Καλώδιο GSI: Το δύσκολο ταξίδι του «Abeille Marengo», η κόντρα Αθήνας – Άγκυρας για το ποιος έδωσε άδεια και το κρίσιμο τεστ στην Κάσο

Για ένα δύσκολο ταξίδι ξεκίνησε χθες το απόγευμα το γαλλικό ερευνητικό πλοίο «Abeille Marengo». Μετά από κάποια εικοσιτετράωρα καθυστερήσεων, το γαλλικό ερευνητικό απέπλευσε από το λιμάνι του Ηρακλείου Κρήτης, προκειμένου να ξεκινήσει τις έρευνες στον βυθό για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου.

Αλλά ο απόπλους προκαλεί τρικυμία στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, καθώς η Άγκυρα ισχυρίζεται ότι έδωσε τη συγκατάθεσή της για τις έρευνες, ενώ η Αθήνα απορρίπτει τη θέση αυτή, υποστηρίζοντας ότι μόνο η Ελλάδα και η Κύπρος έλαβαν αίτημα για άδεια και άρα μόνο αυτές και όχι η Τουρκία είχαν λόγο.

Αργά το βράδυ της Τρίτης, οι τουρκικές αρχές εξέδωσαν NAVTEX σχετικά με τις έρευνες του γαλλικού πλοίου, ενώ επέμειναν ότι έδωσαν τη «συγκατάθεσή τους» ώστε το πλοίο να πραγματοποιήσει έρευνες στην περιοχή που θεωρούν ότι ανήκει στην «υφαλοκρηπίδα» της Τουρκίας. «Θα πραγματοποιηθούν δραστηριότητες θαλάσσιας επιστημονικής έρευνας κατά μήκος των γραμμών που έχουν συντονιστεί με τις αρμόδιες τουρκικές αρχές και για τις οποίες έχει εξασφαλιστεί η συγκατάθεση των τουρκικών αρχών, εντός της τουρκικής περιοχής παροχής υπηρεσιών NAVTEX και επί της τουρκικής υφαλοκρηπίδας στην Ανατολική Μεσόγειο, τα εξωτερικά όρια της οποίας γνωστοποιήθηκαν στα Ηνωμένα Έθνη με την επιστολή της 18ης Μαρτίου 2020, με αριθμό αναφοράς A/74/757. Οι προαναφερθείσες ερευνητικές δραστηριότητες για την εγκατάσταση υποθαλάσσιου καλωδίου από το «ABEILLE MARENGO», από τις 10 Νοεμβρίου 2026 έως τις 19 Μαρτίου 2027, θα πραγματοποιηθούν κατά μήκος των γραμμών που ενώνουν τις παρακάτω θέσεις», αναφέρεται χαρακτηριστικά στην τουρκική ανακοίνωση.

Σε μία πρώτη απάντηση, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, ξεκαθάρισε από το βήμα της Βουλής ότι η γαλλική εταιρεία δεν ζήτησε καμία άδεια από την Τουρκία και ότι το πλοίο απέπλευσε αποκλειστικά βάσει της ελληνικής NAVTEX.

Αργότερα χθες βράδυ, διπλωματικές πηγές αποσαφήνισαν 5 σημεία σχετικά με τη διαδικασία αδειοδότησης των ερευνών και την τουρκική NAVTEX, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι η κίνηση του γαλλικού πλοίου πραγματοποιήθηκε με βάση τις άδειες και τη ναυτική αγγελία των ελληνικών αρχών.

Ειδικότερα, οι διπλωματικές πηγές σημείωσαν:

1. Ελλάδα και Κύπρος είναι οι μόνες χώρες στις οποίες υποβλήθηκε αίτημα άδειας εργασιών και εξέδωσαν σχετικές άδειες.

2. Μετά την έκδοση και δημοσιοποίηση της ελληνικής NAVTEX, κατέστη γνωστή σε όλους η ακριβής πορεία του πλοίου.

3. Η κίνηση του πλοίου έγινε και συνεχίζει να γίνεται με βάση την NAVTEX που εξέδωσαν οι ελληνικές αρχές.

