Πριν από τρεις δεκαετίες, η κυβέρνηση των ΗΠΑ εκτέλεσε την σοκαριστική σύλληψη του ηγέτη μιας ξένης χώρας: του Μανουέλ Νοριέγκα του Παναμά. Η υπόθεση Νοριέγκα μπορεί να αποδειχθεί οδηγός για τους εισαγγελείς, τους συνηγόρους υπεράσπισης και τους δικαστές που εμπλέκονται τώρα στην υπόθεση εναντίον του Νικολάς Μαδούρο της Βενεζουέλας.

Οι δικηγόροι του Νοριέγκα ξεκίνησαν γρήγορα μια επιθετική υπεράσπιση του στρατιωτικού ηγέτη, κατηγορώντας το Υπουργείο Δικαιοσύνης του Προέδρου Τζορτζ Μπους του πρεσβύτερου ότι παραβίασε τόσο το διεθνές δίκαιο όσο και την προστασία της νόμιμης διαδικασίας, εισβάλλοντας στον Παναμά και συλλαμβάνοντας τον στο εξωτερικό.

Ισχυρίστηκαν επίσης ότι ο Νοριέγκα είχε ασυλία ως αρχηγός ξένου κράτους.

Ο Μαδούρο, για τον οποίο οι εισαγγελείς λένε ότι διηύθυνε «συμμορίες που χρηματοδοτούνταν από το κράτος» και διευκόλυνε τη διακίνηση ναρκωτικών στη Βενεζουέλα, «πιθανότατα θα εγείρει μια σειρά από σημαντικές αντιρρήσεις κατά της δίωξης» όπως αυτές που επιχείρησε ο Νοριέγκα, δήλωσε ο Στιβ Βλάντεκ, νομικός αναλυτής του CNN και καθηγητής στο Νομικό Κέντρο του Πανεπιστημίου Τζόρτζταουν.

Η υπόθεση πιθανότατα θα περιλαμβάνει «νέα επιχειρήματα συνταγματικού και διεθνούς δικαίου» που μπορεί να προσελκύσουν ορισμένους υψηλού προφίλ κορυφαίους δικηγόρους δήλωσε το Σάββατο ο ανώτερος νομικός αναλυτής του CNN, Έλι Χόνιγκ.

Τα επιχειρήματα του Νοριέγκα τελικά δεν ήταν επιτυχή — δικάστηκε και καταδικάστηκε το 1991 και του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης 40 ετών. (Μετά την καταδίκη του το 1992, ένας ομοσπονδιακός δικαστής έκρινε ότι ο πρώην δικτάτορας ήταν αιχμάλωτος πολέμου και θα έπρεπε να του παρέχονται ορισμένα δικαιώματα στη φυλακή, αν και οι δικαστές δεν μπορούν να τοποθετήσουν άτομα σε συγκεκριμένες φυλακές και η ικανότητά τους να επιβάλλουν τέτοιες αποφάσεις μπορεί να είναι περιορισμένη.)

Ένας κρίσιμος παράγοντας στην αποτυχημένη υπεράσπισή του ήταν ότι τα αμερικανικά δικαστήρια «αρνήθηκαν να εξετάσουν τη νομιμότητα της ίδιας της εισβολής», επεσήμανε σε άρθρο του το Σάββατο ο Κλαρκ Νίλι του φιλελεύθερου think tank Cato Institute.

«Τα ομοσπονδιακά δικαστήρια έκριναν ότι ο τρόπος με τον οποίο ένας κατηγορούμενος προσάγεται ενώπιον αμερικανικού δικαστηρίου —ακόμα και με τη βία, ακόμη και από ξένο έδαφος— δεν αναιρεί την ποινική δικαιοδοσία», έγραψε ο Νίλι.

Εάν ο Μαδούρο επιχειρήσει να υποστηρίξει ότι μεταφέρθηκε παράνομα στις ΗΠΑ, υπάρχει νομολογία που περιγράφει γιατί οι κατηγορούμενοι μπορούν ακόμα να διωχθούν στις Ηνωμένες Πολιτείες, ακόμη και αν μεταφέρθηκαν εκεί παράνομα.

Εάν πιεστούν να δικαιολογήσουν τη σύλληψη του Μαδούρο, οι εισαγγελείς μπορούν να επικαλεστούν ένα υπόμνημα του 1989 από τον Γουίλιαμ Μπαρ του Γραφείου Νομικού Συμβούλου του Υπουργείου Δικαιοσύνης, το οποίο ισχυρίζεται ότι ένας πρόεδρος έχει «εγγενή συνταγματική εξουσία» να διατάξει το FBI να θέσει υπό κράτηση άτομα σε ξένες χώρες, ακόμη και αν αυτό παραβίαζε το διεθνές δίκαιο.

Ο Μπαρ αργότερα έγινε γενικός εισαγγελέας στην κυβέρνηση Μπους και στην πρώτη κυβέρνηση Τραμπ. Το υπόμνημά του παραμένει αμφιλεγόμενο μεταξύ των νομικών μελετητών.

«Τα πιο δύσκολα που πρέπει να λύσουν οι εισαγγελείς θα είναι τα επιχειρήματα του Μαδούρο ότι δικαιούται κάποιου είδους ασυλίας», είπε ο Βλαντέκ, «είτε επειδή ήταν ο “αρχηγός του κράτους” της Βενεζουέλας είτε επειδή, ακόμα κι αν δεν ήταν, τα φερόμενα εγκλήματά του προκύπτουν όλα από επίσημες πράξεις που διεξήχθησαν με κυβερνητική εξουσία».

Στην περίπτωση του Νοριέγκα, τα δικαστήρια υπέκυψαν στην απόφαση της εκτελεστικής εξουσίας ότι ο Νοριέγκα δεν δικαιούταν ασυλία και στον «σαφώς παράνομο χαρακτήρα των φερόμενων πράξεων». Αυτή η υπόθεση, ωστόσο, είχε μια σημαντική διαφορά – το Υπουργείο Εξωτερικών δεν αναγνώρισε τον Νοριέγκα ως επικεφαλής του Παναμά.

Το αν τα δικαστήρια θα επανεξετάσουν αυτό το προηγούμενο λόγω της ιδιότητας του Μαδούρο ως προέδρου μένει να φανεί, αν και το Υπουργείο Δικαιοσύνης τον αναφέρθηκε στο κατηγορητήριο που αποσφραγίστηκε το Σάββατο ως τον «de facto αλλά παράνομο ηγέτη» της Βενεζουέλας.

Τελικά, «η δίωξη δεν είναι σίγουρη», κατέληξε ο Βλαντέκ. «Ειδικά όσον αφορά τις κατηγορίες εναντίον του ίδιου του Μαδούρο».

Διαβάστε επίσης:

«Θα ξαναπάρω το όπλο» λέει ο πρώην αντάρτης πρόεδρος της Κολομβίας σε απάντηση στον Τραμπ – «Έλα να με πιάσεις»

Reuters: Πώς ο Πούτιν επιχειρεί να κερδίσει από την πολιτική της «Άγριας Δύσης» του Τραμπ, παρόλο που έχασε τον σύμμαχο Μαδούρο

Ο Χαμενεΐ ετοιμάζει σχέδιο διαφυγής στη Μόσχα