Η Μαρία Καρυστιανού εξελίσσεται στον πιο απρόβλεπτο παράγοντα του νέου πολιτικού σκηνικού. Σχεδόν όλες οι δημοσκοπήσεις που δημοσιεύθηκαν από τα τέλη Μαΐου έως και τις πρώτες ημέρες του Ιουνίου καταγράφουν το κόμμα της, την «Ελπίδα για τη Δημοκρατία», σε διψήφια ή οριακά διψήφια ποσοστά, με αποτέλεσμα να διεκδικεί σταθερά την τρίτη θέση και σε αρκετές περιπτώσεις να αφήνει πίσω της το ΠΑΣΟΚ.

Η εικόνα αυτή δεν προκύπτει από μία μόνο μέτρηση.

Στη δημοσκόπηση της Real Polls για το Protagon, που δημοσιοποιήθηκε στις 27 Μαΐου, το κόμμα της Καρυστιανού καταγράφεται στην τρίτη θέση με 11,4%, ενώ το ΠΑΣΟΚ περιορίζεται στο 8,6% και περνά τέταρτο.

Ανάλογη εικόνα καταγράφει και η τελευταία δημοσκόπηση της Marc για το Πρώτο Θέμα, η οποία δημοσιεύθηκε το Σαββατοκύριακο 6-7 Ιουνίου. Στην εκτίμηση ψήφου η Νέα Δημοκρατία καταγράφεται στο 30,8%, η ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα στο 15,7%, η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» της Μαρίας Καρυστιανού στο 10,9% και το ΠΑΣΟΚ στο 10,3%, με την Καρυστιανού να διατηρεί προβάδισμα έναντι της Χαριλάου Τρικούπη.

Δύο ακόμα δημοσκοπήσεις, η Opinion Poll και η Prorata κατέγραψαν το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού στην τρίτη θέση, ενώ η Palmos τη βρήκε επίσης στη θέση αυτό, ακριβώς με το ίδιο ποσοστά με το ΠΑΣΟΚ.

Η δε Pulse δίνει στο ΠΑΣΟΚ μόνο μισή μονάδα διαφορά, ενώ στην Metron Analysis τα δύο κόμματα απέχουν μόλις 0,8%, με την Ελπίδα στην τέταρτη θέση.

Το κόμμα της, «Ελπίδα για τη Δημοκρατία», κινείται γύρω από το 9%-12,5% στις περισσότερες μετρήσεις, άλλοτε πίσω και άλλοτε μπροστά από το ΠΑΣΟΚ, χωρίς όμως η δυναμική του να εξηγείται κυρίως με όρους παραδοσιακής Κεντροαριστεράς.

Τα στοιχεία των ροών δείχνουν κάτι πιο σύνθετο: η Καρυστιανού δεν «κλέβει» απλώς ψηφοφόρους από το ΠΑΣΟΚ ή τον ΣΥΡΙΖΑ. Αντλεί από ένα ευρύτερο μπλοκ θυμού, δυσπιστίας και απογοήτευσης απέναντι στο πολιτικό σύστημα. Εκεί συναντώνται πρώην ψηφοφόροι μικρών δεξιών κομμάτων, αντισυστημικοί ψηφοφόροι της Πλεύσης Ελευθερίας, πολίτες που είχαν αποσυρθεί στην αποχή, αλλά και μικρότερα τμήματα από ΝΔ, ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ.

Οι δεξαμενές της Καρυστιανού και πού ασκεί πίεση  

Οι δημοσκοπήσεις που περιλαμβάνουν ανάλυση εισροών δείχνουν ότι η βασική δεξαμενή της δεν βρίσκεται ούτε στον πυρήνα του ΠΑΣΟΚ ούτε στον πυρήνα του ΣΥΡΙΖΑ. Αντίθετα, πρόκειται για ένα ευρύ αντισυστημικό ακροατήριο που συνδυάζει ψηφοφόρους από διαφορετικές αφετηρίες.

Σύμφωνα με την Opinion Poll, οι μεγαλύτερες εισροές προέρχονται από τη Νίκη (25,2%), την Ελληνική Λύση (11,8%), την Πλεύση Ελευθερίας (8%), τον ΣΥΡΙΖΑ (9,1%), τη Νέα Δημοκρατία (7,4%) και το ΠΑΣΟΚ (6,9%), ενώ ιδιαίτερα σημαντικό είναι το ποσοστό πολιτών που είχαν επιλέξει την αποχή και τώρα δηλώνουν πρόθεση να στηρίξουν το νέο κόμμα (16,4%).

Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εικόνα που κατέγραψε η GPO. Εκεί οι ισχυρότερες μετακινήσεις προς την Καρυστιανού προέρχονται από τη Νίκη, τη Φωνή Λογικής, την Ελληνική Λύση και την Πλεύση Ελευθερίας, επιβεβαιώνοντας ότι το νέο κόμμα λειτουργεί ως σημείο συνάντησης ετερόκλητων ψηφοφόρων που ενώ προέρχονται από διαφορετικούς πολιτικούς χώρους μοιράζονται ένα κοινό στοιχείο: τη δυσπιστία απέναντι στο πολιτικό σύστημα και τους θεσμούς.

