Κριτική ταινίας: «Ρομερία» – Σκάβοντας το οικογενειακό δένδρο

Σύνοψη: Καθώς η υιοθετημένη νεαρή Μαρίνα προσπαθεί να εκδώσει ένα πιστοποιητικό γέννησης, προκειμένου να λάβει μια υποτροφία, βρίσκεται αναμεμειγμένη με την οικογένειά του βιολογικού πατέρα της, στο Βίγκο της Ισπανίας.

Εκεί, με όσα μαθαίνει γύρω από τους γονείς της βρίσκεται μπροστά στο ερώτημα πόσο προκαθορισμένη είναι η εξέλιξή μας από τα γονίδιά μας.

Σκηνοθεσία: Κάρλα Σιμόν

Παίζουν: Λουσία Γκαρσία, Τριστάν Ουλόα, Μίτς Μάρτιν, Αλμπέρτο Γκρασία

Ανερχόμενη κινηματογραφική αξία η Κάρλα Σιμόν, μετά την Χρυσή Άρκτο της Μπερλινάλε με τις «Ροδακινιές του Αλκαράς», συνεχίζει με τη «Ρομερία» να προσφέρει φρέσκους κινηματογραφικούς χυμούς.

Το δύσκολο με τις ταινίες της είναι να σε βάλουν στο κλίμα τους, όπου μέσα από την καθημερινότητα αναδίνεται άρωμα αιωνιότητας.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, αυτό σχεδόν ισχύει κατά κυριολεξία, αφού η αναζήτηση της νεαρής Μαρίνας στις ρίζες του οικογενειακού της δένδρου συνδέεται με τη βασική αγωνία μας για την καταγωγή ενός ολόκληρου βιολογικού είδους.

Η υιοθετημένη κοπέλα βρίσκεται για πρώτη φορά ανάμεσα στα μέλη της οικογένειας του βιολογικού της πατέρα. Παράλληλα, καταγράφει με μια ερασιτεχνική κάμερα τα όσα συμβαίνουν εκεί, αλλά έχει ως κρυφό σκηνοθέτη και το ημερολόγιο της μητέρας της.

Έτσι, μοιραία, ξεπετάγεται μια πρώτη σύγκριση-σύγκρουση: η εικόνα καταγράφει το ενεργό παρόν, το ημερολόγιο αφηγείται ένα θεωρητικά νεκρό παρελθόν (έχουν αποβιώσει αμφότεροι οι γονείς). Αυτή είναι και η πιο «προσωπική» επιτυχία της Κάρλα Σιμόν.

Κινηματογραφεί με εξαιρετική ακρίβεια και ρεαλισμό τις οικογενειακές στιγμές, την ίδια στιγμή που η ποίηση κάνει την εμφάνισή της, μέσα από τις γραμμές ενός ημερολογίου. Ίσως με διάθεση εξωραϊσμού των όσων έχουν μεσολαβήσει, ωστόσο ιδιαιτέρως γοητευτικές.

Δεύτερη αναμέτρηση, αυτή μεταξύ των όσων υποστηρίζουν οι συμμετέχοντες σε ένα γεγονός, με διαφορετική αντίληψη των γεγονότων.

Η νεαρή Μαρίνα βρίσκεται ανάμεσα σε αυτά που παρατηρεί με την κάμερά της και τη δική της οπτική γωνία, ενώ η μητέρα της προσφέρει μια άλλη ερμηνευτική δυνατότητα. Τελικά, πόσο μοιάζει στη μητέρα της; Πόσο «πατέρα της» κουβαλάει μέσα της;

Είναι τόσο απούσα η οικογένεια η οποία την υιοθέτησε; Τα γονίδια της είναι ένα αμετάκλητο συμβόλαιο με τη φύση, μεταφορικά το πιστοποιητικό γέννησης, το οποίο αναζητά, προκειμένου να λάβει μια υποτροφία;

Μοιάζει σε όλα αυτά να απαντάει το νερό, με πρωταγωνιστικό ρόλο στις εικόνες της Κάρλα Σιμόν. Πότε ως μήτρα της ανθρώπινης ζωής, άλλοτε σε ρόλο αναβάπτισης – ανανέωσης και κάποτε ως θύμα ασεβών ανθρώπινων παρεμβάσεων, που το ασχημαίνουν.

