Επανειλημμένα κατά τη διάρκεια των τελευταίων δύο ημερών, ο Ντόναλντ Τραμπ επέστρεψε στο κεντρικό του επιχείρημα για την απόφασή του να επιτεθεί στο Ιράν, και να το κάνει αυτή τη στιγμή στην ιστορία, γράφουν οι New York Times σε δημοσίευμά τους.  Η Τεχεράνη βρισκόταν στο χείλος της απόκτησης πυρηνικού όπλου, επιμένει ο πρόεδρος, και θα το χρησιμοποιούσε πρώτα εναντίον του Ισραήλ και στη συνέχεια εναντίον των Ηνωμένων Πολιτειών.

«Θα το χρησιμοποιούσαν μέσα σε μία ώρα ή σε μία ημέρα», είπε ο Τραμπ τη Δευτέρα.

Στην πραγματικότητα, ακούγοντας τον Αμερικανό πρόεδρο τις τελευταίες ημέρες, ακούει κανείς έναν πρόεδρο να εξετάζει αν θα διατάξει την μεγαλύτερη αποστολή στο Ιράν απ’ όλες: να καταλάβει ή να καταστρέψει το σχεδόν επιπέδου βόμβας πυρηνικό υλικό που πιστεύεται ότι αποθηκεύεται σε μεγάλο βαθμό βαθιά κάτω από ένα βουνό στο Ισφαχάν.

Θα ήταν, με κάθε μέτρο, μία από τις πιο τολμηρές και επικίνδυνες στρατιωτικές επιχειρήσεις στη σύγχρονη αμερικανική ιστορία, πολύ πιο περίπλοκη και επικίνδυνη από την επιχείρηση για τη θανάτωση του Οσάμα μπιν Λάντεν το 2011, ή τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο από το κρεβάτι του στις αρχές Ιανουαρίου. Κανείς δεν είναι βέβαιος πού βρίσκεται όλο το καύσιμο. Αν τα δοχεία που το περιέχουν διατρηθούν, το αέριο που θα διαφύγει θα είναι τόσο τοξικό όσο και ραδιενεργό. Αν τα δοχεία έρθουν πολύ κοντά μεταξύ τους, υπάρχει κίνδυνος επιταχυνόμενης πυρηνικής αντίδρασης.

Ρούμπιο: Μόνο με χερσαία δύναμη θα ήταν εφικτή μια τέτοια επιχείρηση

Όπως το έθεσε ο ίδιος ο υπουργός Εξωτερικών του, Μάρκο Ρούμπιο, πριν από λίγες εβδομάδες στο Κογκρέσο, πρόκειται για μια επιχείρηση που θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί μόνο αν μια δύναμη κομάντο διατασσόταν να «μπει μέσα και να το πάρει». Ο κ. Τραμπ είπε στους δημοσιογράφους την Τρίτη ότι οι χερσαίες επιχειρήσεις δεν τον ανησυχούν.

«Πραγματικά δεν φοβάμαι αυτό», είπε στους δημοσιογράφους. «Πραγματικά δεν φοβάμαι τίποτα.»

Ο Τραμπ εξετάζει σαφώς την επιχείρηση, την οποία πριν από λίγες εβδομάδες είπε ότι θα επιχειρούσε μόνο αν ο στρατός του Ιράν ήταν «τόσο αποδεκατισμένος που δεν θα μπορούσε να πολεμήσει σε χερσαίο επίπεδο». Τη Δευτέρα, απάντησε απότομα σε έναν δημοσιογράφο που ρώτησε αν είναι πλέον έτοιμος, λέγοντας «αν οποιοσδήποτε πρόεδρος απαντούσε σε αυτές τις ερωτήσεις, δεν θα έπρεπε να είναι πρόεδρος».

Αλλά είναι ο ίδιος ο  Τραμπ που συνεχίζει να συλλογίζεται το πρόβλημα του τερματισμού του πολέμου πριν λυθεί το πρόβλημα. Ο Μάθιου Μπαν, ειδικός στα πυρηνικά στο Χάρβαρντ, σημείωσε ότι αν ο Τραμπ σταματούσε τώρα «θα άφηνε ένα αποδυναμωμένο αλλά πικραμένο καθεστώς, πιθανώς πιο αποφασισμένο από ποτέ να κατασκευάσει πυρηνική βόμβα — και ακόμη με το υλικό και μεγάλο μέρος της γνώσης και του εξοπλισμού που χρειάζεται για να το κάνει».

Έτσι τώρα ένας πρόεδρος που έκανε λίγα για να προετοιμάσει το αμερικανικό κοινό για την επίθεση στο Ιράν ακούγεται σαν να εκδίδει καθημερινές προειδοποιήσεις σε περίπτωση που αποφασίσει να καταλάβει το κύριο απόθεμα πυρηνικού καυσίμου του Ιράν.

