Δεν υπάρχουν πολλές επιλογές για τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν από το να καταλήξουν σε συμφωνία. Η άρρητη αλήθεια από την έναρξη του πολέμου, παραμένει περισσότερο αληθινή στις τελευταίες πέντε ημέρες της εκεχειρίας, επισημαίνει σε ανάλυσή του το CNN.

Για τις ΗΠΑ, ο πρώτος γύρος συνομιλιών στo Ισλαμαμπάντ, παρά τη μαραθώνια διάρκειά τους, φάνηκε μια συντονισμένη παράσταση που στόχευε στην ενίσχυση της αμερικανικής επιρροής. Ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμένων ακολούθησε τόσο γρήγορα, που ο Λευκός Οίκος πιθανότατα είχε ήδη σχεδιάσει αυτή την κλιμάκωση.

Η πιθανότητα επιτυχίας σε έναν δεύτερο γύρο συνομιλιών αυξάνεται με τις πολιτικές ανάγκες και την κατάσταση όσων βρίσκονται στο τραπέζι. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ θέλει ανοιχτά μια συμφωνία και λέει ότι το ίδιο θέλει και το Ιράν. Αλλά πάνω απ ‘όλα – με τον πληθωρισμό και τις τιμές του φυσικού αερίου να αυξάνονται και τη βάση της MAGA να βρίσκεται ανοιχτά σε επαναστατική διάθεση – ο Τραμπ χρειάζεται επειγόντως μια συμφωνία.

Είναι δύσκολο να μαντέψει κανείς αν οι συνεχώς μεταβαλλόμενες θέσεις του Τραμπ προέρχονται από έλλειμμα προσοχής, προβλήματα μνήμης ή ανορθόδοξη διαπραγματευτική ιδιοφυΐα, σχολιάζει το CNN. Αλλά το να δυσκολεύεις τον αντίπαλό σου να καταλάβει τι θέλεις έχει τα όριά του ως διαπραγματευτική στρατηγική και μπορεί να προκαλέσει σύγχυση και απελπισία. Και αυτό το χάος – εκούσιo ή εξ ορισμού – τονίζει πόσο πολύ χρειάζεται ο Τραμπ μια συμφωνία.

Το Ιράν – παρά τη νίκη του στον πόλεμο των meme, τα πρωτοφανή πυρά σε όλη την περιοχή και την υπομονή της βάναυσης καταστροφής του υπουργικού συμβουλίου και του μηχανισμού ασφαλείας του – χρειάζεται ακόμη πιο επειγόντως μια συμφωνία. Το διαδίκτυο της προπαγάνδας δεν είναι ο πραγματικός κόσμος, και όσο καυχησιολογία κι αν υπάρχει για το πόσο αποτελεσματικές είναι οι επιθέσεις τους, η Τεχεράνη βρίσκεται σε πολύ χειρότερη θέση μετά από το χτύπημα περισσότερων από 13.000 στόχων.

Η ζημιά από 39 ημέρες βομβαρδισμών είναι αναμφισβήτητη. Οι επικριτές των ΗΠΑ αρέσκονται να χλευάζουν το πώς αντικατέστησαν έναν Αγιατολάχ Χαμενεΐ με έναν άλλο – αλλά ο Μοτζτάμπα δεν έχει ακόμη εμφανιστεί δημόσια, ούτε έχει αποδείξει πειστικά ότι έχει τις αισθήσεις του. Το Σώμα των Ιρανικών Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) βρίσκεται τώρα στην τρίτη θητεία του στην ηγεσία. Μπορεί να είναι σκληροπυρηνικοί, που επιδιώκουν αιματηρή εκδίκηση, αλλά αυτό δεν τους απαλλάσσει από τις σοβαρές προκλήσεις της κυβέρνησης και την αναπλήρωση των δυνάμεών τους για οποιαδήποτε μελλοντική σύγκρουση.

Η φαινομενική δύναμη του Ιράν πηγάζει από την επιβίωση και την ανυπακοή – από αξιοσημείωτη αντοχή, παρά από πραγματικό στρατιωτικό θρίαμβο. Αλλά βρίσκεται σε μια στιγμή πρωτοφανούς περιφερειακής αδυναμίας. Έχει επιτεθεί στρατιωτικά στους περισσότερους γείτονές του στον Κόλπο. Το Ιράκ γλίτωσε εν μέρει, αλλά είναι διχασμένο στην υποστήριξή του. Το Πακιστάν μεσολαβεί, αλλά έχει μια αμυντική συνθήκη με τη Σαουδική Αραβία που αφήνει σαφή τα πιθανά όριά του. Σε όλους τους άλλους κοντά, η Τεχεράνη έχει δείξει τα δόντια της, αλλά με τεράστιο κόστος. Είναι δύσκολο να ευδοκιμήσεις όταν η γειτονιά σε απεχθάνεται κυρίως επειδή γκρεμίζεις το πολυτελές προσωπείο ειρήνης και ευημερίας τους.

