Η επίσκεψη του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ στην Κίνα (13-15 Μαΐου 2026) πραγματοποιείται σε μια περίοδο έντονων εξελίξεων στις σινοαμερικανικές σχέσεις. Οι δύο χώρες επιχειρούν να διαχειριστούν μιαπολυεπίπεδη συνεργασία και ανταγωνισμό, όπου το εμπόριο, η ασφάλεια και η γεωπολιτική ισχύς συνυπάρχουν με αυξανόμενες εντάσεις. 

Κεντρικό ρόλο σε αυτή τη σχέση διαδραματίζουν η ιρανική κρίση και το ζήτημα της Ταϊβάν. Η συνεργασία της Κίνας με το Ιράν προσθέτει μια ακόμη διάσταση αντιπαράθεσης, επηρεάζοντας την παγκόσμια ενεργειακή και στρατιωτική ισορροπία. Παράλληλα, το ζήτημα της Ταϊβάν παραμένει σημείο διαφωνίας και πιθανής κρίσης μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου.

Η δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ έχει αλλάξει την προσέγγιση και τη ρητορική της αμερικανικής πολιτικής απέναντι στη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. Σήμερα η Ουάσιγκτον, αντί να παρουσιάζει τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα ως ανταγωνιστικές χώρες σε στρατηγικό επίπεδο, έχει δηλώσει ότι επιδιώκει «ισορροπία δυνάμεων» και «σταθερή ειρήνη» με την Κίνα. 

Ωστόσο, στους τομείς του εμπορίου και της άμυνας, η κυβέρνηση Τραμπ έχει λάβει μέτρα τα οποία δείχνουν ότι εξακολουθεί να θεωρεί την Κίνα ως βασικό ανταγωνιστή. Σε αυτό το πλαίσιο, η επίσκεψη Τραμπ αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς μπορεί να καθορίσει την πορεία των σχέσεων των δύο μεγάλων δυνάμεων για τα επόμενα χρόνια.

Η πολιτική της δεύτερης κυβέρνησης Τραμπ

Πρόσφατη έκθεση του Κογκρέσου για τις σχέσεις Ουάσιγκτον – Πεκίνου αναφέρει ότι η παρούσα κυβέρνηση Τραμπ παρουσίασε την πολιτική της απέναντι στην Κίνα μέσα από δύο βασικά έγγραφα: 

• Τη Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας (National Security Strategy – NSS), που δημοσιεύτηκε τον Δεκέμβριο του 2025.
• Τη Στρατηγική Εθνικής Άμυνας (National Defense Strategy – NDS), που δημοσιεύτηκε τον Ιανουάριο του 2026.

Όπως υποστηρίζουν οι δύο Αμερικανίδες αναλύτριες του Κογκρέσου σε θέματα εξωτερικής πολιτικής και σινοαμερικανικών σχέσεων Σούζαν Λόρενς και Κάρεν Σάτερ, η γλώσσα που χρησιμοποιείται για την Κίνα σε αυτά τα έγγραφα είναι σε ορισμένα σημεία συμφιλιωτική και σε άλλα πιο επιθετική. Το γεγονός αυτό μπορεί να δείχνει είτε μια διαφορετική στρατηγική στον τρόπο παρουσίασης της πολιτικής είτε διαφωνίες μέσα στην κυβέρνηση Τραμπ ή και τα δύο. 

Η Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας (NSS) δεσμεύεται ότι «η κυβέρνηση θα κερδίσει το οικονομικό μέλλον στην Ασία», εν μέρει μέσω μιας πραγματικά αμοιβαίας επωφελούς οικονομικής σχέσης με το Πεκίνο. Παράλληλα, αναφέρει ότι «η κυβέρνηση επιδιώκει να επαναπροσδιορίσει τη σινοαμερικανική οικονομική σχέση, δίνοντας προτεραιότητα στην αμοιβαιότητα και τη δικαιοσύνη, ώστε να αποκαταστήσει την οικονομική ανεξαρτησία των Ηνωμένων Πολιτειών». Πάντως, σε κανένα σημείο η NSS δεν χαρακτηρίζει ρητά την Κίνα ως ανταγωνιστή.

