Συντάξεις: Οι γυναίκες ψάχνουν τις τελευταίες εξόδους πριν από τα 62

Η πίεση για έξοδο από την αγορά εργασίας αποτυπώνεται πλέον καθαρά στις αιτήσεις συνταξιοδότησης, με τις γυναίκες να αποτελούν περίπου 7 στους 10 νέους υποψήφιους συνταξιούχους. Πίσω από αυτή την εικόνα βρίσκεται και ένας πραγματικός αγώνας δρόμου για την αξιοποίηση των τελευταίων μεταβατικών διατάξεων που επιτρέπουν σε ορισμένες κατηγορίες ασφαλισμένων να αποφύγουν το γενικό όριο των 62 ετών.

Το ασφαλιστικό τοπίο, ωστόσο, μόνο απλό δεν είναι. Έπειτα από αλλεπάλληλες αλλαγές στα ηλικιακά όρια, διαφορετικές ημερομηνίες κατοχύρωσης και ειδικές ρυθμίσεις ανά πρώην Ταμείο, δύο γυναίκες με παρόμοια ασφαλιστική διαδρομή μπορεί να βρεθούν μπροστά σε εντελώς διαφορετική ηλικία συνταξιοδότησης.

Μερικοί μήνες διαφοράς στη συμπλήρωση ενός ηλικιακού ορίου ή μιας 25ετίας μπορούν να μεταθέσουν την έξοδο ακόμη και κατά αρκετά χρόνια. Και αυτή είναι ίσως η μεγαλύτερη «παγίδα» ενός συστήματος που εξακολουθεί να κουβαλά δεκάδες μεταβατικές διατάξεις.

Στους κερδισμένους του 2026 βρίσκονται κυρίως παλαιές ασφαλισμένες πριν από το 1993, μητέρες ανηλίκων του πρώην ΙΚΑ, γυναίκες από Ταμεία ΔΕΚΟ και τραπεζών, γονείς και τρίτεκνοι στο Δημόσιο, αλλά και όσοι έχουν κατοχυρώσει δικαίωμα μειωμένης σύνταξης.

Το «διαβατήριο» των 5.500 ημερών

Για τις μητέρες ανηλίκων του πρώην ΙΚΑ, καθοριστικός είναι ο συνδυασμός 5.500 ημερών ασφάλισης, ανήλικου παιδιού και της ηλικίας που συμπλήρωσαν σε συγκεκριμένη χρονική περίοδο.

Γυναίκες που είχαν 5.500 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο παιδί έως το 2010 και συμπλήρωσαν τα 55 έως το 2018 μπορούν να λάβουν πλήρη σύνταξη με μεταβατικό όριο τα 61 έτη. Το δικαίωμα μπορεί να ενεργοποιηθεί ακόμη και μέσα στο 2026, εφόσον τότε συμπληρώνεται η απαιτούμενη ηλικία και δεν έχει προηγηθεί έξοδος με μειωμένη σύνταξη.

Για ασφαλισμένες με 5.500 ημέρες και ανήλικο το 2010 ή το 2011, οι οποίες συμπλήρωσαν τα παλαιά όρια των 50 ή 52 ετών το 2017 ή το 2018, παραμένει ανοιχτή η δυνατότητα μειωμένης σύνταξης με όρια 58 ετών και 5 μηνών ή 60 ετών και 2 μηνών αντίστοιχα.

Η λεπτομέρεια που κοστίζει χρόνια βρίσκεται στις ασφαλισμένες του 2012. Όσες είχαν τότε 5.500 ημέρες και ανήλικο παιδί και πρόλαβαν να συμπληρώσουν τα 55 έως το 2018 μπορούν να φύγουν με μειωμένη στα 61. Εάν όμως έκλεισαν τα 55 από το 2019 και μετά, η πόρτα της πρόωρης εξόδου κλείνει και οδηγούνται στα 62.

Οι παλιές ασφαλισμένες ΔΕΚΟ και τραπεζών

Αντίστοιχο «παράθυρο» εξακολουθεί να υπάρχει για μητέρες ασφαλισμένες στα πρώην Ταμεία ΔΕΚΟ και τραπεζών.

Όσες είχαν 25ετία το 2010, ανήλικο παιδί και είχαν συμπληρώσει τα 50 έως το 2017 μπορούν να αποχωρήσουν με πλήρη σύνταξη με ηλικιακό όριο έως 58 ετών και 5 μηνών.

Για όσες συμπλήρωσαν αργότερα την κρίσιμη ηλικία, τα όρια ανεβαίνουν: στα 60 έτη και 2 μήνες, στα 61 έτη και 3 μήνες και στη συνέχεια ακόμη περισσότερο.

Παρόμοια μεταχείριση προβλέπεται για μητέρες με 25ετία και ανήλικο το 2011 που συμπλήρωσαν τα 52 έως το 2018.

