Ένα από τα πιο κρίσιμα πολιτικά ζητήματα που αναμένεται να κυριαρχήσει στο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, το οποίο ξεκινά την Παρασκευή και ολοκληρώνεται την Κυριακή με τη λήψη πολιτικών αποφάσεων και την εκλογή νέας Κεντρικής Επιτροπής, είναι το ψήφισμα που προτείνεται για τον αποκλεισμό οποιασδήποτε μετεκλογικής συνεργασίας του κόμματος με τη ΝΔ.

Η πρόταση αυτή, η οποία συνδέεται κυρίως με την πρωτοβουλία του δημάρχου Αθηναίων Χάρη Δούκα και ενδέχεται να στηριχθεί και από άλλα κορυφαία στελέχη, έχει ήδη προκαλέσει έντονες πολιτικές συζητήσεις στο εσωτερικό της παράταξης.

Από τη μία πλευρά, υπάρχουν φωνές που θεωρούν ότι ένα τέτοιο ψήφισμα είναι αναγκαίο για να ξεκαθαρίσει το πολιτικό στίγμα του ΠΑΣΟΚ. Από την άλλη, η ηγεσία φαίνεται να αντιμετωπίζει την πρόταση με επιφυλάξεις, είτε επί της ουσίας είτε για λόγους τακτικής και χρονισμού.

Παρά το γεγονός ότι η κυβέρνηση αναγνωρίζεται ως ο βασικός πολιτικός αντίπαλος του ΠΑΣΟΚ και ότι η αλλαγή της κυβερνητικής πολιτικής αποτελεί κεντρικό στόχο της αντιπολιτευτικής του στρατηγικής, η συζήτηση για την απαγόρευση συνεργασίας με τη ΝΔ παραμένει ανοιχτή. Ωστόσο, υπάρχουν ισχυρά επιχειρήματα που συνηγορούν ότι το συνέδριο θα πρέπει να πάρει καθαρή και δεσμευτική θέση.

Ένα σενάριο που κυκλοφορεί ήδη στο πολιτικό σύστημα

Ο πρώτος λόγος που καθιστά αναγκαίο ένα σαφές ψήφισμα είναι ότι το σενάριο συνεργασίας ΠΑΣΟΚ – ΝΔ δεν αποτελεί θεωρητική υπόθεση. Αντίθετα, αποτελεί υπαρκτό πολιτικό σενάριο που διακινείται εδώ και καιρό στο δημόσιο διάλογο.

Κυρίως στελέχη της Νέας Δημοκρατίας, αλλά και μερίδα μέσων ενημέρωσης και παραγόντων του πολιτικού και οικονομικού συστήματος, επαναφέρουν συστηματικά το ενδεχόμενο μιας μετεκλογικής σύμπραξης. Η λογική που προβάλλεται είναι ότι σε περίπτωση αδυναμίας σχηματισμού αυτοδύναμης κυβέρνησης, η «σταθερότητα» θα απαιτούσε συνεργασία μεταξύ των δύο κομμάτων.

Για πολλούς στο ΠΑΣΟΚ, όμως, αυτή η συζήτηση δεν είναι ουδέτερη. Αντίθετα, θεωρούν ότι εντάσσεται σε μια ευρύτερη πολιτική στρατηγική που επιχειρεί να παρουσιάσει το κόμμα ως πιθανό κυβερνητικό εταίρο της ΝΔ και να το μετατρέψει σε συμπληρωματική δύναμη του σημερινού κυβερνητικού μπλοκ.

Η υιοθέτηση ενός σαφούς ψηφίσματος θα είχε ως στόχο να κλείσει αυτό το σενάριο πριν ακόμη αποκτήσει πολιτική δυναμική. Με άλλα λόγια, θα έθετε ένα σαφές όριο απέναντι σε ένα ενδεχόμενο που –αν και δεν αποτελεί επίσημη επιλογή του κόμματος, τουναντίον– συνεχίζει να εμφανίζεται στον δημόσιο διάλογο.

Υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις και μέσα στο κόμμα

Ο δεύτερος λόγος είναι ότι η συζήτηση δεν προέρχεται μόνο από το εξωτερικό πολιτικό περιβάλλον, αλλά αγγίζει και το εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ.