Η Στρατηγική Εθνικής Άμυνας (NDS) αναφέρει ότι «ο Πρόεδρος Τραμπ επιδιώκει μια σταθερή ειρήνη, δίκαιο εμπόριο και σχέσεις αμοιβαίου σεβασμού με την Κίνα». Παράλληλα, τονίζει ότι στόχος του υπουργείου Άμυνας (ή υπουργείου Πολέμου, σύμφωνα με το Εκτελεστικό Διάταγμα 14347 της 5ης Σεπτεμβρίου 2025) «δεν είναι να επιβληθεί στην Κίνα, ούτε να την περιορίσει ή να την ταπεινώσει». Αντίθετα, σκοπός είναι «να αποτραπεί σε οποιαδήποτε χώρα, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας, να επιβληθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες ή στους συμμάχους τους και να επιτευχθεί μια ισορροπία δυνάμεων στον Ινδο-Ειρηνικό, που θα επιτρέπει σε όλους να απολαμβάνουν μια σταθερή ειρήνη».

Η NDS δεν κάνει άμεση αναφορά στην Ταϊβάν, παρότι η Κίνα τη θεωρεί δικό της έδαφος. Ωστόσο, αναφέρει ότι οι ΗΠΑ θέλουν να ενισχύσουν την άμυνά τους στην περιοχή της «Πρώτης Νησιωτικής Αλυσίδας», που περιλαμβάνει την Ιαπωνία, την Ταϊβάν και τμήματα των Φιλιππίνων και της Ινδονησίας. 

Η δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ έχει αλλάξει την οργάνωση υπηρεσιών που ασχολούνται με την Κίνα. Έκλεισε ή περιόρισε κάποιες παλιές υπηρεσίες και δημιούργησε νέες. Για παράδειγμα, κατάργησε μια μονάδα του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, η οποία ασχολούνταν με την τεχνολογία και την εθνική ασφάλεια. Επίσης, ίδρυσε στο υπουργείο Εξωτερικών ένα νέο γραφείο για τις «αναδυόμενες απειλές», το οποίο εστιάζει κυρίως σε ζητήματα τεχνολογίας και ασφάλειας που σχετίζονται με την Κίνα. 

Ακόμη, άλλαξε τον ρόλο της USAID, δηλαδή της υπηρεσίας που διαχειρίζεται την αμερικανική βοήθεια στο εξωτερικό, και μετέφερε τις αρμοδιότητές της στο υπουργείο Εξωτερικών. Το ίδιο υπουργείο διαχειρίζεται πλέον και το ταμείο για την αντιμετώπιση της επιρροής της Κίνας, το οποίο παλαιότερα διαχειριζόταν από κοινού με την USAID.

Παράλληλα, η κυβέρνηση μείωσε τον ρόλο της Υπηρεσίας Παγκόσμιων Μέσων των ΗΠΑ (USAGM), που εποπτεύει μέσα όπως η Voice of America και η Radio Free Asia, τα οποία εκπέμπουν και προς την Κίνα. Τέλος, αναδιοργάνωσε το υπουργείο Εξωτερικών, καταργώντας μια θέση υφυπουργού για θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και μειώνοντας το μέγεθος της εν λόγω υπηρεσίας. Συνολικά, η κυβέρνηση συγκέντρωσε περισσότερες αρμοδιότητες σε λιγότερους φορείς και αναδιάρθρωσε τις υπηρεσίες, που σχετίζονται με την Κίνα.

