Σε νέα φάση ο πόλεμος του Τραμπ κατά του Ιράν – Το στοίχημα του Ορμούζ και ποιος θα αντέξει την πίεση

Takeaways by to pontiki AI

• Οι Ηνωμένες Πολιτείες ξεκίνησαν τον δεύτερο γύρο της στρατιωτικής τους εκστρατείας κατά του Ιράν, εστιάζοντας στον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ μέσω αεροπορικών επιδρομών και ναυτικού αποκλεισμού.
• Οι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν δεκάδες στρατιωτικούς στόχους και υποδομές εφοδιαστικής αλυσίδας, επιδιώκοντας να περιορίσουν την ιρανική επιρροή στη θαλάσσια δίοδο και να ασκήσουν οικονομική πίεση στην Τεχεράνη.
• Παρά την ένταση των επιχειρήσεων, παραμένει ασαφές το εύρος της αμερικανικής στρατηγικής και το αν η κυβέρνηση Τραμπ θα προχωρήσει σε περαιτέρω κλιμάκωση, όπως η κατάληψη στρατηγικών σημείων.
• Η σύγκρουση έχει ήδη προκαλέσει σημαντικές ανθρώπινες απώλειες και οικονομικό κόστος, ενώ οι δύο πλευρές παραμένουν σε τροχιά παρατεταμένης αντιπαράθεσης, με το Ιράν να εξακολουθεί να αποτελεί απειλή για τη ναυτιλία στην περιοχή.

Καθώς ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αναζωπυρώνει τον πόλεμο κατά του Ιράν, το επίκεντρο μεταφέρεται πλέον στα Στενά του Ορμούζ. Ωστόσο, παραμένει ασαφές μέχρι πού είναι διατεθειμένες να φτάσουν οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις προκειμένου να επιβάλουν τον έλεγχό τους.

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επιστρέψει σε έναν πόλεμο με το Ιράν που, στην πραγματικότητα, δεν έπαψε ποτέ.

Όταν ξέσπασε η σύγκρουση πριν από περισσότερους από τέσσερις μήνες, οι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν ιρανικές στρατιωτικές βάσεις, εκτοξευτές πυραύλων, πολεμικά πλοία και ναυτικές εγκαταστάσεις. Το Ισραήλ, πολεμώντας στο πλευρό των ΗΠΑ, στόχευσε την πολιτική και στρατιωτική ηγεσία της χώρας, ελπίζοντας να ανατρέψει το καθεστώς της Τεχεράνης.

Ο απολογισμός αυτής της εκστρατείας υπήρξε, στην καλύτερη περίπτωση, ανάμεικτος, σύμφωνα με τους New York Times. Το Ισραήλ σκότωσε τον ανώτατο ηγέτη, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, όμως οι διάδοχοί του αποδείχθηκαν ακόμη πιο αδιάλλακτοι. Οι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν χιλιάδες στόχους, χωρίς όμως να εξαλείψουν την ικανότητα του Ιράν να ελέγχει τα Στενά του Ορμούζ, τη θαλάσσια δίοδο από την οποία διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου.

Για περίπου 90 ημέρες, από τον Απρίλιο και μετά, επικράτησε μια εύθραυστη κατάπαυση του πυρός, η οποία εφαρμοζόταν κατά διαστήματα. Στη συνέχεια, κατέρρευσε.

Οι ΗΠΑ φαίνεται πλέον να εισέρχονται στον δεύτερο γύρο της στρατιωτικής τους εκστρατείας. Η νέα φάση έχει διαφορετική εστίαση, όχι όμως κατ’ ανάγκη και σαφέστερη στρατηγική.

Η δυνατότητα του Ιράν να εξακολουθεί να ελέγχει τα Στενά, παρά τα συντριπτικά πλήγματα που δέχθηκε το ναυτικό του, αποτελεί ίσως το σημαντικότερο δίδαγμα της πρώτης φάσης του πολέμου. Δεν προκαλεί λοιπόν έκπληξη ότι η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει τώρα να περιορίσει αυτή την επιρροή.

Την περασμένη Τρίτη, σε αντίποινα για επιθέσεις εναντίον δεξαμενόπλοιων, ο πρόεδρος Τραμπ διέταξε αεροπορικές επιδρομές εναντίον δεκάδων στόχων στο Ιράν, μεταξύ των οποίων παράκτια ραντάρ, εκτοξευτές αντιπλοϊκών πυραύλων και στόλος μικρών ιρανικών επιθετικών σκαφών.

Ύστερα από μια σύντομη παύση, οι ΗΠΑ έπληξαν 140 στρατιωτικούς στόχους κατά την πρώτη από τρεις συνεχόμενες ημέρες εντατικών βομβαρδισμών μέσα στην εβδομάδα.