Υπάρχουν στελέχη που υποστηρίζουν ότι, σε περίπτωση πολιτικής αστάθειας ή αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης, το κόμμα δεν θα μπορούσε να αγνοήσει την ανάγκη διακυβέρνησης της χώρας. Στο πλαίσιο αυτό, ορισμένοι θεωρούν ότι το ΠΑΣΟΚ οφείλει να διατηρεί ανοιχτές τις επιλογές του, ώστε να συμβάλει σε μια κυβερνητική λύση αν το απαιτήσουν οι συνθήκες – ανάλογα με το πλαίσιο και υπό προϋποθέσεις, έστω.

Παράλληλα, σε αυτή τη συλλογιστική διατυπώνεται και μια διαφορετική πολιτική ανάγνωση των διαχωριστικών γραμμών. Σύμφωνα με αυτή την άποψη, η βασική πολιτική αντιπαράθεση δεν βρίσκεται αποκλειστικά ανάμεσα στη ΝΔ και την προοδευτική παράταξη, αλλά και ανάμεσα στο ΠΑΣΟΚ και άλλες δυνάμεις της κεντροαριστεράς, όπως ο ΣΥΡΙΖΑ.

Με αυτή τη λογική, η ΝΔ και ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν τοποθετούνται απαραίτητα στη ζώνη των «απαγορευμένων» συνεργασιών. Για τους υποστηρικτές ενός σαφούς ψηφίσματος, όμως, ακριβώς αυτή η διαφοροποίηση είναι που καθιστά αναγκαία μια καθαρή πολιτική τοποθέτηση.

Η συζήτηση στο συνέδριο αναμένεται να αναδείξει αυτές τις διαφορετικές προσεγγίσεις, οι οποίες αντικατοπτρίζουν βαθύτερα στρατηγικά ερωτήματα για την πορεία της παράταξης.

Το πολιτικό κόστος της αμφισημίας

Ο τρίτος λόγος που προβάλλεται υπέρ ενός ξεκάθαρου «όχι» σε συνεργασία με τη ΝΔ αφορά το πολιτικό κόστος της διαρκούς αμφισημίας.

Όσο το ενδεχόμενο παραμένει ανοιχτό ή δεν διαψεύδεται με σαφήνεια, συνεχίζει να επανέρχεται στη δημόσια συζήτηση. Δημοσιογράφοι, πολιτικοί αντίπαλοι και αναλυτές θέτουν διαρκώς το ίδιο ερώτημα προς τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ: θα συνεργαζόταν το κόμμα με τη ΝΔ μετά τις εκλογές;

Η απουσία μιας καθαρής απάντησης δημιουργεί εξ αντικειμένου πλέον, ένα διαρκές επικοινωνιακό και πολιτικό βάρος για το κόμμα. Κάθε δημόσια τοποθέτηση στελέχους ερμηνεύεται, κάθε διαφοροποίηση διογκώνεται και το ζήτημα επιστρέφει ξανά και ξανά στην πολιτική ατζέντα.

Ακόμη πιο κρίσιμο είναι το μήνυμα που θα σταλεί από το ίδιο το συνέδριο. Αν ένα τέτοιο ψήφισμα δεν συζητηθεί καν, δεν τεθεί στην κρίση των συνέδρων ή τελικά απορριφθεί σε ψηφοφορία, πολλοί εκτιμούν ότι το πολιτικό συμπέρασμα που θα εξαχθεί θα είναι σαφές: ότι το ΠΑΣΟΚ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο συνεργασίας. Ακόμα δηλαδή κι αν, ως δια… μαγείας, «χανόταν» από τη συνεδριακή συζήτηση και δεν το ζητούσε καν ο κ. Δούκας ή οποιασδήποτε άλλος, το μήνυμα θα ήταν ακριβώς αυτό: Γιατί όχι και με τη ΝΔ μετεκλογικά;  

Για τους υποστηρικτές της πρότασης, αυτό ακριβώς είναι που πρέπει να αποφευχθεί. Θεωρούν ότι το κόμμα χρειάζεται μια ξεκάθαρη στρατηγική γραμμή που θα απομακρύνει κάθε υποψία πολιτικής σύμπραξης με τη σημερινή κυβέρνηση.

