Κυριολεκτικά στο… παρά ένα διασώθηκε η διαδικασία των διαπραγματεύσεων Ουάσινγκτον και Τεχεράνης για την κατ’ αρχήν συμφωνία ειρήνευσης μεταξύ των δύο χωρών σύμφωνα με ιρανικά ΜΜΕ.

Τη… φωτιά, όπως αποκαλύπτει το ιρανικό πρακτορείο Fars News, άναψε το Ισραήλ, το οποίο πραγματοποίησε νέους βομβαρδισμούς στη Βηρυτό, με αποτέλεσμα το Ιράν να ακυρώσει τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ και να προετοιμάσει επίθεση στο Ισραήλ. Ωστόσο, τελικά, έπειτα από «παραχωρήσεις της τελευταίας στιγμής» που προσέφερε ο Αμερικανός πρόεδρος, οι οποίες περιλαμβάνουν τη διατήρηση της εδαφικής ακεραιότητας του Λιβάνου, την αποχώρηση του Ισραήλ από τα σύνορα με τον Λίβανο και την άμεση άρση του αποκλεισμού, το Ιράν πείστηκε να μην προχωρήσει στην επίθεση.

Επιπλέον, αποφασίστηκε ότι το νομικό πλαίσιο για τη ρύθμιση της ναυσιπλοΐας στα ύδατα του Περσικού Κόλπου θα διαμορφωθεί σε συνεργασία μεταξύ Ιράν και Ομάν. Αργά το βράδυ, Ιρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στους New York Times ότι ο Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ και ο Αμπάς Αράγτσι θα μεταβούν στην Ελβετία για να υπογράψουν τη συμφωνία την Παρασκευή, σε μια συνάντηση που αναμένεται να είναι η πρώτη επίσημη μεταξύ Ιρανών και Αμερικανών αξιωματούχων μετά από 47 χρόνια.

Από την αμερικανική πλευρά, θα παραστεί ο Αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, όπως επιβεβαίωσε ο ίδιος, υπονοώντας το ενδεχόμενο συμμετοχής του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Δεν είναι γνωστό αν ο Τραμπ θα συμμετάσχει αυτοπροσώπως ή «εξ αποστάσεως», ειδικά δεδομένου ότι οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες είχαν συμβουλεύσει πριν από μήνες να μην βρίσκονται μαζί στο εξωτερικό ο Πρόεδρος και ο Αντιπρόεδρός του.

«Διόδια» στο Ορμούζ

Όσον αφορά στο Στενό του Ορμούζ, το πρακτορείο Fars υποστηρίζει ότι την τελευταία στιγμή προστέθηκε στη συμφωνία ρήτρα που προβλέπει την επιβολή τελών για ναυτιλιακές υπηρεσίες. «Τα τελευταία λεπτά των διαπραγματεύσεων, το κείμενο του μνημονίου κατανόησης τροποποιήθηκε για να τονίσει ξεκάθαρα και απερίφραστα το ζήτημα της ιρανο-ομανικής κυριαρχίας στο Στενό του Ορμούζ», γράφει το Fars επικαλούμενο ανώνυμη πηγή.

«Η χρήση του όρου “ναυτιλιακές υπηρεσίες” (στο τελικό κείμενο) σημαίνει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα απαιτήσουν την καταβολή τελών στο Ιράν» διευκρινίζει το πρακτορείο, ενώ σε ανάρτησή του στο Telegram σημειώνεται ότι «καλά ενημερωμένη πηγή, μιλώντας στο πρακτορείο Fars, ανέφερε ότι στις τελευταίες στιγμές των διαπραγματεύσεων το μνημόνιο κατανόησης τροποποιήθηκε ώστε να επιβεβαιώνει ρητά και κατηγορηματικά την άσκηση της ιρανικής και ομανικής κυριαρχίας επί του Στενού του Ορμούζ.

Στην προηγούμενη εκδοχή, είχαν συμπεριληφθεί όροι που εγγυούνταν την άσκηση αυτής της κυριαρχίας και τις ιρανικές ρυθμίσεις· τώρα όμως ορίζεται ότι “η μελλοντική διαχείριση των θαλάσσιων υπηρεσιών στο Στενό του Ορμούζ” θα καθορίζεται από το Ιράν και το Ομάν. Η χρήση του όρου “θαλάσσιες υπηρεσίες” σημαίνει ρητά ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα αναγνωρίσουν την επιβολή τελών από το Ιράν.