4. Καμία σημασία δεν έχει η τουρκική NAVTEX, η οποία εκδόθηκε μεταγενέστερα της κίνησης του πλοίου, επί τη βάσει ήδη δημοσιοποιημένων δεδομένων. Επιπλέον, η τουρκική NAVTEX δεν αναφέρεται πουθενά σε «έκδοση άδειας», διότι δεν υπήρξε τέτοιο αίτημα προς την τουρκική πλευρά.

5. Θα ακολουθήσει η προσήκουσα βάσει διεθνούς δικαίου αντίδραση της ελληνικής πλευράς.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το τελευταίο σημείο, καθώς η Αθήνα προαναγγέλλει επίσημη αντίδραση απέναντι στην τουρκική κίνηση, με βάση το διεθνές δίκαιο.

Το βασικό επιχείρημα της ελληνικής πλευράς είναι ότι η τουρκική NAVTEX εκδόθηκε αφού η πορεία του «Abeille Marengo» είχε ήδη δημοσιοποιηθεί από τις ελληνικές αρχές και δεν συνδέεται με οποιαδήποτε διαδικασία αδειοδότησης από την Άγκυρα.

Στραμμένα τα βλέμματα στην Κάσο – Το μήνυμα Μητσοτάκη

Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση της Great Sea Interconnector Α.Ε. και του ΑΔΜΗΕ, το ερευνητικό σκάφος αρχικά θα πραγματοποιήσει εργασίες βαθμονόμησης του εξοπλισμού του στην περιοχή γύρω από την Κρήτη. Στη συνέχεια θα βάλει πλώρη για την περιοχή ανάμεσα σε Κάσο και Κάρπαθο, για να πάρει ακολούθως πορεία προς την κυπριακή ΑΟΖ.

Όπως είναι λογικό, μετά τα όσα έχουν συμβεί τα τελευταία εικοσιτετράωρα, με την τουρκική αντι-NAVTEX και τη ρηματική διακοίνωση της Γαλλίας προς την τουρκική πλευρά, οι άμεσα εμπλεκόμενες πλευρές, δηλαδή η Αθήνα, η Κύπρος, η Γαλλία και η Ε.Ε., έχουν στρέψει την προσοχή τους στο επίμαχο σημείο, στη θαλάσσια περιοχή νοτίως και νοτιοανατολικά της Κάσου, για την οποία η Άγκυρα προβάλλει αξιώσεις με βάση το τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Εκεί αναμένεται να φτάσει το «Abeille Marengo» μέσα στην εβδομάδα. «Εκτιμώ ότι θα είναι ένα ταξίδι χωρίς αναταράξεις (…). Προφανώς η Ελλάδα είναι έτοιμη ανά πάσα στιγμή για όλα τα ενδεχόμενα. Δεν εκτιμώ ότι θα υπάρξει αυτή τη στιγμή κάποια κλιμάκωση της έντασης γύρω από το ζήτημα αυτό», δήλωσε ο πρωθυπουργός, όταν ρωτήθηκε για το ενδεχόμενο η Άγκυρα να θελήσει να στήσει σκηνικό αντίστοιχο του 2024.

Θέλοντας, μάλιστα, να στείλει ένα μήνυμα ότι αυτή τη φορά δεν θα είναι όπως τις προηγούμενες, που η χώρα μας αναγκάστηκε να υποχωρήσει δύο φορές προκειμένου να μην υπάρξει θερμό επεισόδιο, ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι «Η Ελλάδα θα υπερασπιστεί την κυριαρχία της και τα κυριαρχικά της δικαιώματα, χωρίς καμία υποχώρηση».

Τη συγκεκριμένη στιγμή, το Μέγαρο Μαξίμου εμφανίζεται βέβαιο ότι το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI) θα προχωρήσει και θα ολοκληρωθεί.

«Η Τουρκία δεν θέλει να βρεθεί απέναντι στην Ε.Ε.», ανέφερε κυβερνητική πηγή, σημειώνοντας με νόημα ότι πρόκειται για ένα ευρωπαϊκό έργο. Όπως πρόσθετε, μάλιστα, πιθανή εμπλοκή από την Άγκυρα «βάζει φρένο στην ενταξιακή της πορεία».

