Κλινική έρευνα και επενδυτικό clawback: «Μια χαμένη ευκαιρία για το σύστημα υγείας και τους ασθενείς»

24.09.2026 09:25

Προσθέστε το topontiki.gr ως προτιμώμενη πηγή στη Google

Με ένα κονδύλι 53 δισ. ευρώ το χρόνο στην Ευρώπη για έρευνα και ανάπτυξη σε φάρμακα, η Ελλάδα προσελκύει μόλις 100 εκατ. ευρώ περίπου ετησίως.

Με πληθυσμιακό μερίδιο 2,3% στην Ευρώπη, το θεωρητικό ποσό που θα έπρεπε να προσελκύει η χώρα μας, ανέρχεται σε 1,2 δισ. ευρώ ετησίως, «ζεστό χρήμα». Αντίστοιχα, το Βέλγιο που έχει περίπου τον ίδιο πληθυσμό με την Ελλάδα, προσελκύει 6 δισ. ευρώ ετησίως, η Γαλλία 5.4 δισ. ευρώ και η Ουγγαρία 305 εκατομμύρια ανά έτος.

Η υπερφορολόγηση και οι υποχρεωτικές επιστροφές που επιβάλλονται στη φαρμακευτική καινοτομία και σε συνδυασμό με τις χαμηλές αρχικές τιμές, έχουν ως αποτέλεσμα μόνο ένα στα πέντε νέα φάρμακα να φτάνει στην Ελλάδα μέσω ευρείας πρόσβασης.

Τα παραπάνω συντριπτικά στοιχεία για τις κλινικές μελέτες στη χώρα μας, αποτυπώνουν την πραγματική εικόνα που επικρατεί στο χώρο της έρευνας και της καινοτομίας. Τα δεδομένα αυτά αναφέρει ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδας (ΣΦΕΕ) σε επιστολή που απέστειλε χθες, στον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη, στον Υπουργό Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη, Υπουργό Ανάπτυξης Τάκη Θεοδωρικάκο και στον Υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο, τονίζονται ότι πρέπει να δοθούν κίνητρα για την αύξηση των κλινικών μελετών στη χώρα μας.

Ο ΣΦΕΕ αναφέρει ότι αφορμή για την επιστολή είναι η έκδοσης της πρόσφατης Κοινής Υπουργικής Απόφασης B1β,Β2α,β/οικ.4086 για το Επενδυτικό clawback. Σύμφωνα με τον ΣΦΕΕ το επενδυτικό clawback έχει αποδειχθεί άκρως αποτελεσματικό στην προσέλκυση παραγωγικών επενδύσεων, όπως η κατασκευή και η αναβάθμιση παραγωγικών εγκαταστάσεων. Ωστόσο δεν έχει επιδείξει αντίστοιχη αποτελεσματικότητα, με την προσέλκυση κλινικών μελετών.

Πιο συγκεκριμένα:

το 2021 απορροφήθηκαν €50 εκατ. για κλινικές μελέτες από το σύνολο των €100 εκατ.,
το 2023 το ποσό μειώθηκε στα €5,5 εκατ. από το σύνολο των €125 εκατ. και
το 2025 στα €2,5 εκατ. από το σύνολο των €100 εκατ.

«Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει με σαφήνεια τη διαρκώς μειούμενη αποτελεσματικότητα του μέτρου ως κινήτρου για την προσέλκυση κλινικών μελετών.» τονίζει ο ΣΦΕΕ.

Τα οφέλη των κλινικών μελετών που αγνοεί η Πολιτεία:

α) Ο ασθενής που συμμετέχει σήμερα σε μια κλινική μελέτη αποκτά πρόσβαση σε καινοτόμο φάρμακο που θα κυκλοφορήσει ευρέως 5-10 χρόνια αργότερα. Παράλληλα, υπόκειται σε συστηματική παρακολούθηση από εξειδικευμένη ομάδα επαγγελματιών υγείας.

β) Οι νέες θεραπείες -πολλές από τις οποίες είναι πολύ ακριβές- παρέχονται από τις εταιρείες δωρεάν στους συμμετέχοντες για την υπό μελέτη θεραπεία, συμβάλλοντας παράλληλα στην εξοικονόμηση πόρων για το Εθνικό Σύστημα Υγείας.

γ) Οι κλινικές μελέτες αποτελούν άμεση εισροή επενδυτικών πόρων από το εξωτερικό προς το Δημόσιο σύστημα υγείας, οι οποίοι κατευθύνονται στα νοσοκομεία, στους άρτια καταρτισμένους ερευνητές-ιατρούς και στο προσωπικό που συμμετέχει στη διεξαγωγή τους.

δ) Οι κλινικές μελέτες είναι ένας τρόπος επένδυσης στο σύστημα υγείας και στην εθνική οικονομία, τον οποίο είναι σε θέση να υλοποιήσουν πολλές διεθνείς εταιρείες και μάλιστα σε συνεχή βάση, σε αντίθεση με επενδύσεις σε παραγωγικές εγκαταστάσεις που λαμβάνονται όχι πολύ συχνά και συνεκτιμούν πολλαπλά δεδομένα και κριτήρια, πολλά από τα οποία δεν πληροί η χώρα μας.

Ο Σύνδεσμος καλεί την Πολιτεία να ενισχύσει ουσιαστικά το πλαίσιο κινήτρων για την προσέλκυση κλινικών μελετών, ώστε να αντισταθμιστεί η επιβάρυνση που δημιουργεί η υπερφορολόγηση και να ανοίξει ο δρόμος για περισσότερη φαρμακευτική καινοτομία στη χώρα.

Η επιστολή του ΣΦΕΕ καταλήγει με ένα σαφές μήνυμα: «Είναι τώρα η στιγμή η Πολιτεία να δείξει με πράξεις ότι πιστεύει στη φαρμακευτική καινοτομία. Τα λόγια περίσσεψαν».

Διαβάστε επίσης:

Πώς αντιμετωπίζονται οι πέτρες στα νεφρά με χρήση laser;

Ιατρικός Σύλλογος Λάρισας: Σωστή χρήση βιταμινών και συμπληρωμάτων

Ψηφιακή ζωή και ψυχική υγεία των εφήβων: Τι μας δείχνουν τα νέα δεδομένα;