Καύσιμα: Οι καταναλωτές πατούν μόνοι τους «φρένο» – Η ακρίβεια κόβει βενζίνη και μετακινήσεις

Δεν χρειαζόταν τελικά καμία… παρότρυνση για να περιορίσουν οι καταναλωτές τη χρήση του αυτοκινήτου τους. Με τη βενζίνη και το diesel πάνω από τα 2 ευρώ το λίτρο, το κάνουν ήδη από μόνοι τους: λιγότερα γεμίσματα, μικρότερες ποσότητες στο ρεζερβουάρ και μεγαλύτερη προσοχή στις άσκοπες μετακινήσεις.

Και αυτή η αλλαγή συμπεριφοράς αρχίζει να φαίνεται εκεί όπου δύσκολα χωρούν εντυπώσεις και εκτιμήσεις: στα έσοδα του κράτους από τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης.

Η συζήτηση αποκτά μάλιστα ιδιαίτερο ενδιαφέρον μετά τη δήλωση του βουλευτή της ΝΔ Σπύρου Κουλκουδίνα, ο οποίος, μιλώντας για τις αυξήσεις στα καύσιμα, ανέφερε ότι όποιος δεν αντέχει να δίνει 10 ευρώ για βενζίνη προκειμένου να πάει και να επιστρέψει από τη δουλειά του μπορεί να χρησιμοποιεί τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς. Επικαλέστηκε μάλιστα την κίνηση στη λεωφόρο Συγγρού ως ένδειξη ότι μέχρι στιγμής υπάρχει «ανθεκτικότητα» απέναντι στις αυξήσεις.

Μόνο που οι καταναλωτές δεν περίμεναν τη συγκεκριμένη «συμβουλή» για να αρχίσουν να προσαρμόζονται στην ακρίβεια.

Τα στοιχεία του προϋπολογισμού δείχνουν ότι κάτι ήδη αλλάζει στην αγορά καυσίμων.

Στο οκτάμηνο Ιανουαρίου – Αυγούστου οι εισπράξεις από Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης διαμορφώθηκαν στα 2,626 δισ. ευρώ και έμειναν κατά 193 εκατ. ευρώ χαμηλότερα από τον στόχο.

Με απλά λόγια, το κράτος περίμενε να εισπράξει περισσότερα από τον ΕΦΚ και τελικά μπήκαν στα ταμεία 193 εκατ. ευρώ λιγότερα.

Με 2,20 ευρώ το λίτρο αλλάζουν οι συνήθειες

Δεν είναι δύσκολο να εξηγηθεί τι συμβαίνει όταν κάποιος φτάνει στο πρατήριο και βλέπει μπροστά του τιμές πάνω από 2 ευρώ.

Η μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης έχει φτάσει στα 2,199 ευρώ το λίτρο, ενώ το diesel κίνησης βρίσκεται ακόμη ψηλότερα, στα 2,224 ευρώ.

Ένα γέμισμα 50 λίτρων σημαίνει πλέον λογαριασμό περίπου 110 ευρώ. Και όταν αυτό πρέπει να επαναληφθεί δύο ή τρεις φορές μέσα στον μήνα, η βενζίνη μετατρέπεται σε ένα από τα σημαντικότερα έξοδα του οικογενειακού προϋπολογισμού.

Έτσι αρχίζουν οι περικοπές. Λιγότερες άσκοπες διαδρομές, συνδυασμός δουλειών σε μία μετακίνηση, μικρότερο γέμισμα στο πρατήριο και, όπου υπάρχει αυτή η δυνατότητα, περισσότερη χρήση εναλλακτικών τρόπων μετακίνησης.

Για τις επιχειρήσεις τα πράγματα είναι ακόμη δυσκολότερα. Επαγγελματίες, μεταφορές, διανομές και μικρές επιχειρήσεις δεν μπορούν εύκολα να αφήσουν τα οχήματα στην άκρη. Το ακριβότερο καύσιμο περνά απευθείας στο λειτουργικό τους κόστος.

Γιατί χάνει ο ΕΦΚ

Ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης έχει μία σημαντική διαφορά από τον ΦΠΑ. Δεν αυξάνεται επειδή ακριβαίνει η βενζίνη. Επιβάλλεται με συγκεκριμένο ποσό ανά ποσότητα καυσίμου.

Άρα, όταν αγοράζονται λιγότερα λίτρα, το κράτος εισπράττει λιγότερο ΕΦΚ. Ήδη τον Αύγουστο οι εισπράξεις από Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης ήταν 698 εκατ. ευρώ, περίπου 6 εκατ. ευρώ χαμηλότερα από τον στόχο.