Οι αμερικανικές δυνάμεις συνέχισαν τις επιθέσεις σε όλη τη διάρκεια της Τρίτης, ενώ επανέφεραν και τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, μια τακτική που είχε αποδώσει σε κάποιο βαθμό κατά την πρώτη φάση της σύγκρουσης.

Ο ναυτικός αποκλεισμός έχει στόχο να ασκήσει οικονομική πίεση στο Ιράν, περιορίζοντας τις εμπορικές του συναλλαγές, αλλά και να επιδείξει την αμερικανική στρατιωτική ισχύ.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έσπευσε να δηλώσει ότι η επιχείρηση ήταν επιτυχής.

«Τα Στενά του Ορμούζ είναι πλέον ανοικτά για ΟΛΑ τα πλοία, εκτός από τα ιρανικά — και αυτό οφείλεται στην ψεύτικη, βίαιη και κακόβουλη ηγεσία τους, η οποία οδηγεί τη χώρα στον δρόμο της ΟΛΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ», έγραψε στην πλατφόρμα Truth Social το πρωί της Τρίτης.

Παραμένει, ωστόσο, ασαφές με ποιον ακριβώς τρόπο οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις θα επιβάλουν τον ναυτικό αποκλεισμό και μέχρι ποιο σημείο είναι διατεθειμένες να φτάσουν για να εξασφαλίσουν τον έλεγχο των Στενών.

Βαρύ τίμημα

Η πρώτη φάση του πολέμου είχε βαρύ τίμημα. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Τεχεράνης, τουλάχιστον 3.500 Ιρανοί έχουν χάσει τη ζωή τους, μεταξύ αυτών και 175 άνθρωποι σε δημοτικό σχολείο. Δεκατρείς Αμερικανοί στρατιωτικοί σκοτώθηκαν επίσης. Το οικονομικό κόστος του πολέμου ανέρχεται ήδη σε δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια και η νέα φάση ενδέχεται να το αυξήσει σημαντικά.

Ένα από τα κρίσιμα ερωτήματα για τη συνέχεια είναι κατά πόσο ο Τραμπ θα εξετάσει το ενδεχόμενο κατάληψης του νησιού Χαργκ, του βασικού κόμβου εξαγωγών πετρελαίου του Ιράν στον βόρειο Περσικό Κόλπο.

Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε αφήσει δημόσια να εννοηθεί, κατά την πρώτη φάση του πολέμου, ότι εξετάζει την αποστολή πεζοναυτών για την κατάληψη του νησιού, αλλά τελικά εγκατέλειψε το σχέδιο, φοβούμενος μεγάλες απώλειες στις αμερικανικές δυνάμεις.

Μια τέτοια επιχείρηση θα αποτελούσε σαφώς μεγαλύτερη κλιμάκωση από ό,τι έχει επιχειρήσει μέχρι σήμερα. Ταυτόχρονα, θα ήταν ιδιαίτερα δύσκολη, με σημαντικό κίνδυνο απωλειών τόσο κατά την κατάληψη όσο και κατά τη διατήρηση του ελέγχου του νησιού.

Οι ΗΠΑ εξακολουθούν να διατηρούν ισχυρή στρατιωτική παρουσία στην περιοχή, με δύο αεροπλανοφόρα και δεκάδες αεροσκάφη κρούσης και επιτήρησης, τόσο επί των αεροπλανοφόρων όσο και σε χερσαίες βάσεις.

«Αυτή τη στιγμή επιχειρούν στη Μέση Ανατολή περισσότερα από 20 πολεμικά πλοία του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ και εκατοντάδες στρατιωτικά αεροσκάφη», ανέφερε σε ανακοίνωσή της η Κεντρική Διοίκηση (CENTCOM), ανακοινώνοντας την επανέναρξη του ναυτικού αποκλεισμού. «Οι αμερικανικές δυνάμεις παραμένουν σε διαρκή επιφυλακή, με ισχυρή αποτρεπτική και επιχειρησιακή ικανότητα.»

Στις επιδρομές της περασμένης εβδομάδας οι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν περισσότερους από 170 ιρανικούς στρατιωτικούς στόχους. Μέσα στις τρεις συνεχόμενες ημέρες εντατικών βομβαρδισμών αυτής της εβδομάδας, οι στόχοι ανήλθαν σε ακόμη 140.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η κυβέρνηση Τραμπ στέλνει σαφές μήνυμα προς την Τεχεράνη πως οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι διατεθειμένες να διευρύνουν εκ νέου την αποστολή τους, πλήττοντας εγκαταστάσεις που εξυπηρετούν τόσο στρατιωτικούς όσο και πολιτικούς σκοπούς.

Ωστόσο, ανώτεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι το πραγματικό επίκεντρο της νέας φάσης παραμένουν τα Στενά του Ορμούζ.

