Είναι το καταστροφικό σενάριο για το οποίο ο Ντόναλντ Τραμπ επανειλημμένα ορκίστηκε ότι δεν θα ανεχόταν ποτέ: η αποστολή στρατιωτών στο έδαφος σε μια κίνηση που θα μπορούσε να εμπλέξει τις ΗΠΑ σε έναν «αέναο πόλεμο» στη Μέση Ανατολή.

Τώρα, με μια 10ήμερη εκεχειρία στον πόλεμο με το Ιράν να πλησιάζει στο τέλος της και τις προοπτικές για ανανέωση των διαπραγματεύσεων να κρέμονται από μια κλωστή, οι πιθανότητες ο πρόεδρος να αθετήσει αυτή την υπόσχεση και να διατάξει κάποιο είδος χερσαίας εισβολής φαίνεται να αυξάνονται, γράφει ο Guardian σε ανάλυσή του για τη Μέση Ανατολή.

Παρά τις αυξανόμενες ελπίδες για τερματισμό της σύγκρουσης τις τελευταίες δύο εβδομάδες, η κυβέρνηση Τραμπ έχει αναπτύξει περισσότερες δυνάμεις στην περιοχή κατά την περίοδο αυτή, σε ένα σημάδι ετοιμότητας για πιθανή κλιμάκωση. Μέχρι να φτάσουν η Ομάδα Αμφίβιων Ετοιμότητας Boxer και η ομάδα εργασίας του Σώματος Πεζοναυτών στο τέλος του μήνα, περισσότεροι από 10.000 επιπλέον στρατιώτες θα έχουν σταλεί από τότε που οι εχθροπραξίες σταμάτησαν στις 8 Απριλίου μετά τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός.

«Αν δώσουμε μεγαλύτερη προσοχή σε αυτό που κάνει ο Πρόεδρος Τραμπ παρά σε αυτό που λέει, τότε μια χερσαία εισβολή είναι πολύ πιθανή», δήλωσε ο Αλί Βαέζ, διευθυντής του προγράμματος για το Ιράν στην Διεθνή Ομάδα Κρίσεων.

«Δεν τον έχουμε δει να αναπτύσσει σημαντικά στρατιωτικά μέσα σε κανένα πεδίο επιχειρήσεων και να μην τα χρησιμοποιεί. Συχνά έχει χρησιμοποιήσει την αμερικανική στρατιωτική ισχύ, αν την έχει αναπτύξει, και σε αυτήν την περίπτωση, έχει στείλει κυριολεκτικά χιλιάδες αμερικανικά στρατεύματα στην περιοχή, και ως εκ τούτου, πιστεύω ότι οι πιθανότητες να επιδιώξει την χερσαία εισβολή είναι πολύ υψηλότερες από ό,τι διαφορετικά. Υπάρχει σαφής κίνδυνος κλιμάκωσης της αποστολής εδώ».

Το καθεστώς στην Τεχεράνη μπορεί να έχει καταλήξει σε παρόμοιο συμπέρασμα. Ο Mohammad Bagher Ghalibaf, πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, ο οποίος αναδείχθηκε ως ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν στις νεοσύστατες ειρηνευτικές συνομιλίες, δήλωσε τη Δευτέρα ότι το ισλαμικό καθεστώς ετοιμάζεται να αναπτύξει «νέα χαρτιά στο πεδίο της μάχης» εάν επαναληφθούν οι μάχες.

Η προετοιμασία της Τεχεράνης

Οι αναλυτές λένε ότι οι στρατιωτικοί σχεδιαστές του Ιράν έχουν περάσει χρόνια προετοιμάζοντας επιμελώς μια χερσαία εισβολή. Και κρίνοντας από τη ρητορική ορισμένων ανώτερων στελεχών του, απολαμβάνουν την προοπτική.

Ο Abbas Araghchi, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, ο οποίος ηγήθηκε δύο γύρων διαπραγματεύσεων για το Ιράν με τις ΗΠΑ πριν τορπιλιστούν από στρατιωτική δράση, ήταν επιθετικά προκλητικός όταν το NBC τον ρώτησε αν το Ιράν φοβόταν μια χερσαία εισβολή των ΗΠΑ.

