Μια και βρίσκομαι στο νησάκι μου και την Κυριακή 7 Ιουνίου συμπληρώνονται 205 χρόνια από τον Πατημό του από τον τουρκοαιγυπτιακό στόλο (1824), φιλοξενώ σήμερα στη στήλη μου ένα κείμενο του ιστορικού Βαγγέλη Κούμπουλη, που αναδημοσίευε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης η καινούργια αγαπημένη φίλη της Κάσου Εύα Καραϊτίδη, η «ψυχή» της «Εστίας».

Γράφει, μεταξύ άλλων, ο γνωστός πανεπιστημιακός:

«Ήταν 27 Μαΐου 1824 όταν ο ισχυρός αιγυπτιακός στόλος έφτασε στα ανοιχτά της Κάσου. Η γεωγραφική θέση του νησιού, στο μεταίχμιο μεταξύ Κρήτης, Καρπάθου και ανατολικής Μεσογείου, επέτρεψε ήδη από τα προεπαναστατικά χρόνια την ανάπτυξη ενός δραστήριου εμπορικού και ναυτικού δικτύου, το οποίο λειτουργούσε σε καθεστώς σχετικής αυτονομίας έναντι της οθωμανικής διοίκησης. Με την έκρηξη της Επανάστασης, οι Κασιώτες έθεσαν τον στόλο τους στην υπηρεσία του Αγώνα, ενισχύοντας ιδιαίτερα τις εξεγέρσεις στην Κρήτη και παρεμποδίζοντας τις θαλάσσιες επικοινωνίες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στην ανατολική Μεσόγειο.

Η εκστρατεία οργανώθηκε υπό τον Χουσεΐν μπέη και τον Ισμαήλ Γιβραλτάρ και υποστηρίχθηκε από ισχυρό τουρκοαιγυπτιακό στόλο, ο οποίος αριθμούσε δεκάδες πολεμικά και μεταγωγικά πλοία καθώς και χιλιάδες στρατιώτες.

Οι ελληνικές αφηγήσεις του 19ου αιώνα, από τον Τρικούπη έως τον Κόκκινο και μεταγενέστερους τοπικούς χρονικογράφους, τονίζουν τόσο την αριθμητική ανισότητα όσο και την εγκατάλειψη της Κάσου από την επαναστατική διοίκηση, η οποία εκείνη την εποχή είχε απορροφηθεί από τις εμφύλιες συγκρούσεις. Η έλλειψη επαρκούς ναυτικής ενίσχυσης υπήρξε καθοριστική. Η μάχη εξελίχθηκε σύντομα σε γενικευμένη σφαγή.

Η σημασία της καταστροφής της Κάσου υπερβαίνει τη στενή τοπική διάσταση. Η εξόντωση του κασιώτικου στόλου και η ερήμωση του νησιού αποσκοπούσαν στη διάλυση του ελληνικού ναυτικού δικτύου στην ανατολική Μεσόγειο, ενώ προανήγγειλαν την καταστροφή των Ψαρών λίγες εβδομάδες αργότερα… Η Κάσος μετατράπηκε στη συλλογική ελληνική μνήμη σε σύμβολο θυσίας και εγκατάλειψης, αλλά και σε παράδειγμα της κρίσιμης συμβολής των μικρών ναυτικών κοινοτήτων στον Αγώνα.

Η σύγχρονη βιβλιογραφία αντιμετωπίζει πλέον το γεγονός όχι μόνο ως εθνικό μαρτύριο αλλά και ως σύνθετο ιστορικό φαινόμενο που συνδέεται με τη ναυτική οικονομία της ανατολικής Μεσογείου, την ανάδυση της αιγυπτιακής ισχύος και τη μετάβαση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας σε πιο συγκεντρωτικές μορφές στρατιωτικής διαχείρισης. Παράλληλα, οι νεότερες προσεγγίσεις αναδεικνύουν τη σημασία της μικροϊστορίας, της προφορικής μνήμης και των τοπικών αρχείων της Κάσου, μέσα από τα οποία αποκαθίσταται η εμπειρία των ίδιων των κατοίκων και φωτίζονται πτυχές της κοινωνικής και δημογραφικής καταστροφής που δεν αποτυπώνονται πάντοτε στις επίσημες στρατιωτικές αφηγήσεις. Δύο αιώνες αργότερα, η καταστροφή της Κάσου εξακολουθεί να λειτουργεί ως τόπος ιστορικής μνήμης, όπου η ναυτική παράδοση, η εμπειρία της βίας και η επιβίωση της κοινότητας συνυφαίνονται σε ένα από τα πιο δραματικά κεφάλαια της Επανάστασης του 1821».

Διαβάστε επίσης:

Τσίπρας: Παίρνει τα ηνία της αναδιάταξης σε Αριστερά και Κεντροαριστερά

Ορμούζ και Λίβανος απειλούν την εκεχειρία

Διάχυτος εκνευρισμός για το κόμμα Σαμαρά – Η ασάφεια για το εγχείρημα του πρώην πρωθυπουργού δυσκολεύει τους χειρισμούς της Ν.Δ.

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.