Η αρχή αυτή επαναλαμβάνεται σε άλλο σημείο του κειμένου, όπου αναφέρεται ότι το Ιράν θα δέχεται τη διέλευση πλοίων χωρίς χρέωση μόνο για 60 ημέρες. Αυτό σημαίνει ότι οι ΗΠΑ έχουν αποδεχθεί την αρχή της επιβολής τελών και απλώς έχουν εξασφαλίσει μια έκπτωση 60 ημερών από το Ιράν. Ωστόσο, μετά από αυτές τις 60 ημέρες, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν προτίθεται να αξιοποιήσει τα οικονομικά έσοδα από τα εμπορικά πλοία που διέρχονται από το στενό για την οικονομική ανάπτυξη της χώρας, παρέχοντας υπηρεσίες ασφάλειας, πλοήγησης, περιβαλλοντικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες.

Στο πλαίσιο αυτό, βασική αρχή ήταν η συνεργασία της άλλης πλευράς του Στενού του Ορμούζ, δηλαδή του Σουλτανάτου του Ομάν, και έχουν διεξαχθεί οι απαραίτητες διαπραγματεύσεις για την εξασφάλιση της συμμετοχής του Ομάν».

Τα σημεία της συμφωνίας σύμφωνα με τους Ιρανούς

• Άμεση και μόνιμη κατάπαυση του πυρός σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.
• Δέσμευση των ΗΠΑ να μην παρεμβαίνουν στις εσωτερικές υποθέσεις του Ιράν.
• Τέλος του ναυτικού αποκλεισμού και επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ εντός 30 ημερών.
• Απόσυρση των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων από περιοχές γύρω από το Ιράν.
• Αναστολή των κυρώσεων που σχετίζονται με το πετρέλαιο και αποκατάσταση της πρόσβασης του Ιράν στα έσοδά του.
• Σχέδια/χρηματοδότηση ανοικοδόμησης ύψους 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους.
• 60 ημέρες διαπραγματεύσεων για μια τελική συμφωνία με επίκεντρο το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και την ευρεία άρση των κυρώσεων.
• Το Ιράν επιβεβαιώνει ότι δεν θα αναπτύξει πυρηνικά όπλα στο πλαίσιο της NPT.
• Καμία νέα αποστολή αμερικανικών στρατευμάτων ή κυρώσεων κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
• Απελευθέρωση 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε παγωμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία κατά τη διάρκεια της περιόδου διαπραγμάτευσης.
• Δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης και έγκριση της τελικής συμφωνίας από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.
• Τα πυραυλικά προγράμματα και η υποστήριξη του Ιράν σε περιφερειακές συμμαχικές ομάδες θα αποκλειστούν από τις συνομιλίες.

Προειδοποιήσεις Τραμπ

Το Ιράν περίμενε μέχρι μετά τα μεσάνυχτα (τοπική ώρα) για να ανακοινώσει την έγκριση της συμφωνίας, ώστε αυτή να μην θεωρηθεί «δώρο γενεθλίων» για τον Τραμπ (έκλεισε χθες τα 80 χρόνια), αλλά ταυτόχρονα να βρίσκεται εντός των ημερομηνιών των ΗΠΑ ώστε να εξυπηρετεί και την αμερικανική πλευρά. Πάντως ο Τραμπ δήλωσε στους New York Times ότι, εάν το Ιράν δεν καταλήξει σε οριστική συμφωνία με τις ΗΠΑ για το πυρηνικό του πρόγραμμα, θα επαναλάβει στρατιωτικές επιθέσεις ή θα αναλάβει η Αμερική τον ρόλο του «εγγυητή της Μέσης Ανατολής», σε αντάλλαγμα για το 20% των εσόδων της περιοχής.

Ο Τραμπ πρόσθεσε ότι η απόφασή του να επιτεθεί στο Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου, καθώς και ο ναυτικός αποκλεισμός που επέβαλε μετά το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ από την Τεχεράνη, «άλλαξαν την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή υπέρ των Ηνωμένων Πολιτειών». Παράλληλα, επαίνεσε τον Κινέζο Πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ και τον Ρώσο Πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν για τη συμβολή τους στην επίτευξη της συμφωνίας.