Συνδέει όχι μόνον τις τρεις γενιές της ταινίας (παππούδες, γονείς, παιδιά), αλλά πολλές γενιές ανθρώπινου πολιτισμού. Για παράδειγμα, τι είναι αυτό το εξαιρετικά κακόγουστο πολυώροφο οίκημα, το οποίο υψώνεται καταμεσής της ομορφιάς.

Με τους πολλούς στριμωγμένους κατοίκους, συνθέτει μια μικροκοινωνία, αλλά και μια επιταγή συμβίωσης. Από εκεί πέρασαν και οι γονείς της, ενώ στη φύση χάρηκαν τον έρωτα και την απελευθέρωση. Θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί ότι το θανατηφόρο AIDS του πατέρα αποτελεί το τίμημα αυτής της ελευθερίας;

Οι βιολογικοί γονείς της Μαρίνας διέσχισαν γρήγορα τη ζωή, με μεγάλη ταχύτητα. Η Κάρλα Σιμόν τοποθετεί τα γεγονότα ανάμεσα στο 1984, χρόνια κατά τα οποία μας έκανε επίσκεψη το ΑIDS, ως το 2004, οπότε η Μαρίνα ουσιαστικά ενηλικιώνεται.

Ωστόσο, εμμέσως, μέσα από την αφήγηση της μητέρας, ο χρόνος επιστρέφει στο 1975, αφού με την πτώση του φρανκικού καθεστώτος, η αναζήτηση της ελευθερίας και του τρόπου να τη βιώσει κάποιος αποτελούσε κεντρικό ζητούμενο της ισπανικής κοινωνίας.

Έστω, όμως, με όλες αυτές τις αντιφάσεις και αντιθέσεις, αυτή προχώρησε, όπως συνέβη και με το ανθρώπινο είδος.

Ό,τι πιο εντυπωσιακό στην εξέλιξη του φιλμ είναι η ικανότητα της σκηνοθέτιδος να κινηματογραφεί, και κυρίως να μοντάρει την καθημερινότητα. Είναι τέτοια η φυσικότητα με την οποία το πράττει, που νομίζει ο θεατής πως αποτελεί μέλος της οικογένειας.

Βρίσκεται ανάμεσα στα τραπέζια τους, τις αγάπες τους, τις κόντρες τους, την μητριαρχία της «ξινής» γιαγιάς και την πατριαρχία του παππού-αφέντη, τις βουτιές τους στο νερό, τον διάχυτο ερωτισμό των νεαρών ατόμων, το τίποτα της πλήξης.

Η οικογένεια ως πυρήνας της κοινωνικής συμβίωσης και αλληλεγγύης. Αυτό που αφήνει ως τελικό ερώτημα η Κάρλα Σιμόν είναι μήπως πρέπει να αναβαπτίσουμε την οικογένεια, προσανατολισμένοι στην ουσία της κι όχι στην τυπολατρεία της;

Η νεαρή Μαρίνα υποχρεώνει σε νέες αναγνώσεις της ζωής των συγγενών της κι αυτοί -ίσως λίγο εκβιαστικά, σε κινηματογραφικό επίπεδο- ανταποκρίνονται.

Αξιολόγηση: *** 1/2

Διαβάστε επίσης

Τιμητικά βραβεία για τους Ντάστιν Χόφμαν, Ρόμπερτ Ρίτσαρντσον, Τζέφρι Ράιτ και Ζιλιέτ Μπινός στο Φεστιβάλ του Κάρλοβι Βάρι

«The Blair Witch Project»: Έρχεται το reboot της θρυλικής ταινίας τρόμου σχεδόν τρεις δεκαετίες μετά την κυκλοφορία της (videos)

«Digger»: Το δεύτερο trailer για τη νέα ταινία του Alejandro G. Iñárritu είναι ένας φόρος τιμής στην καριέρα του Tom Cruise (photos/videos)

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.