Σε μετωπική σύγκρουση οδηγείται η κυβέρνηση με τους παραγωγούς αιολικής ενέργειας καθώς στο υπό διαβούλευση Ειδικό Χωροταξικό για τις ΑΠΕ προβλέπονται οριζόντιες απαγορεύσεις για την εγκατάσταση αιολικών πάρκων πάνω από τα 1.200 μέτρα.

Την ίδια ώρα η κυβέρνηση δια του ΥΠΕΝ «αποθεώνει» τα αιολικά και τα φωτοβολταϊκά για τη συνεισφορά τους στη συγκράτηση της τιμής του ρεύματος, ενώ παράλληλα δια στόματος του ίδιου του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, άνοιξε η συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια στη χώρα μας.

Για να αποκωδικοποιήσουμε τα αντιφατικά κυβερνητικά μηνύματα, ζητήσαμε τη βοήθεια του Κίμωνα  Χατζημπίρου, ομότιμου καθηγητή ΕΜΠ, ειδικού σε θέματα οικολογίας, διαχείρισης οικοσυστημάτων και αειφόρου ανάπτυξης.

1] Η κυβέρνηση επέλεξε οριζόντιες απαγορεύσεις πάνω από τα 1.200 μέτρα για τα αιολικά πάρκα στο Ειδικό Χωροταξικό για τις ΑΠΕ. Πώς κρίνετε αυτή την επιλογή;

Είμαι αντίθετος και με οριζόντιες απαγορεύσεις και ειδικότερα με τα 1.200 μέτρα. Ενδεχομένως σε μερικά βουνά πράγματι πρέπει να απαγορευτούν τα αιολικά στα μεγάλα υψόμετρα για περιβαλλοντικούς λόγους ή και αισθητικούς, αλλά αυτό πρέπει να γίνεται κατά περίπτωση μετά από μελέτη.

Θα μπορούσαν και θα έπρεπε να γίνει μία λίστα με τα βουνά στην Ελλάδα τα οποία είναι ιδιαίτερης αξίας στα μεγάλα υψόμετρα και εκεί να απαγορευτούν και τα αιολικά και άλλες δραστηριότητες και όλα τα υπόλοιπα να μην εμπίπτουν σε κάποια οριζόντια απαγόρευση. Αλλά κατά περίπτωση να εξετάζουμε εάν είναι αποδεκτό ένα αιολικό ή όχι είτε κάτω είτε πάνω από τα 1.200 μέτρα.

Σε ότι αφορά τις οριζόντιες απαγορεύσεις γενικότερα είμαι αντίθετος διότι είναι θα έλεγα δείγμα τεμπελιάς.

Δηλαδή, αντί να ασχοληθούμε ειδικότερα με την κάθε περίπτωση να ψάξουμε να δούμε τις ιδιαιτερότητες που έχει, τις οικολογικές ευαισθησίες κάθε περιοχής και να προτείνουμε τα κατάλληλα περιοριστικά μέτρα που δεν είναι πάντα τα ίδια, τραβάμε μία οριζόντια απαγόρευση και απλοποιούμε το πράγμα. 

Βέβαια πίσω από αυτή την τεμπελιά κρύβεται μία κοινωνική κατάσταση που είναι πολύ έντονη στην Ελλάδα η αντίθεση με τα αιολικά που είναι πολύ διαδεδομένη και η οποία δημιουργεί πολιτικό κόστος σε όποιον προσπαθεί να προωθήσει αιολικά.

Επομένως,  οι κυβερνώντες με αυτό τον τρόπο γλιτώνουν το πολιτικό κόστος χωρίς να σκέφτονται βέβαια την περιβαλλοντική ζημιά που γίνεται. Μου κάνει εντύπωση πραγματικά ότι δεν υπάρχει κανένα απολύτως πολιτικό κόμμα στην Ελλάδα το οποίο να βγει υπέρ των αιολικών. Που είναι μία αναγκαιότητα τα αιολικά με την κλιματική αλλαγή. Ένα από τα μεγάλα ζητήματα.

Γιατί κανένα κόμμα ούτε το κυβερνητικό, ούτε και όλα τα υπόλοιπα δεν τολμάει να το κάνει ακριβώς γιατί σκοντάφτει σε αυτή την κοινωνική αντίδραση η οποία είναι παράλογη.

2] Στο Χωροταξικό προβλέπονται επίσης αυστηρές προϋποθέσεις για την εγκατάσταση αιολικών σε περιοχές ΖΕΠ (Ζώνες Ειδικής Προστασίας) προϋποθέσεις που στελέχη του κλάδου της αιολικής ενέργειας χαρακτηρίζουν απολύτως απαγορευτικές

Στόχος των οικολογικών κινημάτων και οργανώσεων είναι να μπλοκαριστεί οποιαδήποτε δραστηριότητα με πρώτα τα αιολικά σε όλες τις περιοχές που θεωρούνται προστατευόμενες, δηλαδή στο 1/3 του ελληνικού εδάφους.