Εκτός από ατυχήματα ή παράλογες πράξεις από σκληροπυρηνικούς, η επιστροφή σε πλήρεις εχθροπραξίες φαίνεται λιγότερο πιθανή από έναν συμβιβασμό, ιδίως δεδομένου του πόσο παράξενα κοντά ήταν οι θέσεις των ΗΠΑ και του Ιράν μετά από 16 ώρες συνομιλιών στο Πακιστάν. Η ρητορική των διπλωματικών διαπραγματεύσεων μπορεί συχνά να μιλήσει αντίθετα. Ένας κανόνας είναι ότι αν οι συνομιλίες πάνε άσχημα, μιλήστε για πρόοδο για να ενθαρρύνετε περισσότερες συνομιλίες. όταν η επιτυχία φαίνεται κοντά, διαρρεύστε ότι υπάρχουν επικίνδυνα, μη κλιμακώσιμα χάσματα που πρέπει να ξεπεραστούν, ώστε ο αντίπαλός σας να νιώσει τη ζέστη.

Ωστόσο, οι δύο πλευρές φαίνεται να συμφωνούν ότι το Στενό του Ορμούζ μπορεί να ανοίξει ξανά – με τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμένων από τις ΗΠΑ να μειώνει δραστικά την επιρροή της Τεχεράνης σε αυτό το ζήτημα. Το Ιράν γνωρίζει ότι πρέπει να επιτρέψει ελεύθερη – ή πιο ελεύθερη – κυκλοφορία για να μειώσει τις πιέσεις στην Κίνα. Η διαμάχη αφορά πλέον περισσότερο τις λεπτομέρειες παρά την πραγματική ουσία της συμφωνίας.

Και οι δύο πλευρές συμφωνούν σε ένα μορατόριουμ για τον πυρηνικό εμπλουτισμό. Το Ιράν θέλει να διαρκέσει πέντε χρόνια, δήλωσε ένας Αμερικανός αξιωματούχος – στα μισά της επόμενης προεδρικής θητείας των ΗΠΑ. Οι ΗΠΑ θέλουν 20 χρόνια, δήλωσε μια πηγή που γνωρίζει τις συζητήσεις.

Οι δυνατότητες εμπλουτισμού του Ιράν έχουν μειωθεί από τους βομβαρδισμούς φέτος και πέρυσι. Αυτό που απομένει είναι τα περισσότερα από 400 κιλά ουρανίου εμπλουτισμένου κατά 60% που ο Τραμπ έχει πει ότι είναι θαμμένα στη σκόνη. Είναι απίθανο η Τεχεράνη να δει αυτό το απόθεμα εύκολα μετατρέψιμο σε βόμβα σύντομα εν μέσω της τρέχουσας κορύφωσης της αμερικανικής και ισραηλινής αεροπορικής κυριαρχίας και επιτήρησης.

Το ζήτημα αφορά περισσότερο την ιρανική κυριαρχία, η οποία θα μπορούσε να λυθεί μέσω της χρήσης του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) για την απομάκρυνσή του στη Ρωσία, την πώλησή του, την «υποβάθμιση» σε μικρότερο εμπλουτισμό ή την παρακολούθηση των δοχείων, στο πλαίσιο της ευρύτερης αποστολής επαλήθευσης που θέλουν να επαναλάβουν οι ΗΠΑ, και η οποία υπήρχε πριν από τον πόλεμο.

Ο μπαλαντέρ παραμένει το Ισραήλ. Το Ιράν θέλει οι αντιπρόσωποί του στον Λίβανο και αλλού να αφεθούν ήσυχοι. Η Χεζμπολάχ έχει καταστήσει αυτονόητο, μετά από εβδομάδες μαχών και επιθέσεων με ρουκέτες, ότι ο πόλεμος του 2024 δεν την άφησε μόνιμα παράλυτη. Η όρεξη του Ισραήλ για μακροχρόνια κατοχή στο νότο παραμένει ασαφής και η επίθεσή τους φαίνεται – με αξιοσημείωτη εξαίρεση την τρομερή επίθεση της περασμένης εβδομάδας στη Βηρυτό – να έχει σχεδιαστεί για να αφήνει τις περιοδικές πράξεις βαρβαρότητας αρκετά σπάνιες ώστε να μην προκαλούν την ίδια οργή που προκάλεσαν οι θηριωδίες της στη Γάζα.

