Στον καθένα από εμάς έχει τύχει να ξεχάσουμε μια ομπρέλα σε ένα εστιατόριο ή πού βάλαμε, για παράδειγμα, τα κλειδιά μας, το κινητό ή το πορτοφόλι μας.

«Θα έπρεπε να ξέρω πώς να θυμάμαι… να θυμάμαι, αλλά εκείνη τη στιγμή δεν πιστεύεις ότι πρόκειται να ξεχάσεις», λέει ο McDaniel, ομότιμος καθηγητής ψυχολογικών και εγκεφαλικών επιστημών στο Washington University, που μελετά την ανθρώπινη μνήμη και μάθηση εδώ και σχεδόν 50 χρόνια, και πρόσφατα άφησε ένα καπέλο κάτω από την καρέκλα του σε ένα εστιατόριο. Δεν φοράει συνήθως καπέλα, οπότε το ξέχασε, επισημαίνει.

Τι συμβαίνει όμως στον εγκέφαλο όταν ξεχνάμε;

Ο Daniel L. Schacter, καθηγητής ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Harvard και συγγραφέας του βιβλίου «Τα επτά αμαρτήματα της μνήμης» υποστηρίζει ότι όλοι είμαστε επιρρεπείς στο να χάνουμε πράγματα, όχι, ωστόσο, στον ίδιο βαθμό.

«Όλα εξαρτώνται από τις συνθήκες ζωής που αποσπούν το μυαλό μας από το παρόν» επισημαίνει.

Σύμφωνα με τον Δρα Schacter, ο… ένοχος δεν είναι η κακή μας μνήμη, αλλά «μια δυσλειτουργία στη διεπαφή μνήμης και προσοχής».

«Αυτό είναι που ευθύνεται, βάσει ερευνών αλλά και προσωπικής εμπειρίας, για πολλές αποτυχίες της μνήμης που καταλήγουν στο να χάνουμε πράγματα» υπογραμμίζει. .

Όπως εξηγεί, η μνήμη στον εγκέφαλο λειτουργεί σε τρία στάδια: Κωδικοποίηση, αποθήκευση και ανάκληση. 

Ο Δρ. Schacter παρομοίασε την περίπτωση του να χάνει κανείς τα κλειδιά του, με τους οδηγούς που φτάνουν με ασφάλεια στον προορισμό τους χωρίς να θυμούνται, ωστόσο, πώς έφτασαν εκεί.

Και στις δύο περιπτώσεις, η μνήμη της της πράξης δεν κωδικοποιείται, επειδή το άτομο σκεφτόταν κάτι άλλο, γεγονός που κάνει δυσκολότερη την ανάκληση της μνήμης αργότερα. 

«Χρειάζεται λίγη παραπάνω γνωστική προσπάθεια. Τη στιγμή της κωδικοποίησης, θα πρέπει να εστιάζουμε την προσοχή μας» επισημαίνει ο Schacter.

Πώς να μην ξεχνάς πού βάζεις τι καθημερινά

Τι πιο σύνηθες από το να ξεχνάμε πού βάλαμε, για παράδειγμα, το κινητό, το πορτοφόλι ή τα κλειδιά μας. Αυτό που προτείνουν οι ειδικοί ώστε να μη συμβαίνει αυτό, είναι να δημιουργούμε σταθερές συνήθειες.

Ειδικότερα, ο Δρ. Schacter συμβουλεύει να εντοπίζουμε, αρχικά, τα αντικείμενα που χάνουμε συχνότερα και έπειτα να ορίζουμε στο καθένα από αυτά μια συγκεκριμένη θέση που θα τα τοποθετούμε.

Ο ίδιος, για παράδειγμα, αφήνει πάντα τα γυαλιά ανάγνωσής του στο ίδιο σημείο στην κουζίνα, ενώ όταν πηγαίνει για γκολφ, το κινητό του μπαίνει πάντοτε στην ίδια τσέπη της τσάντας του. 