«Όχι, τους περιμένουμε, επειδή είμαστε σίγουροι ότι μπορούμε να τους αντιμετωπίσουμε, και αυτό θα ήταν μια μεγάλη καταστροφή για αυτούς», είπε.

Ο Ashkan Hashemipour, αναλυτής για το Ιράν στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, δήλωσε για τα σχόλια του Araghchi: «Δεν νομίζω ότι είναι απλώς ρητορικό. Είναι επειδή το Ιράν, αυτή τη στιγμή, φαίνεται να τα πάει αρκετά καλά σε έναν πόλεμο που ουσιαστικά διεξάγεται στον ουρανό και στη θάλασσα. Αν διεξάγεται στο έδαφος, ξέρει ότι θα είναι ακόμη πιο δυνατοί».

Την ιρανική αυτοπεποίθηση τροφοδοτεί το γεγονός ότι η Ισλαμική Δημοκρατία έχει δει – και έχει αποκρούσει – μια προηγούμενη χερσαία εισβολή. Ο πόλεμος του 1980-88 με το Ιράκ ήταν το πεδίο δοκιμασίας για τη σημερινή γενιά Ιρανών στρατιωτικών ηγετών.

Πυροδοτήθηκε όταν ο Σαντάμ Χουσεΐν διέταξε τις ιρακινές δυνάμεις να εισβάλουν στο Ιράν μετά την Ισλαμική επανάσταση του 1979, η σύγκρουση μετατράπηκε σε έναν αιματηρό πόλεμο φθοράς. Κατέληξε σε αδιέξοδο, αφού οι ιδεολογικά καθοδηγούμενες ιρανικές δυνάμεις απώθησαν τον καλύτερα εξοπλισμένο στρατό του Ιράκ, ο οποίος είχε προμηθευτεί από τη Δύση καθώς και από τη Σοβιετική Ένωση.

Ο Nader Hashemi, καθηγητής Μέσης Ανατολής και Ισλαμικής πολιτικής στο Πανεπιστήμιο Georgetown, δήλωσε: «Αυτός ο πόλεμος ήταν μια θεμελιώδης εμπειρία για τους σκληροπυρηνικούς και συντηρητικούς του Ιράν. Δεν τον είδαν απλώς ως πόλεμο μεταξύ Ιράν και Ιράκ, αλλά ως μια σημαντική προσπάθεια των Ηνωμένων Πολιτειών και της Δύσης να υπονομεύσουν την Ισλαμική επανάσταση.

«Υπάρχουν σαφείς γραμμές και συνδέσεις που η Ισλαμική Δημοκρατία αντλεί από αυτήν την εμπειρία με αυτόν τον τρέχοντα πόλεμο. Από την οπτική τους γωνία, αυτό που συμβαίνει τώρα τους αποδεικνύει απόλυτα σωστό. Η μεγαλύτερη δύναμη στον κόσμο, οι Ηνωμένες Πολιτείες, και ο μεγαλύτερος σύμμαχός τους στη Μέση Ανατολή προσπαθούν να ανατρέψουν την Ισλαμική Δημοκρατία και τώρα θέλουν να εισβάλουν και να την καταλάβουν».

Στρατιωτικά και τεχνολογικά υπερτερούντες από τις ΗΠΑ, οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) του Ιράν είναι πιθανό να βασίζονται σε ασύμμετρες τακτικές που θα βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στον ανταρτοπόλεμο σε περίπτωση αμερικανικής χερσαίας εισβολής.

Για να δοθεί μέγιστη ευελιξία, οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης έχουν χωριστεί σε 31 επαρχιακές μονάδες περίπου σύμφωνα με τις 31 επαρχίες της χώρας, παρακάμπτοντας έτσι την ανάγκη για κεντρική διοίκηση που θα μπορούσε να εξαλειφθεί ή να διαταραχθεί από αμερικανικές ή ισραηλινές επιθέσεις.

Ο Saeid Golkar, καθηγητής πολιτικής στο Πανεπιστήμιο του Τενεσί στο Τσατανούγκα, δήλωσε ότι το σχέδιο καταρτίστηκε μετά την εισβολή στο Ιράκ υπό την ηγεσία των ΗΠΑ το 2003.

