Σχεδόν ακριβώς ένα μήνα πριν, ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ συναντήθηκαν έμμεσα με τους Ιρανούς στη Γενεύη, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ συνέχιζε να υποστηρίζει ότι η διπλωματία ήταν η προτιμώμενη επιλογή της. Δύο ημέρες αργότερα, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν τον πόλεμό τους κατά του Ιράν.

Τώρα, οι Ηνωμένες Πολιτείες επιδιώκουν και πάλι να επιστρέψουν στις συνομιλίες μετά την απότομη αλλαγή στάσης του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ τη Δευτέρα, όταν ανακοίνωσε ότι οι δύο χώρες διαπραγματεύονταν το τέλος της σύγκρουσης – αλλά υπάρχουν σημαντικά εμπόδια στην πορεία επιστροφής στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, παρά την δημόσια αισιοδοξία που εξέφρασε ο Λευκός Οίκος.

Σύμμαχοι από τον Περσικό Κόλπο και την Ευρώπη παρακολουθούν στενά και ανησυχούν όλο και περισσότερο για την έλλειψη δυναμικής προς διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό της σύγκρουσης ή ακόμη και για την επίτευξη κατάπαυσης του πυρός, δήλωσαν πολλαπλές πηγές στο CNN.

Παρόλο που καταβάλλονται προσπάθειες για τη διοργάνωση μιας συνάντησης μεταξύ των δύο πλευρών, πηγές αναφέρουν ότι μια τέτοια επαφή είναι απίθανο να πραγματοποιηθεί σύντομα, δεδομένου του μεγάλου χάσματος μεταξύ των απαιτήσεων των δύο χωρών. Η απειλή συνεχών στρατιωτικών ενεργειών από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ δεσπόζει πάνω από τις πιθανές συζητήσεις. Εν τω μεταξύ, η Τεχεράνη αντιλαμβάνεται ότι διαθέτει ένα βασικό εργαλείο που δεν είχε πριν από την έναρξη του πολέμου: τον έλεγχο του Στενού του Ορμούζ.

Μαξιμαλισμοί ΗΠΑ

«Τα πολύ βασικά πρέπει να συμφωνηθούν πριν οι δύο πλευρές επιβιβαστούν και απογειωθούν για διαπραγματεύσεις», δήλωσε στο CNN μια περιφερειακή πηγή, προσθέτοντας ότι οι Ιρανοί έχουν πλέον δώσει «ένα μέγιστο όχι σε μια υπερβολική προσφορά».

Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, οι ΗΠΑ μετέφεραν, μέσω του Πακιστάν, μια λίστα 15 σημείων με απαιτήσεις προς το Ιράν. Πολλές από τις απαιτήσεις αντικατοπτρίζουν αυτές που είχαν διατυπώσει οι ΗΠΑ πριν από την έναρξη του πολέμου: το Ιράν να δεσμευτεί ότι δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα, οι ΗΠΑ να αποκτήσουν στην κατοχή τους το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν, περιορισμοί στις αμυντικές ικανότητες της Τεχεράνης και τερματισμός της υποστήριξης του Ιράν προς Χαμάς, Χεζμπολάχ και Χούθι.

Εάν αυτή είναι πραγματικά η θέση των ΗΠΑ, «δεν υπάρχει περίπτωση να υπάρξουν επιτυχημένες διαπραγματεύσεις», δήλωσε στο CNN ο Νέιτ Σουάνσον, πρώην αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης που υπηρέτησε ως διευθυντής για το Ιράν στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας.

Το Ισραήλ ανησυχεί

Ο άλλος βασικός παίκτης στον πόλεμο, το Ισραήλ, ανησυχεί ότι οι ΗΠΑ ενδέχεται να κηρύξουν κατάπαυση του πυρός ενός μηνός προκειμένου να διευκολύνουν τις διαπραγματεύσεις με το Ιράν, δήλωσαν στο CNN δύο Ισραηλινές πηγές. Ωστόσο, η χώρα παραμένει σκεπτική σχετικά με την προοπτική μιας σημαντικής εξέλιξης, σύμφωνα με μία από τις πηγές.

«Το μέγιστο που το Ιράν μπορεί να είναι διατεθειμένο να δώσει δεν καλύπτει το ελάχιστο που απαιτούν οι ΗΠΑ», δήλωσε η πηγή, προσθέτοντας ότι το Ισραήλ θεωρεί πολλά στοιχεία του αμερικανικού πλαισίου ως «θετικά και καλά για το Ισραήλ» – ιδίως εκείνα που αφορούν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και τις δραστηριότητες των περιφερειακών του πληρεξουσίων.

