Είναι γνωστό εδώ και καιρό ότι η έρημος Σαχάρα, σήμερα μια από τις πιο ξηρές και αφιλόξενες περιοχές στον κόσμο, ήταν ακριβώς το αντίθετο πριν από χιλιάδες χρόνια.

Πριν από περίπου 14.800 έως 5.500 χρόνια, κατά τη διάρκεια της «Αφρικανικής Υγρής Περίοδου», η έρημος Σαχάρα δεν ήταν η θάλασσα άμμου που είναι σήμερα. Αντίθετα, ήταν μια περιοχή με λίμνες, λιβάδια και σαβάνες, ευνοϊκή για τη γεωργία και την κτηνοτροφία, και κατοικημένη από ανθρώπινους οικισμούς.

Μια νέα γενετική μελέτη υποδηλώνει ότι μια μυστηριώδης κοινότητα που έζησε σε αυτήν την περίοδο της «Πράσινης Σαχάρας» μπορεί να κλονίσει τις καθιερωμένες εικασίες για την αφρικανική ιστορία. Η γενετική δομή μιας κοινότητας που ζούσε στα νοτιοδυτικά της σημερινής Λιβύης κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου παρουσιάζει μια απροσδόκητη εικόνα για τους αρχαιολόγους.

Έρευνες αποκάλυψαν ότι δύο μούμιες 7.000 ετών που βρέθηκαν στο βραχώδες καταφύγιο Τακαρκόρι στην έρημο Σαχάρα ανήκουν σε έναν προηγουμένως άγνωστο κλάδο του ανθρώπινου γενεαλογικού δέντρου.

Τίποτα κοινό με τους σύγχρονους ανθρώπους

Η ομάδα, με επικεφαλής την αρχαιογενετίστρια Νάντα Σάλεμ από το Ινστιτούτο Εξελικτικής Ανθρωπολογίας Μαξ Πλανκ, ανέλυσε το DNA δύο φυσικά διατηρημένων νεολιθικών μούμιων ηλικίας 7.000 ετών που βρέθηκαν στο βραχώδες καταφύγιο Τακαρκόρι.

Παρόλο που η διατήρηση του γενετικού υλικού είναι πολύ δύσκολη στη Σαχάρα λόγω του ξηρού κλίματος, το DNA που ελήφθη παρείχε σημαντικές ενδείξεις για τους αρχαίους πληθυσμούς.

Σύμφωνα με τη μελέτη, και τα δύο άτομα είναι γυναίκες και ανήκουν σε αυτό που οι επιστήμονες αποκαλούν «πληθυσμό-φάντασμα». Αυτός ο όρος χρησιμοποιείται για ομάδες ανθρώπων των οποίων η ύπαρξη μέχρι στιγμής έχει υποτεθεί μόνο από αμυδρά γενετικά ίχνη που παρατηρούνται στους σύγχρονους ανθρώπους, αλλά των οποίων τα φυσικά λείψανα δεν έχουν βρεθεί ποτέ.

Οι ερευνητές λένε ότι η γενετική προέλευση των ατόμων Τακαρκόρι βασίζεται σε μια μέχρι στιγμής άγνωστη γενεαλογική γραμμή που προέρχεται από τη Βόρεια Αφρική, η οποία διαχωρίστηκε από τις κοινότητες της υποσαχάριας Αφρικής σε πολύ πρώιμο στάδιο. Οι αναλύσεις δείχνουν ότι οι πρόγονοι του λαού Τακαρκόρι διαχωρίστηκαν από τις ανθρώπινες κοινότητες στην υποσαχάρια Αφρική πριν από περίπου 50.000 χρόνια. Αυτό συμπίπτει με την εποχή που οι σύγχρονοι άνθρωποι άρχισαν να εξαπλώνονται από την Αφρική.

Η εργασία, που δημοσιεύθηκε στο έγκυρο επιστημονικό περιοδικό Nature, έδειξε επίσης ότι ο λαός Τακαρκόρι είναι στενά συνδεδεμένος με κυνηγούς-τροφοσυλλέκτες 15.000 ετών από το σπήλαιο Ταφοράλτ στο Μαρόκο. Η γενετική απόσταση και των δύο ομάδων από τις κοινότητες της υποσαχάριας Αφρικής είναι παρόμοια. Αυτό υποδηλώνει ότι υπήρχε περιορισμένη γενετική αλληλεπίδραση μεταξύ της Βόρειας Αφρικής και της υποσαχάριας Αφρικής εκείνη την εποχή.

