Κάθε καλοκαίρι η ίδια ιστορία επαναλαμβάνεται. Η ΑΑΔΕ βγάζει στους δρόμους τα ελεγκτικά της κλιμάκια, ανακοινώνει χιλιάδες ελέγχους και προαναγγέλλει σαρωτικές παρεμβάσεις κατά της φοροδιαφυγής. Φέτος, η διαφορά είναι ότι στο παιχνίδι μπαίνει ακόμη πιο δυναμικά η τεχνητή νοημοσύνη, η οποία θα υποδείξει τα 4.000 ΑΦΜ που θεωρούνται υψηλού κινδύνου.

Οι ελεγκτές δεν θα κινηθούν πλέον μόνο με βάση την εμπειρία, τις καταγγελίες ή τους παραδοσιακούς δειγματοληπτικούς ελέγχους. Αλγόριθμοι θα «διαβάζουν» εκατομμύρια δεδομένα από τα ηλεκτρονικά βιβλία myDATA, τις συναλλαγές μέσω POS, τις δηλώσεις ΦΠΑ, ακόμη και το ιστορικό συμπεριφοράς κάθε επιχείρησης, αναζητώντας αποκλίσεις που μπορεί να κρύβουν φορολογικές παραβάσεις.

Το σχέδιο ακούγεται εντυπωσιακό και, αναμφίβολα, η τεχνολογία δίνει πλέον δυνατότητες που πριν από λίγα χρόνια έμοιαζαν αδιανόητες. Ωστόσο, υπάρχει μια λεπτομέρεια που δύσκολα περνά απαρατήρητη: στο στόχαστρο βρίσκονται και πάλι οι ίδιοι περίπου κλάδοι. Εστίαση, λιανεμπόριο, τουριστικά καταλύματα, beach bars, ενοικιάσεις οχημάτων, βραχυχρόνιες μισθώσεις. Οι «συνήθεις ύποπτοι» των φορολογικών ελέγχων.

Και εδώ γεννάται το ερώτημα. Αν εδώ και χρόνια οι ίδιες δραστηριότητες βρίσκονται στο επίκεντρο των ελέγχων, πώς γίνεται τα ποσοστά παραβατικότητας να παραμένουν τόσο υψηλά; Τα στοιχεία της ίδιας της ΑΑΔΕ δείχνουν ότι το 2025 η παραβατικότητα στους προληπτικούς ελέγχους έφθασε το 34,2%. Με απλά λόγια, περισσότεροι από ένας στους τρεις ελεγχόμενους βρέθηκαν με κάποια μορφή παράβασης.

Ιδιαίτερα στον τουρισμό, όπου φέτος αναμένονται νέα ρεκόρ αφίξεων και εσόδων, η εικόνα προκαλεί προβληματισμό. Σε επιχειρήσεις που συνδέονται άμεσα με την τουριστική δραστηριότητα, όπως ξενοδοχεία, εστιατόρια, καφετέριες και καταλύματα, η παραβατικότητα κινήθηκε πέρυσι κοντά στο 34%. Και αυτό παρά το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια οι έλεγχοι είναι συστηματικοί και συχνά ιδιαίτερα αυστηροί.

Βεβαίως, δεν μπορεί να αγνοήσει κανείς ότι η Ελλάδα έχει κάνει σημαντικά βήματα στον ψηφιακό μετασχηματισμό της φορολογικής διοίκησης. Τα POS, τα ηλεκτρονικά βιβλία, οι αυτόματες διασταυρώσεις και η διασύνδεση των ταμειακών μηχανών έχουν περιορίσει αρκετές από τις παλιές «τεχνικές» φοροδιαφυγής. Όμως φαίνεται ότι η αγορά προσαρμόζεται με ταχύτητα και αναζητά συνεχώς νέους τρόπους παράκαμψης των κανόνων.

Ενδιαφέρον έχει και το γεγονός ότι η ΑΑΔΕ δεν θα εξετάζει μόνο αριθμούς. Στα κριτήρια επιλογής περιλαμβάνονται πλέον ακόμη και στοιχεία που προκύπτουν από τη δημόσια εικόνα μιας επιχείρησης. Όταν, για παράδειγμα, μια εταιρεία εμφανίζει έντονη δραστηριότητα στα κοινωνικά δίκτυα, διαφημίζει πληρότητες, κρατήσεις ή αυξημένη πελατεία και ταυτόχρονα δηλώνει περιορισμένα έσοδα, το σύστημα θεωρεί ότι υπάρχει λόγος για περαιτέρω διερεύνηση.

Το βέβαιο είναι ότι το φετινό καλοκαίρι δεν θα είναι ήσυχο για αρκετές επιχειρήσεις. Από τη Μύκονο και τη Σαντορίνη μέχρι την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, τα ελεγκτικά κλιμάκια θα είναι παρόντα, έχοντας αυτή τη φορά στο πλευρό τους έναν ψηφιακό «συνεργάτη» που δεν κουράζεται, δεν ξεχνά και δεν αφήνει εύκολα δεδομένα ασύνδετα.

Το αν η τεχνητή νοημοσύνη θα καταφέρει να πετύχει εκεί όπου οι παραδοσιακοί έλεγχοι δεν κατάφεραν να αλλάξουν ουσιαστικά την εικόνα της αγοράς, μένει να αποδειχθεί. Γιατί το πραγματικό ζητούμενο δεν είναι να γράφονται περισσότερα πρόστιμα κάθε καλοκαίρι, αλλά να μειώνεται σταθερά η φοροδιαφυγή. Και αυτό εξακολουθεί να είναι ένα στοίχημα που καμία κυβέρνηση δεν έχει κερδίσει ολοκληρωτικά μέχρι σήμερα.

Διαβάστε επίσης:

Το «σύνδρομο» του κακάο και οι μικρότερες συσκευασίες: Γιατί η ακρίβεια δεν υποχωρεί, η βίαιη προσαρμογή των καταναλωτών

Φορολογικές υποθέσεις: Παράταση για εξωδικαστικό συμβιβασμό με εκπτώσεις έως 75% στα πρόστιμα

Ψηφιακή «μέγγενη» και μπλόκο στα Airbnb: Οι ανατροπές του 2026 και οι παγίδες που κρύβουν βαριά πρόστιμα

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.