Ωστόσο, μια άλλη Ισραηλινή πηγή δήλωσε ότι μακροπρόθεσμα, το Ισραήλ ανησυχεί ότι μια τελική συμφωνία κατάπαυσης του πυρός δεν θα αντιμετωπίσει όλες τις ανησυχίες του, ιδίως όσον αφορά το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν και τις δραστηριότητες των πληρεξουσίων σε όλη την περιοχή.

Ο Σουάνσον δήλωσε ότι το Ιράν πιθανότατα αντιλαμβάνεται ότι ο Τραμπ υιοθετεί την ίδια στάση όπως και πριν – προσφέροντας παράδοση ή κλιμάκωση – και δεν φαίνεται το Ιράν να λαμβάνει σοβαρά υπόψη την προοπτική της διπλωματίας. Η Τεχεράνη, είπε, προτείνει «μια εξίσου τολμηρή και μη ρεαλιστική πρόταση».

Λίστα απαιτήσεων

Την Τετάρτη, ένας Ιρανός αξιωματούχος παρουσίασε τηλίστα απαιτήσεων της Τεχεράνης, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Press TV. Αυτές περιλαμβάνουν την πλήρη παύση της «επίθεσης και των δολοφονιών», τη θέσπιση συγκεκριμένων μηχανισμών για να διασφαλιστεί ότι ο πόλεμος κατά του Ιράν δεν θα ξαναρχίσει, εγγυημένη και σαφώς καθορισμένη πληρωμή πολεμικών αποζημιώσεων, τον τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα και για όλους τους Ιρανούς πληρεξούσιους σε όλη την περιοχή, και μια εγγύηση ότι το Ιράν μπορεί να ασκήσει κυριαρχία επί του Στενού του Ορμούζ.

Η ικανότητα της Τεχεράνης να μπλοκάρει την κρίσιμη υδάτινη οδό, παρά την πρόοδο των ΗΠΑ στην υποβάθμιση των στρατιωτικών ικανοτήτων του Ιράν, έχει προκαλέσει την εκτόξευση των τιμών των καυσίμων και έχει θέσει τις παγκόσμιες αγορές σε επιφυλακή. Αποτελεί επίσης ένα πιθανό πλεονέκτημα για το Ιράν σε μελλοντικές διαπραγματεύσεις, και πηγές λένε ότι κανένας από τους συνομιλητές που μεταφέρουν μηνύματα μεταξύ των δύο πλευρών ή η κυβέρνηση Τραμπ δεν είναι πλέον σε θέση να περιγράψει τα περιγράμματα μιας βιώσιμης συμφωνίας.

Ορισμένες χώρες του Κόλπου και άλλοι σύμμαχοι των ΗΠΑ θα ήθελαν να δουν άμεση παύση των εχθροπραξιών και άνοιγμα του στενού, αλλά άλλες θέλουν να επιτευχθεί μια ευρύτερη συμφωνία. Ο πρεσβευτής των ΗΑΕ στις ΗΠΑ, Γιουσέφ Αλ Οτάιμπα, έγραψε σε άρθρο γνώμης στην Wall Street Journal την Τετάρτη ότι μια κατάπαυση του πυρός δεν αρκεί αυτή τη στιγμή, υποστηρίζοντας μια συνολική συμφωνία.

Δεν αρκεί κατάπαυση του πυρός

«Μια απλή κατάπαυση του πυρός δεν αρκεί. Χρειαζόμαστε ένα οριστικό αποτέλεσμα που να αντιμετωπίζει το πλήρες φάσμα των απειλών του Ιράν: πυρηνικές ικανότητες, πυραύλους, drones, τρομοκρατικούς πληρεξούσιους και αποκλεισμούς διεθνών θαλάσσιων οδών», έγραψε ο Οτάιμπα. «Το Στενό του Ορμούζ είναι ένα νέο εργαλείο για αυτούς με έναν τρόπο που δεν έχουμε δει ποτέ πριν», δήλωσε ο Σουάνσον, ο οποίος συνεργάζεται με το Atlantic Council, σημειώνοντας ότι στο Ιράν αρέσει να επιβάλλει «διόδια» για τη διέλευση.

Ιρανοί αξιωματούχοι συνέχισαν να υποστηρίζουν ότι δεν διαπραγματεύονται με τις ΗΠΑ, αλλά ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί αναγνώρισε την ανταλλαγή μηνυμάτων μεταξύ των δύο χωρών μέσω διαμεσολαβητών. «Το γεγονός ότι στέλνονται μηνύματα και εμείς απαντάμε με προειδοποιήσεις ή δηλώνουμε τις θέσεις μας δεν ονομάζεται διαπραγμάτευση ή διάλογος· είναι ανταλλαγή μηνυμάτων», δήλωσε στο κρατικό δίκτυο Islamic Republic of Iran Broadcasting.

