίτητες τις συνδυασμένες λύσεις για την προστασία της δημόσιας υγείας.

Πηγή: Biochar Editorial Office, Shenyang Agricultural University

Διαβάστε επίσης:

Λέκκας για πλημμύρες στην Αττική: Αγνοήσαμε τα ρέματα και τη μορφολογική ιστορία κάθε περιοχής – Τι λέει για τον Κηφισό

Τοξική ατμόσφαιρα: Γιατί ο αέρας των ελληνικών πόλεων γίνεται όλο και πιο επικίνδυνος

Λειψυδρία: Αισθητή η αύξηση των αποθεμάτων νερού σε Πηνειό και Μόρνο μετά τις πρόσφατες βροχοπτώσεις