Ο αντίλογος και δύο απαντήσεις

Ο αντίλογος στο ψήφισμα είναι πως θα αποθαρρυνθούν οι συντηρητικοί κεντρώοι (κυρίως πρώην ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ) που ψήφισαν στις προηγούμενες εκλογές τη ΝΔ και είναι πλέον δυσαρεστημένοι από τον Κυριάκο Μητσοτάκη, αλλά αναγνωρίζουν την ανάγκη σταθερότητας, να προτιμήσουν αυτή τη φορά το Κίνημα. Και ότι όσοι εντός του ΠΑΣΟΚ θέλουν εμπλοκή στη διακυβέρνηση, αποζητούν τη σταθερότητα και αποστρέφονται τις λεγόμενες «προοδευτικές δυνάμεις» – τον ΣΥΡΙΖΑ και άλλες δηλαδή – θα φύγουν αμέσως προς τη ΝΔ μετά από ένα τέτοιο ψήφισμα.

Οι δύο απαντήσεις:

– Πρώτον, εάν είναι δυσαρεστημένοι από τον Κυριάκο Μητσοτάκη, γιατί να προτιμήσουν το ΠΑΣΟΚ, που μπορεί να τους πάει ξανά στον… Κυριάκο Μητσοτάκη; Δεν θα προτιμήσουν να πάνε σε μία πιο καθαρή αντιμητσοτακική έκφραση;

– Δεύτερον, όσοι εντός του ΠΑΣΟΚ φλερτάρουν κατά αυτό τον τρόπο με την ΝΔ, στην κρίσιμη καμπή, λίγο πάνω από την κάλπη δηλαδή και ανάλογα τα διλήμματα από τον Κυριάκο Μητσοτάκη, θα εγκαταλείψουν το ΠΑΣΟΚ και θα κατευθυνθούν στη ΝΔ, όπως έχει συμβεί και το 2019 και το 2023. Στην πραγματικότητα δεν ανήκουν καν στο ΠΑΣΟΚ, όταν λοξοκοιτάζουν προς τη ΝΔ με αυτό τον τρόπο.

Το συνέδριο ως πεδίο στρατηγικών αποφάσεων

Υπό αυτή την έννοια λοιπόν, το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ δεν είναι απλώς μια οργανωτική διαδικασία. Είναι μια πολιτική στιγμή όπου θα καθοριστούν κρίσιμες στρατηγικές επιλογές για την επόμενη περίοδο.

Η εκλογή νέας Κεντρικής Επιτροπής και οι αποφάσεις για τη φυσιογνωμία του κόμματος συνδέονται άμεσα με το ερώτημα του πολιτικού προσανατολισμού: θα επιχειρήσει το ΠΑΣΟΚ να συγκροτήσει έναν αυτόνομο πόλο της κεντροαριστεράς, αποβλέποντας στη μεγάλη αντικυβερνητική μάζα του προοδευτικού χώρου που έχει μείνει χωρίς έκφραση ή θα διατηρήσει μεγαλύτερη ευελιξία ως προς τις μετεκλογικές συνεργασίες, ενισχύοντας τις σκιές περί σύμπλευσης με τη ΝΔ;

Το ψήφισμα για την οριοθέτηση της σχέσης έναντι της ΝΔ δεν αφορά μόνο ένα ενδεχόμενο κυβερνητικό σενάριο, αλλά αγγίζει τον ίδιο τον πολιτικό αυτοπροσδιορισμό της παράταξης.

Διαβάστε επίσης

Κωνσταντοπούλου: Ο Γεωργιάδης έστειλε αστυνομικό να με απειλήσει στη δίκη Βαλυράκη – Λέει παλαβομάρες, απαντά ο υπουργός 

Φάμελλος στην ΠΓ: Προχωράμε με όσους θέλουν και μπορούν, χωρίς περιχαρακώσεις και μοναχικές πορείες – Καθοριστικός ο ρόλος Τσίπρα

ΣΥΡΙΖΑ: Ανάβει το «φυτίλι» της σύγκρουσης για Τσίπρα – Η παραπομπή Ζαχαριάδη στην Επιτροπή Δεοντολογίας και η απάντηση της ηγεσίας

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.