Δηλώσεις των δύο ηγετών

Κατά τη δεύτερη θητεία του ο Τραμπ έχει υιοθετήσει σε μεγάλο βαθμό έναν πιο συμφιλιωτικό τόνο στις δημόσιες δηλώσεις του για την Κίνα. Στις 4 Μαΐου 2026, δήλωσε: «Είμαστε αντίπαλοι, αλλά έχουμε μια πολύ καλή σχέση… Και νομίζω ότι είναι καλύτερο να τα πάμε καλά με την Κίνα, παρά να πολεμάμε με την Κίνα, και το ίδιο πιστεύουν κι εκείνοι». Επίσης, έχει δηλώσει ότι σέβεται τον ηγέτη της Κίνας, τον γενικό γραμματέα του Κομμουνιστικού Κόμματος και Πρόεδρο της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας Σι Τζινπίνγκ.

Αντίστοιχα, σε σύνοδο τον Οκτώβριο του 2025 στο Μπουσάν της Νότιας Κορέας, ο Σι κάλεσε τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα να γίνουν «εταίροι και φίλοι». Σύμφωνα με κινεζική ανακοίνωση, δήλωσε ότι «η Κίνα δεν έχει καμία πρόθεση να αμφισβητήσει ή να αντικαταστήσει κανέναν» και κάλεσε «οι διμερείς οικονομικές σχέσεις να αποτελέσουν άγκυρα και κινητήρια δύναμη για τις σχέσεις ΗΠΑ – Κίνας».

Σε τηλεφωνική επικοινωνία στις 4 Φεβρουαρίου 2026 με τον Πρόεδρο Τραμπ, ο Σι μίλησε για «αμοιβαίο σεβασμό, ειρηνική συνύπαρξη και αμοιβαία επωφελή συνεργασία». Μάλιστα, την ίδια ημέρα είχε προγραμματίσει τηλεφωνική συνομιλία και με τον Ρώσο Πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, γεγονός που φαίνεται να δείχνει ότι η Κίνα αξιολογεί ωςεξίσου σημαντικές τις σχέσεις της με τις ΗΠΑ και με τη Ρωσία.

Προγραμματισμένες συναντήσεις ηγετών

Τόσο η δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ όσο και η κυβέρνηση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας φαίνεται να δίνουν προτεραιότητα στη διπλωματία σε επίπεδο ηγετών. Η κινεζική πλευρά παρουσιάζει αυτές τις συναντήσεις ως ιδιαίτερα σημαντικές, λέγοντας ότι έχουν «αναντικατάστατο ρόλο στην παροχή στρατηγικής καθοδήγησης για τις σχέσεις των δύο χωρών». 

Η συνάντηση Τραμπ – Σι τον Οκτώβριο του 2025 στο Μπουσάν ήταν η πρώτη τους στη δεύτερη θητεία Τραμπ. Η τρέχουσα συνάντησή τους στο Πεκίνο (13-15 Μαΐου 2026) θα είναι η πρώτη επίσκεψη Αμερικανού Προέδρου στην Κίνα από την τελευταία επίσκεψη του Τραμπ το 2017. Μάλιστα, θα τον συνοδεύσουν στο Πεκίνο και 16 Αμερικανοί επιχειρηματίες. 

Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι αυτός και η Πρώτη Κυρία σκοπεύουν να φιλοξενήσουν τον Σι και τη σύζυγό του στην Ουάσιγκτον, τον Νοέμβριο του 2026. Οι δύο ηγέτες ενδέχεται επίσης να συναντηθούν στη Σύνοδο Κορυφής της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας – Ειρηνικού (APEC) στο Σεντζέν της Κίνας (18-19 Νοεμβρίου 2026) και στη Σύνοδο της G-20 στο Μαϊάμι (14-15 Δεκεμβρίου 2026).

Διμερές εμπόριο και επενδύσεις

Από το 2017, η αμερικανική κυβέρνηση έχει αυξήσει τη χρήση δασμών, ελέγχων εξαγωγών και άλλων εργαλείων, προκειμένου:

• Να αντιμετωπίσει πρακτικές της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας, που θεωρεί ως προβληματικές.
• Να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των ΗΠΑ έναντι της Κίνας.
• Να μειώσει την εξάρτηση των ΗΠΑ από το κινεζικό εμπόριο.

