Συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή ανακοίνωσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, έπειτα από πολύμηνες διαπραγματεύσεις που πραγματοποιήθηκαν με τη διαμεσολάβηση του Πακιστάν.

Η συμφωνία προβλέπει άμεση παύση των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, ενώ η επίσημη υπογραφή της αναμένεται να γίνει στις 19 Ιουνίου στη Γενεύη. Παράλληλα ανοίγει ο δρόμος για νέες συνομιλίες σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και την άρση των κυρώσεων.

Υπογραφή στη Γενεύη μετά από μήνες διαπραγματεύσεων

Την επίτευξη της συμφωνίας ανακοίνωσε πρώτος ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σαμπάζ Σαρίφ, ο οποίος διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο ως μεσολαβητής ανάμεσα στις δύο πλευρές.

Όπως ανέφερε μέσω της πλατφόρμας X, οι ΗΠΑ και το Ιράν κατέληξαν σε «συμφωνία ειρήνης» έπειτα από εντατικές διαπραγματεύσεις και πλέον ξεκινά η διαδικασία εφαρμογής της, με σειρά τεχνικών και πολιτικών επαφών πριν από την επίσημη τελετή υπογραφής στη Γενεύη.

Λίγα λεπτά αργότερα, ο Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαίωσε ότι η συμφωνία «ολοκληρώθηκε», χαρακτηρίζοντάς την καθοριστική για τη σταθερότητα της περιοχής.

«Η συμφωνία με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν πλέον ολοκληρώθηκε», ανέφερε ο Αμερικανός πρόεδρος μέσω Truth Social, περίπου ένα τέταρτο μετά την ανακοίνωση του Πακιστανού πρωθυπουργού Σαμπάζ Σαρίφ πως συνήφθη συμφωνία, το πρωί της Δευτέρας ώρα Πακιστάν.

«Εγκρίνω το πλήρες άνοιγμα του στενού του Ορμούζ χωρίς τέλη διέλευσης και, ταυτόχρονα, την άμεση άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού. Πλοία όλου του κόσμου, βάλτε μπρος τις μηχανές σας. Ας ρεύσει το πετρέλαιο!», πρόσθεσε.

Ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε χθες Κυριακή ότι το στενό του Ορμούζ θα ανοίξει ξανά αφού υπογραφτεί συμφωνία ειρήνης με το Ιράν την Παρασκευή, μοιάζοντας να αντιφάσκει με πρότερη ανακοίνωσή του, που αναφερόταν στο άμεσο άνοιγμα αυτής της θαλάσσιας οδού στρατηγικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων.

«Με το άνοιγμα του στενού μόλις υπογραφτεί η συμφωνία την Παρασκευή, ώστε να δοθεί χρόνος για την άρση ναρκωτικών, το πετρέλαιο θα ρέει ξανά και στις δυο πλευρές για την περιοχή και τον κόσμο ολόκληρο», ανέφερε ο αμερικανός πρόεδρος μέσω Truth Social, παρότι προηγουμένως έκανε λόγο για άνοιγμα του στενού και παράλληλα την «άμεση» άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών.

«Αυτή η σπουδαία συμφωνία θα φέρει ειρήνη και ασφάλεια σε όλη την περιοχή», ανέφερε ο ογδοντάρης ρεπουμπλικάνος πρόεδρος στο νεότερο μήνυμά του.

Τι προβλέπει η συμφωνία

Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, η συμφωνία περιλαμβάνει:

• Άμεσο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα.
• Παύση των εχθροπραξιών στον Λίβανο.
• Επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ.
• Άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών.
• Έναρξη διαπραγματεύσεων διάρκειας 60 ημερών για την οριστική διευθέτηση των εκκρεμοτήτων.
• Συζητήσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
• Διαπραγμάτευση για την άρση των διεθνών κυρώσεων.
• Δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης της εφαρμογής της συμφωνίας.

Ο Ιρανός υφυπουργός Εξωτερικών Καζέμ Γαριμπαμπαντί δήλωσε ότι η συμφωνία «βάζει άμεσα τέλος στον πόλεμο», διευκρινίζοντας ωστόσο ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να αντιμετωπίζει με δυσπιστία την Ουάσιγκτον.

Τα 14 σημεία του μνημονίου και τα «παγωμένα» δισεκατομμύρια

Το ιρανικό πρακτορείο MEHR δημοσίευσε κείμενο που παρουσίασε ως το προσχέδιο του μνημονίου συνεννόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το πρωτόκολλο περιλαμβάνει 14 σημεία και προβλέπει την αποδέσμευση 12 δισ. δολαρίων ιρανικών κεφαλαίων που παραμένουν παγωμένα στο εξωτερικό πριν από την έναρξη των διαπραγματεύσεων.