Και τότε οι τιμές δεν είχαν φτάσει ακόμη στα σημερινά επίπεδα. Αυτό είναι που κάνει ακόμη πιο ενδιαφέρον το τι θα δείξουν τα στοιχεία του Σεπτεμβρίου και του Οκτωβρίου. Εάν η υστέρηση συνεχιστεί ή μεγαλώσει, θα αποτελεί ισχυρότερη ένδειξη ότι η ακρίβεια έχει αρχίσει να «κόβει» ποσότητες από την αγορά.

Υπάρχει βέβαια και η άλλη πλευρά του νομίσματος. Γιατί μπορεί ο ΕΦΚ να μένει πίσω, όμως ο ΦΠΑ κινείται πολύ πάνω από τον στόχο.

Στο οκτάμηνο οι εισπράξεις από ΦΠΑ έφτασαν τα 20,544 δισ. ευρώ. Ακόμη και εάν αφαιρεθούν 306 εκατ. ευρώ που συνδέονται με τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, τα κρατικά ταμεία έχουν εισπράξει 905 εκατ. ευρώ περισσότερα από όσα είχαν υπολογιστεί.

Μόνο τον Αύγουστο τα έσοδα από ΦΠΑ έφτασαν τα 2,804 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τον στόχο κατά 166 εκατ. ευρώ.

Και εδώ βρίσκεται το παράδοξο της ακρίβειας.  Ο ΦΠΑ υπολογίζεται πάνω στην τιμή. Όσο ανεβαίνει λοιπόν η τιμή του προϊόντος, ανεβαίνει και το ποσό του φόρου που πληρώνει ο καταναλωτής.

Ο οδηγός μπορεί να βάζει λιγότερα λίτρα στο ρεζερβουάρ, αλλά για κάθε ακριβότερο λίτρο πληρώνει και περισσότερο ΦΠΑ.

Μέχρι βέβαια να φτάσει στο σημείο να κόψει τόσο πολύ την κατανάλωση ώστε να αρχίσουν να υποχωρούν και αυτές οι εισπράξεις.

Το επόμενο «ταμείο» θα δείξει πολλά

Η υστέρηση των 193 εκατ. ευρώ στον ΕΦΚ δεν αρκεί από μόνη της για να αποδείξει ότι οι Έλληνες εγκαταλείπουν μαζικά τα αυτοκίνητά τους.

Δείχνει όμως ότι η εικόνα είναι πιο σύνθετη από το «οι δρόμοι είναι γεμάτοι, άρα ο κόσμος αντέχει».

Άλλωστε, για εκατοντάδες χιλιάδες εργαζόμενους το αυτοκίνητο δεν είναι πολυτέλεια αλλά εργαλείο για να φτάσουν στη δουλειά τους, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς δεν αποτελούν πραγματική εναλλακτική λύση.

Το πραγματικό τεστ θα έρθει με τα στοιχεία των επόμενων μηνών.

Και αν η βενζίνη και το diesel παραμείνουν πάνω από τα 2 ευρώ, οι καταναλωτές μάλλον δεν θα χρειαστούν καμία επιπλέον «παρότρυνση» για να περιορίσουν τις μετακινήσεις τους. Θα τους το υπαγορεύει καθημερινά το ίδιο το πορτοφόλι τους.

Μέσα σε αυτό το σκηνικό αναμένονται και οι επόμενες παρεμβάσεις για τα καύσιμα. Στις 30 Σεπτεμβρίου αναμένεται να ανακοινωθεί η επέκταση της επιδότησης στο diesel κίνησης για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου, ενώ στις 14 Οκτωβρίου αναμένονται οι αποφάσεις για το δεύτερο μισό του μήνα.

Την ίδια ημέρα αναμένεται να ξεκαθαρίσει και το τοπίο για το πετρέλαιο θέρμανσης, η διάθεση του οποίου ξεκινά στις 15 Οκτωβρίου.

Και τότε η συζήτηση για τα ακριβά καύσιμα θα φύγει από το ρεζερβουάρ του αυτοκινήτου και θα περάσει στο καλοριφέρ του σπιτιού.

Διαβάστε επίσης:

Στουρνάρας για capital controls: «Τελικά δεν είχαν αρνητική επίπτωση όσο περίμεναν ορισμένοι»

Επιστροφή ενοικίου: Μπήκαν δύο ενοίκια σε εκπαιδευτικούς, γιατρούς και νοσηλευτές της περιφέρειας – Τι να κάνουν όσοι δικαιούχοι δεν είδαν το… χρώμα του χρήματος

Moody’s: Νέα αναβάθμιση για τον Δήμο Αθηναίων – «Άλλη μία αναγνώριση της σημαντικής δουλειάς που κάνουμε» λέει ο Δούκας

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.