Από την άνοιξη του 2025 Αμερικανοί και Κινέζοι αξιωματούχοι διεξάγουν συνομιλίες για τους δασμούς που είχε επιβάλει ο Πρόεδρος Τραμπ με βάση τον νόμο περί Διεθνών Οικονομικών Εκτάκτων Εξουσιών (IEEPA). Ύστερα από απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου στις αρχές του 2026, σύμφωνα με την οποία ο Αμερικανός Πρόεδρος δεν μπορεί πλέον να χρησιμοποιεί τον IEEPA για επιβολή δασμών, οι δασμοί αυτοί καταργήθηκαν και αντικαταστάθηκαν με έναν παγκόσμιο δασμό 10% για 150 ημέρες, βάσει μιας άλλης νομοθεσίας.

Τον Μάιο του 2026, αμερικανικό δικαστήριο εμπορίου έκρινε ότι ο Πρόεδρος δεν μπορεί να επιβάλει νόμιμα αυτόν τον νέο δασμό στο μεγαλύτερο μέρος των εισαγωγών. Δηλαδή, ο δασμός κρίθηκε σε μεγάλο βαθμό παράνομος. 

Παράλληλα, ο Εμπορικός Αντιπρόσωπος των ΗΠΑ (USTR) ξεκίνησε έρευνα σε 16 εμπορικούς εταίρους, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας, για ζητήματα που σχετίζονται με την πλεονάζουσα βιομηχανική παραγωγή. Αυτό σημαίνει ότι κάποιες χώρες παράγουν πάρα πολλά βιομηχανικά προϊόντα (π.χ. χάλυβα, ηλεκτρονικά κ.λπ.), περισσότερο από τη ζήτηση, και τα εξάγουν μαζικά σε άλλες χώρες. Οι ΗΠΑ εξετάζουν αν αυτή η υπερπαραγωγή ρίχνει τεχνητά τις τιμές, αν πλήττει τις αμερικανικές βιομηχανίες και αν δημιουργεί αθέμιτο ανταγωνισμό στο εμπόριο.

Η αμερικανική κυβέρνηση έχει επίσης επιβάλει δασμούς σε συγκεκριμένους τομείς βάσει άλλης νομοθεσίας, οι οποίοι ισχύουν για εισαγωγές από την Κίνα. Επιπλέον οι έλεγχοι εξαγωγών προς την Κίνα – ιδίως στα μικροτσίπ – έχουν ενισχυθεί από το 2018. Ωστόσο το 2025 εγκρίθηκε και η εξαγωγή προηγμένων τσιπ προς την Κίνα από την εταιρεία Nvidia, κάτι που ορισμένοι πρώην αξιωματούχοι θεώρησαν ως χαλάρωση κάποιων μέτρων ασφάλειας από την κυβέρνηση, όπως ελέγχους σε εξαγόμενες τεχνολογίες, με αντάλλαγμα οικονομικά ή εμπορικά οφέλη από την Κίνα.

Ιράν

• Η Κίνα διατηρεί σχέσεις συνεργασίας με το Ιράν και τις αραβικές χώρες του Κόλπου και είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας ιρανικού αργού πετρελαίου.
• Στις 4 Μαΐου 2026, ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ κάλεσε την Κίνα «να εντείνει τη διπλωματία της και να βοηθήσει τους Ιρανούς να ανοίξουν το στενό», αναφερόμενος στα Στενά του Ορμούζ.
• Στις 24 Απριλίου 2026 η Υπηρεσία Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων του υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ (OFAC) επέβαλε κυρώσεις σε πέντε κινεζικά διυλιστήρια πετρελαίου, υποστηρίζοντας ότι «αυτά παίζουν καθοριστικό ρόλο στη στήριξη της πετρελαϊκής οικονομίας του Ιράν».
• Στις 2 Μαΐου, το υπουργείο Εμπορίου της Κίνας έδωσε εντολή σε κινεζικές εταιρείες «να μην συμμορφώνονται με τις αμερικανικές κυρώσεις».
• Νωρίτερα, τον Απρίλιο, οι «Financial Times» ανέφεραν ότι το Ιράν χρησιμοποίησεένανδορυφόρο, που είχε αγοράσει από κινεζική εταιρεία το 2024, για να στοχεύσει αμερικανικούςστρατιωτικούς στόχους στη Μέση Ανατολή, κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης ΗΠΑ – Ισραήλ με το Ιράν.