Παράλληλα, προβλέπεται η αποδέσμευση συνολικά 24 δισ. δολαρίων κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου των 60 ημερών.

Το περιεχόμενο του εγγράφου δεν έχει μέχρι στιγμής επιβεβαιωθεί επίσημα από τις δύο κυβερνήσεις.

Ο Τραμπ πιέζει τον Νετανιάχου

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ για τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου.

Σε συνέντευξή του στους New York Times, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίστηκε εμφανώς ενοχλημένος από τη στάση της ισραηλινής κυβέρνησης, υποστηρίζοντας ότι το Ισραήλ οφείλει να αναγνωρίσει τον ρόλο της Ουάσιγκτον στην επίτευξη της συμφωνίας.

«Είναι πολύ δύσκολος άνθρωπος. Και, για να είμαι ειλικρινής μαζί σας, θα έπρεπε να είναι πολύ ευγνώμων απέναντί μας γι’ αυτό που κάναμε. Γιατί αν το Ιράν είχε πυρηνικό όπλο, το Ισραήλ δεν θα υπήρχε ούτε για δύο ώρες», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Σύμφωνα με αμερικανικά δημοσιεύματα, ο Τραμπ θεωρεί ότι οι ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στον Λίβανο έθεσαν επανειλημμένα σε κίνδυνο τις συνομιλίες με την Τεχεράνη.

Πτώση στις τιμές του πετρελαίου

Οι αγορές αντέδρασαν άμεσα στην ανακοίνωση της συμφωνίας.

Στις πρώτες συναλλαγές στην Ασία, η τιμή του πετρελαίου Brent υποχώρησε κατά περίπου 4%, στα 83,84 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI κατέγραψε πτώση άνω του 4,5%, φτάνοντας στα 81,05 δολάρια.

Οι επενδυτές εκτιμούν ότι η επαναλειτουργία του Ορμούζ και η αποκλιμάκωση της έντασης μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο διαταραχών στην παγκόσμια αγορά ενέργειας.

Στήριξη από ΟΗΕ, G7 και Ευρώπη

Τη συμφωνία χαιρέτισε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, χαρακτηρίζοντάς την «κρίσιμο βήμα προς την ειρηνική επίλυση της σύγκρουσης».

Παράλληλα, οι ηγέτες της G7 αναμένεται να συζητήσουν τις επόμενες ημέρες τις συνέπειες της συμφωνίας και το πλαίσιο εφαρμογής της, με ιδιαίτερη έμφαση στο άνοιγμα του Ορμούζ και στις διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Θετική ήταν και η αντίδραση της Βρετανίας, της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Ιταλίας, οι οποίες δήλωσαν έτοιμες να εξετάσουν την άρση μέρους των κυρώσεων σε βάρος της Τεχεράνης, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρξουν επαληθεύσιμα βήματα περιορισμού του πυρηνικού της προγράμματος.

Η επόμενη ημέρα

Παρά το θετικό κλίμα που δημιουργεί η ανακοίνωση της συμφωνίας, οι κρίσιμες αποφάσεις μεταφέρονται πλέον στις διαπραγματεύσεις των επόμενων 60 ημερών.

Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, οι βαλλιστικοί πύραυλοι, η άρση των κυρώσεων και η εφαρμογή ενός αξιόπιστου μηχανισμού ελέγχου παραμένουν τα βασικά ζητήματα που θα κρίνουν αν η συμφωνία θα εξελιχθεί σε μόνιμη διευθέτηση ή σε μια προσωρινή ανακωχή στη μεγαλύτερη κρίση που γνώρισε η Μέση Ανατολή τους τελευταίους μήνες.

Διαβάστε επίσης:

Ιταλία: Αγγίζει τους 40 βαθμούς το θερμόμετρο από τα μέσα της εβδομάδας

Τραμπ κατά Νετανιάχου μετά το χτύπημα στη Βηρυτό: «Ας μην τα τινάξουμε όλα στον αέρα» – Το Ιράν απειλεί με αντίποινα και παγώνει τη συμφωνία

Χάος στη Νέα Υόρκη: 63 συλλήψεις, επεισόδια και καμένα οχήματα στους πανηγυρισμούς για τον τίτλο των Νικς στο NBA (videos)

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.