Αντίθετα, άσκησε έντονη κριτική στον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπένιαμιν Νετανιάχου, υποστηρίζοντας ότι οι επιθέσεις που πραγματοποίησε το Ισραήλ κινδύνεψαν να οδηγήσουν σε κατάρρευση της συμφωνίας. «Είναι πολύ σκληρός άνθρωπος», είπε ο Τραμπ για τον Νετανιάχου. «Και ειλικρινά θα έπρεπε να είναι ευγνώμων για όσα κάναμε. Γιατί αν το Ιράν είχε πυρηνικό όπλο, το Ισραήλ δεν θα άντεχε ούτε δύο ώρες».

Στα… κάγκελα το Ισραήλ

Πάντως, το Ισραήλ είναι… στα κάγκελα, θεωρώντας τη συμφωνία ως εξαιρετικά προβληματική, ενώ η αντιπολίτευση στη χώρα «πυροβολεί» τον πρωθυπουργό, Μπένιαμιν Νετανιάχου, για αποτυχία. Επίσης, το Τελ Αβίβ τονίζει ότι η συμφωνία δεν το δεσμεύει, παρότι θεωρείται σχεδόν βέβαιο ότι η Ουάσινγκτον θα ασκήσει έντονες πιέσεις ώστε το Ισραήλ να αποδεχθεί τα συμφωνηθέντα και να μην φέρει αντιρρήσεις.

Ο ίδιος ο Νετανιάχου φέρεται να ξεκαθάρισε στον Τραμπ ότι δεν θεωρεί τον Λίβανο μέρος της συμφωνίας με το Ιράν και πως δεν πρόκειται να αποδεχτεί κανέναν όρο που θα περιορίζει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά της Χεζμπολάχ. Ισραηλινοί αξιωματούχοι, τους οποίους επικαλείται το ynetnews, ανέφεραν ότι ο Νετανιάχου είπε οι IDF δεν θα αποσυρθούν από τον Λίβανο, ο στρατός θα παραμείνει στις θέσεις του και οι επιθέσεις κατά της οργάνωσης θα συνεχιστούν κανονικά.

Χαρακτηριστικές του κλίματος που επικρατούν στο Ισραήλ ήταν οι δηλώσεις του ακροδεξιού υπουργού Εθνικής Ασφάλειας, Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, ο οποίος είπε ότι «δεν είμαστε συνεργάτες σε αυτή τη συμφωνία που δεν διασφαλίζει την ασφάλειά μας και δεν μας δεσμεύει με κανέναν τρόπο», προσθέτοντας ότι το Ισραήλ δεν θα πρέπει να συμβιβαστεί με τίποτα λιγότερο από «την διάλυση της Χεζμπολάχ. Κάθε εκτόξευση drone, UAV ή πυραύλου προς το Ισραήλ από τον Λίβανο θα οδηγήσει σε ισραηλινή επίθεση στη Νταχίγια».

Χθες, ο επικεφαλής της αντιπολίτευσης, Γιαΐρ Λαπίντ, επέκρινε τη συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν, λέγοντας ότι αν οι πληροφορίες για το κείμενο είναι ακριβείς, τότε πρόκεται για μια από τις πιο σοκαριστικές αποτυχίες της ισραηλινής εξωτερικής πολιτικής, και ότι είναι αποκλειστική ευθύνη του Νετανιάχου.

«Καμία συνέντευξη τύπου και καμία διαχείριση από τα ΜΜΕ ή βίντεο που έχει δημιουργηθεί από τεχνητή νοημοσύνη δεν θα κρύψει την αποτυχία», είπε ο Λαπίντ, προσθέτοντας ότι δεν υπήρχε καμία παραγωγική στρατηγική πίσω από τις επιθέσεις του Ισραήλ στο Ιράν και υποστηρίζοντας ότι η χώρα απέτυχε να επιτύχει τους στρατιωτικούς της στόχους ενώ συνεχίζει να εμπλέκει τους πολίτες της σε επαναλαμβανόμενους κύκλους συγκρούσεων.

Διαβάστε επίσης

Σύγκρουση ελικοπτέρων στη Βραζιλία: Ο τραγουδιστής Oliver Tree και ο YouTuber Gaspi ανάμεσα στους νεκρούς (photos/videos)

Ο Τραμπ γιόρτασε τα 80 χρόνια του με μαχητικά και… UFC – Σάλος με αθλητή, αποκάλεσε «άνδρα» την Μισέλ Ομπάμα (photos)

Ουκρανία: Πέντε νεκροί σε μπαράζ ρωσικών επιθέσεων σε Κίεβο και Χάρκοβο – «Χτυπήθηκε» και μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.