«Η ιδέα είναι να προσπαθήσουμε να σπάσουμε το Ιράν σε ένα μωσαϊκό, με κάθε μωσαϊκό να υπερασπίζεται τον εαυτό του», δήλωσε ο Golkar, ειδικός στο IRGC και την Basij, την εθελοντική πολιτοφυλακή του Ιράν.

Ζωτικό ρόλο θα έπαιζαν επίσης οι μεγαλύτερες – αν και πολιτικά λιγότερο ισχυρές – συμβατικές ένοπλες δυνάμεις του Ιράν, γνωστές ως Artesh.

Σύμφωνα με τις αλλαγές που εισήχθησαν το 2009, οι Artesh διασπάστηκαν σε μονάδες ταχείας δράσης που βασίζονται σε 12 περιφερειακά αρχηγεία σε όλη τη χώρα – και πάλι με σκοπό την απελευθέρωση των τοπικών διοικητών από την κεντρική διοίκηση.

Ο κύριος ρόλος των Artesh, δήλωσε ο Hashemipour, θα ήταν να αναγκάσουν τις αμερικανικές δυνάμεις να πολεμήσουν δύο πολέμους – «έναν συμβατικό, έναν αντισυμβατικό» – ταυτόχρονα.

Ο αντισυμβατικός πόλεμος υπό την ηγεσία του IRGC πιστεύεται ότι παραμένει εν μέρει με την υποστήριξη της Basij, μιας εθελοντικής δύναμης νέων που έγινε γνωστή για τις επιθέσεις «ανθρώπινου κύματος» στις ιρακινές δυνάμεις στον πόλεμο του 1980-88, καθοδηγούμενη από μια ένθερμη επαναστατική επιθυμία να επιτευχθεί «μάρτυρας» των Σιιτών.

Η βασική μονάδα Basij θα ήταν το τάγμα πεζικού Ιμάμη Χουσεΐν, που πήρε το όνομά του από τον εγγονό του προφήτη Μωάμεθ, ο οποίος πέθανε στη μάχη της Καρμπάλα το 680.

Ωστόσο, ο Golkar υποβάθμισε τη στρατιωτική σημασία της πολιτοφυλακής, περιγράφοντάς την ως «όργανο εσωτερικής καταστολής» και αμφισβητώντας την προθυμία πολλών μελών να πολεμήσουν, επικαλούμενος την πτώση της θρησκευτικής αφοσίωσης στο Ιράν και την εκτεταμένη δυσαρέσκεια με το καθεστώς.

Με την εστίαση του Τραμπ στο άνοιγμα του στενού του Ορμούζ, οι δυνάμεις εδάφους θα μπορούσαν -τουλάχιστον αρχικά- να μην επαρκούν για εισβολή στην ηπειρωτική χώρα και να περιοριστούν στην κατάληψη ενός ή περισσότερων από πολλά νησιά στον Κόλπο στα ανοικτά των νότιων ακτών του Ιράν. Αλλά τέτοιες αναπτύξεις θα άφηναν τα αμερικανικά στρατεύματα ευάλωτα σε επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Το «χαρτί» του κλεισίματος του Μπαμπ αλ-Μαντέμπ

Το ιρανικό καθεστώς είναι επίσης πιθανό να απαντήσει πιέζοντας τους συμμάχους του Χούθι στην Υεμένη να κλείσουν τη ναυτιλιακή οδό Bab al-Mandab μεταξύ της Ερυθράς Θάλασσας και του Ινδικού Ωκεανού, κάτι που θα προκαλούσε εκτόξευση των παγκόσμιων τιμών ενέργειας.

Ο Βαέζ δήλωσε: «Η πραγματικότητα είναι ότι δεν υπάρχει στρατιωτική λύση για το άνοιγμα του στενού, επειδή ακόμη και σε ένα σενάριο όπου [ο Τραμπ] θα καταλάβει ολόκληρη τη νότια ακτή του Ιράν και όλα τα νησιά του Κόλπου που έχει το Ιράν, το Ιράν θα εξακολουθεί να είναι σε θέση να εκτοξεύει μη επανδρωμένα αεροσκάφη από πολύ πιο βαθιά στην ενδοχώρα για να διαταράξει την κυκλοφορία στο στενό».