Η Αθήνα θεωρεί ακόμα ότι, στην περίπτωση που η Τουρκία έκανε κάποια κίνηση, θα αντιμετώπιζε και τον αμερικανικό παράγοντα. Η άποψη αυτή προφανώς επιδέχεται πολλών σχολίων, από τη στιγμή που ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίζεται να έχει σοβαρό πρόβλημα και κανείς δεν ξέρει πώς θα μπορούσε να κινηθεί.

Πάντως, κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει ότι η τουρκική πλευρά θα κάνει κάποια κίνηση μέχρι να ολοκληρωθεί η έρευνα.

Όπως σημείωσαν, μάλιστα, διπλωματικοί παράγοντες, κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο, όταν το γαλλικό ερευνητικό πλοίο πλησιάσει στην περιοχή που έχει σκανάρει η Τουρκία με βάση το τουρκολιβυκό μνημόνιο, η Άγκυρα να εκδώσει NAVTEX.

Άλλοι πάλι δεν αποκλείουν να παρενοχλήσει το γαλλικό πλοίο μέσω ασυρμάτου. Σε κάθε περίπτωση, θεωρείται σίγουρο ότι θα πετάει drones πάνω από τα σημεία της έρευνας, θέλοντας να κάνει αισθητή την παρουσία της.

Η Αθήνα, πάντως, επιμένει ότι δεν θεωρεί πιθανό να επαναληφθεί το σκηνικό της Κάσου του 2024. «Το έχω πει πολλές φορές, και σε έργα που έχουν γίνει στο Αιγαίο, διασυνδέσεις ελληνικών νησιών, δε ζητήθηκε ποτέ άδεια από την Τουρκία. Μπορεί να παρεμβαίνει και να θεωρεί ότι πρέπει να δώσει και αυτή άδεια, δεν είναι κάτι ασυνήθιστο αυτό, ούτε κάτι καινούργιο. Και όμως οι συνδέσεις ανάμεσα στα ελληνικά νησιά έχουν προχωρήσει κανονικότατα χωρίς να υπάρχει κανένα εμπόδιο στο πεδίο. Άρα, το τι λέει η Τουρκία δημόσια για μένα δεν έχει τόσο μεγάλη σημασία», δήλωσε ο πρωθυπουργός.

Η γαλλική ρηματική διακοίνωση και η προειδοποίηση για τη «Γαλάζια Πατρίδα»

Σε ό,τι αφορά τη ρηματική διακοίνωση που παρέδωσε η γαλλική πλευρά στην Άγκυρα, η κυβέρνηση επιχειρεί να υποβαθμίσει το θέμα, λέγοντας ότι «Αν η Τουρκία είχε κάποιο χαρτί που να της αναγνώριζε δικαιοδοσίες, δεν θα το δημοσιοποιούσε;».

Ο πρωθυπουργός, πάντως, χθες διεμήνυσε προς την Άγκυρα ότι θα ήταν λάθος να προχωρήσει στη νομοθέτηση της «Γαλάζιας Πατρίδας», χωρίς να αποκλείσει η απάντηση της Αθήνας να είναι η επέκταση των χωρικών υδάτων.

«Δεν το αποκλείω», δήλωσε, σημειώνοντας ότι μια τέτοια κίνηση της Άγκυρας θα ήταν «μια μεγάλη επιβάρυνση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις». «Να είστε σίγουρος ότι αν γινόταν κάτι τέτοιο θα υπήρχε δυναμική αντίδραση της Ελλάδας», πρόσθεσε.

Διαβάστε επίσης:

Απέπλευσε το «Abeille Marengo» για το καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου, πού θα κάνει έρευνες

Μαξίμου σε Ανδρουλάκη για το καλώδιο: «Να ενημερώνεται πριν θέσει ερωτήματα, υποχρέωση η σοβαρότητα στα εθνικά» – «Όχι υποδείξεις πατριωτικής συνέπειας» απαντά το ΠΑΣΟΚ

Τι σηματοδοτεί ο απόπλους του Abeille Marengo για το καλώδιο – Η Τουρκία έβγαλε NAVTEX, λέει ότι «δόθηκε συγκατάθεση» για έρευνες σε «τουρκική υφαλοκρηπίδα»

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.