Τα παραπάνω καταδεικνύουν την αυξημένη ένταση στις σινοαμερικανικές σχέσεις, κατά τη διάρκεια της ιρανικής κρίσης. Η Κίνα προμηθεύεται μεγάλες ποσότητες ιρανικού πετρελαίου, στηρίζοντας έτσι την οικονομία του Ιράν, γεγονός που αντιτίθεται στην επιβολή των αμερικανικών κυρώσεων κατά της Τεχεράνης. Γι’ αυτό τον λόγο, η Ουάσιγκτον επιβάλει κυρώσεις και σε κινεζικές εταιρείες, που συνεργάζονται με το Ιράν. 

Συνολικά η αντιπαράθεση δεν περιορίζεται στο εμπόριο, αλλά επεκτείνεται στην ενέργεια, την επιβολή κυρώσεων, την τεχνολογία και την ασφάλεια, δείχνοντας μια πιο γενική και βαθιά σύγκρουση συμφερόντων ανάμεσα στις δύο χώρες.

Ταϊβάν

Σε τηλεφωνική επικοινωνία των δύο ηγετών τον Φεβρουάριο του 2026, ο Σι χαρακτήρισε την Ταϊβάν ως «το πιο σημαντικό ζήτημα στις σχέσεις ΗΠΑ – Κίνας» και κάλεσε τον Αμερικανό Πρόεδρο «να χειριστεί με προσοχή το ζήτημα των πωλήσεων όπλων προς την Ταϊβάν».

Σημειώνεται ότι ο νόμος του 1979 για τις σχέσεις με την Ταϊβάν (Taiwan Relations Act) προβλέπει ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες θα διαθέτουν στην Ταϊβάν τα αμυντικά μέσα και τις υπηρεσίες που είναι απαραίτητα ώστε να διατηρεί επαρκή ικανότητα αυτοάμυνας».

Κινέζοι ειδικοί έχουν προτείνει στον Σι, κατά τη σύνοδο του Μαΐου 2026, να επαναλάβει το αίτημά του προς τις ΗΠΑ, προκειμένου να περιορίσουν τις πωλήσεις όπλων προς την Ταϊβάν. Επίσης, να ζητήσει από τον Αμερικανό Πρόεδρο να δηλώσει ότι «αντιτίθεται στην ανεξαρτησία της Ταϊβάν και ότι στηρίζει τον στόχο της Κίνας για ειρηνική επανένωση με την Ταϊβάν».Είναι προφανές ότι τέτοιες δηλώσεις θα αποτελούσαν απόκλιση από τη μακροχρόνια πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών.

Συμπερασματικά, οι σινοαμερικανικές σχέσεις βρίσκονται σε μια περίοδο όπου η συνεργασία και ο ανταγωνισμός συνυπάρχουν έντονα. Η ιρανική κρίση, το ζήτημα της Ταϊβάν και οι ευρύτερες γεωπολιτικές εξελίξεις δείχνουν ότι οι δύο δυνάμεις καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στη διπλωματία και την αντιπαράθεση, με τις αποφάσεις τους να επηρεάζουν τη διεθνή σταθερότητα.

Διαβάστε επίσης

Με δύσκολα μέτωπα στο εσωτερικό των ΗΠΑ ο Τραμπ πρόθυμος για πολλές συμφωνίες στη σύνοδο κορυφής της Κίνας

Γκολσιφτέ Φαραχανί: Η Ιρανή ηθοποιός που έβαλε «φωτιές» στο προεδρικό ζεύγος της Γαλλίας με το viral χαστούκι της Μπριζίτ στον Εμανουέλ Μακρόν

Το Ιράν βλέπει σημαντικά οικονομικά οφέλη από τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.