Η κυβέρνηση του Λιβάνου βρίσκεται στις πρώτες άμεσες συνομιλίες της με το Ισραήλ εδώ και χρόνια, αλλά -και πάλι αυταπόδεικτα- δεν έχει κάνει καλά την υπόσχεσή της να αφοπλίσει τη Χεζμπολάχ και είναι απίθανο να το κάνει στο εγγύς μέλλον. Οι αναδυόμενες συνομιλίες πιθανότατα θα ομαδοποιήσουν αυτό το ζήτημα σε ξεχωριστό φάκελο, επιτρέποντας στο Ισραήλ να επιτεθεί όταν το κρίνει σκόπιμο, στον Λίβανο να υπομείνει έναν χαμηλότερο ρυθμό βομβαρδισμών και μια πιο αραιή κατοχή και στις ΗΠΑ να προτείνουν πρόοδο προς μια λύση.

Τα σημεία τριβής πριν από μια συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν μοιάζουν λιγότερο με ανυπέρβλητα εμπόδια και περισσότερο με μικρότερες λεπτομέρειες υπερηφάνειας και τοποθέτησης. Καμία πλευρά δεν μπορεί να δεχτεί μια συμφωνία που δεν μπορεί να προσποιηθεί ότι είναι νίκη. Το Ιράν πρέπει να αισθάνεται ότι η στρατιωτική του αποτροπή παραμένει: ότι έχει προβάλει αρκετή δύναμη και αναστάτωση για να κάνει μια άλλη επίθεση λιγότερο, παρά περισσότερο, πιθανή.

Ο Τραμπ έχει αναστατώσει σχεδόν τους πάντες τους τελευταίους δύο μήνες – από τον Πάπα Λέοντα, ακόμη και το Ισραήλ. Πρέπει να βγει από τον πρώτο μεγάλο πόλεμο της επιλογής του με μια συμφωνία που οι (πρώην) υποστηρικτές του μπορούν να πουλήσουν ως καλύτερη από τον κόσμο στον οποίο ζούσαμε πριν από τις 28 Φεβρουαρίου – λίγο πολύ με μια σχεδόν ατυχή εξέλιξη με μια παγκόσμια ύφεση και διαλυμένες αγορές ενέργειας.

Δύο διαρκή ερωτήματα θα στοιχειώνουν τον Τραμπ. Μήπως κάποια μεγάλη συμφωνία με το Ιράν φαίνεται καλύτερη από τη συμφωνία που υπέγραψε ο Πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα το 2015 και την οποία ο Τραμπ διέλυσε κατά την πρώτη του θητεία; Αυτό θα είναι δύσκολο να οριστεί: Η πυρηνική υποδομή του Ιράν έχει υποστεί μαζικές ζημιές και ο Τραμπ επιδιώκει να την αφήσει χωρίς εμπλουτισμένο υλικό ή τα μέσα για να εμπλουτίσει περισσότερο, οπότε αυτό είναι εφικτό

Το δεύτερο είναι το είδος του Ιράν που αναδύεται από τη σκόνη: σε μεγάλο βαθμό μειωμένο, κατεστραμμένο, με ζημιές στις υποδομές που μπορεί να γίνουν αισθητές για μια γενιά. Αλλά η ανθεκτικότητά του είναι αυτονόητη και ο περασμένος χρόνος των συνεχόμενων πολέμων θα έχει φιμώσει οριστικά οποιεσδήποτε μετριοπαθείς φωνές που υποδηλώνουν ότι το Ιράν δεν χρειάζεται ισχυρά μέσα για να αμυνθεί.

Ο Τραμπ μπορεί να πετύχει μια συμφωνία που μειώνει τα μέσα του Ιράν για την κατασκευή βόμβας. Αλλά οι ακούσιες συνέπειες του πρώτου πολέμου που επέλεξε μόλις αρχίζουν να διαχέονται. Και το πρώτο είναι ότι οι σκληροπυρηνικοί του Ιράν αναμφίβολα αισθάνονται ότι χρειάζονται μια βόμβα τώρα περισσότερο από ποτέ.

Διαβάστε επίσης:

Στενά του Ορμούζ: Η Τεχεράνη προτείνει να περνούν ανεμπόδιστα τα πλοία από την πλευρά του Ομάν

Ανοίγει νέο μέτωπο ο Τραμπ: Το Πεντάγωνο «φουλάρει» για στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Κούβα

Bloomberg: Παράταση της εκεχειρίας κατά δύο εβδομάδες εξετάζουν ΗΠΑ και Ιράν, για να δοθεί χρόνος για επίτευξη συμφωνίας

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.