Συνοπτικά, από Opinion Poll, GPO, Pulse, Real Polls, Marc και άλλες προκύπτει μια αρκετά καθαρή εικόνα:

Πρώτη δεξαμενή: Νίκη, Φωνή Λογικής, Ελληνική Λύση.

Δεύτερη δεξαμενή: Πλεύση Ελευθερίας.

Τρίτη δεξαμενή: αποχή και αναποφάσιστοι.

Τέταρτη δεξαμενή: εισροές από ΣΥΡΙΖΑ και ΠΑΣΟΚ.

Πέμπτη δεξαμενή: περιορισμένες εισροές από ΝΔ.

Αυτό εξηγεί γιατί η Καρυστιανού ασκεί πίεση ταυτόχρονα σε τόσα διαφορετικά κόμματα.

• Πιέζει την Πλεύση Ελευθερίας επειδή διεκδικεί το ηθικό και αντισυστημικό κεφάλαιο που εξέφραζε η Ζωή Κωνσταντοπούλου.
• Πιέζει τη Νίκη, τη Φωνή Λογικής και την Ελληνική Λύση επειδή συνομιλεί με ένα κοινό που αναζητά τιμωρητική ψήφο απέναντι στο πολιτικό κατεστημένο και έχει «δεξιά» προέλευση με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά.
• Και πιέζει το ΠΑΣΟΚ όχι επειδή αντλεί μαζικά από τον κομματικό του πυρήνα, αλλά επειδή η συνολική αναδιάταξη των συσχετισμών το σπρώχνει προς την τέταρτη θέση.
• Η άντληση ψηφοφόρων από τον ΣΥΡΙΖΑ προβληματίζει περισσότερο την ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα και λιγότερο τον ίδιο τον ΣΥΡΙΖΑ. Πρόκειται για απογοητευμένο με όσα γίνονται στον χώρο αυτό ψηφοφόρους, που επιλέγουν μία δύναμη έξω από τους βυζαντινισμούς της αριστεράς και μάλλον αυτό «κόβει» την εισροή προς την ΕΛΑΣ.
• Η δε πίεση προς τη ΝΔ αφορά δυσαρεστημένους συντηρητικούς ψηφοφόρους, που βλέπουν μία διέξοδο προς την Μαρία Καρυστιανού, καθώς δεν επιθυμούν να μετακινηθούν σε ήδη γνωστά κόμμα. Πιθανόν αυτό το κομμάτι να το διεκδικήσει και ο Αντώνης Σαμαράς αργότερα, αλλά προς το παρόν η κίνηση είναι προς την Ελπίδα για τη Δημοκρατία.

Ευρύτερος πόλος  

Το σημαντικότερο ίσως εύρημα είναι ότι η Καρυστιανού δεν εμφανίζεται ως μια νέα εκδοχή της παραδοσιακής Κεντροαριστεράς, ούτε καταγράφεται ως «δεύτερος Τσίπρας».

Ο Τσίπρας αντλεί κυρίως από τον ΣΥΡΙΖΑ και την αριστερή-κεντροαριστερή δεξαμενή. Η Καρυστιανού, αντίθετα, στήνει έναν πιο οριζόντιο πόλο διαμαρτυρίας: λιγότερο ιδεολογικό αυτή την ώρα, περισσότερο συναισθηματικό, με κέντρο τη Δικαιοσύνη, τα Τέμπη, την αντιθεσμική δυσπιστία και την αναζήτηση «καθαρής» φωνής απέναντι στο παλιό πολιτικό σύστημα.

Οι αριθμοί δείχνουν ότι συγκροτεί έναν ευρύτερο πόλο διαμαρτυρίας, ο οποίος αντλεί ψήφους από δεξιά, αριστερά και κυρίως από πολίτες που είχαν απομακρυνθεί από την εκλογική διαδικασία.

Γι’ αυτό και η δυναμική της είναι δύσκολη στην ανάγνωση και η άνοδός της αποτελεί ίσως τη μεγαλύτερη πρόκληση για όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Μπορεί να έχει οροφή, αν δεν αποκτήσει καθαρή πολιτική πρόταση. Αλλά έχει και επικίνδυνο βάθος για τους αντιπάλους της, επειδή δεν παίρνει από έναν μόνο χώρο. Δεν αφαιρεί δυνάμεις από έναν μόνο χώρο. Αφαιρεί λίγο από όλους και πολύ από εκείνους που μέχρι χθες είχαν πάψει να πιστεύουν σε όλους.

Διαβάστε επίσης:

Μιχάλης Κατρίνης: «Συνομιλητής του ΠΑΣΟΚ και το κόμμα Τσίπρα», αλλά και καρφιά για την τακτική της ΕΛΑΣ

Σάκης Αρναούτογλου προς Κομισιόν: «Η Κυβέρνηση αφήνει τη μετακινούμενη κτηνοτροφία στον αέρα»

«Βόμβες» Νίκου Παπανδρέου: Σε άλλη γραμμή από Χαριλάου για δημοσκοπήσεις – «Μετά τις εκλογές τα προοδευτικά κόμματα να συνεργαστούν»

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.