Τα καμπανάκια του κινδύνου για την ευρωπαϊκή οικονομία ηχούν πλέον εκκωφαντικά, με την Αθήνα να παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα τις δραματικές εξελίξεις στο μέτωπο των επιτοκίων και των μακροοικονομικών ισορροπιών. Η τελευταία έκθεση της Κομισιόν, σε συνδυασμό με τις πρόσφατες, αυστηρές προειδοποιήσεις του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα, και τα μηνύματα από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), συνθέτουν το σκηνικό ενός «τέλειου καταιγισμού» που απειλεί να τινάξει στον αέρα τις θυσίες των ελληνικών νοικοκυριών.

Η ουσία της νέας απειλής κρύβεται πίσω από μια φράση-κλειδί της Ευρωπαϊκής Επιτροπής: ένα «παρατεταμένο σοκ» βρίσκεται προ των πυλών, ικανό να προκαλέσει αλυσιδωτές δευτερογενείς επιπτώσεις. Αυτή τη φορά, στο στόχαστρο δεν βρίσκονται μόνο οι γενικοί δείκτες των αγορών, αλλά ο σκληρός πυρήνας της πραγματικής οικονομίας: οι επιχειρήσεις και η αγορά εργασίας.

Το «δόγμα» Στουρνάρα και το αδιέξοδο της ΕΚΤ

Ενώ η αγορά ήλπιζε σε μια σταδιακή αποκλιμάκωση, η ρητορική για νέα άνοδο ή διατήρηση των επιτοκίων σε ασφυκτικά επίπεδα επιστρέφει. Ο Γιάννης Στουρνάρας, ευθυγραμμιζόμενος με τις ανησυχίες των «γερακιών» της Φρανκφούρτης, ξεκαθαρίζει ότι η μάχη με τον πληθωρισμό και τις γεωπολιτικές αβεβαιότητες δεν έχει κριθεί.

Η ΕΚΤ εμφανίζεται εγκλωβισμένη: από τη μία πλευρά, η ανάγκη να συγκρατηθούν οι τιμές επιβάλλει ακριβό χρήμα. Από την άλλη, αυτή ακριβώς η πολιτική στερεί ρευστότητα από την αγορά, αυξάνει το κόστος δανεισμού και «παγώνει» τις επενδύσεις.

Ποιες επιχειρήσεις μπαίνουν στην «κόκκινη ζώνη»

Η έκθεση της Κομισιόν είναι αποκαλυπτική για το πού θα χτυπήσει πρώτα το κύμα των επιπτώσεων. Ο κίνδυνος εστιάζεται σε κλάδους της Ευρωζώνης που είναι ταυτόχρονα εκτεθειμένοι σε τρεις παράγοντες:

• Στο διεθνές εμπόριο (λόγω των γεωπολιτικών αναταράξεων και των προστατευτικών πολιτικών).
• Στο ενεργειακό κόστος (που παραμένει μια μόνιμη, αστάθμητη απειλή).
• Στα επιτόκια (που εκτινάσσουν το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους τους).

Για την Ελλάδα, όπου η πλειοψηφία των επιχειρήσεων είναι μικρομεσαίες και ήδη αποκλεισμένες από τον τραπεζικό δανεισμό, η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται σε άμεσο κίνδυνο λουκέτων. Οι κλάδοι της μεταποίησης, των μεταφορών και του εμπορίου βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του πυρός.

Το ντόμινο στα νοικοκυριά: Ακρίβεια και απειλή στην αγορά εργασίας

Το πιο ανησυχητικό στοιχείο της ευρωπαϊκής ανάλυσης είναι ο τρόπος με τον οποίο αυτή η επιχειρηματική ασφυξία θα μεταφερθεί τελικά στους πολίτες. Το «παρατεταμένο σοκ» αναμένεται να χτυπήσει τα νοικοκυριά μέσω δύο βασικών αγωγών:

Επιδείνωση των συνθηκών στην αγορά εργασίας: Όταν οι επιχειρήσεις πιέζονται από τα επιτόκια και την ενέργεια, το πρώτο πράγμα που «θυσιάζουν» είναι οι θέσεις εργασίας και οι αυξήσεις μισθών. Η συγκράτηση της ανεργίας, για την οποία επαίρεται η κυβέρνηση, μπαίνει σε άμεση αμφισβήτηση.

Περαιτέρω αύξηση του κόστους ζωής: Το αυξημένο κόστος παραγωγής και δανεισμού των επιχειρήσεων μετακυλίεται αυτόματα στην κατανάλωση. Η ακρίβεια στα ράφια και το ρεύμα δεν είναι ένα παροδικό φαινόμενο, αλλά το αποτέλεσμα αυτής της βαθιάς δομικής κρίσης.

Η ελληνική ιδιαιτερότητα: Ο κίνδυνος για μια νέα κρίση

Γιατί η Ελλάδα κινδυνεύει περισσότερο από τους εταίρους της; Η απάντηση κρύβεται στο γεγονός ότι η ελληνική οικονομία δεν έχει προλάβει να επουλώσει τις πληγές της προηγούμενης δεκαετίας. Με το ιδιωτικό χρέος στα ύψη, τα κόκκινα δάνεια να αλλάζουν απλώς «χέρια» μέσω των servicers και το κόστος διαβίωσης να απορροφά το μεγαλύτερο μέρος του οικογενειακού εισοδήματος, η χώρα δεν διαθέτει «λίπος» για να απορροφήσει ένα νέο εξωτερικό σοκ.

Η ασυδοσία των αγορών και η έλλειψη ουσιαστικών ελεγκτικών μηχανισμών, σε συνδυασμό με τις ευρωπαϊκές εμμονές για αυστηρά πλεονάσματα, δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μια νέα κοινωνική και οικονομική υποτροπή.

Με λίγα λόγια όταν η Ευρώπη προειδοποιεί, το παιχνίδι χοντραίνει. Αν οι προβλέψεις της Κομισιόν επιβεβαιωθούν και τα επιτόκια συνεχίσουν την ανηφορική τους πορεία, η ελληνική κυβέρνηση θα βρεθεί πολύ σύντομα αντιμέτωπη με την πραγματικότητα: οι επικοινωνιακές ασπίδες δεν θα είναι αρκετές για να κρύψουν το νέο κύμα ακρίβειας και την πίεση στις θέσεις εργασίας.

Διαβάστε επίσης

Η παγίδα του εύκολου πλουτισμού μέσω social media – Ο Νίκος Βασιλάκος προειδοποιεί για τις επενδυτικές συμβουλές στο TikTok και το Instagram

Drones, μυστικοί εφοριακοί και 50.000 έλεγχοι στα νησιά το φετινό καλοκαίρι

Το πετρέλαιο Brent κάτω από τα 98 δολάρια, καθώς οι επενδυτές ποντάρουν σε συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.