«Σε αυτά τα μηνύματα, τέθηκαν ιδέες που έχουν μεταφερθεί σε ανώτατες αρχές, και αν χρειαστεί να ληφθεί μια θέση, θα την ανακοινώσουν», δήλωσε ο Αραγτσί την Τετάρτη. Εν τω μεταξύ, η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, επέμεινε την Τετάρτη ότι «οι συνομιλίες συνεχίζονται» και «είναι παραγωγικές».

Συνάντηση στο Πακιστάν

Αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ εργάζονται για τη διοργάνωση μιας συνάντησης στο Πακιστάν αυτό το Σαββατοκύριακο για να συζητήσουν μια διέξοδο από τον πόλεμο, δήλωσαν στο CNN δύο ανώτεροι αξιωματούχοι της κυβέρνησης. Τα τρέχοντα σχέδια προβλέπουν την επίσκεψη του Αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς στη χώρα, πιθανώς μαζί με άλλους κορυφαίους αξιωματούχους του Τραμπ.

Ιρανοί εκπρόσωποι έχουν ενημερώσει την κυβέρνηση Τραμπ ότι δεν επιθυμούν να επανέλθουν σε διαπραγματεύσεις με τον Γουίτκοφ και τον Κούσνερ και θα προτιμούσαν να συνεργαστούν με τον Βανς, δήλωσαν δύο περιφερειακές πηγές. Ο Τραμπ δήλωσε την Τρίτη ότι ο Βανς, ο Υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο Κούσνερ και ο Γουίτκοφ ηγούνται αυτή τη στιγμή των διαπραγματεύσεων με το Ιράν.

Αξιωματούχοι προειδοποίησαν ότι ο χρονισμός ενός πιθανού ταξιδιού είναι ρευστός, όπως και η τοποθεσία και ποιοι μπορεί να παρευρεθούν. Η Τουρκία έχει επίσης προταθεί ως πιθανή τοποθεσία για τις συνομιλίες, δήλωσαν δύο πηγές που γνωρίζουν το θέμα, καθώς ορισμένοι αξιωματούχοι εκφράζουν ανησυχίες για την ασφάλεια σχετικά με τη διεξαγωγή μιας συνάντησης στο Πακιστάν. Τόσο το Πακιστάν όσο και η Τουρκία έχουν λειτουργήσει ως ενδιάμεσοι μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν.

Δεν αποκλείεται χερσαία επιχείρηση

Εν μέσω της φρενίτιδας των αλλεπάλληλων μηνυμάτων σχετικά με πιθανές συνομιλίες αυτό το Σαββατοκύριακο, σύμμαχοι από τον Κόλπο προτρέπουν ιδιωτικά την κυβέρνηση Τραμπ να μην κλιμακώσει τον πόλεμο με την αποστολή στρατευμάτων για την κατάληψη του νησιού Χαργκ ή την απομάκρυνση του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν, δήλωσε ένας ανώτερος αξιωματούχος του Κόλπου, επικαλούμενος ανησυχίες ότι μια αμερικανική κατοχή του νησιού θα είχε ως αποτέλεσμα υψηλές απώλειες, πιθανότατα θα προκαλούσε ιρανική ανταπόδοση εναντίον περιφερειακών υποδομών και θα παρατείνει τη σύγκρουση.

Ωστόσο, η πιθανότητα περαιτέρω αμερικανικής στρατιωτικής δράσης παραμένει. Περίπου 1.000 Αμερικανοί στρατιώτες της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας του Στρατού αναμένεται να αναπτυχθούν τις επόμενες ημέρες στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με δύο πηγές που γνωρίζουν το θέμα, προσθέτοντας στην αυξανόμενη στρατιωτική παρουσία στην περιοχή, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ δηλώνει ότι βρίσκεται σε συνομιλίες με το Ιράν για τον τερματισμό της σύγκρουσης. Η Λέβιτ προειδοποίησε την Τετάρτη ότι εάν «το Ιράν αποτύχει να αποδεχθεί την πραγματικότητα της παρούσας στιγμής», ο Τραμπ «είναι έτοιμος να εξαπολύσει την κόλαση».

Διαβάστε επίσης:

Τραγωδία στο Μπανγκλαντές: Βίντεο-ντοκουμέντο από την πτώση λεωφορείου σε ποτάμι – Δύο νεκροί και 35 αγνοούμενοι

Γρίπη των πτηνών: Στην Ιταλία το πρώτο ανθρώπινο κρούσμα στην ΕΕ

Μαύρη Θάλασσα: Τουρκικό τάνκερ δέχθηκε επίθεση με drone

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.