Αυτό θα το χαρακτήριζα ένα power game. Δηλαδή, λένε όλοι αυτοί ότι εδώ εμείς κάνουμε κουμάντο και οτιδήποτε γίνει πρέπει να το εγκρίνουμε και δεν εγκρίνουμε τα αιολικά.

Εν πάση περιπτώσει όμως επί της ουσίας η  απαγόρευση των αιολικών σε περιοχές που είναι σημαντικές για την ορνιθοπανίδα έχει μία βάση.

Δηλαδή, πράγματι σε μερικές περιπτώσεις υπάρχουν ορισμένα θύματα πουλιών τα οποία χτυπάνε σε ανεμογεννήτριες. Βέβαια από την παγκόσμια βιβλιογραφία έχει καταγραφή ότι αυτές είναι ελάχιστες οι περιπτώσεις. Τα πουλιά ανά τον κόσμο πεθαίνουν για πολλές άλλες αιτίες πολύ περισσότερο παρά από σύγκρουση με ανεμογεννήτρια.

Αλλά εν πάση περιπτώσει έστω και αυτό το λίγο καλό είναι να το αποφύγουμε. Επομένως θα πρέπει να γίνουν σοβαρές επιστημονικές προσεγγίσεις σε κάθε περίπτωση αιολικού έτσι ώστε ή να μην εγκαθίσταται σε σημείο από όπου περνάνε τα ταξιδιάρικα, τα μεταναστευτικά πουλιά διότι εκεί είναι ο κίνδυνος.

Επίσης να μην υπάρχουν στη βάση του αιολικού  ψόφια ζώα να απομακρύνονται αν εμφανιστούν έτσι ώστε να μην κατεβαίνουν οι γύπες για να τα φάνε και ενδεχομένως να χτυπήσουν στο αιολικό.

Και από κει και πέρα θα έπρεπε – και έχει εφαρμοστεί αλλού σε άλλες χώρες και νομίζω ίσως λίγο και στην Ελλάδα – σε κάθε τέτοια περίπτωση να υπάρχει μία ορνιθολογική παρατήρηση. Δηλαδή, λειτουργεί το αιολικό αλλά υπό την καθοδήγηση ειδικών ορνιθολόγων οι οποίοι και διατάσσουν το σταμάτημα του αιολικού για μία μικρή περίοδο που μπορεί να κριθεί ότι είναι πιο επικίνδυνο.

Όλα αυτά είναι εφικτά, είναι λογικά και δεν γίνονται διότι επικρατεί ένας παραλογισμός.

3] Τα τελευταία χρόνια υπάρχουν μεγάλες αντιδράσεις σχεδόν παντού για την εγκατάσταση αιολικών και εσχάτως και για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών. Πού πιστεύετε ότι οφείλονται;

Πρόκειται για παραλογισμό. Δηλαδή είναι σαν να χτυπάμε το κεφάλι μας στον τοίχο. Εδώ η μεγαλύτερη απειλή είναι η κλιματική αλλαγή. Αποδεδειγμένα ο μόνος τρόπος για να την αντιμετωπίσουμε η εγκατάσταση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας,  θα έλεγα ιδιαίτερα αιολικών αλλά και φωτοβολταϊκών, είναι η μοναδική σωτηρία που έχουμε για να αντιμετωπίσουμε την κλιματική αλλαγή.

Η οποία κλιματική αλλαγή απειλεί την Ανατολική Μεσόγειο και την Ελλάδα περισσότερο από τις άλλες χώρες. Άρα, θα έπρεπε να κάνουμε περισσότερα πράγματα. Δεν τα κάνουμε. Νομίζω ότι ο βαθύτερος λόγος είναι μία ιδιαίτερα συντηρητική στάση της ελληνικής κοινωνίας σε νεοτερισμούς και σε τεχνολογικές αλλαγές,  η οποία μερικές φορές μοιάζει με αναχρονισμό.

Μας ενοχλεί αυτή η αλλαγή ότι, δηλαδή, εκεί που είχαμε συνηθίσει ένα ορισμένο τρόπο παραγωγής ηλεκτρισμού και ενέργειας τώρα τον αλλάζουμε.

Αυτό δημιουργεί, όμως, ένα ευρύτατο κίνημα κατά των ανεμογεννητριών και γενικότερα των ΑΠΕ, στο οποίο συμπαρατάσσονται, βέβαια, για λόγους ευνόητους πρώτα από όλα η τοπική αυτοδιοίκηση της κάθε περιοχής.

Υπάρχουν ελάχιστα δείγματα δημάρχων και δημοτικών αρχόντων που ευνοούν αιολικά στην περιοχή τους.

Η συντριπτική πλειονότητα δεν θέλει και ξεσηκώνεται με μαύρες σημαίες και από κει βέβαια η σκυτάλη μεταβιβάζεται στους τοπικούς βουλευτές σε διάφορους παράγοντες και φτάνει μέχρι την κυβέρνηση, η οποία παρά τα ωραία λόγια ότι θέλει της ΑΠΕ και τα λοιπά, στην πράξη ουσιαστικά παρεμποδίζει και δυσκολεύει συνεχώς την ανάπτυξη των ΑΠΕ. Απόδειξη και το χωροταξικό, το καινούργιο χωροταξικό το οποίο ουσιαστικά βάζει ένα μεγάλο φρένο στις ανεμογεννήτριες.