Καθώς επιστρέφει ξανά και ξανά στην πυρηνική απειλή, ο Τραμπ υπερβάλλει σχετικά με το πόσο γρήγορα το υλικό που είναι αποθηκευμένο υπόγεια μπορεί να μετατραπεί σε όπλο, λέγοντας στους δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο την Τρίτη ότι το Ιράν βρισκόταν «σε απόσταση ενός μήνα» από το να μπορέσει να κατασκευάσει πυρηνικό όπλο πριν βομβαρδίσει τρεις πυρηνικές εγκαταστάσεις τον Ιούνιο του 2025. (Οι ειδικοί σημειώνουν ότι ενώ το Ιράν θα μπορούσε να εμπλουτίσει αυτό το καύσιμο σε επίπεδο βόμβας μέσα σε έναν μήνα, θα χρειάζονταν μήνες, ίσως ένας χρόνος, για να κατασκευαστεί ένα στοιχειώδες όπλο.)

Στην πραγματικότητα, πριν ξεσπάσει ο πόλεμος στις 28 Φεβρουαρίου με τη συνδυασμένη αμερικανική και ισραηλινή επίθεση, οι περισσότεροι αξιωματούχοι των υπηρεσιών πληροφοριών έλεγαν ότι έβλεπαν μικρό άμεσο κίνδυνο το Ιράν να σπεύσει να αποκτήσει βόμβα. Αυτό υπογραμμίστηκε την Τρίτη με την παραίτηση του Τζο Κεντ, διευθυντή του Εθνικού Κέντρου Αντιτρομοκρατίας, ο οποίος υποστήριξε σε επιστολή του εξηγώντας την απόφασή του να αποχωρήσει ότι «το Ιράν δεν αποτελούσε άμεση απειλή για το έθνος μας».

Αμερικανικοί δορυφόροι και άλλα μέσα συλλογής πληροφοριών παρακολουθούσαν τις κύριες εγκαταστάσεις αποθήκευσης πυρηνικών της χώρας, και αξιωματούχοι έλεγαν ότι ήταν βέβαιοι πως θα εντόπιζαν ενδεικτικά σημάδια αν οι Ιρανοί προσπαθούσαν να ανακτήσουν το καύσιμο από τις βαθιές υπόγειες σήραγγες και να σπεύσουν προς την κατασκευή βόμβας.

Τα πυρηνικά η τελευταία γραμμή άμυνας του Ιράν

Τώρα, όμως, η κατάσταση έχει αλλάξει. Μετά από 18 ημέρες βομβαρδισμών από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, που εξάλειψαν μεγάλο μέρος της συμβατικής πυραυλικής του ικανότητας, το πυρηνικό υλικό αποτελεί μία από τις τελευταίες γραμμές άμυνας του Ιράν.

«Κατά τη δική τους άποψη, το χρειάζονται περισσότερο από ποτέ», είπε την Τρίτη ο Τζορτζ Περκόβιτς, ανώτερος συνεργάτης στο Carnegie Endowment for International Peace. «Και πιθανότατα ήταν έτοιμοι να το προστατεύσουν.»

Ο κ. Περκόβιτς, συγγραφέας του «How to Assess Nuclear Threats in the 21st Century», είπε ότι με βάση το πόσο καλά φαίνεται να έχουν σχεδιάσει οι Ιρανοί την αντίδρασή τους στην αμερικανική και ισραηλινή επίθεση, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να υποθέσουν ότι έχουν κάνει το ίδιο και για τις εγκαταστάσεις αποθήκευσης που περιέχουν το πυρηνικό τους καύσιμο.

«Οι Ιρανοί καταλαβαίνουν ότι το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες θέλουν να καταστρέψουν αυτό το υλικό ή να το απομακρύνουν», είπε. «Έτσι, πιθανότατα υπάρχουν πολλά ψεύτικα δοχεία, ώστε όταν οι Ειδικές Δυνάμεις φτάσουν εκεί κάτω, αντί για 20 περίπου δοχεία να υπάρχουν εκατοντάδες ή χιλιάδες. Θα κάνουν πολλά πράγματα για να δυσκολέψουν όποιον προσπαθήσει να το αποκτήσει.»

Οι Ηνωμένες Πολιτείες σχεδιάζουν τέτοιες επιχειρήσεις εδώ και χρόνια, από τότε που δημιούργησαν μονάδες ειδικών επιχειρήσεων εκπαιδευμένες στα πυρηνικά, οι οποίες εξασκούνται στην απενεργοποίηση όπλων, την καταστροφή φυγοκεντρητών και τη διαχείριση πυρηνικού υλικού.