Αυτό θα μπορούσε να ανοίξει το δρόμο για την ολοκλήρωση ενός χερσαίου πολέμου για τον οποίο το Ιράν έχει περάσει 47 χρόνια προετοιμασίας μετά από δεκαετίες σκιώδους σύγκρουσης με την Ουάσιγκτον, που διεξάγεται κυρίως μέσω πληρεξουσίων σε τοποθεσίες όπως το Ιράκ και το Αφγανιστάν.

Οι ίδιες τακτικές ανταρτοπόλεμου που χρησιμοποιούνται σε αυτές τις χώρες, συμπεριλαμβανομένων των βομβών στο δρόμο που κατασκευάζονται από αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς – μια προσέγγιση που τελειοποιήθηκε στο Ιράκ από τον πρώην διοικητή της δύναμης Quds των IRGC, Κασέμ Σουλεϊμανί – είναι πιθανό να δεχτούν οποιαδήποτε αμερικανική εισβολή.

Αλλά ο Γκολκάρ σημειώνει μια ζωτική διαφορά: την απουσία μιας εξωτερικής δύναμης που αναμειγνύεται. «Στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, ήταν το Ιράν και το IRGC που βρίσκονταν στη μέση αυτών των δύο χωρών, προσπαθώντας να δημιουργήσουν ένα τέλμα για τους Αμερικανούς», είπε.

«Επειδή δεν υπάρχουν εξωτερικές χώρες που θα μπορούσαν να υποστηρίξουν μια εξέγερση στο Ιράν, δεν θα δούμε το ίδιο σενάριο όπως στο Ιράκ».

Αυτό θα μπορούσε να αφήσει το αποτέλεσμα να εξαρτάται από τις συμπεριφορές ενός δυσαρεστημένου ιρανικού πληθυσμού και την προθυμία των ΗΠΑ να απορροφήσουν απώλειες.

Ο Βαέζ είπε: «Οποιοδήποτε είδος χερσαίας εισβολής πιθανότατα θα συνεπαγόταν σημαντικές απώλειες από την πλευρά των ΗΠΑ, κάτι που οι Ιρανοί θα ήθελαν πραγματικά να δουν». Πρόσθεσε ότι ο Τραμπ μπορεί να έχει ήδη χάσει την υποστήριξη του κοινού από τους αντιπάλους του καθεστώτος απειλώντας να σβήσει τον πολιτισμό του Ιράν και να αλλάξει τα σύνορά του.

«Δεν μπορούμε να γενικεύσουμε το δημόσιο αίσθημα, αλλά είναι σημαντικό να λάβουμε υπόψη σε ποιο σημείο αυτής της σύγκρουσης θα μπορούσε να συμβεί μια χερσαία εισβολή. Είναι αφού ο Πρόεδρος Τραμπ απειλήσει να γυρίσει το Ιράν πίσω στην λίθινη εποχή.

«Η [Ιρανική] κοινή γνώμη στρέφεται εναντίον αυτού του πολέμου και η αποστολή στρατιωτών στο έδαφος είναι πιο πιθανό να ωφελήσει το καθεστώς παρά να ωφελήσει τους αντιπάλους του, επειδή η αλλαγή καθεστώτος δεν θα μπορούσε να γίνει με [μόνο] αρκετές χιλιάδες ειδικές δυνάμεις και χερσαία στρατεύματα των ΗΠΑ.

«Εάν υπάρχουν αμερικανικές μπότες σε ιρανικό έδαφος, το IRGC θα τους θεωρούσε άτακτους και σίγουρα θα προσπαθούσε να αυξήσει σημαντικά τον αριθμό των θυμάτων, επειδή γνωρίζει επίσης ότι το διπλό [σενάριο] των υψηλών τιμών ενέργειας και των υψηλών θυμάτων θα έριχνε την προεδρία του Τραμπ».

Διαβάστε επίσης:

Ισπανικό δικαστήριο χαρακτήρισε τους μάρτυρες του Ιεχωβά «καταστροφική αίρεση»

Μπαράζ νέων απειλών προς το Ιράν λίγο πριν την εκπνοή της προσωρινής εκεχειρίας – Συνομιλίες μόνο μετά την άρση του ναυτικού αποκλεισμού θέλει η Τεχεράνη

Βιασμοί με αντικείμενα, επίδειξη γεννητικών οργάνων, ούρηση: Η σεξουαλική βία ως μέσο εκτοπισμού Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.