Μάλιστα να σημειώσω εδώ ότι υπάρχει κίνδυνος πέρα από αυτά που λέει το χωροταξικό για τα βουνά και τα λοιπά, υπάρχει κίνδυνος να μπει φρένο και στις θαλάσσιες ανεμογεννήτριες που ακόμα δεν εγκαταστάθηκαν στην Ελλάδα.

Υπάρχουν όμως εξαιρετικές προοπτικές διότι έχουμε πολύ κατάλληλους θαλάσσιους ανέμους που θα μπορούσαν με αυτό τον τρόπο να μας προσφέρουν μεγάλες ποσότητες ενέργειας καθαρής ακόμα και εξαγωγές να κάνουμε ηλεκτρισμού. Λοιπόν, ήδη έχουν ξεκινήσει οι αρνητικές αντιδράσεις και κατά των θαλασσίων αιολικών πάρκων.

Που και εδώ τώρα οι δικαιολογίες για πουλιά και τα λοιπά δεν ισχύουν. Το μόνο είναι ότι τα βλέπουμε. Δεν θέλουμε να τα βλέπουμε. Δεν θέλουμε να ξέρουμε. Δεν θέλουμε να συνειδητοποιούμε ότι κάπου παράγεται ενέργεια, θέλουμε απλώς να την καταναλώνουμε. Αυτός είναι ο παραλογισμός.

4] Πιστεύετε ότι υπάρχει και έλλειμμα ενημέρωσης και πραγματικής δημόσιας διαβούλευσης;

Προσωπικά έχω συμμετάσχει σε ενημέρωση τοπικών κοινωνιών για εγκατάσταση ανεμογεννητριών και επίσης κατά καιρούς έχω γράψει σε έντυπα ευρείας κυκλοφορίας άρθρα για τις ανεμογεννήτριες και τις ΑΠΕ.

Οι  αντιδράσεις είναι από επιθετικές έως υβριστικές και  από τους τοπικούς παράγοντες στην περιοχή τους και στα έντυπα με επιστολές με σχόλια και τα λοιπά. Είναι ευρύτατη και βαθιά ριζωμένη αυτή η αντίρρηση.

Σίγουρα θα ανατραπεί με τα χρόνια. Δηλαδή ίσως πρέπει να περάσει μία γενιά για να αλλάξουν άποψη. Αλλά βέβαια δεν προλαβαίνουμε να περιμένουμε μία γενιά διότι η κλιματική αλλαγή απειλεί άμεσα.

5] Από την κυβέρνηση άνοιξε επισήμως η συζήτηση για την ένταξη της πυρηνικής ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα

Αυτό το παρατηρούμε περίπου κάθε 10 χρόνια. Υπάρχει μία έξαρση του ενδιαφέροντος για την πυρηνική ενέργεια. Δεν είναι πρώτη φορά. Αυτές τις μέρες όμως είναι έντονο και έχετε δίκιο.Βέβαια, δυστυχώς πάλι κάθε μερικά χρόνια συμβαίνει ένα μεγάλο ατύχημα διεθνώς οπότε τα πράγματα πάνε 10-20 χρόνια πίσω. Αυτό το εκκρεμές δουλεύει εδώ και δεκαετίες. Εν πάση περιπτώσει,  οι μικροί αρθρωτοί πυρηνικοί αντιδραστήρες είναι προς το παρόν μία ιδέα.

Θα χρειαστούν, ίσως, και πέντε χρόνια ακόμα μέχρι να αποσαφηνιστεί αν είναι εφικτό να γίνει με κατάλληλη τεχνολογία και κόστος χαμηλό και ποια εναλλακτική τεχνολογία θα προκύψει διότι σήμερα είναι δεκάδες διαφορετικές τεχνολογίες αρθρωτών και όλες εξετάζονται σε επίπεδο έρευνας.

 Η πυρηνική ενέργεια δεν είναι κάτι άμεσο. Ακόμα και αν λέγαμε σήμερα ναι στην πυρηνική ενέργεια θα πέρναγαν 10-15 χρόνια για να μπορέσει να εγκατασταθεί έστω κάτι λίγο. Είναι πολύ μακρόχρονη διαδικασία και η πυρηνική ενέργεια δεν προλαβαίνει να αντιμετωπίσει την κλιματική αλλαγή.

Διαβάστε επίσης:

Ευθύμης Μπακογιάννης: Ποιοι είναι οι συγγενείς του παραιτηθέντος «ισόβιου» Γ.Γ. του ΥΠΕΝ που συνελήφθησαν για διαφθορά και χρηματισμό

Καμπανάκι Κομισιόν: 3 λόγοι που η Ελλάδα έχει τιμές ρεύματος υψηλότερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο

Κρήτη: Οργή για ΑΔΜΗΕ –  «Φυτεύουν» 267 πυλώνες 33 μέτρων σε 100 χιλιόμετρα με παρθένα βουνά και αρχαιολογικούς χώρους

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.