Αν και ορισμένοι στόχοι βρίσκονται μακριά από τη συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή, συνδέονται με τον βασικό επιχειρησιακό σκοπό. Ενδεικτικά, την περασμένη εβδομάδα οι αμερικανικές δυνάμεις φέρονται να έπληξαν σιδηροδρομική γέφυρα στη βορειοανατολική περιοχή του Ιράν, σε απόσταση μεγαλύτερη των 1.100 χιλιομέτρων από τα Στενά.

Ο πλοίαρχος Τιμ Χόκινς, εκπρόσωπος της Κεντρικής Διοίκησης, δήλωσε ότι οι στόχοι περιλάμβαναν κρίσιμες υποδομές στρατιωτικής εφοδιαστικής αλυσίδας, οι οποίες επέτρεπαν στο Ιράν να μεταφέρει όπλα, πυρομαχικά και άλλο στρατιωτικό υλικό προς τη ζώνη των πιο έντονων συγκρούσεων.

Μέχρι στιγμής, ο Τραμπ δεν έχει διατάξει την επανέναρξη μιας ολοκληρωτικής πολεμικής σύγκρουσης, εν μέρει επειδή κάτι τέτοιο θα μπορούσε να οδηγήσει το Ιράν σε επιθέσεις όχι μόνο κατά αμερικανικών βάσεων σε χώρες του Κόλπου, όπως το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν, το Κατάρ και η Σαουδική Αραβία, αλλά και κατά των ενεργειακών τους υποδομών.

Επιθέσεις σε τέτοιες εγκαταστάσεις θα μπορούσαν να εκτοξεύσουν ακόμη περισσότερο τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.

Ανώτεροι αξιωματούχοι αναφέρουν ότι στόχος της νέας στρατιωτικής εκστρατείας είναι να αναγκαστεί το Ιράν να επιτρέψει την ελεύθερη διέλευση δεξαμενόπλοιων και εμπορικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ και τελικά, να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για την επανεκκίνηση των εύθραυστων συνομιλιών σχετικά με πιο σύνθετα και μακροπρόθεσμα ζητήματα, όπως το μέλλον των αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου.

Στελέχη της αμερικανικής κυβέρνησης αναγνωρίζουν ότι η στρατηγική αυτή ενέχει σημαντικούς κινδύνους. Το Ιράν έχει αποδείξει ότι διαθέτει ασύμμετρο πλεονέκτημα: δεν χρειάζεται να πλήξει κάθε πλοίο που διέρχεται από τα Στενά, ούτε να βυθίσει κάποιο. Αρκεί να προκαλέσει επαρκείς ζημιές και να δημιουργήσει τέτοιο κλίμα απειλής ώστε να αποθαρρύνει τις ναυτιλιακές εταιρείες και τις ασφαλιστικές.

Αυτή την εβδομάδα, ιρανικοί πύραυλοι έπληξαν δύο δεξαμενόπλοια μεταφοράς αργού πετρελαίου που διέσχιζαν το νότιο τμήμα των Στενών. Από την επίθεση σκοτώθηκε Ινδός μέλος του πληρώματος. Ένα ακόμη δεξαμενόπλοιο μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου χτυπήθηκε και τυλίχθηκε στις φλόγες κοντά στις ακτές του Ομάν.

Ανώτεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι ο χρόνος λειτουργεί υπέρ των ΗΠΑ, καθώς η ιρανική οικονομία καταρρέει.

Κατά τη διάρκεια της εύθραυστης εκεχειρίας, το Ιράν κατάφερε να απομακρύνει μεγάλο αριθμό δεξαμενόπλοιων και να αδειάσει τις δεξαμενές αποθήκευσης που είχαν γεμίσει από τα αποθέματα πετρελαίου.

Η επανέναρξη του ναυτικού αποκλεισμού αναμένεται να οδηγήσει εκ νέου στη συσσώρευση αποθεμάτων και να περιορίσει σταδιακά τα έσοδα της χώρας από τις εξαγωγές πετρελαίου.

Το πραγματικό ερώτημα, όμως, παραμένει: θα αντέξει η σκληροπυρηνική ηγεσία του Ιράν περισσότερο από όσο θα αντέξει ο Ντόναλντ Τραμπ την πίεση που θα προκαλέσει η άνοδος των τιμών του πετρελαίου;

Διαβάστε επίσης:

«Θερίζει» ο Έμπολα: Πάνω από 2.000 κρούσματα έχουν καταγραφεί στο Κονγκό

«Νόμιμοι στόχοι» για τη Ρωσία τα ξένα στρατεύματα που θα σταλούν στην Ουκρανία μετά την ειρηνευτική συμφωνία

Το αδιέξοδο παρατείνει τον πόλεμο, ΗΠΑ και Ιράν σε τροχιά παρατεταμένης σύγκρουσης

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.