Γονίδια Νεάντερταλ

Ένα άλλο ενδιαφέρον σημείο είναι τα γονίδια των Νεάντερταλ. Ενώ οι άνθρωποι Ταφοράλτ είναι γνωστό ότι έχουν περίπου το μισό DNA Νεάντερταλ από τους σύγχρονους ανθρώπους εκτός Αφρικής, αυτό το ποσοστό είναι 10 φορές χαμηλότερο στα άτομα Τακαρκόρι. Παρά ταύτα, οι άνθρωποι Τακαρκόρι εξακολουθούν να φέρουν περισσότερα γενετικά ίχνη Νεάντερταλ από τις κοινότητες της υποσαχάριας Αφρικής που έζησαν την ίδια περίοδο.

Οι ερευνητές σημειώνουν ότι οι Τακαρκόρι είχαν περιορισμένη άμεση επαφή με τους Νεάντερταλ, αλλά μπορεί να είχαν περισσότερες έμμεσες αλληλεπιδράσεις από άλλες ομάδες στην περιοχή. Εντοπίστηκαν επίσης ίχνη περιορισμένης γενετικής ανάμειξης με αγρότες από το Λεβάντε. Εκτός από αυτό, η κοινότητα Τακαρκόρι φαίνεται να παρέμεινε σε μεγάλο βαθμό γενετικά απομονωμένη.

Η εξάπλωση της γεωργίας και της κτηνοτροφίας

Αυτά τα ευρήματα οδηγούν σε μια νέα ερμηνεία της εξάπλωσης της γεωργίας και της κτηνοτροφίας στην Πράσινη Σαχάρα. Για πολύ καιρό, πιστευόταν ότι αυτές οι πρακτικές μεταφέρθηκαν στην περιοχή μέσω της ανθρώπινης μετανάστευσης.

Ωστόσο, η Σάλεμ και η ομάδα της προτείνουν ένα διαφορετικό σενάριο. Σύμφωνα με την έρευνα, η κτηνοτροφία και η γεωργία εξαπλώθηκαν μέσω πολιτισμικής αλληλεπίδρασης και όχι μέσω μεγάλων μετακινήσεων πληθυσμών. Οι πρόγονοι του λαού Τακαρκόρι προέρχονταν από μια κοινότητα κυνηγών-τροφοσυλλεκτών που ζούσε πριν από την εξημέρωση των ζώων. Παρ ‘όλα αυτά, ανέπτυξαν προηγμένες δεξιότητες στην κεραμική, την καλαθοπλεκτική και την κατασκευή εργαλείων από ξύλο και κόκαλα και εγκαθίδρυσαν μακροχρόνιους οικισμούς στην ίδια περιοχή.

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι ένας από τους λόγους για τους οποίους οι Τακαρκόρι παρέμειναν απομονωμένοι για τόσο καιρό ήταν τα εξαιρετικά ποικίλα οικοσυστήματα της Πράσινης Σαχάρας. Λίμνες, υγρότοποι, δάση, σαβάνες και ορεινές περιοχές μπορεί να είχαν περιορίσει φυσικά την αλληλεπίδραση μεταξύ των ανθρώπινων κοινοτήτων.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, πολλές ακόμη μούμιες και αρχαιολογικά ευρήματα από αυτόν τον χαμένο κόσμο μπορεί να κρύβονται κάτω από την άμμο της Σαχάρας. Αυτά τα ευρήματα θα μπορούσαν να ολοκληρώσουν την ιστορία για το πώς ήταν η ζωή στη Σαχάρα πριν η έρημος στεγνώσει και γίνει αυτό που είναι σήμερα.

Διαβάστε επίσης:

Ισόβια κάθειρξη για τον επίδοξο δολοφόνο του Τραμπ το 2024

Φρίκη στη Βρετανία: 76χρονος νάρκωνε και βίαζε νεαρά αγόρια σε χριστιανική κατασκήνωση – Έβαζε ηρεμιστικά σε γλυκά και τους τα έδινε

Νέα Υόρκη: H εντυπωσιακή εικόνα από δορυφόρο με τον ποταμό Χάντσον… παγοδρόμιο