Για τις ασφαλισμένες που είχαν 25ετία και ανήλικο παιδί το 2012, το κρίσιμο ηλικιακό όριο ήταν τα 55. Εφόσον αυτό συμπληρώθηκε έως το 2018, μπορούν να πάρουν πλήρη σύνταξη με μεταβατικό όριο έως τα 61, ακόμη και εάν το συμπληρώνουν φέτος.

Δημόσιο: Μερικοί μήνες αλλάζουν τα πάντα

Ακόμη πιο χαρακτηριστική της πολυπλοκότητας του ασφαλιστικού είναι η περίπτωση των γονέων ανηλίκων στο Δημόσιο.

Ασφαλισμένος με 25ετία και ανήλικο το 2011 που συμπλήρωσε τα 52 το 2017 μπορεί να συνταξιοδοτηθεί στα 58 έτη και 5 μήνες. Αν όμως έκλεισε τα 52 μόλις έναν χρόνο αργότερα, το 2018, το όριο εκτινάσσεται στα 60 έτη και 2 μήνες.

Για όσους είχαν 25ετία και ανήλικο το 2012 και έκλεισαν τα 55 το 2017, το όριο διαμορφώνεται στα 59 έτη και 6 μήνες. Εάν τα 55 συμπληρώθηκαν το 2019, η πλήρης σύνταξη μεταφέρεται στα 62 έτη και 6 μήνες.

Αντίστοιχες διαφορές υπάρχουν στους τρίτεκνους. Με 21 χρόνια ασφάλισης το 2011 και ηλικία 52 ετών το 2017, η σύνταξη μπορεί να έρθει στα 58 έτη και 5 μήνες. Εάν τα 52 συμπληρώθηκαν το 2018, απαιτούνται 60 έτη και 2 μήνες.

Για τρίτεκνους με 23 έτη το 2012, η συμπλήρωση των 55 το 2017 ανοίγει τον δρόμο για σύνταξη στα 59 έτη και 6 μήνες, ενώ για όσους έκλεισαν τα 55 το 2018 το όριο ανεβαίνει στα 61.

Πρόκειται για διαφορές που αποτυπώνουν τη στρέβλωση των μεταβατικών ορίων: λίγοι μήνες στην ημερομηνία γέννησης ή στη συμπλήρωση του απαιτούμενου ασφαλιστικού χρόνου μπορούν να σημαίνουν παραμονή στην εργασία για επιπλέον χρόνια.

Η «κόκκινη γραμμή» της 31ης Δεκεμβρίου 2022

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στη μειωμένη σύνταξη των δημοσίων υπαλλήλων, καθώς εδώ υπάρχει μια ημερομηνία που χωρίζει τους ασφαλισμένους σε δύο εντελώς διαφορετικές κατηγορίες.

Παλαιοί ασφαλισμένοι πριν από το 1993, οι οποίοι είχαν 25ετία το 2010, 2011 ή 2012 και είχαν συμπληρώσει τις προβλεπόμενες ηλικίες των 55, 56, 58 ή 60 ετών μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2022, διατηρούν το δικαίωμα εξόδου με μειωμένη σύνταξη.

Έτσι, άνδρες και γυναίκες με 25ετία το 2011 που είχαν φτάσει στα 56 έως το τέλος του 2022 μπορούν να αποχωρήσουν οποτεδήποτε με μειωμένη. Αντίστοιχα, όσοι είχαν 25ετία το 2012 και είχαν συμπληρώσει τα 58 μέχρι τότε διατηρούν το ίδιο δικαίωμα.

Όποιος όμως πέρασε την κρίσιμη ηλικία από την 1η Ιανουαρίου 2023 και μετά βρίσκεται στην άλλη πλευρά της γραμμής: η πρόωρη έξοδος χάνεται και η μειωμένη σύνταξη μεταφέρεται υποχρεωτικά στα 62.

Ειδικό καθεστώς εξακολουθεί να ισχύει και για γυναίκες με βαρέα και ανθυγιεινά ένσημα, οι οποίες υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις μπορούν επίσης να αποχωρήσουν νωρίτερα.

Το γεγονός ότι το 2026 εξακολουθούν να απαιτούνται πίνακες, ημερομηνίες, μήνες και διαφορετικοί συνδυασμοί ηλικίας και ενσήμων για να μάθει ένας ασφαλισμένος πότε δικαιούται σύνταξη δείχνει και το βασικό πρόβλημα: οι μεταβατικές διατάξεις μπορεί να προσφέρουν διέξοδο σε χιλιάδες ασφαλισμένους, ταυτόχρονα όμως συντηρούν ένα εξαιρετικά περίπλοκο σύστημα, όπου ένα έτος –ή ακόμη και λίγοι μήνες– μπορούν να κάνουν τη διαφορά ανάμεσα στην άμεση έξοδο και σε αρκετά επιπλέον χρόνια εργασίας.

Διαβάστε επίσης:

Το καλώδιο περνά από την Άγκυρα – Η γαλλική «λύση» και το τουρκικό τετελεσμένο

Αναμνήσεις από τον Λεβέντη

ΚΚΕ: Πυρά κατά Ε.Ε. και κυβέρνησης Μητσοτάκη για το μεταναστευτικό

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.