Αν, ωστόσο, παρατηρήσουμε ότι η απώλεια αντικειμένων αυξάνεται αισθητά σε σχέση με το παρελθόν και συνοδεύεται από άλλα προβλήματα μνήμης που επηρεάζουν την καθημερινή λειτουργικότητα, τότε, είναι σημαντικό να ζητηθεί ιατρική συμβουλή, επισημαίνει.

Πώς να μην ξεχνάμε αντικείμενα που χρησιμοποιούμε πιο σπάνια; 

Για πράγματα που δεν χρησιμοποιούμε καθημερινά αλλά τείνουμε να χάνουμε, όπως για παράδειγμα ένα καπέλο, ο Δρ. Mark McDaniel εξηγεί ότι ο εγκέφαλος θυμάται καλύτερα όταν δημιουργεί περισσότερες συνδέσεις. Στην επιστημονική κοινότητα αυτό ονομάζεται «επεξεργασία» (elaboration).

Ένα απλό αλλά αποτελεσματικό κόλπο είναι να λέμε δυνατά πού αφήνουμε ένα αντικείμενο τη στιγμή που το αφήνουμε. 

«Το να το λέμε φωναχτά δημιουργεί καλύτερη κωδικοποίηση, γιατί μας αναγκάζει να προσέξουμε, ενώ παράλληλα δημιουργεί μια πιο πλούσια μνήμη», υπογραμμίζει ο Δρ. McDaniel.

Όσο περισσότερες λεπτομέρειες προσθέτουμε, τόσο περισσότερες νευρωνικές συνδέσεις δημιουργούνται για να μας βοηθήσουν να θυμηθούμε.

Το «παλάτι της μνήμης»

Μια ακραία μορφή επεξεργασίας είναι το λεγόμενο «παλάτι της μνήμης» το οποίο χρησιμοποιούν οι διαγωνιζόμενοι σε διαγωνισμούς μνήμης. Σύμφωνα με αυτό, οι πληροφορίες τοποθετούνται νοερά σε γνωστά και δομημένα περιβάλλοντα, όπως ένα σπίτι ή μια διαδρομή.

Στην καθημερινότητα, η τεχνική αυτή μπορεί να γίνει ακόμα πιο απλή: Φανταστείτε το αντικείμενο στο σημείο όπου το αφήσατε και συνδέστε το με έναν λόγο και μια συνέπεια.

Σκεφτείτε για παράδειγμα: «Έβαλα το καπέλο κάτω από την καρέκλα για να μη λερωθεί στο τραπέζι, αλλά την προηγούμενη φορά το ξέχασα εκεί». 

Με αυτόν τον τρόπο, ακόμα κι αν δεν θυμηθείτε να το πάρετε φεύγοντας, είναι πολύ πιθανότερο να θυμηθείτε πού το αφήσατε.

Συμπέρασμα

Από τα παραπάνω, συμπεραίνουμε ότι το γεγονός ότι συχνά χάνουμε ή ξεχνάμε αντικείμενα, δεν έχει να κάνει τόσο με το θέμα της μνήμης αλλά με την προσοχή!

Με απλές, λοιπόν, συνήθειες και μεγαλύτερη συγκέντρωση τη στιγμή που αφήνουμε κάτι, μπορούμε να περιορίσουμε τέτοιες καθημερινές απώλειες.

Διαβάστε επίσης:

ΙΣΠ: «Ωρολογιακή βόμβα» η παχυσαρκία για τη δημόσια υγεία

ΕΟΦ: Προειδοποίηση για συμπλήρωμα διατροφής που συνδέεται με επιδημία σαλμονέλωσης

Σωματείο Εργαζομένων Νοσοκομείου «Αττικόν»: Τα ράντζα στους διαδρόμους έχουν μετατρέψει το νέο ΤΕΠ σε άτυπη κλινική

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.