Οι επιχειρήσεις καλύπτονται από μυστικότητα, έτσι ακόμη και βασικά ερωτήματα — συμπεριλαμβανομένου του αν οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ανατίναζαν τα δοχεία του πυρηνικού υλικού ή θα προσπαθούσαν να τα απομακρύνουν κρυφά από τη χώρα — αντιμετωπίζονται με άδεια βλέμματα και καμία απάντηση.

Ομοίως, δεν είναι σαφές αν οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επιχειρούσαν μια αθόρυβη και περιορισμένη επιχείρηση, όπως εκείνη για τον Μπιν Λάντεν, ή αν ο Τραμπ θα διέταζε μια μεγάλη ανάπτυξη προστατευτικών στρατευμάτων και αεροπορικής κάλυψης. Και το πιθανότερο είναι ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα έπρεπε να ελέγξουν αρκετές διαφορετικές τοποθεσίες για το υλικό.

«Ενώ μεγάλο μέρος του βρίσκεται στο Ισφαχάν, πρέπει να υποθέσουμε ότι δεν είναι όλο εκεί», είπε ο Μπαν. Κάποιο μπορεί να βρίσκεται σε σήραγγες σε μια τοποθεσία που ανεπίσημα αποκαλείται «Pickaxe Mountain». Και κάποιο μπορεί να βρίσκεται στις κατεστραμμένες εγκαταστάσεις εμπλουτισμού στο Φορντό και στη Νατάνζ.

Οι επιπλοκές είναι τόσο μεγάλες που μπορεί να οδηγήσουν την κυβέρνηση Τραμπ να επανεξετάσει μια πρόταση που έθεσε στο τραπέζι τον περασμένο μήνα ο Αμπάς Αραγτσί, υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, τις ημέρες λίγο πριν από την επίθεση. Το Ιράν, είπε, ήταν πρόθυμο να αραιώσει όλο το πυρηνικό υλικό που κατείχε στο επίπεδο που χρησιμοποιείται στους πυρηνικούς αντιδραστήρες, υπό επιθεώρηση από τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας. Αλλά δεν θα επέτρεπε να φύγει το υλικό από τη χώρα· έπρεπε να παραμείνει στο Ιράν, υπό επιθεώρηση.

Οι δύο Αμερικανοί διαπραγματευτές, ο Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρός του προέδρου, και ο Στιβ Γουίτκοφ, ειδικός απεσταλμένος του, απέρριψαν την ιδέα, λέγοντας ότι σε καμία περίπτωση δεν θα μπορούσε να επιτραπεί στο Ιράν να διατηρήσει αποθέματα πυρηνικού καυσίμου. Πρότειναν μια εναλλακτική: οι Ηνωμένες Πολιτείες θα προμήθευαν το Ιράν με χαμηλά εμπλουτισμένο ουράνιο, κατάλληλο για αντιδραστήρες παραγωγής ενέργειας, για πάντα και δωρεάν, σύμφωνα με δύο άτομα που γνωρίζουν τις διαπραγματεύσεις.

Ο Αραγτσί απέρριψε την πρόταση. Υπήρξαν συζητήσεις για μια ακόμη συνάντηση, αλλά αυτό προελήφθη από την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση τα ξημερώματα της 28ης Φεβρουαρίου.

Αλλά όλοι οι πόλεμοι κάποια στιγμή τελειώνουν, και σε οποιαδήποτε μελλοντική διαπραγμάτευση κατάπαυσης του πυρός, θα μπορούσε να υπάρξει μια ακόμη ευκαιρία για διαπραγμάτευση σχετικά με την τύχη του πυρηνικού υλικού. Η αμερικανική πρόσβαση για να φτάσει στο καύσιμο και ενδεχομένως να το απομακρύνει ή να το αραιώσει θα μπορούσε να αποτελέσει μέρος της συμφωνίας. Αλλά προς το παρόν δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι οποιαδήποτε διέξοδος βρίσκεται υπό ενεργή διαπραγμάτευση.

Διαβάστε επίσης:

Ισραηλινή κλιμάκωση βάζει νέα φωτιά στον Κόλπο, εντολές εκκένωσης για ενεργειακές εγκαταστάσεις από τους Φρουρούς – Live οι εξελίξεις

Ισραηλινό πλήγμα, με τις ευλογίες των ΗΠΑ, στο μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στον κόσμο – Εκτοξεύονται οι τιμές

Σαΐντ Τζαλιλί: Το σκληροπυρηνικό φαβορί για τη θέση του διαδόχου του Αλί Λαριτζανί

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.